IV SA/Wa 2293/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. P. na pisma Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] lipca 1997 r. znak: [...] oraz z dnia [...] września 2001 r. znak: [...] w przedmiocie uprawnień do świadectw rekompensacyjnych postanawia: odrzucić skargę. S. P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na "Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu o to, że decyzjami podjętymi i sformułowanymi w piśmie [...]z dnia [...].07.1997 r. oraz w piśnie [...]z dnia [...].09.2001 r. zmieniło treść i postanowienia": ustawy z dnia 06 marca 2001 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent (Dz. U. z 2000 r. Nr 23, poz. 294), rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 22 maja 1997 r. w sprawie spisów osób uprawnionych do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych (Dz. U. Nr 51, poz. 328 ze zm.) oraz pisma Ministra Pracy i Polityki Socjalnej, Ministra Skarbu Państwa i Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 czerwca 1997 r. S. P. zarzucił przede wszystkim, że w zaskarżonych pismach posługiwano się pojęciem etatu, zamiast użytego we wskazanych aktach prawnych i piśmie z dnia 25 czerwca 1997 r., pojęcia wymiaru czasu i stwierdzono, że świadectwa rekompensacyjne przyznawane na podstawie tych aktów prawnych nie przysługują za godziny nadliczbowe i ponadwymiarowe. Zdaniem, skarżącego MENiS nie jest uprawnione do interpretacji ani do wykładni aktów prawnych, ani do dokonywania jakichkolwiek zmian w aktach prawnych. Minister Edukacji Narodowej i Sportu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie. Organ stwierdził, że pisma wskazane przez S. P. jako przedmiot skargi nie są decyzjami administracyjnymi. Nie są bowiem wydanym na podstawie powszechnie obowiązującego przepisu prawa władczymi i jednostronnymi aktami organu administracji publicznej rozstrzygającymi konkretną sprawę, skierowanymi do imiennie oznaczonego adresata, ani tez innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień albo obowiązków wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie - jak dalej podnosi Minister - skarżący w rzeczywistości kwestionuje prawidłowość prezentowanej w tych pismach interpretacji przepisów określających zasady i tryb nabywania prawa do świadectw rekompensacyjnych. Organ podkreślił, że opinie te nie mogły zmienić i nie zmieniły powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Ponadto nie były wiążące dla innych podmiotów stosujących prawo, a w szczególności dla sądów. Organ podniósł, że skarga winna być odrzucona, jako niepodlegająca kognicji sądów administracyjnych. Na zakończenie podniesiono, że skarżący błędnie skierował skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie - według właściwości - skargę S. P. wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niedopuszczalna. Przede wszystkim należy wskazać, że pismo z dnia [...] lipca 1997 r. (znak: [...]), podpisane przez Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej zostało skierowane do Kuratorów Oświaty w związku z przekazywaniem przez szkoły i zespoły szkół spisów osób uprawnionych do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych oraz w związku z kierowanymi do Ministerstwa pytaniami dotyczącymi w szczególności zakresu podmiotowego osób uprawnionych do świadectw rekompensacyjnych. Pismo to miało charakter instrukcyjny i dotyczyło stosowania ustawy o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent. Skarżący w pismach kierowanych do Ministerstwa wielokrotnie zwracał się o wyjaśnienie zwrotu "pełny wymiar czasu pracy" oraz "pełny wymiar etatu". Pismo z dnia [...] września 2001 r. (znak: [...]) zostało skierowane do S. P. w odpowiedzi na jego pismo, w którym polemizował on ze stanowiskiem organu, że za pracę w godzinach nadliczbowych i ponadwymiarowych nie przysługują świadectwa rekompensacyjne. Stanowisko to było prezentowane we wskazanym wyżej piśmie - instrukcji z dnia [...] lipca 1997 r. skierowanym do Kuratorów Oświaty. Rozpatrując niniejszą sprawę, należy mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 184 zd. 1 Konstytucji RP, sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Zgodnie zaś z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Pisma będące przedmiotem skargi nie mieszczą się we wskazanej wyżej kategorii spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. Za całkowicie chybiony należy uznać zarzut skarżącego, że zmieniają one treść obowiązujących przepisów aktów prawnych. Jak słusznie wskazał organ, pisma zawierające instrukcje i wyjaśnienia odnośnie rozumienia i stosowania określonych przepisów prawnych, tych przepisów nie zmieniają oraz nie mają wiążącego charakteru dla stosujących je organów, a tym bardziej sądów. W świetle obowiązującego prawa, brak jest podstaw do przyjęcia, by pisma instrukcyjne, czy wyjaśniające, podlegały kontroli sądów administracyjnych. Z akt sprawy wynika, że skarżący w istocie kwestionuje sposób obliczenia przysługujących mu świadectw rekompensacyjnych. W takiej sytuacji, na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2001 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent (Dz. U. z 2000 r. Nr 23, poz. 294), uprawnionemu do otrzymania świadectw rekompensacyjnych przysługuje prawo do wniesienia do właściwego organu sporządzającego spis pisemnego lub ustnego żądania sprostowania danych dotyczących uprawnionego lub ustalenia nominalnej wartości rekompensaty, albo zamieszczenia uprawnionego w spisie (art. 18 ust. 3 ustawy). Stosownie zaś do treści art. 19 omawianej ustawy, w razie nieuwzględnienia żądania, uprawnionemu przysługuje prawo odwołania w terminie 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o odmowie uwzględnienia żądania. Odwołanie to podlega rozstrzygnięciu na zasadach i w trybie przewidzianych w odrębnych przepisach dotyczących rozstrzygania sporów, odpowiednio w zakresie: wynagrodzeń, uposażeń, emerytur i rent. Jak wynika z akt sprawy nadesłanych przez organ, kwestia ta była przedmiotem rozstrzygnięcia Rejonowego Sądu w B. (wyrok z dnia [...] grudnia 1997 r., sygn. akt [...]). Mając powyższe na uwadze, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.