IV SA/Wa 2269/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2008 roku sprawy ze skargi A. R. i A. R. na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia (...) grudnia 2003 r. nr (...) w przedmiocie uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę - IV SA/Wa 2269/07 UZASADNIENIE A. i A. R. w trybie art. 101 ust. 1 w zw. z art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) zaskarżyli § 42 ust. 1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].12.2003 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...]) w części dotyczącej nieruchomości położonej przy ul. [...] w Z. (P.). Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie art. 3 pkt 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 1 lit b i c ustawy z dnia 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. nr 162, poz. 1568 ze zm.), a także artykułów 7 pkt 4 i 19 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Nadto zarzucili naruszenie art. 18 pkt 5 lit a ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz art. 64 Konstytucji RP. W uzasadnieniu swego żądania podjęli polemikę z uzasadnieniem uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].01.2007 r., która odrzuciła ich uprzednią skargę na ten zapis planu, stanowiąc tym samym odpowiedź na wniesioną wówczas skargę. Skarżący nie zgodzili się bowiem ze stanowiskiem Rady, iż kwestionowany zapis planu nie może naruszyć ich interesu prawnego ze względu na to, że w dniu sporządzenia i zatwierdzenia planu nie byli właścicielami tej nieruchomości, położonej w granicach planu. Ich uprzednią skargę w tym przedmiocie Sąd Administracyjny odrzucił postanowieniem z dnia 21.05.2007 r., sygn. akt IV SA/ Wa 257/07, z uwagi na upływ terminu do jej wniesienia. Z tego względu w dniu [...].08.2007 r. ponownie wezwali Radę Miejską do usunięcia naruszenia prawa. Na to pismo w dniu [...].09.2007 r. uzyskali odpowiedź wskazującą, iż Rada Miejska w P. wypowiedziała się już w tej kwestii w formie owej uchwały nr [...], z dnia [...].01.2007 r. We wniesionej skardze wywiedli zatem, iż jako właściciele przedmiotowej nieruchomości posiadają interes prawny w kwestionowaniu wskazanego zapisu uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...].12.2003 r. Nadto starali się wykazać, że interes ten został naruszony poprzez umieszczenie w planie pozbawionego podstawy prawnej, wadliwego zapisu uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].12.2003 r., zatwierdzającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego części miasta P.. Zarzucili brak udokumentowania przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, że znajdujący się na nabytej przez nich nieruchomości budynek ma wartość historyczną, artystyczną, czy naukową. Stwierdzili, że nie został wpisany do rejestru zabytków, a różne źródła odmiennie podają czas jego powstania oraz przyczyna dla których został uznany za zabytkowy. W ocenie skarżących bezpodstawnie w § 42 owej uchwały zapisano, iż "Plan zaleca objęcie ochroną przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków następujących obiektów : 1. Willi, domów mieszkalnych i letniskowych z lat 1925 - 1940 położonych m. in. przy: ( ) - ul. [...]". Skarżący podnieśli także, iż [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków nie posiada żadnej dokumentacji historycznej, czy naukowej potwierdzającej wiek, czy walory historyczne, artystyczne lub naukowe tego obiektu. W zasobach archiwum MWKZ znajduje się jedynie jego dokumentacja fotograficzna z lat 1983-1984. Wskazali na pismo Urzędu Miasta i Gminy P. z dnia [...].11.2006 r., z którego wynika, że w żadnych spisach obiektów zabytkowych budynek ten nie figuruje. Nie wydano także decyzji obejmującej ten obiekt ochroną Konserwatora Zabytków. Umieszczony natomiast został w wojewódzkiej ewidencji zabytków w oparciu o wskazany zapis owego planu. Skarżący wywodzą, że kwestionowany zapis planu nie obejmuje wprost ochroną konserwatorską przedmiotowego obiektu, a jedynie zaleca MWKZ objęcie go taką ochroną, w drodze indywidualnej decyzji. W ich ocenie objęcie w ramach planu zagospodarowania przestrzennego ochroną jako zabytku tego obiektu nie znajdującego się w gminnej ewidencji zabytków wykracza poza tzw. władztwo planistyczne gminy i stanowi ingerencję w ochronę prawa własności gwarantowanej art. 64 Konstytucji RP. W ocenie skarżących ów § 42 uchwały został wprowadzony z naruszeniem art. 18 ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, bowiem uprzedni właściciele tej nieruchomości nie byli indywidualnie powiadomieni o projektowanym zapisie planu ingerującym w ich prawo własności. A. i A. R. podnieśli także, iż stan obecny budynku zagraża otoczeniu i środowisku zarówno ze względu na to, że może grozić zawaleniem, jak i z uwagi na pokrycie dachu rozkładającym się eternitem. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w P. wniosła o jej oddalenie i podtrzymała swe dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Brak było podstaw do uwzględnienia wniesionej skargi. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych polegają m. in. na kontroli działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Kontrola ta dokonywana jest pod względem zgodności z prawem. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując natomiast w oparciu o art. 101 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym oceny legalności kwestionowanego zapisu planu zagospodarowania przestrzennego, stanowiącego akt prawa miejscowego Sąd bada, czy interes prawny lub uprawnienie wnoszących skargę tym zapisem planu zostało naruszone. Sąd, kontrolując legalność kwestionowanej uchwały w zaskarżonej części, w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna, bowiem § 42 przedmiotowego planu w zaskarżonej części nie naruszył interesu prawnego lub uprawnienia skarżących. Niniejsza sprawa administracyjna została zainicjowana drugim wezwaniem przez skarżących organu gminy do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...].08.2007 r. Uprzednie wezwanie z dnia [...].09.2006 r. poprzedzało odrzucenie skargi postanowieniem WSA z dnia 21.05.2007 r., sygn. akt IV SA/ Wa 257/07. W ramach tamtego postępowania, udzielając odpowiedzi na wniesioną skargę Rada Miejska w P. odrzuciła ją uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].01.2007 r. Stwierdziła wówczas, że kwestionowany zapis planu (§ 42 odnośnie nieruchomości położonej przy ul. [...]) nie może naruszyć interesu prawnego skarżących ze względu na to, że w dniu sporządzenia i zatwierdzenia planu nie byli właścicielami tej nieruchomości, położonej w granicach planu. W ocenie Sądu uprawnione było ponowienie przez skarżących wniosku o usunięcie naruszenia prawa, spowodowane umieszczeniem kwestionowanego zapisu w planie. Ustęp 2 art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wprowadza zakaz skarżenia takiej uchwały do Sądu Administracyjnego tylko wówczas, gdy w sprawie orzekał już ten Sąd i skargę oddalił. W niniejszej sprawie uprzednia skarga została odrzucona, a ponowne wezwanie z dnia [...].08.2007 r. zawierało znacznie więcej zarzutów od uprzedniego z dnia [...].09.2006 r. W szczególności zawarto zarzut naruszenia procedury planistycznej przy uchwalaniu owego planu z 2003 r. poprzez uchybienie obowiązkowi wynikającemu z art. 18 pkt 5 lit a ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu istniały podstawy do rozpoznania wniesionej skargi. Na wstępie należy stwierdzić, że stanowisko Rady zawarte w uchwale nr [...] z dnia [...].01.2007 r., na które Rada Miejska w P. powołała się w odpowiedzi na obecne wezwanie jest całkowicie nieuprawnione. Jako nabywcy nieruchomości położonej przy ul. [...], co potwierdza akt notarialny znajdujący się w aktach sprawy, skarżący mogą kwestionować zapisy planu zagospodarowania przestrzennego terenu, na którym położona jest ta nieruchomość nawet wówczas, gdy nabyli ją po upływie dwóch lat od uchwalenia tego planu, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Przesadzają o tym posiadane przez nich prawa właścicielskie i związane z nimi uprawnienia nabyte w ramach tzw. sukcesji uniwersalnej. Żeby jednakże skutecznie zaskarżyć uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].12.2003 r., zatwierdzającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego części miasta P. należało w myśl art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) wykazać, że jej § 42 stanowiący, iż : Plan zaleca objęcie ochroną przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków następujących obiektów: 1. Willi, domów mieszkalnych i letniskowych z lat 1925 - 1940 położonych m. in. przy (m. in.): - ul. [...] naruszył interes prawny lub uprawnienie skarżących. W oceni Sądu z treści tej części uchwały takie naruszenie nie wynika. Należy go natomiast ewentualnie upatrywać w interpretacji tego zapisu przez organy konserwatorskie. Zapis ten wynikał z treści wówczas obowiązującej ustawy z dnia 23.07.2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. nr 162, poz. 1568 ze zm.), która weszła w życie jeszcze przed zatwierdzeniem owego planu z 2003 r. Jej art. 19 ust. 1 wbrew sugestiom skarżących nie zawiera zamkniętej listy obiektów i terenów, których ochronę należy uwzględnić w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wskazuje na to użyty zwrot "w szczególności". Jeśli zatem w zasobach archiwum [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków znajduje się jego dokumentacja fotograficzna z lat 1983-1984, czego nie kwestionują skarżący, to fakt ten mógł stanowić podstawę do umieszczenia skarżonego zapisu planu. Rada Miejska była więc uprawniona do jego zawarcia w projekcie następnie zatwierdzonego planu. Zobowiązywał on niejako Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do opowiedzenia się, w braku gminnej ewidencji zabytków, czy obiekt ten należy objąć ochroną przewidzianą w art. 7 cyt. ustawy, poprzez wpisanie do rejestru zabytków, względnie umieszczenie w wojewódzkiej ewidencji zabytków, co również w myśl art. 28 tej ustawy po stronie właściciela obiektu rodzi poważne obowiązki. Zapis § 42 planu w zaskarżonej części nie mógł jednakże stanowić podstawy do dokonania automatycznego wpisu tej nieruchomości do wojewódzkiej ewidencji zabytków i objęcia go ochroną. Z pisma Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w W. z dnia [...].08.2006 r. wynika, że uprzednio do takiej ewidencji obiekt ten nie był wpisany, choć w jego ocenie w pełni na to zasługuje, a podlega ochronie konserwatorskiej na podstawie planu miejscowego z 2003 r. Należy podkreślić, że po uchwaleniu planu, a w szczególności jego § 42 odnośnie nieruchomości położonej przy ul. [...] wpis do tej ewidencji mógł nastąpić jedynie po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w tym zakresie i rozstrzygnięciu w drodze indywidualnej decyzji administracyjnej, która mogłaby podlegać zaskarżeniu w odrębnym postępowaniu. W tym stanie rzeczy staje się oczywiste, że to nie zakwestionowany zapis planu naruszył interes skarżących, a jego błędna interpretacja dokonana przez organy konserwatorskie. Skarżący zasadnie wywodzą, że kwestionowany zapis planu nie obejmuje wprost ochroną konserwatorską przedmiotowego obiektu, a jedynie zaleca MWKZ objęcie go taką ochroną, w drodze indywidualnej decyzji. W tym stanie rzeczy, przy prawidłowej interpretacji tego zapisu planu nie można podzielić przekonania skarżących, że kwestionowany zapis planu mógł naruszyć interes prawny skarżących jak i ich poprzedników prawnych, co przesądzałoby o konieczności zawiadomienia przez Zarząd Gminy (Miasta) na piśmie ich poprzedników prawnych o terminie wyłożenia projektu planu (art. 18 pkt 5 lit a ustawy z dnia 7.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym), która to wada procedury planistycznej miałaby w trybie art. 27 ust. 1 cyt. ustawy przesądzić o nieważności uchwały nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...].12.2003 r., zatwierdzającej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego części miasta P. w zaskarżonej części. Wskazana argumentacja przemawia także za nietrafnością zarzutu, iż kwestionowany zapis planu stanowi ingerencję w ochronę prawa własności gwarantowaną art. 64 Konstytucji RP i przemawia za wykroczeniem Rady Miejskiej poza tzw. władztwo planistyczne. Na marginesie należy zauważyć, iż wskazany przez pełnomocnika skarżących art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym, przewidujący możliwość orzeczenia o niezgodności z prawem uchwały, nie znajduje zastosowania w rozpatrywanej sprawie, bowiem w myśl zastrzeżenia z ust. 1 art. 94 uchwała zatwierdzająca plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.