IV SA/Wa 2285/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Ewa Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2008 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) października 2007 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia (...) sierpnia 2007 r. nr (...); 2. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata (...) prowadzącego Kancelarię Adwokacką (...) przy ul. (...) w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku VAT oraz 17 (siedemnaście) złotych, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. IV SA/Wa 2285/07 UZASADNI EN IE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], orzekającej o wymeldowaniu W.S., zwanego dalej "skarżącym", z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Wojewoda wskazał, iż decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. organ I instancji orzekł, na wniosek J.S., o wymeldowaniu skarżącego ze spornego lokalu. Od decyzji tej odwołanie wniósł skarżący, podnosząc, iż w Sądzie Rejonowym dla [...] toczy się sprawa o podział majątku dorobkowego jego i byłej żony. Przedmiotowy lokal był wynajmowany od 1997 r. Po wyjściu z więzienia skarżący powrócił do tego lokalu i tam obecnie koncentruje się jego życie osobiste. Rozpatrzywszy odwołanie Wojewoda nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Zgodnie z art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. nr 139, poz.993 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą meldunkową" organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce stałego pobytu i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Skarżący opuścił sporny lokal dobrowolnie w 1996 r. Przez dziesięć lat nie koncentrował w nim swojego życia, nie posiadał tam rzeczy osobistych ani kluczy do drzwi. Po tym okresie skarżący wszedł do spornego lokalu w dniu 5 lutego 2007 r. po wyłamaniu zamków w drzwiach, niemniej w nim nie zamieszkał. Przesłuchana do protokołu w dniu 30 kwietnia 2007 r. L. C. (lokal nr [...]) stwierdziła, że nie zna skarżącego (świadek mieszka w budynku przy ulicy [...] w W. od 12 lat). K. O. (lokal nr [...]) w dniu 30 kwietnia 2007 r. oświadczyła, że państwo S. mieszkali może przez tydzień w spornym lokalu. Następnie rozwiedli się i wyprowadzili. Od tego czasu lokal był wynajmowany. Skarżącego świadek nie widziała od wielu lat. Spółdzielnia Mieszkaniowa "E." w piśmie z dnia 8 maja 2007 r. wyjaśniła, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W. posiada wyłącznie J.S. Oficjalnie lokal był wynajmowany od lutego 1997 r. do 10 lutego 2007 r., kiedy to skarżący włamał się do niego przy akceptacji policji wyłącznie na podstawie dowodu osobistego z zameldowaniem w lokalu. Z przeprowadzonego z pracownikami ochrony wywiadu wynika, że co jakiś czas w spornym lokalu pali się światło oraz że w okresie ostatnich trzech miesięcy skarżący był widywany na posesji około cztery razy. W świetle zgromadzonych dowodów wniosek, iż skarżący opuścił miejsce stałego pobytu, nie budzi w ocenie Wojewody wątpliwości. Powyższe uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu. W skardze na decyzję Wojewody skarżący podniósł, iż w postępowaniu administracyjnym nie ustalono w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy. Skarżący wskazał, iż od lutego 2007 r. zamieszkuje w spornym lokalu, a to, iż był rzadko widziany przez przesłuchiwanych świadków, wyniknęło z faktu, iż skarżący pracuje, stąd w ciągu dnia w domu nie przebywa. Skarżący wskazał, iż w celu ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy należało przeprowadzić dowód z monitoringu domu prowadzonego przez firmę ochroniarską. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Na rozprawie przed Sądem uczestniczka J.S. oświadczyła, iż w spornym lokalu mieszka skarżący wraz z konkubiną. Opłaty związane z tym mieszkaniem wnosiła przez ostatni rok wyłącznie uczestniczka. Stwierdziła, iż nie wie kiedy dokładnie skarżący zaczął w lokalu mieszkać. Nie pokrywa on kosztów zamieszkiwania, z tego tytułu rosną zaległości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Wojewody [...] na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r, Nr 153, poz.1269 z późn.zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270z późn.zm. -zwanej dalej "p.p.s.a."). Zgodnie z art.15 ust.2 ustawy meldunkowej organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla, iż opuszczeniem miejsca pobytu w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu jest opuszczenie o charakterze trwałym i dobrowolnym (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 września 1999 r., sygn. akt V SA 252/99, publ. w LEX nr 49952 oraz z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00, LEX nr 50123). Obowiązkiem organów orzekających w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego jest ustalenie, czy osoba zameldowana trwale opuściła lokal, w którym jest zameldowana. Wiążący jest przy tym ten stan faktyczny, który występuje w dacie orzekania. Oznacza to, iż wymeldować można wtedy, gdy istnieje pewność co tego, iż w dacie orzekania zameldowany faktycznie w lokalu w sposób trwały nie przebywa. To zasadnicze kryterium nie może ujść uwadze organowi, który, tak jak ma to miejsce w rozpatrywanej sprawie, poddaje ocenie złożony stan faktyczny, obejmujący wieloletni okres czasu. Z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy nie były zatem decydujące takie okoliczności, jak to, iż przez wiele lat skarżący (podobnie jak i uczestniczka) w spornym lokalu faktycznie nie mieszkał (z racji jego wynajmowania, czy też przebywania w zakładzie karnym), ale to, czy zamieszkuje w nim po zajęciu lokalu w 2007 r. Dowody zebrane na tę okoliczność w postępowaniu administracyjnym uznać należy za niewystarczające. Zeznania przesłuchanych sąsiadek (ograniczone jedynie do krótkich wypowiedzi) sprowadzają się bowiem do stwierdzenia, iż albo skarżącego nie znają, albo nie widziały od wielu lat. Zeznania te nie mogą służyć jako podstawa rzetelnych ustaleń w sytuacji, w których z materiału dowodowego wynikają takie niesporne fakty, niedostrzeżone przez obie zeznające, jak to, iż w lutym 2007 r. skarżący przy pomocy policji dostał się do spornego lokalu, albo to, iż co jakiś czas w lokalu pali się światło, a w okresie luty - maj 2007 r. skarżący widziany był na posesji cztery razy przez pracowników ochrony (pismo Spółdzielni). Zastrzeżenia co do materiału dowodowego wzmacniają twierdzenia samej uczestniczki postępowania, która na rozprawie przed Sądem oświadczyła, iż od około roku (dokładnej daty nie była w stanie podać) skarżący faktycznie w lokalu mieszka (wraz z konkubiną). Wiarygodność tej relacji nie budzi zastrzeżeń z tej racji, iż, po pierwsze, uczestniczka jako osoba uprawniona do lokalu ma najlepsze rozeznanie co faktów tego lokalu dotyczących, a po drugie, jako strona sporu ze skarżącym nie miałaby żadnego interesu w potwierdzaniu tego, iż skarżący w spornym lokalu mieszka (co w postępowaniu w przedmiocie wymeldowania działa na korzyść skarżącego), gdyby okoliczność ta nie była prawdziwa. Podkreślić należy, iż zameldowanie skarżącego w spornym lokalu jest wyłącznie potwierdzeniem faktu, iż w lokalu tym zamieszkuje, nie jest natomiast potwierdzeniem tego, iż skarżącemu przysługują do tego lokalu jakiekolwiek prawa o charakterze cywilnoprawnym. Kwestie te są zatem od siebie całkowicie niezależne. Wskazać należy, iż celem postępowania w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego nie jest eksmisja osoby faktycznie zamieszkującej w lokalu, nie posiadającej do niego tytułu prawnego. Cel można realizować tylko w postępowaniu przed sądem powszechnym. Z powyższych przyczyn Sąd uchylił decyzje organów obu instancji. W konsekwencji uprawomocnienia się niniejszego wyroku organ I instancji, ponownie rozpatrując sprawę, zweryfikuje fakty, o których wspomniała skarżąca. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145§1 pkt 1 lit.c, art.152 oraz art.250 p.p.s.a.