IV SA/Wa 2291/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2006 r. IV SA /Wa 2291/06 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] października 2006r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tj. Dz. U. z 1998r., Nr 7, poz. 25 ze zm.), art. 149 § 3 i art. 150 kpa po rozpatrzeniu wniosku J. M. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2004r. w przedmiocie wyłączenia z ubezpieczenia społecznego rolników. W uzasadnieniu wskazał, że J. M. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o ustaniu z dniem [...] października 2004r ubezpieczenia społecznego rolników. Na podstawie art. 145a § 2 kpa wniosek o wznowienie z powodu wydania przez Trybunał Konstytucyjny orzeczenia składa się w terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie tego orzeczenia. Pismem z dnia 4 sierpnia 2006r. zainteresowany został powiadomiony o możliwości złożenia skargi o wznowienie w terminie do dnia 25 sierpnia 2006r. Ponadto składając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi o wznowienie zainteresowany stwierdził, że w dniu 16 sierpnia 2006r. uzyskał informację o możliwości złożenia takiego wniosku. Zatem do 25 sierpnia 2006r. nie było przeszkód do złożenia w terminie takiej skargi. Jak stwierdził organ na zakończenie "nie spełnia Pan warunków art. 58 § 2 kpa, co uzasadnia odmowę wznowienia postępowania." Wskutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniesionego przez J. M., Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia [...] października 2006r. utrzymał w mocy poprzednie rozstrzygnięcie. Organ powtórzył argumentację, że zainteresowany został powiadomiony pismem o możliwości oraz terminie złożenia skargi o wznowienie postępowania z powodu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny. Skoro wniosek ten został złożony dopiero w dniu 3 października 2006r. stanowisko wyrażone w poprzedniej decyzji należało uznać za prawidłowe. Skargę na powyższą decyzję złożył do sądu administracyjnego J. M. Skarżący podniósł, że skargę złożył za późno, ale najpierw załatwiał formalności w ZUS, a następnie zaniósł dokumenty do KRUS i wówczas okazało się, że jest za późno. Zwrócił się o "przywrócenie postępowania i wznowienie ubezpieczenia społecznego rolników". W odpowiedzi na skargę Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniósł o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.). Oznacza to, że Sąd z urzędu bada legalność zaskarżonego aktu, niezależnie od twierdzeń zawartych w treści skargi. Mając na uwadze dyspozycję przywołanego ostatnio przepisu, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja naruszyła przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tego powodu koniecznym było jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Otóż bezspornym jest, że skarga o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją w przedmiocie nie podlegania ubezpieczeniu rolników została złożona w dniu 3 października 2006r. Tego samego dnia skarżący złożył drugie pismo, które zawiera wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tej skargi. Oznacza to, że skarżący przyznaje okoliczność opóźnienia w złożeniu wniosku o wznowienie postępowania. Warunkiem koniecznym złożenia ze skutkiem prawnym podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest zachowanie terminu jednego miesiąca liczonego od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 145a § 2 kpa). Judykatura przyjęła dopuszczalność przywrócenia tego terminu (wyrok NSA z 29 stycznia 1986r. sygn. akt III SA. 1263/85). Złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu administracyjnym wszczyna odrębne postępowanie wpadkowe uregulowane w art. 58 kpa i 59 kpa. Przepisy powyższe przewidują szereg wymogów, które zainteresowany musi spełnić, aby taki wniosek mógł zostać uwzględniony. Przede wszystkim jednak załatwienie takiego wniosku (zarówno pozytywne, jak i negatywne) wymaga przeprowadzenia odrębnego postępowania i wydania przez właściwy w sprawie organ postanowienia. Od orzeczenia takiego służy zażalenie (art. 59 §1 kpa). Podlega zatem kontroli instancyjnej. Tymczasem w niniejszej sprawie, jak wynika z akt administracyjnych, nie zostało przeprowadzone postępowanie w przedmiocie rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Nie można bowiem uznać za takowe wywodu zawartego w akapicie trzecim uzasadnienia decyzji Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2006r. Po pierwsze wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania winien zostać rozpoznany w osobnym orzeczeniu, które podlega kontroli instancyjnej, nie zaś w samej decyzji odmawiającej wznowienia postępowania. Bez wątpienia powołany przez organ w zaskarżonej decyzji przepis art. 149 § 3 kpa stanowiłby prawidłową podstawę prawną rozstrzygnięcia w wypadku gdyby w istocie wnioskodawca złożył skargę z uchybieniem terminu i nie załączył jednocześnie wniosku o jego przywrócenie. W niniejszej sprawie jednakże taka okoliczność nie miała miejsca. Po drugie zaś, już na marginesie, w przywołanym fragmencie uzasadnienia w ogóle nie zostały zawarte rozważania niezbędne przy rozpoznawaniu każdego wniosku o przywrócenie terminu. Uchybienia powyższe mają zasadnicze znaczenie w rozstrzyganiu tej sprawy, gdyż właśnie ze względu na nie zachowanie przez skarżącego miesięcznego terminu do złożenia skargi o wznowienie postępowania organ wydał zaskarżoną decyzję. Dopóty nie zostanie taki wniosek rozpoznany zgodnie z obowiązującą procedurą, wydanie jakiejkolwiek decyzji w przedmiocie wznowienia bądź odmowy wznowienia jest przedwczesne. Mając powyższe na uwadze, Sąd na zasadzie art. 145 § 1pkt 1c) i art. 135 P.p.s.a., orzekł jak na wstępie. O kosztach nie orzeczono ze względu na brak stosownego wniosku uprawnionego podmiotu.