IV SA/Wa 2247/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-12
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Alina Balicka, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją przesłanki do udzielenia zgody na pobyt tolerowany cudzoziemcowi, którego wydalenie mogłoby naruszyć jego prawo do życia rodzinnego w rozumieniu art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły brak przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Wydalenie całej rodziny do kraju pochodzenia, gdzie posiadają obywatelstwo i mogą korzystać z pomocy socjalnej, nie stanowi naruszenia prawa do życia rodzinnego w rozumieniu art. 8 EKPC. Ponadto, skarżąca nie wykazała indywidualnych, realnych zagrożeń w kraju pochodzenia, które uzasadniałyby udzielenie zgody na pobyt tolerowany.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców o wydaleniu z terytorium RP, wobec braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Skarżąca ubiegała się o status uchodźcy i ochronę uzupełniającą, a następnie o zgodę na pobyt tolerowany, powołując się na życie rodzinne i sytuację w kraju pochodzenia. Organy administracji dwukrotnie odmówiły udzielenia zgody na pobyt tolerowany, uznając, że nie zachodzą przesłanki ustawowe ani konwencyjne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium RP wobec braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany oddala skargę
Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] – po rozpatrzeniu odwołania A. A. od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] o odmowie nadania statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej oraz o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany – utrzymała w mocy pkt 3. decyzji, tj. postanowienie o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Decyzja ta obejmuje małoletnie dziecko wnioskodawczyni S. K., urodzoną [...] grudnia 2010 r.
Powyższe rozstrzygnięcie oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, rozpoznając wniosek A. A. z dnia 4 czerwca 2006 r. o nadanie statusu uchodźcy, decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] odmówił nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej i orzekł o wydaleniu A. A. z terytorium RP, a następnie Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] utrzymała w mocy powyższą decyzję. Decyzja ta była przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 1027/09 oddalił skargę na powyższą decyzję w zakresie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz uchylił zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Szefa do Spraw Cudzoziemców o wydaleniu cudzoziemki wobec stwierdzenia braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Sąd uchylając w części decyzję o odmowie udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazał, że konieczne jest wyjaśnienie charakteru życia rodzinnego skarżącej w zawartym przez nią związku w obrządku religijnym z obywatelem [...] R. A., któremu udzielono ochrony uzupełniającej.
Zatem ponowne postępowanie ograniczone jest swym zakresem do rozpatrzenia zasadności udzielenia skarżącej zgody na pobyt tolerowany.
Prowadząc ponownie postępowanie, w trakcie przesłuchania przeprowadzonego przez Radę w dniu [...] października 2010 r. skarżąca oświadczyła całkiem nową okoliczność, a mianowicie rozwód z R. A. i zawarcie związku małżeńskiego w obrządku muzułmańskim z M. K., który wówczas ubiegał się o nadanie statusu uchodźcy. W tym kontekście skarżąca powołała się na przesłankę ochrony życia rodzinnego wyrażoną w art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Cudzoziemka okazała zdjęcia przedstawiające ją w czasie nagrania programu telewizyjnego, a jej pełnomocnik złożył płytę DVD, na której znajduje się nagranie skarżącej jako lektorki lokalnego studia TV. Na nagraniu zapowiada ona koncert życzeń, po czym prezentowane są różne piosenki, ogłoszenia i reklamy, następnie utrwalona została rozmowa skarżącej z pracownikami studia. Rada wezwała pełnomocnika skarżącej do przedłożenia dokumentów poświadczających fakt zawarcia ślubu, co nastąpiło w dniu [...] grudnia 2010 r., a następnie Rada zawiesiła postępowanie do czasu wydania rozstrzygnięcia w stosunku do M. K. W dniu [...] marca 2012 r. Rada utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie nadania M. K. statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i wydaleniu z terytorium RP wobec braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Wobec tego w dniu [...] marca 2012 r. Rada podjęła zawieszone postępowanie wobec A. A.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Rada do Spraw Uchodźców podniosła, że wskutek rozwodu skarżącej z R. A. zdezaktualizowały się zalecenia wskazane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 1027/09. Natomiast ślub z M. K. jest dla sprawy indyferentny, gdyż jego wniosek o nadanie statusu uchodźcy został rozpatrzony negatywnie decyzją ostateczną. W związku z tym, że nie ma on żadnego tytułu prawnego do pobytu na terytorium RP, ochrona życia rodzinnego nie może następować w drodze legalizacji pobytu skarżącej w Polsce. Wobec M. K. także orzeczono wydalenie z terytorium RP. Brak jest też zagrożenia dla praw małoletniej córki skarżącej, która obecnie ma ok. półtora roku. W ocenie organu odwoławczego również brak jest podstaw do udzielenia zgody na pobyt tolerowany z przyczyn wskazanych w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i do stwierdzenia, że w kraju pochodzenia skarżąca będzie narażona na prześladowania i zagrożenia wymienione w tym przepisie, bowiem brak jest jakiegokolwiek związku skarżącej z panującą sytuacją w [...], gdzie skarżąca mieszkała przed przyjazdem do Polski. Organ podał, że w ostatnich latach rzeczywistość tego kraju została zdominowana przez konflikt między rosnącym w siłę zbrojnym podziemiem islamskim a władzami. Jest to konflikt militarny, obfitujący w krwawe potyczki między stronami i skrytobójcze zamachy. Jednak te wydarzenia nie dotyczą bezpośrednio skarżącej, co zostało przesądzone w powołanym wyroku Sądu z dnia 3 lutego 2010 r. Zatem, zdaniem organu, nie ma indywidualnych przyczyn, które mogłyby skutkować udzieleniem skarżącej zgody na pobyt tolerowany. W ocenie organu, prowadzenie przez nią programów o profilu muzycznym i społecznym w telewizji też nie wydaje się być niczym szczególnym.
Ponadto organ także dokonał rozważenia ogólnej sytuacji panującej w [...] i mogących stąd wynikać zagrożeń dla ludności cywilnej. Rada podała, że wszystkie doniesienia na temat panującej tam sytuacji (wg bazy UNHCR najaktualniejszymi materiałami na ten temat są opracowania ośrodka analitycznego Jamestown Foundation z dnia [...] kwietnia 2012 r. i z dnia [...] maja 2012 r.) wskazują na liczne zamachy bojowe i eskalację konfliktu między islamistami a rządem. Zdaniem Rady, oceniając wpływ tych wydarzeń na dopuszczalność wydalenia, istotne jest zwłaszcza to, że te ataki nie są na ogół wymierzone w ludność cywilną, a ofiarami padają przede wszystkim osoby bezpośrednio zaangażowane w konflikt. Nie jest to poziom przemocy nieselektywnej, która stwarzałaby powszechne zagrożenie dla ogółu mieszkańców. Zatem wydarzenia te nie przesądzają o niedopuszczalności wydalenia kogokolwiek, kto miałby powrócić do [...]. Nadto organ podał, że jeśli jeszcze uwzględnić, że skarżąca powróciła do [...] na okres około trzech miesięcy, po czym wróciła do Polski, to wskazuje, że w istocie nie żywi ona obaw w takim stopniu intensywności, by eliminowało to możliwość pobytu w kraju pochodzenia.
Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A. A., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, której zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz art. 97 ust. 1 pkt 1a i art. 104 ust. 1 pkt 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto w uzasadnieniu skargi skarżąca powołała się na art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności chroniący życie prywatne.
W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia, uchwały). Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy, wydając zaskarżony akt, nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności lub sprawiedliwości społecznej.
Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów art. 97 ust. 1 pkt 1 i pkt 1a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) oraz art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.).
Rada wykonała wskazania Sądu co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 1027/09 i przesłuchała skarżącą na okoliczność jej życia rodzinnego oraz ustawowych przesłanek ujętych w art. 97 ust. 1 pkt 1 i pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP.
W świetle tych przepisów, przesłankami udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany są sytuacje, w których wydalenie mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności albo gdy naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu tejże Konwencji. Skarżąca, zarzucając organowi naruszenie art. 97 ust 1 pkt 1a wskazanej wyżej ustawy, powoływała się jedynie na ten przepis, natomiast nie wskazała żadnych okoliczności faktycznych dotyczących jej osoby, które mogłyby wywołać przekonanie o niezasadności decyzji o wydaleniu. Wyjaśnienia wymaga, że zgoda na pobyt tolerowany nie może być traktowana, jako konsekwencja ogólnej niestabilności w kraju pochodzenia (na co powołuje się skarżąca), niedostatków praworządności, czy nawet ogólnego braku bezpieczeństwa. Przedmiotem oceny jest bowiem sytuacja skarżącej, a nie jej kraju pochodzenia. Aby uznać, że spełnia ona przesłanki do wyrażenia zgody na pobyt tolerowany, materiał dowodowy obejmujący deklaracje i oświadczenia skarżącej musi dać solidne podstawy do twierdzenia, że te generalne zagrożenia przełożą, się na jej indywidualne położenie i będzie to skutkować zagrożeniami, które wymienia powołany art. 97 ust. 1 ustawy. Analiza przeprowadzona przez organy obu instancji zasadnie wykazała, że przesłanki wymienione w art. 97 ust. 1 powołanej ustawy nie wstępują w stosunku do skarżącej. Rozstrzygnięcie sprawy w zakresie udzielenia zgody na pobyt tolerowany wymaga od organu dokonania oceny sytuacji w kraju, do którego cudzoziemiec miałby zostać wydalony, a więc po raz kolejny w odniesieniu do kraju pochodzenia. W sprawie nie ujawniły się bowiem żadne inne okoliczności, które wskazywałyby, że wydalenie ma nastąpić do któregokolwiek innego państwa.
Rada dokonała w oparciu o opracowania eksperckie, w tym w oparciu o raport organizacji międzynarodowej UNHCR z dnia [...] kwietnia 2012 r. i z dnia [...] maja 2012 r., ponownej analizy sytuacji w kraju pochodzenia skarżącej w celu ustalenia wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 97 ust. 1 ustawy i zasadnie stwierdziła, że w sytuacji powrotu skarżącej do kraju pochodzenia nie można uznać za wiarygodne, aby znalazła się ona w sytuacji rzeczywistego, realnego ryzyka zagrożenia, o jakim mowa w przepisie art. 97 ust. 1 pkt 1 i pkt 1a powołanej ustawy. Na podstawie tych opracowań organy w granicach dopuszczalnego prawem swobodnego uznania stwierdziły, że nie można przyjąć, że osoby pochodzące z [...] z założenia, systemowo są w całej [...] prześladowane, obecnie nie występuje tam zjawisko zmasowanego konfliktu wewnętrznego, którego celem byłaby ludność cywilna. Dla uznania istnienia przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany, zgodnie z kryteriami zawartymi w art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, niezbędne są poważne podstawy do stwierdzenia, że osoba, o którą chodzi, znajdzie się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia wymienionych w powołanym artykule zagrożeń w kraju, do którego ma być wydana lub ma wrócić. Sama możliwość wystąpienia zagrożenia nie jest wystarczająca. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem musi być dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Skarżąca w toku postępowania administracyjnego takich realnych przesłanek nie wykazała, bowiem ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby jej prawo do życia było zagrożone ze strony władz w [...], co potwierdzają też okoliczności wyjazdu skarżącej do kraju pochodzenia i przebywania tam przez trzy miesiące.
Rada również dokonała analizy przesłanego przez stronę nagrania na płycie CD-Rom, które zawiera fragmenty programów telewizyjnych przygotowanych przez skarżącą podczas pięciomiesięcznej pracy w lokalnej telewizji o zupełnie innej nazwie niż wcześniej podawała, a mianowicie nie [...], a w kanale TV [...]. Inny jest też okres zatrudnienia – wcześniej skarżąca twierdziła, że pracowała tylko przez pięć miesięcy, tymczasem zaświadczenie wskazuje okres zatrudnienia przez szesnaście miesięcy, tj. od [...] stycznia 2005 r. do [...] maja 2006 r. Niezależnie od tych rozbieżności przedstawiona przez skarżącą płyta zawiera nagrania piosenek, reklamy oraz rozmowy na temat sposobu prezentowania reklam w programie. Trudno jest zatem uznać, aby nagranie to mogło stanowić dowód potwierdzający jakiekolwiek zagrożenia dla skarżącej z powodu realizowania programów telewizyjnych o charakterze politycznym.
Tym samym Sąd nie dopatrzył się uchybień w kontrolowanych decyzjach co do rozważenia zaistnienia przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany zgodnie z art. 97 ust. 1 pkt 1 i pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP.
Natomiast rozwód z R. A. i koleiny ślub religijny zawarty w Polsce w obrządku muzułmańskim z nowym partnerem M. K. jest pozbawiony znaczenia dla wyrażenia zgody na pobyt tolerowany, bowiem tego rodzaju związek nie rodzi skutków prawnych ani w [...], ani w obliczu prawa polskiego. Ponadto M. K. również odmówiono nadania statusu uchodźcy, odmówiono udzielenia ochrony uzupełniającej oraz orzeczono o wydaleniu go wobec stwierdzenia braku przesłanek do wyrażenia zgody na pobyt tolerowany.
Fakt przebywania przez skarżącą na terytorium RP od 2006 r., nauczenie się języka polskiego i integrowanie się w znacznym stopniu ze społeczeństwem polskim, nie może być uznany za przesłankę ustawową przemawiającą za wyrażeniem zgody na pobyt tolerowany. Ponadto podawanie przez skarżącą, że przebywa na terytorium RP od 2006 r. nie jest zgodny ze stanem faktycznym, gdyż najpierw nielegalnie wyjechała ona z Polski i przebywała w [...], a następnie po otrzymaniu decyzji o odmowie objęcia jej jedną z form ochrony międzynarodowej na terytorium RP powróciła do kraju pochodzenia, by po raz kolejny przyjechać do Polski w celu ponownego wszczęcia procedury uchodźczej.
Skarżąca nie udowodniła obiektywnego i realnego charakteru deklarowanych przez nią zagrożeń – a trzeba wskazać, że od czasu jej wyjazdu z kraju pochodzenia sytuacja w nim nie uległa pogorszeniu w stopniu wskazującym na zasadność objęcia jej jedną z form ochrony międzynarodowej. Nie można też przyjąć, że wydalenie skarżącej z jej małoletnią córką mogłoby zostać uznane za naruszenie Konwencji o ochronie praw dziecka. Skarżąca jest obywatelką [...], posiada stałe zameldowanie w swojej rodzinnej wsi w [...] i jest uprawniona do korzystania wraz ze swoim dzieckiem z pomocy socjalnej, społecznej i medycznej jaką [...] zapewnia wszystkim swoim obywatelom. Skarżąca wraz ze swoim mężem i dzieckiem może bezpiecznie powrócić do kraju pochodzenia, gdzie nie grożą im żadne realne i rzeczywiste zagrożenia wolności, bezpieczeństwa, zdrowia i życia z powodów konwencyjnych.
Organy rozważyły też, czy nie zachodzą przesłanki z art. 97 ust. 1 pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, do wyrażenia zgody na pobyt tolerowany, to jest czy wydalenie cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie narusza jego prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, i organy zasadnie stwierdziły brak takich przesłanek. Wykonanie decyzji o wydaleniu nie będzie zatem oznaczać naruszenia art. 6 i 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 8 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji. Z kolei zgodnie z ust. 2 tego artykułu ingerencja władzy publicznej w korzystanie z powyższego prawa jest możliwa w przypadkach przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób.
W sprawie, w której podniesiony jest zarzut naruszenia art. 8 Konwencji o ochronie życia prywatnego, ustalenia wymaga, czy działanie państwa wyrażające się w wydaniu decyzji o wydaleniu można uznać za ingerencję w prawo do życia rodzinnego. Należy w tym miejscu podkreślić, że nie każde działanie państwa wywierające wpływ na życie rodzinne można uznać za nieuprawnioną ingerencję. W orzecznictwie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu wielokrotnie podkreślano, że państwa – strony Konwencji – mają prawo, zgodnie z ustalonymi zasadami prawa międzynarodowego i z uwzględnieniem ich obowiązków traktatowych – w tym art. 8 Konwencji – do kontroli wjazdu i pobytu cudzoziemców, nie można też uznać, że Konwencja nakłada na państwo ogólny obowiązek poszanowania wyboru przez cudzoziemca kraju, w którym chciałby on mieszkać wraz z rodziną [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 października 2008 r., sygn. akt II OSK 1227/07 (Lex nr 515133) i orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w nim powołane]. W przedmiotowej sprawie należy zgodzić się z organami rozpoznającymi sprawę, że nie dojdzie do naruszenia prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności w sytuacji, w której cała funkcjonująca rodzina (skarżąca i małoletnie, zależne od niej dziecko oraz M. K., z którym skarżąca zawarła ślub w obrządku muzułmańskim) zostanie wydalona do kraju pochodzenia. Życie rodzinne nie zostanie w tym wypadku zerwane, a jedynie przeniesione do kraju, którego wydalane osoby są obywatelami. Nie bez znaczenia dla tej oceny pozostaje również, że w kraju pochodzenia skarżąca posiada biologiczną rodzinę, natomiast na terenie Polski takiej rodziny nie ma.
W tym miejscu należy przywołać uzasadnienie rządowego projektu ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, w szczególności fragment: "Przepisy rozdziału 2 mają także na celu przeciwdziałanie zjawisku nielegalnego pobytu tych cudzoziemców, którzy znaleźli się w szczególnej sytuacji życiowej", który dowodzi wręcz przeciwnej tezy, niż zamierzona. Z podanych we wniosku o udzielenie zgody na pobyt tolerowany okoliczności wynika celowe i świadome zrywanie przez skarżącą związków z jej faktyczną ojczyzną, przy jednoczesnej świadomości nielegalnego pobytu w Polsce przez cały czas jej przebywania. Nie można więc zdaniem Sądu przyjąć, że spełnił się warunek do udzielenia pobytu tolerowanego zgodnie z uzasadnieniem projektu ustawy. "Znalezienie się w szczególnej sytuacji życiowej", w ocenie Sądu, nie może być interpretowane jako wynik celowych zabiegów i działań samego cudzoziemca zmierzającego do zalegalizowania pobytu na tej podstawie prawnej, która jak wynika z dalszej części uzasadnienia, jest zastrzeżona dla szczególnych przypadków wynikających z okoliczności, na które cudzoziemiec nie miał w zasadzie wpływu.
Reasumując rozważania w zakresie tej części zarzutów skargi, które zarzucały, że wydane w sprawie decyzje są niezgodne z treścią art. 97 ust. 1 pkt 1a powołanej ustawy w związku z naruszeniem przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności trzeba podkreślić, że organy należycie rozważyły sytuację rodziny cudzoziemki, wyważyły prawa wynikające z Konwencji, w tym prawo do ochrony życia rodzinnego i prywatnego i wyciągnięte wnioski nie naruszają prawa. Powołanie się na przesłankę z art. 97 ust. 1 pkt 1 lub pkt 1a ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP wymaga wykazania jakiejkolwiek realności obaw i zagrożeń. Samo powołanie się na zagrożenie bez jakiegokolwiek powiązania z sytuacją skarżącej, nie może odnieść skutku w postaci udzielenia jej zgody na pobyt tolerowany na tej podstawie.
Skoro zatem organy dokonały prawidłowej wykładni prawa oraz zgodnych z procedurą ustaleń w zakresie stanu faktycznego i prawidłowej subsumcji tego stanu faktycznego do właściwych norm prawa, to brak jest podstaw do stwierdzenia wadliwości decyzji w zakresie wydalenia wobec stwierdzenia braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany.
Wyjaśnić również należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 kpa i zawarty w art. 77 § 1 kpa obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla skarżącej. Nie zwalnia to skarżącej z obowiązku dostarczania takich materiałów, z których chce ona wyciągać korzystne dla siebie skutki zwłaszcza w sytuacji, gdy ze względu na specyfikę sprawy takiej jak przedmiotowa, organ nie ma możliwości zdobywania z urzędu dowodów wskazujących na zagrożenia jej praw do życia, w tym również życia rodzinnego, wolności i bezpieczeństwa czy prześladowania skarżącej. Słusznie więc organy oparły się na materiałach dowodowych dostarczonych przez skarżącą.
Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącą zarzutów naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji, bowiem w rozpoznawanej sprawie, organy wydając decyzje o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i dokonały prawidłowej oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a ustalone okoliczności faktyczne sprawy znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych sprawy.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło