IV SA/Wa 2244/12

WyrokWSA w Warszawie2013-03-14

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją uzasadnione obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, które uzasadniałyby nadanie statusu uchodźcy, udzielenie ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał istnienia uzasadnionej obawy przed indywidualnym prześladowaniem w kraju pochodzenia z przyczyn określonych w Konwencji Genewskiej. Ogólna niestabilna sytuacja w kraju pochodzenia, obawy o bezpieczeństwo osobiste wynikające z domniemanej pomocy bojownikom czy podejrzenia o kontakty z grupami zbrojnymi, nie stanowiły wystarczającej podstawy do nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej ani zgody na pobyt tolerowany, ponieważ nie zostały one poparte wiarygodnymi dowodami wskazującymi na działania prześladowcze ze strony władz lub innych podmiotów, przed którymi władze nie byłyby w stanie zapewnić ochrony.
Stan faktyczny
Skarżący, I. S., obywatel [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy w Polsce, twierdząc, że jest prześladowany w kraju pochodzenia z powodu pomocy bojownikom. Po nielegalnym opuszczeniu Polski i ponownym przekazaniu do kraju, postępowanie zostało wznowione. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany, a także orzekł o wydaleniu skarżącego i jego rodziny. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje obawy o bezpieczeństwo i kwestionując ocenę organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2013 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...[ w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany oddala skargę Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2012 r. Rada do Spraw Uchodźców (dalej: Rada) utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej: Szef Urzędu) o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej I. S. oraz jego żonie Z. D. i małoletniej córce, jak również o wydaleniu ich z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym: Wnioskiem z [...] grudnia 2010r. I. S. obywatel [...], deklarujący narodowość [...], zwrócił się do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o nadanie mu statusu uchodźcy. Motywując wniosek w przedmiocie nadania statusu uchodźcy zainteresowany oświadczył: "Przyjechałem do Polski dlatego, że mnie prześladują i nie zostawiają w spokoju za to, iż pomogłem bojownikom. Dawałem jedzenie, odzież i za to mi grozili państwo prześladowało". Przedmiotowym wnioskiem została objęta żona wnioskodawcy Z.D.. Następnie nie czekając na rozpatrzenie wniosku w dniu [...] grudnia 2010r. nielegalnie przedostał się do [...], gdzie również wystąpił o nadanie statusu uchodźcy. W związku z opuszczeniem przez cudzoziemca terytorium RP Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] stycznia 2011r. postanowił umorzyć postępowanie. W dniu [...] kwietnia 2011r. cudzoziemiec został przekazany przez władze [...] do Polski i wystąpił o wznowienie postępowania o nadanie statusu uchodźcy w RP. W związku z tym Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w dniu [...] maja 2011 r. postanowił uchylić swoją decyzję o umorzeniu i podjąć postępowanie na nowo. W trakcie trwania procedury uchodźczej urodziła się na terytorium Polski córka wnioskodawcy, która z mocy prawa została objęta powyższym wnioskiem. Po rozpatrzeniu wniosku o nadanie statusu uchodźcy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] maja 2012r. postanowił odmówić wnioskodawcy nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalić z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Szef Urzędu stwierdził, że niniejsza decyzja obejmuje Z. D. urodzoną [...] lipca 1992r. i S. D. urodzoną [...] lutego 2012r. W uzasadnieniu faktycznym decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż z akt sprawy wynika, że I. S. posługiwał się paszportem zagranicznym wydanym w listopadzie 2010r. oraz paszportem wewnętrznym z lipca 2005 r. wydanym przez Oddział Spraw Wewnętrznych [...] rejonu miasta [...], w którym znajduje się potwierdzenie zameldowania w miejscowości [...]. Podobny komplet dokumentów przedstawiła także małżonka wnioskodawcy. Na podstawie kwestionariusza wniosku ustalono, że wnioskodawca wyjechał z kraju pochodzenia w sposób legalny [...] grudnia 2010r. Stwierdził, iż nie miał żadnych problemów z przekroczeniem granicy [...]. Podczas składania wniosku o nadanie statusu uchodźcy oświadczył, iż w kraju pochodzenia był prześladowany oraz poddawany przemocy: "Ludzie w maskach grozili mi za to, że pomagałem bojownikom dostarczając im jedzenie". Nie był natomiast nigdy zatrzymany, aresztowany, ani też skazany wyrokiem sądu. Cudzoziemiec nie zadeklarował przynależności do żadnej partii politycznej lub innej organizacji. Nie brał też udziału w działaniach wojennych. W dniu 16 kwietnia 2012r. zostało przeprowadzone przesłuchanie statusowe cudzoziemca w języku [...], zrozumiałym dla strony. Podczas przesłuchania I. S. podał, że od dzieciństwa mieszkał w [...], tam też posiada stały meldunek. W kraju pochodzenia w latach 2005 - 2008 należał do grupy tanecznej [...] z którą wyjeżdżał na występy do różnych miast [...], a także do Europy. Za występy w tej grupie otrzymywał wynagrodzenie. Następnie pracował jako kierowca ciężarówki i sprzedawca cementu. Posiada wykształcenie [...], jednakże jak sam stwierdził jego dochody były niewystarczające, gdyż było ciężko i krewni żony pomagali finansowo. Zainteresowany nie wskazał, aby miał jakiekolwiek problemy z poruszaniem się po terenie [...], jak też i z opuszczeniem jej terytorium. Ponadto oświadczył, iż nie brał żadnego udziału w działaniach wojennych, jak również nigdy nie pomagał bojownikom, jak również nie był członkiem żadnej organizacji. Nie był także nigdy zatrzymany, aresztowany, ani skazany wyrokiem sądu. Dodał także, iż nie uważa się za osobę prześladowaną. Wskazując na zasadnicze powody opuszczenia kraju pochodzenia I. S. oświadczył, iż: " Nie można tam spokojnie żyć. Bałem się o swoje życie i swojej żony. W 2010 r. wziąłem ślub w USC. Tam [...] prześladują młodzież, coś źle się zrobi, to zabierają. Zabrali moich znajomych, teraz siedzą w więzieniu. Główna przyczyna wyjazdu, to obecna sytuacja i stosunek władzy do ludzi, strach przed przyszłością co się wydarzy". Zainteresowany nie przedstawił innych dowodów i okoliczności w swojej sprawie, nie wskazał innych powodów opuszczenia [...]. Szef Urzędu wskazał, że stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepisy ww. ustawy w art. 13 ust. 3 precyzują, że prześladowanie musi ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa powyżej. Prześladowanie może polegać w szczególności na użyciu przemocy fizycznej lub psychicznej, w tym przemocy seksualnej, zastosowaniu środków prawnych, administracyjnych, policyjnych lub sądowych w sposób dyskryminujący lub o charakterze dyskryminującym, wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu, w sposób, który ma charakter nieproporcjonalny lub dyskryminujący, braku prawa odwołania się do sądu od kary o charakterze nieproporcjonalnym lub dyskryminującym, wszczęciu lub prowadzeniu postępowania karnego albo ukaraniu z powodu odmowy odbycia służby wojskowej podczas konfliktu, jeżeli odbywanie służby wojskowej stanowiłoby zbrodnię lub działania, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, czynach skierowanych przeciwko osobom ze względu na ich płeć lub małoletniość (art. 13 ust. 4 ). Ustosunkowując się do oświadczeń złożonych przez wnioskodawcę, Szef Urzędu stwierdził, iż nie wykazał on faktów czy okoliczności, które mogłyby uzasadniać jego obawę przed indywidualnym prześladowaniem. Władze państwowe lub podmioty określone w art. 16 ust. 1 pkt 2-3 w/w ustawy nie podejmowały wobec niego działań krzywdzących na tle jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, poglądów politycznych. Z zeznań cudzoziemca nie wynika, by mógł on być narażony na prześladowania ze strony władz, bądź też innych podmiotów. Wnioskodawca nie należał do żadnej partii, bądź też organizacji, w której działalność jego osoby mogłaby być postrzegana za opozycyjną wobec władz kraju. I. S. w żaden sposób nie angażował się w konflikt [...] Nie był nigdy zatrzymany, aresztowany, bądź skazany wyrokiem sądu. Odnosząc się natomiast do wskazanych przez cudzoziemca jako główny powód wyjazdu z kraju pochodzenia, obaw o własne bezpieczeństwo, Szef Urzędu uznał, iż nie wiążą się one z niczym innym niż z ogólną sytuacją w kraju pochodzenia. Podkreślił, iż ogólna sytuacja w kraju pochodzenia cudzoziemca, ze względu na brak bezpośredniego odniesienia do jednego z pięciu kryteriów zawartych w definicji uchodźcy, nie może stanowić samoistnej przesłanki do nadania statusu uchodźcy. Jednocześnie organ pierwszej instancji podniósł, że nie sposób pominąć ekonomicznych motywów ubiegania się przez wnioskodawcę o nadanie statusu uchodźcy, który podczas przesłuchania statusowego wskazywał, że zarabiane środki pieniężne były niewystarczające w stosunku do życiowych potrzeb, więc pomagali krewni żony. Poza tym odpowiadając na pytanie czy mógłby zamieszkać w innej części [...] oświadczył: "Tam nie mam gdzie i za co żyć". Konkludując organ stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia żadnych przesłanek, o których mowa w Konwencji Genewskiej, aby otrzymać status uchodźcy. Nie wykazał, aby w jego przypadku istniały okoliczności czyniące prawdopodobnym podjęcie wobec niego przez władze kraju pochodzenia działań o charakterze prześladowania z przyczyn wskazanych w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Z tego powodu na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy należało wnioskodawcy odmówić nadania statusu uchodźcy. Uzasadniając odmowę udzielenia ochrony uzupełniającej Szef Urzędu wyjaśnił regulacje prawne w tym zakresie, podał informacje na temat panującej w kraju pochodzenia wnioskodawcy oraz wskazał, ż w stosunku do skarżącego przesłanki do udzielenia takiej ochrony nie występują. Organ podkreślił, iż w toku procedury cudzoziemiec nie zgłosił, aby po powrocie do [...] groziła mu kara śmierci lub wykonanie egzekucji. Ponadto Sąd Konstytucyjny [...] orzeczeniem z dnia 19 listopada 2009r. wprowadził bezterminowe moratorium na orzekanie i wykonywanie kary śmierci, które będzie obowiązywać aż do momentu zniesienia kary śmierci w drodze ustawowej. Brak jest również podstaw, aby sądzić, iż w razie powrotu I. S. do kraju pochodzenia, wystąpi w stosunku do jego osoby rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy poprzez stosowanie tortur, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie. Dotychczas w kraju pochodzenia nigdy nie był zatrzymany, aresztowany ani też skazany wyrokiem sądu. Wnioskodawca nie prowadził żadnej działalności, która mogłaby zostać uznana w chwili obecnej za opozycyjną wobec władz kraju pochodzenia. Cudzoziemiec nie powołał się również, aby w kraju pochodzenia władze lub inne podmioty stosowały kiedykolwiek względem niego represje. Ponadto nie jest on osobą poszukiwaną przez władze [...], ani nie stanowi obiektu ich zainteresowania, więc nic nie wskazuje na to, aby w przyszłości miałby zostać poddany takiemu nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu. Odnosząc się do kryterium poważnego i zindywidualizowanego zagrożenia dla życia lub zdrowia wynikającego z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego, w oparciu o aktualne materiały dotyczące sytuacji panującej w [...], organ ustalił, iż w dalszym ciągu pozostaje ona niestabilna, w związku z funkcjonowaniem na całym [...] podziemia zbrojnego, walczącego o oderwanie tego regionu od [...] i utworzenie tam republiki [...]. Walka prowadzona jest pod szyldem [...] - "wirtualnego" państwa obejmującego wszystkie republiki [...], z [...] jako [...] na czele. Nie sprawuje on jednak rzeczywistej kontroli nad działalnością poszczególnych grup bojowników [...], operujących samodzielnie, a tylko formalnie uznających jego przywództwo. Luźna struktura [...], liczącego łącznie w całym regionie kilkuset "zawodowych" bojowników, jak również brak koordynacji między poszczególnymi grupami oraz ich niewielkie rozmiary sprawiają, że nie są one w stanie prowadzić operacji na szerszą skalę, choć ich działania niewątpliwie destabilizują sytuację w autonomicznych republikach [...]. Pomimo dalszego funkcjonowania w [...] zbrojnego podziemia, poziom bezpieczeństwa ludności cywilnej uległ znaczącej poprawie, w porównaniu z okresem tzw. [...]. Działania struktur siłowych zwalczających bojowników mają charakter policyjny, jedynie w sporadycznych (szczególnie poważnych) przypadkach siły zbrojne [...] "wypożyczają" swój sprzęt i ludzi do prowadzenia takich operacji. Nie dochodzi już również do szeroko zakrojonych akcji pacyfikacji określonych terenów [...]. Mimo wprowadzenia w 2011 r. w niektórych rejonach [...] tzw. prawnego reżimu operacji antyterrorystycznej (rodzaj stanu nadzwyczajnego, zwiększający uprawnienia funkcjonariuszy struktur siłowych i ich wynagrodzenie oraz zmieniający ich podporządkowanie) brak jest świadectw odnośnie jego negatywnego wpływu na bezpieczeństwo ludności terenów nim objętych. Organ stwierdził również, iż brak jest okoliczności uzasadniających udzielenie zgody na pobyt tolerowany, wobec czego w decyzji, w której odmawia się nadania statusu uchodźcy wnioskodawcy lub osobie, w imieniu której wnioskodawca występuje, należało również orzec o wydaleniu cudzoziemca i jego rodziny z terytorium Polski. W tym zakresie wskazano, że dla uznania istnienia przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany, niezbędne są poważne podstawy do stwierdzenia, że osoba, o którą chodzi znajdzie się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia określonych w przepisach prawa zagrożeń w kraju, do którego ma być wydana lub ma wrócić. Sama możliwość wystąpienia zagrożenia nie jest wystarczająca. W ocenie organu orzekającego, sytuacja panująca na terytorium [...] nie stanowi realnego zagrożenia dla któregokolwiek z praw cudzoziemca określonych w art. 97 ust. 1 ustawy, a powody, którymi motywował swój wyjazd z [...], nie mogą zostać zakwalifikowane jako zasadna podstawa do udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany. Z analizy całokształtu sprawy nie wynika również, aby wydalenie cudzoziemca wraz z jego żoną i małoletnim dzieckiem mogło spowodować naruszenie prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji Rzymskiej o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności lub naruszałoby prawa dziecka, określone w Konwencji o prawach dziecka, w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Od decyzji Szefa Urzędu odwołanie złożył I. S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, wstrzymanie wydalenia do kraju pochodzenia i udzielnie ochrony międzynarodowej. Decyzji zarzucił naruszenie przepisów art. 13 ust 1, art 15, art. 18, art. 68 i art. 97 ust. 1 pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. W uzasadnieniu odwołania skarżący jednostronnie polemizując z wnioskami organu orzekającego w istocie skoncentrował się na wykazaniu, ze jego obawy o zagrożenie bezpieczeństwa osobistego są w pełni uzasadnione przede wszystkim z powodu podejrzeń o udzielanie pomocy [...] oraz niestabilnej sytuacji wewnętrznej w kraju pochodzenia, co winno stanowić wystarczającą podstawę dla udzielenia mu ochrony międzynarodowej. Przy tym powołał się na dwie publikacje na temat sytuacji wewnętrznej w kraju pochodzenia. W dniu [...] lipca 2012r. skarżący dodatkowo przesłał kserokopię artykułu opublikowanego w Internecie w dniu [...] czerwca 2012r. na temat lokalnej akcji władz i duchownych muzułmańskich w [...] przeciw kobietom noszącym Hidżaz (czarne chusty na głowach) na poparcie swojej tezy o niebezpiecznej sytuacji wewnętrznej w kraju pochodzenia. Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2012r. o numerze [...] Rada utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W podstawie prawnej decyzji wskazano przepisy art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 , art. 48 ust. 2 i art. 89p ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.( Dz. U. z 2009r. Nr 189, poz.1472) oraz art. 138 § 1 k.p.a. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Rada przytoczyła stan faktyczny sprawy ustalony przez Szefa Urzędu. Zdaniem Rady w rozpoznawanej sprawie, ani postępowanie w pierwszej instancji, ani też ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu odwoławczym nie wykazały w sposób wystarczający, ze I. S. może być uchodźcą w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Organ odwoławczy w pełni zaaprobował dokonaną prze Szefa Urzędu ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Podkreślił, że trafnie uznał organ pierwszej instancji, iż wymienione przez wnioskodawcę przyczyny opuszczenia kraju pochodzenia takie jak, domniemane obawy o własne bezpieczeństwo z powodu niestabilnej sytuacji wewnętrznej, czy też możliwość podejrzeń o kontakty z [...], nie zostały przez skarżącego uprawdopodobnione, a więc nie mogą stanowić wystarczającej podstawy dla jednoznacznego stwierdzenia występowania uzasadnionych obaw przed indywidualnymi prześladowaniami z przyczyn określonych w Konwencji Genewskiej. Ponadto Rada zaakcentowała, że wnioskodawca po złożeniu wniosku o nadanie statusu uchodźcy w Polsce nie czekając na jego rozpatrzenie nielegalnie przedostał się przez [...] do [...], gdzie również wystąpił o nadanie statusu uchodźcy. W związku z tym nie można wykluczyć, że wnioskodawca poszukiwał najkorzystniejszych warunków dla osiedlenia się w [...] z przyczyn osobisto- bytowych, a nie z powodu obaw o własne bezpieczeństwo. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że wnioskodawca nie był poszukiwany lub ścigany przez władze miejscowe lub służby [...]. Nie był także, aresztowany lub skazany wyrokiem sądu. Nie udzielał się także w działalności społecznej lub politycznej. Opuścił kraj pochodzenia bez przeszkód legalnie na podstawie ważnego paszportu wydanego w 2010 roku i nie miał żadnych problemów w podróży przez terytorium [...] i [...]. Rada podkreśliła, że rozpatrując wnioski o nadanie statusu uchodźcy za konieczne uważa się, aby osoba ubiegająca się o nadanie statusu uchodźcy, jednoznacznie i wiarygodnie wykazała indywidualny charakter prześladowań lub obaw przed takimi prześladowaniami z powodów, o których mowa w Konwencji Genewskiej. Wskazała, że zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanki do nadania statusu uchodźcy, wskazane w Konwencji Genewskiej należy interpretować wąsko, nie nadaje się statusu uchodźcy ze względu na brak poczucia bezpieczeństwa, niestabilną sytuację wewnętrzną, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia (wyrok z dnia i 3 czerwca 2003 r. sygn. akt V SA 2582/02). W ocenie Rady z analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynikają także przesłanki dla udzielenia wnioskodawcy ochrony uzupełniającej lub udzielenia zgody na pobyt tolerowany. W rozpatrywanej sprawie nie wykazał on, że jego powrót do kraju pochodzenia wiązałby się z zagrożeniem praw chronionych przez Konwencję Rzymską z 1950r. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, że nie występują dla wnioskodawcy realne przesłanki określone w przepisie art. 15 ustawy o ochronie. Zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, że wnioskodawca nie spełnia również żadnej z przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Wydalenie jego do kraju pochodzenia nie zagrażałaby także w jakimkolwiek stopniu podstawowym prawom człowieka. Organ odwoławczy wskazał, że sytuacja w kraju pochodzenia cudzoziemca jest wprawdzie nie całkowicie stabilna, ale rzadko dotyka przeciętnego mieszkańca kraju, a tym bardziej nie istnieją żadne przesłanki skłaniające do twierdzenia, że może dotknąć wnioskodawcę. Brak jest zatem przesłanki rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń opisanych w przepisie art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie. Rada zaznaczyła, że w aktach sprawy znajdują się wciąż aktualne urzędowe opracowanie na temat sytuacji na [...] i [...], stworzone pod kątem przesłanek ochrony międzynarodowej i bazujące na wszystkich dostępnych źródłach, znajdujące swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji Szefa Urzędu. W związku z tym powołane przez skarżącego fragmenty publikacji w Internecie na temat sytuacji wewnętrznej w kraju pochodzenia, czy też lokalnych akcji duchownych muzułmańskich w stosunku do kobiet, nie mogą stanowić podstawy dla dokonania rzetelnej i obiektywnej oceny sytuacji w tym kraju. Rada podkreśliła, że negatywna decyzja w sprawie o nadanie wnioskodawcy statusu uchodźcy nie wynika z braku wiedzy o sytuacji w jego kraju pochodzenia i stanie przestrzegania w tym regionie praw człowieka, jak sugeruje to skarżący w odwołaniu, lecz wyłącznie z oceny jego sytuacji osobistej i złożonych przez niego zeznań. Zdaniem Rady postępowanie w sprawie wnioskodawcy prowadzone było właściwie w oparciu o dostępne możliwości ustalenia stanu faktycznego i odpowiednio zastosowane przepisy zarówno prawa materialnego, jak tez postępowania administracyjnego. Organ pierwszej instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Wnioskodawca miał też niczym nieograniczone możliwości przedstawienia wszystkich dowodów i okoliczności w sprawie oraz zgłoszenia ewentualnych dodatkowych żądań lub wniosków zgodnie z treścią art. 10 k.p.a. W związku z powyższym za chybione uznała Rada zarzuty skarżącego o naruszeniu przez organ orzekający przepisów art. 13 ust. 1, art. 15, art. 18, art. 68 i art. 97 ust. 1 pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie I.S. wniósł o uchylenie decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2012r. oraz poprzedzającej ją decyzji Szefa Urzędu z [...] maja 2012r., zarzucając: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 13, art., 15 i art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie; 2. istotne naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7, i art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący wskazał, że w kraju pochodzenia był prześladowany oraz poddawany presji psychicznej przez ludzi w maskach za pozornie udzieloną pomoc [...] poprzez dostarczanie jedzenia i odzieży. Podał, że bał się o swoje życie, jak również życie żony. Ze względu na już podjęte działania wobec jego osoby, skarżący jest przekonany, że w przypadku powrotu do [...] będzie zagrożone jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego. Podniósł, że jego obawa przed prześladowaniem jest realna i uzasadniona, a opiera się na przynależności do szczególnej grupy społecznej jaką stanowią osoby udzielające pomocy bojownikom. W jego ocenie bez wątpienia przypisano mu przynależność do grupy opozycjonistów. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, iż niewystarczająco wykazał rzeczywistą obawę przed prześladowaniem. Zakwestionował również odmowę w przedmiocie przyznania minimalnej ochrony międzynarodowej, jaką jest zgoda na pobyt tolerowany na terytorium RP. Wskazał, że ochrony tego rodzaju udziela się niemal wszystkim osobom narodowości czeczeńskiej, które uciekają z [...], ponieważ w kraju zagrożone byłoby ich prawo do życia, bezpieczeństwa ze względu na wciąż niestabilną sytuację. Zdaniem skarżącego wyczerpuje on przesłanki wymagane do przyznania tego rodzaju ochrony. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców podtrzymała stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią Inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, która sprowadza się do sprawowania wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Ponadto, co wymaga podkreślenia, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie sądu administracyjnego granicami skargi oznacza m.in., że sąd ma obowiązek rozpatrzyć sprawę z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego, a podstawę orzekania stanowi materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji w toku postępowania. Sąd dokonując kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012r., poz. 680), cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 lit. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119, poz. 515 ze zm.). Uregulowanie to zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy I możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba - jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) - muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, iż z uzasadnień zapadłych orzeczeń wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas późniejszych przesłuchań. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemca. Wskazać nadto należy, iż uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji, zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że powodem opuszczenia przez skarżącego kraju jego pochodzenia, to obecna sytuacja i stosunek władz do ludzi, strach przed przyszłością. Stwierdzić należy, iż organy orzekające w sprawie, prawidłowo uznały, że skarżący nie wykazał, aby władze kraju pochodzenia skarżącego, lub inne podmioty określone w art. 16 ust. 1 pkt 2-3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, prowadziły wobec niego działania noszące znamiona prześladowań w rozumieniu art. 13 ww. ustawy. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powody, na które wskazał skarżący, nie stanowią wystarczającej przesłanki nadania statusu uchodźcy, gdyż nie mają one charakteru prześladowań ze strony władz, ani prześladowań, przed którymi władze nie byłyby w stanie zapewnić obywatelowi należytej ochrony. Skarżący nie należał do żadnej partii, bądź też organizacji, w której działalność jego osoby mogłaby być postrzegana za opozycyjną wobec władz kraju, jak również w żaden sposób nie angażował się w konflikt [...]. Nie był nigdy zatrzymany, aresztowany, bądź skazany wyrokiem sądu. Zauważyć należy, iż oświadczenia cudzoziemca złożone w toku postępowania administracyjnego charakteryzuje duży poziom ogólnikowości. W skardze zaś eksponuje temat sytuacji panującej w [...], powołuje się na raporty organizacji międzynarodowych, z których wynika, że władze [...] dopuszczają się różnego rodzaju pozaprawnych działań w stosunku do bojowników [...] oraz członków ich rodzin, że łamane są prawa człowieka, że osoby wracające z innych krajów są podejrzewane o udział w grupach zbrojnych. Mając na uwadze powyższe Sąd podzielił w pełni argumentację organów administracyjnych, że skarżący nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. Nietrafny jest tym samym zarzut zawarty w skardze, a dotyczący naruszenia art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, iż skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Odnosząc się do przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazać należy, iż zgodnie z art. 48 ust 1 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1a, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie; - mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.; - naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989r, (Dz. U. z 1991 r. nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organy prawidłowo przyjęły, że skarżący nie uwiarygodnił, że ze względu na swoje działania byłby w konsekwencji wydalenia do [...] narażony na ww. naruszenia praw człowieka. Nie przedstawił bowiem żadnego wiarygodnego dowodu, iż władze kraju pochodzenia lub inne podmioty podejmowały krzywdzące wobec niego działania mające związek z wyjazdem z kraju pochodzenia. Na akceptację zasługuje również stanowisko, iż wydalenie cudzoziemca wraz z małoletnim dzieckiem i żoną nie narusza jego prawa do poszanowania życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności lub praw dziecka określonych w Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989r. w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Podsumowując wskazać należy, że zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i procesowego podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia. Organy obu instancji wnikliwie rozpatrzyły sprawę z dużą wnikliwością, materiał dowodowy został zebrany i przeanalizowany bardzo starannie i konfrontowany był z rzetelną i pogłębioną wiedzą o sytuacji osób pochodzących z [...]. Rozpatrując wniosek skarżącego uwzględniono również informacje o kraju jego pochodzenia sporządzone przez wyspecjalizowane instytucje. W oparciu o materiał dowodowy orzekające w sprawie organy w sposób wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko. Ocena materiału dowodowego w pełni odpowiada wymogom określonym w art. 77 § 1 k.p.a. Nieuzasadnione są zatem zarzuty dotyczące niedopełnienia obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7 i art. 77 k.p.a. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło