IV SA/Wa 2180/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. M. S. (dalej: "skarżący") złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z siostrą, ciocią i kuzynem. Skarżący i jego kuzyn otrzymują stypendia studenckie w wys. po 700 zł, ciocia otrzymuje kwotę 1200 zł z tytułu "pomocy" jego siostra również kwotę 1200 zł z tytułu "pomocy" oraz 2800 zł z tytułu wynagrodzenia za pracę. Wymienił następujące wydatki: wynajem domu (w tym opłaty za media) – 2800 zł, bilety ZTM – 440 zł. Zarządzeniem z dnia 25 października 2016 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku – w terminie 7 dni - poprzez: a) nadesłanie wyciągów z posiadanych przez niego oraz przez osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, tj.: R. S., E. A., R. C. rachunków bankowych, z okresu ostatnich trzech miesięcy (z historią rachunków), ewentualnie złożenia oświadczeń o nieposiadaniu rachunków bankowych, b) nadesłanie dokumentu potwierdzającego wysokość wynagrodzenia za pracę R. S. (np. zaświadczenia z zakładu pracy), c) nadesłania umowy najmu mieszkania, d) wskazania wszelkich wydatków ponoszonych na utrzymanie miesięczne; e) złożenia oświadczenia czy E. A. i R. S. po 14 października 2016 r. nadal otrzymują "pomoc" (którą otrzymywały do ww. daty – jak wynika z rubryki nr 10 formularza PPF), jeżeli tak, to z jakiego tytułu i w jakiej wysokości (w przypadku otrzymywania pomocy należy przesłać kopię decyzji o przyznaniu tej pomocy). Wezwanie to zostało zwrócone do Sądu, z powodu niepodjęcia w terminie. Jak wynika z adnotacji urzędu pocztowego, przesyłka ta była awizowana po raz pierwszy w dniu 16 stycznia 2017 r. oraz powtórnie – w dniu 25 stycznia 2017 r. Pismo to uznano za doręczone w dniu 30 stycznia 2017 r., zatem termin do uzupełnienia wniosku upłynął w dniu 6 lutego 2017 r. Stwierdzić należy, że dotychczas skarżący nie wykonał wezwania i nie uzupełnił wniosku o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinien on zatem przekonać Sąd o konieczności przyznania mu prawa pomocy. Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, tj. należycie udokumentować swoją sytuację materialną, gdyż to na podstawie przekazanych przez niego informacji Sąd dokonuje merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. np. postanowienia NSA z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II GZ 409/10 i z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt IIFZ833/11). Stosownie bowiem do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 P.p.s.a. osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Z kolei art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w tym zakresie. Analiza treści powołanego wyżej przepisu wskazuje, że wnioskodawca powinien wykazać, przedstawiając odpowiednie argumenty i dowody (m.in. z dokumentów źródłowych świadczących o krytycznej sytuacji finansowej), że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. W rozpoznawanej sprawie referendarz sądowy uznał, że informacje zawarte w uzasadnieniu wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF są niewystarczające do dokonania rzetelnej oceny możliwości płatniczych skarżącego. W tej sytuacji konieczne było uzupełnienie przez skarżącego wniosku poprzez nadesłanie stosownych dokumentów - wyciągów z kont bankowych, zaświadczenia o zarobkach, umowy najmu mieszkania, wskazania wszystkich wydatków ponoszonych na utrzymanie, wyjaśnienia dot. dochodów otrzymywanych tytułem deklarowanej "pomocy". Skarżący nie odpowiedział na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, które zostało prawidłowo dwukrotnie awizowane i należało je uznać za skutecznie doręczone (art. 73 p.p.s.a.) Tym samym należy uznać, że nie wykazał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bowiem mino wezwania do udokumentowania swojej sytuacji materialnej, nie dokonał tej czynności. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w pkt 1 sentencji.