IV SA/Wa 2229/06

WyrokWSA w Warszawie2007-02-13

Skład orzekający: Alina Balicka, Marta Laskowska, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy akt notarialny z 1889 roku, który nie precyzuje położenia nabytych gruntów i stanowi jedynie o współwłasności, może stanowić podstawę do wpisania konkretnej osoby jako wyłącznego właściciela określonych działek gruntu w ewidencji gruntów?
Ratio decidendi
Akt notarialny z 1889 roku, który nie wyodrębnia własności konkretnych działek gruntu, a jedynie stanowi o współwłasności, nie może być podstawą do wpisania danej osoby jako wyłącznego właściciela tych działek w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów nie jest postępowaniem służącym do ustalania prawa własności, a kwestie te rozstrzygają sądy powszechne. Protokół przyjęcia granic również nie stwierdza prawa własności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. o przywróceniu w ewidencji gruntów zapisów sprzed daty wprowadzenia zmian. Skarżący domagał się wpisania J.W. jako właściciela działek na podstawie aktu notarialnego z 1889 roku, protokołu przebiegu granic i wyrysów z map ewidencyjnych. Organy administracji uznały, że akt notarialny nie wyodrębnia własności konkretnych działek, a jedynie stanowi o współwłasności, co uniemożliwia dokonanie wpisu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi R.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie zmian w ewidencji gruntów - skargę oddala - Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] września 2006r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Gminy W. Nr [...] z dnia [...] października 2002r. Decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2002r. Burmistrz Gminy W. orzekł o przywróceniu w ewidencji gruntów obrębu [...] zapisów sprzed daty wprowadzenia zmian: nr [...] z dnia [...] czerwca 2002r.i nr [...] z dnia [...] czerwca 2002r. W dniu 1 listopada 2002r. odwołanie od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] października 2002r. złożyła H.Z., z tym że odwołanie to zostało podpisane z jej upoważnienia przez R.B. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2003r. stwierdził niedopuszczalność odwołania z powodu braku dokumentu uprawniającego R.B. do reprezentowania wnioskodawczyni w postępowaniu administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2004r. wydanym w sprawie sygn. akt 6 II SA2484/03 uchylił postanowienie Wojewody [...] dnia [...] maja 2003r. z uwagi na nie zwrócenie się bezpośrednio do strony o usunięcie braku w postaci złożenia pełnomocnictwa. Wnioskodawczyni H. S. z domu Z. zmarła w dniu [...] sierpnia 2004r. Jej spadkobiercami są R.B. i W.W. Ponownie rozpatrując odwołanie z dnia 1 listopada 2002r. od decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] października 2002r., organ odwoławczy ustalił, że w dniu 18 października 2001 r. wnioskodawczyni złożyła do organu prowadzącego ewidencję gruntów wniosek o dokonanie zmian w ewidencji gruntów, załączając akt notarialny z 1889 roku nr rep. [...] w tłumaczeniu z języka rosyjskiego oraz dwie mapy sytuacyjne przyjęte do Państwowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej za numerami [...] dotyczące nieruchomości pochodzących z "Osady tabelkowej Nr 3 wsi K. cz." wykonanych dla celów sądowych. Mapy te stanowiły dokumenty mogące służyć jako podstawa rozstrzygnięć w postępowaniu sądowym, nie mogły jednak być podstawą wprowadzania zmian w ewidencji gruntów. Natomiast załączony do wniosku akt notarialny rep. Nr [...]z dnia 30 października 1889r. nie precyzował miejsca położenia nabytych przez J.W. gruntów. J.W. nabył [...] mórg / wg. miary nowopolskiej / gruntu zapisanego w tabeli likwidacyjnej Nr [...] wsi K., stanowiących część "włościańskiej zagrody" o powierzchni [...] mórg i [...] prętów. W tej sytuacji faktycznej, uznał organ odwoławczy, uwidocznienie w ewidencji gruntów J. W. jako właściciela działek: nr [...] o pow. [...] było bezpodstawne. Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2006r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył R.B. Skarżący podniósł, iż w dniu [...] maja 2002r. został sporządzony protokół przebiegu granic. Ustalone granice zostały odzwierciedlone na mapach - wyrysach z map ewidencyjnych: [...]. Z map tych wynika, że właścicielem i władającym jest J.W., i opatrzone są klauzulą "dokument niniejszy jest wyryłem z mapy ewidencyjnej i jest przeznaczony do dokonania wpisu w księgach wieczystych". W dniu 24 czerwca 2002r. skarżący otrzymał wypis z rejestru gruntów, z którego wynika, że właścicielem działki [...] z obrębu [...] i działki [...] z obrębu [...] jest J.W. Zmiany te zostały dokonane na podstawie protokołu granicznego. Dostarczone do ewidencji gruntów dokumenty: akt własności, protokół z przebiegu granic i wyrysy z map ewidencyjnych, są w ocenie skarżącego, wystarczającymi dokumentami do dokonania zmiany w ewidencji gruntów poprzez wpisanie J.W. jako właściciela działek nr [...] W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoją argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 /, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i kontrolę tę sprawują pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi tutaj o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywanej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną /art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /. Mając na uwadze powyższe unormowania Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne / t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm. / w art. 20 określa jakie informacje powinna zawierać ewidencja gruntów i budynków. Jeżeli chodzi o grunty, to informacje te dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. W ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty lub ich części, a ponadto miejsce zamieszkania lub siedzibę w/w osób. Informacje o gruntach zawiera operat ewidencyjny, który składa się a map, rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów / art. 24 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne /. Zgodnie z art. 23 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne przesyłają staroście odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń oraz odpisy aktów notarialnych, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów. Z powyższego wynika, że zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów. Ewidencję gruntów prowadzą starostowie / art. 22 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne /. Do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy między innymi utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi - § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków / Dz. U. Nr 38, poz. 454/. W niniejszej sprawie poprzedniczka prawna skarżącego do wniosku o dokonanie zmian w ewidencji gruntów dołączyła fotokopię aktu notarialnego nr rep. [...] z roku [...] sporządzonego w języku rosyjskim wraz z jego tłumaczeniem na język polski. Z treści tego aktu notarialnego wynika, że J. i J. małż. B. byli właścicielami części włościańskiej zagrody o powierzchni [...] mórg [...] prętów /według miary nowopolskiej/ znajdującej się we wsi K., zapisanej w tabeli likwidacyjnej wsi K. pod nr [...], a oznaczona część zagrody składa się z działki ziemi o powierzchni [...] mórg /według miary nowopolskiej/ i znajdujących się na niej zabudowań gospodarczych. Aktem tym J. i J. małż. B. sprzedali J.W. część włościańskiej zagrody nr [...] we wsi K., składającej się z ziemi o powierzchni [...] mórg /według miary nowopolskiej/ wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Z zapisów w akcie notarialnym wynika, że sami małż. B. byli jedynie współwłaścicielami włościańskiej zagrody znajdującej się we wsi K., zapisanej w tabeli likwidacyjnej wsi K. pod nr [...] i sprzedali J.W. również jedynie część swojego udziału w tej zagrodzie. Tak więc J.W., na podstawie umowy kupna-sprzedaży zawartej aktem notarialnym z [...] roku, stał się współwłaścicielem włościańskiej zagrody we wsi K., zapisanej w tabeli likwidacyjnej tej wsi pod nr [...] z udziałem odpowiadającym powierzchni [...] mórg /według miary nowopolskiej/w całej powierzchni zagrody włościańskiej. Na podstawie tego aktu notarialnego J.W. nie stał się wyłącznym właścicielem określonej działki, czy też działek gruntu. Tak więc akt ten nie wyodrębnia własności J.W. z gruntów opisanej wyżej włościańskiej zagrody. Tym samym akt ten nie może być podstawą wpisania w ewidencji gruntów J.W. jako właściciela konkretnych działek gruntu tj. działki nr [...] o pow. [...] m2 i działki nr [...] o pow. [...] m2. J.W. aktem notarialnym z [...] roku nie nabył prawa własności określonej działki gruntu, a jedynie udział we współwłasności określonej nieruchomości i w ramach nabytego udziału została mu przekazana do użytkowania określona działka gruntu, do której nie przysługiwało mu prawo własności. Dopiero wyjście ze współwłasności, czy to w drodze zniesienia współwłasności, czy to poprzez zasiedzenie określonych działek określi tytuł własności J.W. lub jego następców prawnych do określonych działek gruntu. Skoro aktem notarialnym z [...] roku J.W. nie nabył prawa własności do określonej działki gruntu, to w toku postępowania administracyjnego o dokonanie wpisu w ewidencji gruntów na podstawie tego aktu organy administracji nie mogą same ustalać prawa własności, gdyż kwestie własnościowe rozstrzygają sądy powszechne. Ewidencja gruntów nie stanowi postępowania, w ramach którego można ustalić prawo własności. W tej sytuacji nie może budzić wątpliwości bezzasadność wpisu w ewidencji gruntów J.W. jako właściciela działki [...] z obrębu [...] i działki [...] z obrębu [...], skoro akt notarialny z [...] roku w żadnym stopniu nie dawał podstaw do wpisania J.W. jako właściciela, tychże działek. Natomiast nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego zaprezentowanym w skardze, że podstawą wpisu J.W. jako właściciela w/w działek może być sporządzony w dniu [...] maja 2002r. protokół przyjęcia przebiegu granic, który przecież nie stwierdza prawa własności do działek, których granice protokołem tym zostały przyjęte. W tej sytuacji Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji, przywracającej stan zapisów w ewidencji gruntów obrębu [...] sprzed wprowadzenia zmiany nr [...]. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło