IV SA/Wa 2292/14
WyrokWSA w Warszawie2015-02-05
Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Agnieszka Wójcik, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Ochrony Środowiska prawidłowo wezwał P. K. do zagospodarowania odpadów, które zostały nielegalnie przemieszczone z Polski do innego kraju, a następnie powróciły do Polski?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Główny Inspektor Ochrony Środowiska prawidłowo wezwał P. K. do zagospodarowania odpadów. P. K. jako osoba, która zorganizowała nielegalne przemieszczenie odpadów (zużytych katalizatorów) z Polski do innego kraju bez wymaganego załącznika VII do rozporządzenia nr 1013/2006, ponosi odpowiedzialność za ich zagospodarowanie na terenie kraju. Sąd podkreślił, że postanowienie Sądu Rejonowego w G. uznające P. K. za właściciela odpadów potwierdza jego obowiązek ich zagospodarowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła międzynarodowego przemieszczania odpadów w postaci zużytych katalizatorów. W 2010 roku funkcjonariusze zatrzymali pojazd z odpadami wjeżdżający do Polski, stwierdzając nielegalne międzynarodowe przemieszczenie. P. K. twierdził, że odpady wywiózł wcześniej do innego kraju w celu zagospodarowania, ale wracał z nimi do Polski. Główny Inspektor Ochrony Środowiska uznał P. K. za odbiorcę odpadów odpowiedzialnego za nielegalny wwóz i wezwał go do zagospodarowania odpadów. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA, organ ponownie wydał postanowienie wzywające P. K. do zagospodarowania odpadów, co zostało utrzymane w mocy przez GIOŚ. P. K. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Wójcik, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2015 r. sprawy ze skargi P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do zagospodarowania odpadu - oddala skargę -
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., nr [...] Główny Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) oraz art. 25 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124 poz. 859 z późn. zm.), art. 2 pkt 35 g iii) oraz art. 24 rozporządzenia (WE) 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. WE seria L 190/1 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia P. K., na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], wzywającego skarżącego do zagospodarowania na terenie kraju odpadów nielegalnie wysłanych do [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu 29 kwietnia 2010 r. funkcjonariusze Mobilnej Grupy Kontrolnej w O. zatrzymali pojazd wjeżdżający z [...] do Polski i stwierdzili, że w pojeździe tym znajdują się odpady w postaci zużytych katalizatorów. Funkcjonariusze stwierdzili nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów o kodzie 16 08 01.
P. K. oświadczył, że ww. katalizatory wywiózł wcześniej do [...] w celu zagospodarowania, ale ze względu na fakt, że firma [....] nie mogła ich przyjąć od razu powracał do Polski z zamiarem ponownego wywozu katalizatorów do [...] w późniejszym terminie.
Biorąc jednak pod uwagę całokształt okoliczności sprawy w tym fakt, że P.K. nie posiadał ze sobą załącznika VII do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, potwierdzającego wywóz odpadów do [...], Główny Inspektor Ochrony Środowiska uznał, że P.K. jest odbiorcą odpadów odpowiedzialnym za nielegalny wwóz odpadów (zużytych katalizatorów) z [...] do Polski.
Organ wskazał, że P.K. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podał, że jego zamiarem był wywóz katalizatorów z Polski do [...] do firmy [...] zaś nie posiadał dokumentów na potwierdzenie tego ponieważ dokumenty posiadał pośrednik obywatel [...] P.P.
Organ stwierdził, że nie ma żadnych dowodów na podstawie których mógłby dać wiarę oświadczeniu P. K., że w czasie kontroli był on w drodze powrotnej z [...] do Polski po nieudanej próbie dostarczenia odpadów do zagospodarowania [...] firmie po wcześniejszym ich wywiezieniu z terytorium Polski. Organ dodał ponadto, że P.K. nie wykazał, że wcześniej legalnie wywiózł odpady z Polski.
W związku z powyższym w dniu [...] marca 2012 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydał decyzję, nakładającą na P. K. obowiązek zagospodarowania na terenie kraju 906 kg odpadów w postaci zużytych katalizatorów o kodzie B1130, sprowadzonych nielegalnie z [...] do Polski, którą następnie utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r.
Na powyższą decyzję została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sąd wyrokiem z dnia 22 lutego 2013 r. uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. W uzasadnieniu wyroku sąd orzekł, że wyrok Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] marca 2011 r., sygn. akt [...], z którego wynika, że P. K. w nocy z 28 na 29 kwietnia 2010 r. wywoził z Polski do [...] odpady w postaci zużytych katalizatorów, może potwierdzać twierdzenie skarżącego, iż przywóz odpadów z [...] do Polski miał charakter wtórny. Jednocześnie Sąd stwierdził, iż ww. wyrok Sądu Rejonowego w G. zapadł w rok przed wydaniem pierwszej instancji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w związku z tym ujawnienie powyższego wyroku należy potraktować jako nową okoliczność lub nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji nieznany organowi administracji.
Wobec powyższego Główny Inspektor Ochrony Środowiska analizując ponownie stan faktyczny sprawy i biorąc pod uwagę wyroki Sądu Rejonowego w G. oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydał postanowienie z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] wzywające P.K. do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów poprzez zagospodarowanie 906 kg odpadów w postaci zużytych katalizatorów, które należy zaklasyfikować pod kodem B 1130 (kod EWC 16 08 01), wywiezionych nielegalnie z Polski do [...]
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że zgodnie z treścią art.18 ust. 1 a) ww. rozporządzenia nr 1013/2006 P.K. był zobowiązany do wypełnienia załącznika VII jako osoba, która zorganizowała przemieszczanie odpadów i dołączenia do wysyłki odpadów. Strona nie wypełnił ww. załącznika VII i nie posiadała go w trakcie realizacji transportu do [....]. W związku z powyższym wysyłka odpadów z Polski do [...] bez dołączonego załącznika VII była zatem transportem nielegalnym, a osobą odpowiedzialną za przemieszczanie odpadów do [....] jest P. K., który zorganizował ww. transport.
Na powyższe postanowienie P. K. wniósł zażalenie, w którym podniósł, że postępowanie administracyjne prowadzone przez GIOŚ powinno zostać umorzone. Jednocześnie strona oświadczyła, że nie posiada ww. odpadów, ponieważ przekazała je na przechowanie G. S., który mu ich nie oddał pomimo wezwania wystosowanego w dniu 17 września 2012 r. W opinii P. K. ww. odpady zostały prawdopodobnie zagospodarowane przez p. S.
Rozpoznając ponownie sprawę pismem z dnia 19 czerwca 2013 r. GIOŚ zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska we W. o kontrolę u G.S. W trakcie kontroli w dniu 5 lutego 2014 r., p. S. wskazał, że znajdujące się na jego posesji odpady w postaci zmielonych katalizatorów oraz zużytych katalizatorów należą do P. K. Kontrolowany wyjaśnił, że po otrzymaniu wezwania do wydania katalizatorów podjął próbę kontaktu z P. K. do czego jednak nie doszło.
Następnie w dniu 15 lipca 2014 r. do Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska wpłynął odpis postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] marca 2011 r., sygn. akt [...]. Zgodnie z treścią ww. postanowienia na podstawie art. 230 § 2 k.p.k postanowiono zwrócić osobie uprawnionej zatrzymane dowody rzeczowe ze względu na stwierdzenie ich zbędności dla postępowania karnego. P. K. został uznany za właściciela odpadów i zatem jest osobą uprawnioną do zagospodarowania ww. odpadów zgodnie z niniejszym postanowieniem.
Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydał postanowienie z dnia [...] września 2014 r., nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] lipca 2013 r.
Od powyższego postanowienia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2014 r. P. K. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania:
- art. 7, art. 8, art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich nie zastosowanie i wydanie postanowienia w wyniku wniesienia zażalenia bez rozpoznania wszystkich zarzutów podniesionych w tymże zażaleniu, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia;
- art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedokonanie weryfikacji oświadczenia złożonego przez G. S. podczas oględzin, a w szczególności nieprzeprowadzenie przez organ weryfikacji treści oświadczenia z załącznikiem do protokołu przeszukania z dnia 29 kwietnia 2010 roku oraz nie dokonanie zważenia katalizatorów będących w posiadaniu G. S., co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia;
- art. 79 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie zawiadomienie skarżącego o terminie oględzin na nieruchomości pana G. S. i uniemożliwienie tym samym udziału w oględzinach przez co niemożliwe było skonfrontowanie twierdzeń skarżącego z oświadczeniami G. S., co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż nie pozwoliło ustalić wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości ewentualnie o uchylenie postanowienia organu I i II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów wskazanych w zażaleniu z dnia 23 lipca 2013 r., czego skutkiem było wydanie wadliwego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, iż postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2014 r. i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] lipca 2013 r. odpowiadają prawu.
Materialnoprawną podstawę postanowienia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2014 r. stanowiły: art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859 ze zm.) w związku z art. 24 rozporządzenia Nr 1013/2006.
Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym przemieszczeniu otrzymanego w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia Nr 1013/2006, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa zgłaszającego lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia Nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni.
Stosownie z art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1013/2006 wynika, że odpowiedzialność za nielegalne przemieszczenie ponosi zgłaszający, właściwy organ wysyłki zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną odebrane przez podmiot, który faktycznie dokonał zgłoszenia lub jeżeli nie dokonano zgłoszenia, odebrane przez podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia.
Natomiast zgodnie z art. 24 ust. 9 powyższego rozporządzenia w przypadku nielegalnego przemieszczania w rozumieniu art. 2 pkt 35 lit. g) osoba, która zorganizowała przemieszczenia, podlega takim samym obowiązkom określonym w niniejszym artykule, jakie dotyczą zgłaszającego.
Nie budzi wątpliwości, że w dniu 29 kwietnia 2010 r. funkcjonariusze Mobilnej Grupy Kontrolnej w O. zatrzymali pojazd wjeżdżający z [...] do Polski i stwierdzili, że w pojeździe tym znajdują się odpady w postaci zużytych katalizatorów. Funkcjonariusze stwierdzili nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów o kodzie 16 08 01. Osobą, która przewoziła odpady wywiezione nielegalnie z Polski do [...] był P.K.W trakcie przedmiotowej kontroli skarżący nie posiadał wypełnionego formularza stanowiącego załącznik nr VII do rozporządzenia nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, który powinien mieć ze sobą zgodnie z art. 18 ww. rozporządzenia nr 1013/2006.
Odnosząc się do treści art. 18 ust. 1 a) rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. Skarżący był zobowiązany do wypełnienia załącznika nr VII jako osoba, która zorganizowała przemieszczanie odpadów i dołączenia do wysyłki odpadów.
Z analizy akt sprawy wynika, że skarżący nie wypełnił powyższego załącznika nr VII jak i nie posiadał go w trakcie transportu do [....], nie posiadał także podpisanej umowy z odbiorcą odpadów w [....].
Zgodnie z art. 63 ust. 2 Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów, wyszczególnionych w załączniku nr III do rozporządzenia przeznaczonych do odzysku, podlegały procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody.
Transgraniczne przemieszczanie odpadów nie zostało zgłoszone właściwym organom kraju wysyłki i przeznaczenia, a zatem zgodnie z art. 2 pkt 35 a) rozporządzenia 1013/2006 wysyłka odpadów z Polski do [...] bez dołączonego załącznika nr VII była transportem nielegalnym, a osobą odpowiedzialną za nielegalne przemieszczanie odpadów był P. K. który zorganizował powyższy transport.
W ocenie Sądu organ w sposób wyczerpujący wyjaśnił, że skarżący jest właścicielem odpadów w postaci zużytych katalizatorów, które w nocy z 28 na 29 kwietnia 2010 r. wywiózł nielegalnie do N. Z odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w G. [...] Wydział [...], jednoznacznie wynika, że P. K. został uznany za winnego popełnienia czynu z art. 183 § 4 k.k. Jednocześnie postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., Sąd zwrócił ww. odpady skarżącemu jako ich właścicielowi.
W związku z powyższym organ słusznie zobowiązał skarżącego jako właściciela ww. odpadów, zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów oraz art. 25 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, do ich zagospodarowania w instalacji posiadającej decyzję właściwego organu na prowadzenie działalności w zakresie odzysku ww. odpadów.
Zdaniem Sądu organy zasadnie przyjęły, że nałożenie na skarżącego jako organizującego nielegalne przemieszczanie odpadów z Polski do [...] jest prawidłowe i dlatego ponosi on pełną odpowiedzialność za sposób postępowania z należącymi do niego odpadami.
Dodatkowo należy podkreślić, że przewoźnik, realizując międzynarodowe przewozy odpadów, zobowiązany jest do respektowania przepisów, zawartych w rozporządzeniu nr 1013/2006 oraz ustawie o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
Reasumując Sąd uznał za nieuzasadnione zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Wskazać tutaj należy, iż postępowanie przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7, 8, 11 k.p.a. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a., a strona miała możliwość brania czynnego udziału w postępowaniu. Ponadto
Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 79 k.p.a., co skutkowałoby koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Oceniając działania organów, należy stwierdzić, że w sposób wyczerpujący przeanalizowały one materiał dowodowy, zgromadzony w sprawie i właściwie oceniły stan faktyczny.
Tym samym Sąd badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o przepisy wskazane w skardze i w aspekcie uchybień, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu, doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło