IV SA/Wa 2309/13
WyrokWSA w Warszawie2014-01-14
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Jakub Linkowski, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opłata sankcyjna nałożona na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie roślin, za wprowadzenie do obrotu ziemniaków bez wymaganego wpisu do rejestru przedsiębiorców, stanowi karę za wykroczenie, od której sędzia w stanie spoczynku jest zwolniony na mocy przepisów o ustroju sądów powszechnych?Ratio decidendi
Opłata sankcyjna nałożona na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie roślin nie jest karą za wykroczenie, lecz sankcją administracyjną. Obowiązek ponoszenia sankcji administracyjnych ciąży na wszystkich obywatelach bez względu na posiadany immunitet. W związku z tym, status sędziego w stanie spoczynku nie zwalnia skarżącego z obowiązku uiszczenia opłaty sankcyjnej za wprowadzenie do obrotu ziemniaków bez wymaganego wpisu do rejestru przedsiębiorców.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa nałożył na K. G. opłatę sankcyjną w wysokości 2 270,00 zł za sprzedaż bulw ziemniaków bez wpisu do rejestru przedsiębiorców. Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa utrzymał tę decyzję w mocy. K. G., sędzia w stanie spoczynku, zaskarżył decyzję, argumentując, że jako sędzia podlega wyłącznie odpowiedzialności dyscyplinarnej i że opłata sankcyjna jest karą za wykroczenie. Kwestionował również merytoryczną zasadność nałożenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia opłaty sankcyjnej - oddala skargę -
W dniu [...] kwietnia 2013 r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w W. wydał w oparciu o art. 108 ust. 1 pkt 3, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o ochronie roślin (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., Nr 133, poz. 849, ze zm.), decyzję znak: [...], w której określił opłatę sanacyjną za wprowadzanie do obrotu (sprzedaż) bulw ziemniaków bez wpisu do rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 12 ust 1 pkt 3 ww. ustawy, w wysokości 2 270,00 zł (słownie złotych: dwa tysiące dwieście siedemdziesiąt) i zobowiązał K. G. do uiszczenia opłaty na rachunek Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Roślin i Nasiennictwa w W.
Od wyżej wymienionej decyzji strona postępowania dwoma pismami z dnia 04.05.2013 r. (jedno wpłynęło do Oddziału [...] Wojewódzkiego Inspektoratu w W., drugie wpłynęło bezpośrednio do siedziby Wojewódzkiego Inspektoratu w W.) przesłała odwołania, w których wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Strona stwierdza, że zaskarżona decyzja ignoruje przepisy ustawy o ustroju sądów powszechnych, dlatego też wniosek o uchylenie tej decyzji jest uzasadniony. Odwołujacy się wskazał, że jest sędzią w stanie spoczynku oraz stwierdził, że problematykę odpowiedzialności sędziów jednoznacznie określa ustawa o ustroju sądów i jest to szczególny akt prawny, któremu są podporządkowane inne akty prawne i który jednoznacznie określa, że za wykroczenia sędzia odpowiada wyłącznie dyscyplinarnie.
Odwołujący odnosząc się do meritum sprawy tj. do zarzutu, że bez wpisu do rejestru mógł wprowadzić do obrotu ziemniaki porażone przez różne organizmy, stwierdził, że jest to zarzut oparty na fałszywych i wymyślonych przesłankach faktycznych. W okresie kontraktacji i uprawy ziemniaków strona nigdy bezpośrednio sama nie nabywała ziemniaków sadzeniaków. W tej czynności odwołującego się wyręczyło P., które po uprzedniej konsultacji co do konkretnej odmiany zawierało umowy kupna - sprzedaży takich ziemniaków z instytutami hodowli ziemniaka, płacąc za te ziemniaki własnymi środkami pieniężnymi. Dopiero jesienią rekompensowało z tego tytułu wydatki za należności za dostarczone przez stronę ziemniaki. W taki sposób K. G. nabywał ziemniaki odmian: Ikar, Jasia, Karaś, Gandawa. W odwołaniu strona twierdzi, że ziemniaki pochodziły z renomowanych źródeł, co daje gwarancję, że posiadają wysoki poziom skrobi, dają wysokie polony i posiadają odpowiednią odporność na infekcje oraz nie są zainfekowane patogenami grzybowymi. Podczas uprawy przeprowadzano prawidłową ochronę chemiczną plantacji, dostosowaną do odporności poszczególnych odmian, co było gwarancją wydłużonej wegetacji ziemniaków, a następstwem tego wytworzony został maksymalny poziom skrobi oraz wysoki polon.
W konsekwencji zainteresowany stwierdził, że decyzja organu I instancji ignoruje ustawę o ustroju sądów powszechnych, jest wydana przez nieuprawniony organ, a także jest błędna z powodów merytorycznych oraz wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2013r. nr [...] podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 108 ust. 1 pkt 3, ust. 2 i 3 oraz art. 89 ust 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o ochronie roślin utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w W., z dnia [...] kwietnia 2013 r. w sprawie nałożenia opłaty sankcyjnej.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania wzięto pod uwagę potwierdzony fakt sprzedaży przez stronę ziemniaków przemysłowych w ilości ok. 133 ton do P. [...] Sp. z o.o., bez wymaganego wpisu do rejestru przedsiębiorców. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie roślin, podmioty prowadzące uprawę, wytwarzanie, magazynowanie, pakowanie, sortowanie lub dokonujące wprowadzania do obrotu lub przemieszczania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów, które są szczególnie podatne na porażenie przez organizmy kwarantannowe, podlegają obowiązkowi wpisu do "rejestru przedsiębiorców", prowadzonego przez wojewódzkiego inspektora ochrony roślin. Natomiast zgodnie z Załącznikiem nr 6 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 lutego 2008 roku w sprawie zapobiegania wprowadzaniu i rozprzestrzenianiu się organizmów kwarantannowych (Dz. U. Nr 46, poz. 272, ze zm.), bulwy ziemniaka inne niż sadzeniaki mogą być uprawiane, magazynowane, pakowane, sortowane, przemieszczane lub wprowadzane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podmioty wpisane do rejestru przedsiębiorców. W przypadku odwołującego się warunek ten niej został spełniony, a tym samym został naruszony art. 12 ust. 1 pkt 3 i ust 2 ustawy o ochronie roślin, co na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy o ochronie roślin skutkuje nałożeniem opłaty sankcyjnej w wysokości 2 270,00 zł.
Odnosząc się do twierdzeń odwołującego, że Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa w W. nie był uprawniony do orzekania o winie i karze w stosunku do sędziego ponieważ za wykroczenia sędziowie odpowiadają dyscyplinarnie, organ centralny wskazał, że problematykę odpowiedzialności sędziów za wykroczenia jednoznacznie określa ustawa o ustroju sądów powszechnych. Zdaniem organu odwoławczego opłata sankcyjna za wprowadzenie roślin szczególnie podatnych na porażenie przez organizmy kwarantannowe bez wymaganego wpisu do rejestru nie jest wykroczeniem.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ww. ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin, a w szczególności art. 108 ust. 1 pkt 3. Zgodnie z powołanym przepisem, kto wprowadza lub przemieszcza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rośliny, produkty roślinne lub przedmioty, które są szczególnie podatne na porażenie przez organizmy kwarantannowe, bez wpisu do rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 - wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania, opłatę sanacyjną w wysokości 2.270 zł.
Zwrócić należy uwagę, że przepis ten skonstruowany jest w ten sposób, iż w przypadku wyczerpania znamion w nim określonych nakłada na organ obowiązek określenia tej opłaty. Wbrew twierdzeniu skarżącego opłata ta nie jest karą za wykroczenie, lecz sankcją administracyjną bezwzględnie oznaczoną i niedopuszczającą żadnego miarkowania. Przy czym obowiązek ponoszenia sankcji administracyjnych w przypadkach wskazanych w przepisach prawa administracyjnego ciąży bez wyjątku na wszystkich obywatelach bez względu na posiadany przez nich immunitet. W związku z tym twierdzenie odwołującego, że opłata sankcyjna za wprowadzenie roślin szczególnie podatnych na porażenie przez organizmy kwarantannowe bez wymaganego wpisu do rejestru jest wykroczeniem wyłączającym go od odpowiedzialności jest nieuzasadnione.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał, że rozstrzygnięcie organu ł instancji było prawidłowe i dlatego utrzymano je w mocy w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] sierpnia 2013r. wniósł K. G., zarzucając, iż została ona wydane z naruszeniem prawa. Skarżący podniósł, że organ administracji nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, zaś samo rozstrzygnięcie nakładające opłatę sanacyjną nie ma podstaw prawnych.
Skarżący podał, że pozostawał w przekonaniu, iż wszystkie wymagane formalności załatwił podmiot, który zakontraktował ziemniaki.
Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, iż w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekające w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Stosownie zaś do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.
Rozpoznając skargę w świetle wyżej wskazanych kryteriów należy uznać, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Sąd stwierdza, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa. Zebrany materiał dowodowy został oceniony w sposób prawidłowy, wyciągnięto z niego logiczne wnioski, które znalazły się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ww. ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin.
Art. 108 ust. 1 pkt 3 tej ustawy stanowi, że, kto wprowadza lub przemieszcza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rośliny, produkty roślinne lub przedmioty, które są szczególnie podatne na porażenie przez organizmy kwarantannowe, bez wpisu do rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 - wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania, opłatę sankcyjną w wysokości 2.270 zł.
Wbrew twierdzeniu skarżącego opłata ta nie jest karą za wykroczenie, lecz sankcją administracyjną bezwzględnie oznaczoną i niedopuszczającą żadnego miarkowania.
Obowiązek ponoszenia sankcji administracyjnych w przypadkach wskazanych w przepisach prawa administracyjnego ciąży bez wyjątku na wszystkich obywatelach bez względu na posiadany przez nich immunitet. W związku z tym twierdzenia skarżącego, że opłata sankcyjna za wprowadzenie roślin szczególnie podatnych na porażenie przez organizmy kwarantannowe bez wymaganego wpisu do rejestru jest wykroczeniem, wyłączającym go od odpowiedzialności jest nieuzasadnione.
Z przedstawionych Sądowi akt sprawy bezsprzecznie wynika, że skarżący dokonał sprzedaży 133 ton ziemniaków przemysłowych. Dokonując sprzedaży ziemniaków, strona nie była wpisana do rejestru przedsiębiorców prowadzonego przez wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa. Zgodnie z art 12 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie roślin, podmioty prowadzące uprawę, wytwarzanie, magazynowanie, pakowanie, sortowanie lub dokonujące wprowadzania do obrotu lub przemieszczania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów, które są szczególnie podatne na porażenie przez organizmy kwarantannowe, podlegają obowiązkowi wpisu do "rejestru przedsiębiorców", prowadzonego przez wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa.
Zgodnie natomiast z art. 108 ust. 1 pkt 3 ustawy, kto wprowadza lub przemieszcza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rośliny, produkty roślinne lub przedmioty, które są szczególnie podatne na porażenie przez organizmy kwarantannowe, bez wpisu do rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 12 ust 1 pkt 3 - wnosi na rachunek wojewódzkiego inspektoratu właściwego ze względu na swoją siedzibę albo miejsce zamieszkania, opłatę sanacyjną w wysokości 2.270 zł.
Ponieważ skarżący dokonując sprzedaży ziemniaków nie był wpisany do rejestru przedsiębiorców, o którym mówi art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy określenie opłaty sankcyjnej było w pełni uzasadnione.
Tłumaczenia skarżącego, że nie wiedział o konieczności wpisania do rejestru i przypuszczał, że wszystkich wymaganych formalności dopełnił odbiorca ziemniaków nie mogły stanowić podstawy do odstąpienia od określenia opłaty sankcyjnej. Przepisy, na podstawie których określono opłatę stanowią prawo powszechnie obowiązujące i prawidłowo opublikowane.
W tych okolicznościach rozstrzygnięcia organów administracji zapadłe w niniejszej sprawie trzeba uznać za zasadne.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło