IV SA/Wa 2205/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-16
Skład orzekający: Joanna Borkowska, Anna Sidorowska-Ciesielska, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić zgody na usunięcie drzew, opierając się wyłącznie na oświadczeniu przedstawiciela gminy o spornej granicy działek, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego lub rozgraniczeniowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji obu instancji przedwcześnie uznały brak możliwości ustalenia przebiegu granicy działek i tym samym odmówiły zgody na usunięcie drzew. Opieranie się wyłącznie na oświadczeniu przedstawiciela gminy, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym analizy danych geodezyjnych lub zainicjowania postępowania rozgraniczeniowego, stanowi naruszenie przepisów KPA. Niewyjaśnienie spornej kwestii granicy uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie wniosku o usunięcie drzew.Stan faktyczny
K. L. zgłosił zamiar usunięcia kilkunastu drzew z działki stanowiącej jego własność. Wójt Gminy wniósł sprzeciw, powołując się na spór co do przebiegu granicy między działką skarżącego a działką sąsiednią, opierając się na oświadczeniu przedstawiciela gminy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Wójta w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w tym przebiegu granicy, która według niego jest niezmienna od ponad 100 lat.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz K. L. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska, Sędziowie asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska, sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Protokolant ref. staż. Natalia Berkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu wobec planowanego usunięcia drzew 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr. [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz K. L. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 18 lipca 2019 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania K. L., reprezentowanego przez pełnomocnika - syna S. L., od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], którą Wójt wniósł sprzeciw wobec dokonanego przez K. L. zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew - utrzymało ww decyzję w mocy.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.
K. L. w dniu [...] kwietnia 2019 roku, złożył do Wójta Gminy [...] pismo powiadamiające o jego zamiarze usunięcia drzew gatunku olcha o obwodzie pni: 91 cm, 79 cm, 93 cm, 92 cm, 102 cm, 108 cm, 78 cm, 80 cm, 104 cm, 73 cm, 45 cm, 69 cm, 11 8 cm, 50 cm, 118 cm, z działki stanowiącej jego własność, o nr ew. [...] obręb [...], gm. [...]. Wskazał dodatkowo, iż obwód pnia drzewa mierzono na wysokości 130 cm.
Rozpoznając powyższy wniosek, na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków organ I instancji ustalił, że nieruchomość wskazana w zgłoszeniu - działka nr ew. [...] obr. [...], jest własnością K. L.. Nadto, iż działka ta od strony zachodniej przylega do działki nr ew. [...] obr. [...], gm. [...], stanowiącej własność Gminy [...]. W dniu [...] maja 2019 r. przeprowadzono oględziny drzew zgłoszonych do usunięcia, podczas których obecny był pełnomocnik skarżącego jego syn S. L. oraz A. W. - przedstawiciel gminy [...]. W trakcie kontroli S. L. oświadczył, że opisane we wniosku a wskazane do usunięcia drzewa znajdują się na działce skarżącego - nr ew. [...]. Z powyższym z kolei nie zgodził się przedstawiciel gminy [...] – A. W. oświadczając, iż drzewa te znajdują się na działce nr ew. [...]. Organ I instancji opierając się na ww oświadczeniu wywiódł, iż występuje spór co do przebiegu granicy działki skarżącego a to z kolei powoduje brak możliwości ustalenia na czyim gruncie znajdują się przedmiotowe drzewa. W ocenie Wójta, podczas przeprowadzonej kontroli nie stwierdzono przebiegu granicy pomiędzy ww działkami. Powołując się na treść art. 83f ust. 1 pkt 3a ustawy o ochronie przyrody organ wskazał, iż nie jest w stanie ustalić czy wszystkie drzewa objęte ww wnioskiem rosną wyłącznie na działce K. L.. Stąd też w związku z powyższym faktem wniesiony sprzeciw jest w pełni uzasadniony.
Nie zgadzając się z treścią sprzeciwu skarżący, poprzez swojego pełnomocnika, wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] odwołanie, które zaskarżoną do Sądu decyzją uznane zostało za niezasadne. Organ odwoławczy przypomniał przebieg sprawy, przedstawił obowiązującą regulację prawną (art. 83 f ustawy o ochronie przyrody), odnoszącą się do możliwości wydania, w badanym stanie faktycznym, przez organ sprzeciwu i rozpoznając sprawę ponownie, w pełni podzielił zarówno poczynione ustalenia jak i merytoryczne stanowisko zajęte przez Wójta Gminy [...] w niniejszej sprawie.
Skargę od powyższego rozstrzygnięcia wniósł K. L., reprezentowany przez pełnomocnika - syna S. L.. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie:
-art. 7 w zw. z art. 77 § 1, w zw z art. 107 § 3 Kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i zaniechanie ustalenia, na której działce rosną wskazane do usunięcia drzewa, podczas gdy dopuszczenie dowodu z opinii biegłego geodety pozwoliłoby na precyzyjne ustalenie przebiegu granicy między ww działkami gruntu, która zdanie skarżącego, przebiega niezmiennie w tym samym miejscu od 1910 roku.
Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i ewentualnie uchylenie decyzji Wójta Gminy [...] oraz o zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi min. wskazał, iż jego nieruchomość została nabyta w 1910 r. przez jego pradziadka – P. L. od hrabstwa Z. i od tamtej pory była własnością rodziny L.. W tym samym czasie został wykopany rów o głębokości 1 m, biegnący wzdłuż całej długości działki nr [...], stanowiący jednocześnie jej granicę, niezmienną od ponad 100 lat. Przedmiotowe drzewa były posadzone na działce nr [...], wzdłuż ww rowu, przez S. L. w 1979 r., a tak wyznaczona granica działki nie była nigdy kwestionowana. Poprzednia właścicielka działki nr [...] W. L. przekazała Gminie [...] część swojej działki, aby połączyć tzw. "wygon" z przerwą, i na tej części nieruchomości miała zostać zbudowana droga, która ostatecznie nigdy nie powstała. W ocenie skarżącego, działka nr [...], własność B. P., nie graniczy i nigdy nie graniczyła z jego działką nr [...]. Natomiast, zdaniem skarżącego, to w interesie B. P. leży przesunięcie granicy działek w ten sposób, żeby przedmiotowe drzewa znalazły się w granicy jego nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W ocenie Sądu wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.
Poddana kontroli legalności w postępowaniu przed sądem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2018 roku została wydana w oparciu o przepisy materialne ustawy z dnia 6 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 142 z późn. zm.). Utrzymano nią w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], którą Wójt wniósł sprzeciw wobec dokonanego przez K. L. zgłoszenia zamiaru usunięcia ww drzew. Organy obu instancji za przyczynę odmowy wydania żądanego pozwolenia na wycięcie ww drzew wskazały na brak możliwości ustalenia na czyim gruncie one się znajdują.
Zdaniem Sądu powyższe stanowisko jest przedwczesne. Wskazać należy, iż organy obu instancji nie przeprowadziły żadnego postępowania wyjaśniającego celem faktycznego ustalenia przebiegu granicy pomiędzy ww nieruchomościami, o ile uznały brak jednoznacznego jej przebiegu, opierając się nieuprawnienie wyłącznie na oświadczeniu przedstawiciela Gminy, wbrew twierdzeniom skarżącego. Organ I instancji powołał się na dane z ewidencji gruntów i budynków wyłącznie celem ustalenia osoby właściciela przedmiotowej działki nr ew. [...] obr. [...] gm. [...]. Nie zbadał natomiast danych wynikających z operatu geodezyjnego, sporządzonego przez uprawnionego geodetę, który stanowi podstawę wpisu danych dotyczących nieruchomości do ewidencji gruntów i budynków. Nie wykluczone, iż z jego treści bezpośrednio wynikają punkty graniczne odnoszące się do ww działek gruntu, bądź też, tak jak twierdzi organ, ich brak co wskazuje na sporną granicę. Samo gołosłowne oświadczenie, w powyższym zakresie, przedstawiciela Gminy nie może stanowić dowodu w sprawie. Oczywiście, w przypadku braku dowodów na przebieg przedmiotowej granicy, w pierwszej kolejności, przed rozpoznaniem przedmiotowego zgłoszenia (wniosku) niezbędnym jest jej ustalenie w drodze postępowania rozgraniczeniowego. Te z kolei jest inicjowane przez zainteresowanego, jak w sprawie niniejszej, przez skarżącego. Organ w takim przypadku nie działa z urzędu. Dopiero po ustaleniu przebiegu granicy, a dzięki temu również miejsca usytuowania wnioskowanych do usunięcia drzew, będzie możliwe merytoryczne rozpatrzenie przedmiotowego wniosku. Niezależnie, Sąd dopatrzył się także nieścisłości co do osoby właściciela działki gruntu o nr ew. [...]. W ocenie organu stanowi ona włsność Gminy [...], w ocenie skarżącego natomiast własność B. P.. Ta okoliczność rownież winna zostać wyjaśniona.
Zatem, ustalenie wskazanych powyżej okoliczności, tj. ustalenie, na podstawie dokumentów, którymi organ dysponuje, granicy na gruncie czy też potwierdzenie faktu, iż przedmiotowa granica jest sporna, jest niezbędne do wydania prawidłowej decyzji. Uzupełnienie materiału dowodowego przez organ II instancji, z uwagi na konieczny do wyjaśnienia zakres, w ramach zakreślonych w art. 136 k.p.a., w okolicznościach niniejszej sprawy, nie jest możliwy. Z tego też względu w ocenie Sądu zasadnym było uchylenie zaskarżonej i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji celem ponownego przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego we wskazanej części.
Wobec powyższego, przy ponownym rozpoznaniu przedmiotowego wniosku Wójt Gminy [...] weźmie pod uwagę wskazane wywody i wyda stosowne rozstrzygnięcie.
W tym stanie rzeczy Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy zgodnie z punktem drugim wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło