IV SA/Wa 2282/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-02
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które nie były znane organowi wydającemu ostateczną decyzję administracyjną, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, nawet jeśli nie prowadzą do jednoznacznego stwierdzenia rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nawet jeśli w wyniku przeprowadzonej kwerendy archiwalnej pozyskano nowe dowody i okoliczności, to nie stanowią one podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, jeśli nie przesądzają jednoznacznie o rażącym naruszeniu prawa, które mogłoby wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Brak jednoznacznych dowodów uniemożliwia wzruszenie decyzji ostatecznych, którym art. 16 § 1 Kpa przyznaje cechy trwałości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Ministra Gospodarki utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą uchylenia decyzji stwierdzającej, że orzeczenie z 1948 r. o przejęciu przedsiębiorstwa na własność Państwa nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący domagali się wznowienia postępowania, powołując się na nowe dowody dotyczące obywatelstwa i narodowości jednego ze wspólników przejętego przedsiębiorstwa. Minister odmówił wznowienia, uznając, że przedstawione dowody nie spełniają wymogów z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Dorota Kozub, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2007 r. sprawy ze skarg L. D. oraz G. D. i M. M. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania o stwierdzenie nieważności przejęcia przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa - skargi oddala -
IV SA/Wa 2282/06
UZASADNIENIE
Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...].10.2006 r. Minister Gospodarki utrzymał w mocy uprzednio wydaną decyzję własną z dnia [...].08.2006 r., w której odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...].01.2003 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...].01.2000 r. nie stwierdzającą nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...].05.1948 r. w sprawie przejęcia na własność Państwa przedsiębiorstw, w części dotyczącej przedsiębiorstwa pod nazwą "S." H. G. e. C., B. ul. [...]. Przejęcie przedsiębiorstwa orzeczeniem z 1948 r. nastąpiło w oparciu o art. 2 ustawy z dnia 3.01.1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. nr 3, poz. 17 ze zm.).
Uprzednio Minister odmówił wznowienia tego postępowania i legalność jego decyzji w tym przedmiocie badał Wojewódzki Sąd Administracyjny. Uchylając zaskarżoną decyzję Ministra Gospodarki i Pracy oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu wyrokiem z dnia 16.11.2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 14 27/05, Sąd stwierdził, iż przesądzenie przez organ administracji kwestii, czy wskazane we wniosku G. D. - jednej z następców prawnych (poza L. D. i M. M.) F. D. i B. D., byłych wspólników spółki cywilnej, do których należało to przedsiębiorstwo -przesłanki można uznać za nowe - czyli ustalenie, czy organowi administracji istotnie nie była znana okoliczność, iż w archiwach niemieckich brak jest dowodów potwierdzających obywatelstwo [...] F. D. oraz rozstrzygnięcie, czy okoliczność ta jest istotna dla sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa. - może nastąpić, w świetle art. 151 § 1 Kpa, dopiero po wszczęciu postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania, w myśl art. 149 § 1 Kpa. Jednocześnie Sąd wskazał, że wznowienie postępowania z wniosku G. D. odniesie skutki procesowe także dla pozostałych skarżących, jako stron tego postępowania, niezależnie od okoliczności dopuszczalności złożonego przez nich wniosku w kontekście dochowania wymaganych terminów. Podkreślił także, iż określony w art. 148 § 1 Kpa termin nie ogranicza możliwości podnoszenia nowych okoliczności w sytuacji, gdy postępowanie zostanie już wznowione.
Na skutek wskazanego wyroku Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...].05.2006 r. wznowił to postępowanie, a następnie po przeprowadzeniu analizy przedłożonych mu dokumentów odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...].01.2003 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...].01.2000 r. nie stwierdzającą nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia
[...].05.1948 r. w sprawie przejęcia na własność Państwa przedsiębiorstw, w części dotyczącej przedsiębiorstwa pod nazwą "S." H. G. e. C., [...] ul. [...]
W uzasadnieniu swej zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...].08.2006 r. organ powołując orzecznictwo Sądu Administracyjnego stwierdził, że art. 145 § 1 pkt 5 Kpa wymaga kumulatywnego spełnienia kilku przesłanek. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne i dowody istotne dla sprawy muszą być nowe. Drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej. Trzecią przesłanką jest, aby "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. Na poparcie tej tezy, jak i kolejnych przytoczył stosowne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Rozwijając ten wywód Minister zaznaczył, że pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, o których mowa wart. 145 § 1 pkt 5 Kpa, należy rozumieć okoliczności lub dowody nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, dotyczące przedmiotu sprawy i mające znaczenie prawne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, ale nie znane organowi, który wydał decyzję. Przy czym istotne dla sprawy będą tylko te dowody lub okoliczności faktyczne, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Z tego wywiódł, że nie każde pojawienie się nowego dowodu czy nowego faktu będzie miało zatem wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie.
W kontekście powyższego, podkreślił, że nie można również wznowić postępowania, gdy okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy były znane organowi wcześniej, zachodziłaby bowiem wówczas odmienna ocena zgromadzonego materiału dowodowego po wydaniu decyzji, którą organ jest przecież związany. Nie ma przy tym znaczenia, czy wcześniejsze nieujawnienie tych okoliczności lub dowodów wynikało z niewłaściwie prowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego, czy też z zamierzonego nieujawnienia ich przez stronę.
Nie może zatem stanowić przesłanki do wznowienia postępowania nowa także wykładnia przepisów prawnych, nie jest ona bowiem nowym dowodem ani nowym faktem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, na co wskazuje orzecznictwo NSA. Do okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, nie należy ponadto dokonana przez organ ocena materiału dowodowego sprawy ani też zastosowanie w danym stanie faktycznym określonych przepisów prawa lub ich interpretacja.
Minister nadmienił przy tym, że brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu powadzonym w trybach nadzwyczajnych zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, którym art. 16 § 1 kpa przyznaje cechy trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia. Mając na uwadze wskazane zastrzeżenia, po dokonaniu analizy wniosków wznowieniowych L. D. i i G. D., występującej w niniejszym
postępowaniu w imieniu własnym oraz M. M., a także kolejnych pism i dowodów załączonych do akt sprawy przez strony niniejszego postępowania, Minister stwierdził, że wskazane w nich podstawy wznowienia nie wyczerpują formalnych przesłanek, określonych w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, nie tworząc tym samym podstaw do uznania tych wniosków za skuteczne.
Podkreślił, że wydane w postępowaniu nieważnościowym decyzje Ministra Gospodarki z dnia [...] stycznia 2000 r. oraz Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2003 r. zostały wydane w konsekwencji rozpatrzenia wniosku nieważnościowego J. D i, w miejsce której, w ramach sukcesji spadkowej wstąpili L. D. i G. D., występująca w imieniu własnym oraz M. M.. W decyzjach tych stwierdzono, że orzeczenie Nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] maja 1948 r. w sprawie przejścia na własność Państwa przedsiębiorstw w części dotyczącej przedsiębiorstwa: "S." H.G. e. C., [...], ul. [...] zostało wydane bez rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art, 156 § 1 pkt 2 Kpa. Na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej stwierdził, że przedmiotowe przedsiębiorstwo stanowiło własność spółki jawnej, w której wspólnikami było dwóch Niemców – G. D. H. G. oraz Obywatel [...] – F. D. - osób nie będących narodowości polskiej lub innej przez Niemców prześladowanej. Z tego względu w/w przedsiębiorstwo podlegało upaństwowieniu z mocy prawa (co zostało potwierdzone deklaratoryjnym orzeczeniem Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] maja 1948 r.), na podstawie art. 2 ustawy nacjonalizacyjnej. Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. stwierdził, że przyjęto najłagodniejsze kryterium nacjonalizacyjne określone w art. 2 ust. 1 lit. b ustawy nacjonalizacyjnej, w konsekwencji czyniąc przedmiotem ustaleń obywatelstwo i narodowość wszystkich wskazanych wyżej wspólników spółki, będącej właścicielem w/w przedsiębiorstwa.
Minister zaznaczył, że wielokrotnie L. D. i G. D. podnosili w trakcie postępowania nieważnościowego, iż F. D. posiadał obywatelstwo polskie, nie przedkładając na tę okoliczność żadnych dowodów. W celu pozyskania dokumentów mających świadczyć o obywatelstwie i narodowości F. D. w latach 1939 - 1945, L. D., już po zakończeniu przedmiotowego postępowania, wystąpił do instytucji i urzędów niemieckich o przeprowadzenie kwerendy niemieckich zbiorów archiwalnych. Jako dowód przy wniosku z dnia [...] czerwca 2004 r. zostały załączone pisma z instytucji i urzędów niemieckich, z których wynika, że: Ambasada Republiki Federalnej Niemiec nie odnalazła w niemieckiej kartotece przynależności państwowej informacji dotyczących F. D., Urząd Stanu Cywilnego [...] w Berlinie nie posiada księgi osobowej urzędu cywilnego, rejestru urzędu cywilnego, jak również innych dokumentów, oraz że Tajne Archiwum
Państwowe "nie jest w stanie podać danych odnośnie poszukiwanego F. D.".
Odnosząc się do tego faktu Minister stwierdził, że w postępowaniu zakończonym decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2003 r. nie zlecono przeprowadzenia kwerendy w archiwach niemieckich, zatem należy uznać, że w wyniku jej dokonania mogły zostać pozyskane istotne i nieznane Ministrowi Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w dniu podjęcia przedmiotowej ostatecznej decyzji nowe dowody i okoliczności. Jednakże, w ocenie organu orzekającego, z pism nadesłanych do akt sprawy przez L. D., a otrzymanych z instytucji i urzędów niemieckich nie wynika, czy F. D. posiadał w trakcie II wojny światowej obywatelstwo i narodowość polską, ani jednoznacznie, że nie posiadał w latach 1939 - 1945 obywatelstwa niemieckiego. Brak również wskazania nowych okoliczności i dowodów świadczących o innym, niż ustalone w trakcie postępowania, zakończonego przedmiotową decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, obywatelstwie pozostałych wspólnikach spółki "S." H. G. e. C., które mogłyby wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, zakończonej w/w weryfikowaną decyzją. W związku z tym uznał, iż nie można przyjąć, że informacje zawarte w wymienionych pismach wskazują na mające istotne znaczenie, nowe i nieznane Ministrowi w dniu wydania omawianej decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. okoliczności, mogące mieć wpływ na zmianę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Brak bowiem jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybach nadzwyczajnych zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, którym art. 16 § 1 Kpa przyznaje cechy trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia.
L. D., w celu pozyskania nowych, nieznanych Ministrowi Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w dniu podejmowania decyzji z dnia [...] stycznia
2003 r. dowodów mogących mieć, w jego ocenie, wpływ na odmienne
rozstrzygnięcie sprawy, zakończonej tą ostateczną decyzją, wystąpił również do
Archiwów Państwowych w P. i G./pismami z dnia 29 kwietnia
2004 r., 23 czerwca 2005 r., 14 lipca 2005 r., 10 sierpnia 2005 r./ o dokonanie
kwerendy zbiorów akt przechowywanych w tamtejszych archiwach. W jej
wyniku wnioskodawca załączył do akt sprawy uwierzytelnione kopie pism z
Archiwum Państwowego w G. z lipca 2005 r., Archiwum Państwowego w
P. z dnia [...] sierpnia 2005 r., z których wynika, że nie odnaleziono akt
mogących potwierdzić obywatelstwo i narodowość F. /F./ D.,
jedynie informacje o miejscach zamieszkania F. D., a także przedłożył do
akt sprawy przy wniosku z dnia [...] lipca 2005 r. uwierzytelnione kopie kart meldunkowych pozyskanych z Archiwum Państwowego w T..
Odnosząc się do tych okoliczności Minister wskazał, iż pisma otrzymane przez L. D. z archiwów i dokumenty pozyskane w wyniku przeprowadzonej w nich kwerendy nie wskazują na żadne nowe, istotne dla
sprawy okoliczności, nieznane Ministrowi Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w dniu podejmowania decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. W trakcie postępowania zakończonego tą decyzją została bowiem przeprowadzona kwerenda zbiorów Archiwum Państwowego w G., a także Archiwum Akt Nowych w W., Archiwum Państwowego w B., Archiwum Państwowego w T., Archiwum Zakładowego Ministerstwa Przemysłu i Handlu, w wyniku której Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w dniu podejmowania zaskarżonej decyzji znajdował się w posiadaniu informacji o miejscach zamieszkania F. D..
W aktach sprawy znajdowały się już ponadto w dniu wydania przedmiotowej decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej -załączone przez L. D. jako jedne z dowodów - karty meldunkowe F. D. i z B. i P..
Mając to na względzie zaznaczył, że okoliczności i dowody, które istniały w dniu wydania decyzji i były znane organowi wydającemu decyzję, jak i ich odmienna interpretacja nie mogą stanowić przesłanki wznowienia postępowania.
Z tych samych względów uznał, że nie stanowi także przesłanki wznowienia, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, okoliczność podnoszona przez G. D., iż H. G. to H. G. (Polak) - wieloletni partner w działaniach gospodarczych F. D. i. Wnioskodawcy podnosili powyższą okoliczność już w trakcie postępowania, zakończonego decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2003 r., odnoszącą się również do kwestii obywatelstwa H. G., a zatem wskazana okoliczność nie spełnia warunków przesłanki wznowienia postępowania, określonej w art. 145 § I pkt 5 Kpa. Na potwierdzenie powyższej okoliczności nie został ponadto załączony żaden dowód, który byłby zarazem istotny, nowy i nieznany Ministrowi Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, w dniu podejmowania decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r.
Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia omawianej sprawy są ponadto w ocenie Ministra: pisma korespondencyjne L. D. i z Sądem Rejonowym w B. /z dnia [...] marca 2004 r. i [...] października 2004 r./, odpis z Księgi Wieczystej nr [...] świadczący, iż M. M. jest właścicielką nieruchomości położonej w B., ul. [...], pismo Sądu Grodzkiego w B., skierowane do F. D. i z dnia [...] sierpnia 1936 r., nieuwierzytelnione /nie tylko ze względu na formę/ kopie materiałów dowodowych ze sprawy toczącej się w Sądzie Okręgowym w B. z powództwa M. M. przeciwko Skarbowi Państwa - Okręgowemu Urzędowi Likwidacyjnemu w B. o zwrot mebli - nie wskazują one bowiem na żadną okoliczność, mającą istotne znaczenie w sprawie, zakończonej decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 2003 r. Materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu zakończonym wskazaną decyzją był bowiem analizowany z uwzględnieniem obywatelstwa i
narodowości wspólników spółki pn. "S." H. G. e.C., B. - w trakcie II wojny światowej. Obywatelstwo i miejsce zamieszkania M. M. bądź innych członków rodziny D. nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Takiego wpływu zdaniem Ministra - nawet w przypadku załączenia uwierzytelnionych kopii dokumentacji ze sprawy toczącej się w Sądzie Okręgowym w B. z powództwa M. M. przeciwko Skarbowi Państwa - nie ma ponadto podnoszona przez wnioskodawców okoliczność posiadania przez przedmiotowe przedsiębiorstwo magazynu wyrobów gotowych, w którym znajdowały się "nie tylko meble wyprodukowane przez ojca dla córki, ale także dla syna, jak i inne wyroby gotowe".
Jako dowód załączono również nieuwierzytelnione kopie: pisma L. D. bez daty skierowanego do Archiwum Państwowego w G., kopię stanowiącą, wg wnioskodawców, wypis z Księgi Wieczystej B. [...], Karta [...], oraz postanowienia Sądu Grodzkiego w B. z dnia [...] stycznia 1949 r. o urządzeniu KW nr [...]. Ze względu na formę tych załączników stanowiących kopie nie zostały uznane za dowód w sprawie. Jednakże jak podkreślił Minister i w tym przypadku, nawet wobec przedłożenia prawidłowo uwierzytelnionych kopii tych pism i dokumentów, nie wskazują one na żadną istotną, nową, a nieznaną Ministrowi Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w dniu podejmowania przedmiotowej decyzji okoliczność, mogącą wpłynąć na odmienne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy. Dotyczą bowiem kwestii miejsc zamieszkania i praw własności rodziny D. do określonych nieruchomości, które nie były przedmiotem oceny w postępowaniu, zakończonym decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r.
Ze wskazanych przyczyn Minister stwierdził, iż załączone przez L. D., przy pismach z dnia: [...] września 2004 r. i [...] lutego 2005 r. oświadczenia M. M. z dnia [...] września 2004 r. oraz [...] lutego 2005 r. również nie spełniają warunków wskazanych w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, przewidzianych dla dowodów i okoliczności, mających stanowić przesłankę wznowienia postępowania, zakończonego decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2003 r. Ponadto ta wnioskodawczyni uprawniona była do składania wszelkich wyjaśnień, poprzez swojego pełnomocnika G. D. (stosowne pełnomocnictwo zostało załączone do akt sprawy przy piśmie G. D. i z dnia [...] kwietnia 2002 r.), w trakcie postępowania zakończonego tą decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej.
W tym stanie rzeczy Minister stwierdził, że żadna okoliczność i dowód przedłożony przez wnioskodawców nie stanowi, w jego ocenie podstaw wzruszenia przedmiotowej decyzji ostatecznej, określonych w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy G. D. przyznała, że nie zostały przez wnioskodawców przedłożone niezbite dokumenty potwierdzające, iż F. D. był obywatelem [...]
ale narodowości polskiej i że nigdy nie przyjął obywatelstwa niemieckiego, ale podkreśliła, że w jej ocenie przedstawiono szereg dokumentów, które w sposób poszlakowy fakt ten potwierdzają. L. D. w konkluzji swego wniosku podkreślił, że jego dziadek F. D. urodził się w Polskiej rodzinie w miejscowości P. i "przynajmniej przez dwa pokolenia matka i babka były rdzenną polską ludnością pomorską nie narodowości kaszubskiej". Nadto nie był on postawiony przed polskim sądem za zdradę, kolaborację lub z jakiejkolwiek innej przyczyny. Nie był też przetrzymywany w obozach dla Niemców.
Skargi wniesione zostały przez L. D., który domagał się ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem wszystkich dowodów oraz przez K. D. w imieniu własnym i jako pełnomocnika M. M.. K. D. podobnie jak we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniosła, iż brak jest w sprawie dokumentu bezspornie potwierdzającego, że F. D. był Niemcem lub przyjął obywatelstwo niemieckie w czasie okupacji, nie przeprowadzono też w tym zakresie uprzednio żadnej kwerendy w archiwach niemieckich.
W odpowiedzi na skargi Minister Gospodarki wniósł o ich oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji wywodząc, iż brak było podstaw do wzruszenia w trybie wznowieniowym ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...].01.2003 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...].01.2000 r. nie stwierdzającą nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...].05.1948 r. w sprawie przejęcia na własność Państwa przedsiębiorstw, w części dotyczącej przedsiębiorstwa pod nazwą "S." H. G. e. C., [...] ul. [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga nie jest
zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Ministra Gospodarki nie naruszyła przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Żadna bowiem okoliczność i dowód przedłożony przez wnioskodawców w celu wznowienia tego postępowania nie stanowi, jak słusznie wywiódł Minister, podstaw uchylenia wskazanej ostatecznej decyzji, wydanej w postępowaniu nieważnościowym, określonych w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
W ocenie Sądu Minister w sposób wyczerpujący i wnikliwy, jak zostało to już przytoczone, dokonał analizy przedłożonych mu dokumentów mających w ocenie wnioskodawców przemawiać za koniecznością wzruszenia ostatecznej decyzji wydanej w nadzwyczajnym trybie kontroli decyzji administracyjnych, a mianowicie decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...].01.2003 r., utrzymującej w mocy decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...].01.2000 r. nie stwierdzającą nieważności orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...].05.1948 r. w sprawie przejęcia na własność Państwa przedsiębiorstw, w części dotyczącej przedsiębiorstwa pod nazwą "S." H. G. e. C., [...] ul. [...], którego przejęcie nastąpiło w oparciu o art. 2 ustawy z dnia 3.01.1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej.
W szczególności Minister wykazał, iż zachowane zapisy mające dokumentować miejsca zamieszkania w poszczególnych okresach F. D. i, uzyskane w polskich archiwach były mu znane podczas podejmowania owej decyzji w trybie nieważnościowym. Odnosząc się natomiast do pism nadesłanych do akt sprawy przez L. D., a otrzymanych z instytucji i urzędów niemieckich zasadnie przyjął, iż nie przesądzają one ani o tym, że F. D. posiadał w trakcie II wojny światowej narodowość polską, ani też jednoznacznie nie wskazują, że nie posiadał w latach 1939 - 1945 obywatelstwa niemieckiego. Minister podkreślił także brak wskazania nowych okoliczności i dowodów świadczących o innym, niż ustalone w trakcie postępowania, zakończonego przedmiotową decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, obywatelstwie pozostałych wspólnikach spółki "S." H. G. e. C., które mogłyby wpłynąć na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, zakończonej weryfikowaną decyzją. Na marginesie można jedynie zaznaczyć, iż skarżący L. D. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie kwestionował niemieckiej narodowości wspólników jego dziadka, wręcz zaznaczając, iż ich niemiecką narodowość w protokole potwierdził jego ojciec –B. .D.
Mając na względzie wskazane okoliczności za nieuzasadniony należy uznać zarzut stawiany przez skarżących zaskarżonej decyzji - nie narusza ona bowiem obowiązującego prawa. Minister zasadnie uznał, iż nie można przyjąć, że informacje zawarte w przedłożonych pismach wskazują na mające istotne znaczenie, nowe i nieznane organowi w dniu wydania omawianej decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. okoliczności, mogące mieć wpływ na zmianę rozstrzygnięcia
w przedmiotowej sprawie. Stwierdzenie Ministra odpowiada prawu, bowiem brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybach nadzwyczajnych zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, którym art. 16 § 1 Kpa przyznaje cechy trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia. Zaznaczyć także należy, że na okoliczności te wskazał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16.11.2005 r., sygn. akt IV SA/Wa 1427/05 uchylając poprzednie rozstrzygnięcia Ministra w tej sprawie, z uwagi na pominięcie faktu, iż złożenie przez strony dokumentów z zachowaniem terminu obligowało organ do wszczęcia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania. Sąd wówczas stwierdził, a stanowisko to w pełni podziela obecny skład orzekający w sprawie, że podstawą prowadzenia postępowania zakończonego decyzją z 2003 r. było ustalenie, czy decyzja nacjonalizacyjna nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a więc, w świetle poglądów utrwalonych w doktrynie i judykaturze, wykazane naruszenie prawa musiałoby mieć charakter oczywisty. Następnie prowadzone, zakończone zaskarżoną decyzją postępowanie wznowieniowe nie wykazało w ocenie Sądu, by w świetle nowych dowodów przedstawionych przez skarżących, które stały się przyczynkiem do wznowienia owego postępowania można było przyjąć w sposób oczywisty, iż decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności przedmiotowego orzeczenia nacjonalizacyjnego była wadliwa. W szczególności w oparciu o nowe dokumenty przedstawione we wznowionym postępowaniu nie dowiedziono, iż F. D. był narodowości polskiej, a w czasie okupacji nie przyjął obywatelstwa [...]
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.
Z uwagi na nieuwzględnienie skarg brak było podstaw do zwrotu skarżącym poniesionych przez nich kosztów postępowania sądowego, stosownie do art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło