IV SA/Wa 2197/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska – Bigiej po rozpoznaniu w dniu 26 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat M. O. o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [..] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: przyznać adwokat M. O. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 110,40 (sto dziesięć 40/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia 6 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 791/14 referendarz sądowy ustanowił dla A. K. (dalej "skarżącego") adwokata w niniejszej sprawie i zwolnił go od kosztów sądowych. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] (ORA) w dniu 27 maja 2014 r. wyznaczyła adwokat N. N. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W dniu 30 czerwca 2014 r. do Sądu wpłynęło pismo z ORA o zmianie pełnomocnika z urzędu, pełnomocnikiem została wyznaczona adwokat M. O. Adwokat z urzędu skarżącego w dniu 8 września 2014 r. wniosła skargę kasacyjną od wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania (wyrok z dnia 29 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 2858/14). Jak wynika z protokołu z rozprawy, adwokat M. O. reprezentowała skarżącego na rozprawie. Wyrokiem z dnia 25 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 2197/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Na rozprawie skarżącego reprezentował pełnomocnik działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez wyznaczonego adwokata z urzędu i złożył wiosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z i oświadczył, że nie zostały one uiszczone w całości, ani w części. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Przede wszystkim uznano, że w niniejszej sprawie wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu obejmuje: - przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu w postępowaniu kasacyjnym oraz - przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu przed sądem pierwszej instancji (w związku z uchyleniem przez NSA wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie). Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepis § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2015 r. poz. 1801), dalej rozporządzenia z 22 października 2015 r. stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w drugiej instancji zainicjowane skargą kasacyjną, zostało wszczęte w dniu 8 września 2014 r., a zatem przed wejściem w życie powołanego rozporządzenia (1 stycznia 2016 r.), zaś zakończone w dniu 29 lipca 2016 r. (wydaniem wyroku przez NSA). Z tego też względu zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), dalej rozporządzenie z 28 września 2002 r. W myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 28 września 2002 r. stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 240 zł. Natomiast stawka minimalna w postępowaniu w drugiej instancji – za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy w drugiej instancji ten sam adwokat, 100 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł (§ 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia z 28 września 2002 r.). Natomiast stosownie do treści § 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przed adwokata ustanowionego z urzędu opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Zatem w rozpatrywanej sprawie za pomoc prawną udzielona przez wyznaczonego adwokata w postępowaniu kasacyjnym należało przyznać wynagrodzenie w wysokości 240 zł i podwyższyć wynagrodzenie o stawkę VAT (55,2 zł). Natomiast wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji, po uchyleniu wyroku przez NSA i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, zostało przyznane na podstawie przepisów rozporządzenia z 22 października 2015 r. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do ust. 2 tego przepisu ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W myśl § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 22 października 2015 r. opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji 480 zł. Uwzględniając, stosownie do § 4 ust. 2 powoływanego rozporządzenia, zarówno niezbędny nakład pracy wyznaczonego adwokata, jak i charakter sprawy, nie znaleziono podstaw do ustalenia opłaty wyższej niż ½ opłaty maksymalnej określonej w wyżej powołanych przepisach. W rozpoznawanej sprawie, należało zatem ustalić opłatę w wysokości 240 zł i podwyższyć ją o stawkę podatku od towarów i usług (55,2 zł). Z tych względów, na podstawie wyżej powołanych przepisów i art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.