IV SA/Wa 2289/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: - odmówić skarżącej zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym na urzędowym formularzu PPF) skarżąca K. Z. domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu. Skarżąca wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, który jest zatrudniony jako kierowca za wynagrodzeniem 1.500 zł. netto miesięcznie. Natomiast skarżąca osiąga dochody w wysokości 2.000 zł miesięcznie. K. Z. jako składniki majątku wymieniła mieszkanie własnościowe o powierzchni 30 m2, działkę "budowlano - rolną" oraz oszczędności w kwocie 21.000 zł Do miesięcznych wydatków skarżąca zaliczyła: koszt utrzymania mieszkania (czynsz, gaz, energia elektryczna), opłaty za media oraz leki (razem 1.000 zł. miesięcznie). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść bowiem należy, że instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony samodzielnie ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Niedopuszczalna jest zatem sytuacja, gdy strona regulując ciążące na niej zobowiązania żąda, by koszty sądowe pokrywał jej Skarb Państwa. Przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ogranicza krąg osób, którym Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie częściowym, do osób ubogich, które mają problemy z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych (takich jak np. wyżywienie czy zakup leków niezbędnych w procesie leczenia) i nie są w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania. Tymczasem skarżąca i jej mąż osiągają stałe dochody, mają zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe oraz oszczędności wielokrotnie przekraczające wysokość kosztów niniejszego postępowania sądowego. Mając na uwadze z jednej strony średni miesięczny dochód skarżących na poziomie 3.500 zł oraz zgromadzone oszczędności w wysokości 21.000 zł, a z drugiej strony ich wydatki na utrzymanie mieszkania i leki wynoszące ok. 1.000 zł miesięcznie, stwierdzić należy, że skarżąca jest w stanie uiścić opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę (100 zł.) oraz wpis sądowy od ewentualnej skargi kasacyjnej (również 100 zł.). Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.