IV SA/Wa 231/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.) Asesor WSA Anna Szymańska Protokolant Andrzej Malinowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...]w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przejęcie gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. po rozpoznaniu wniosku S. G. na podstawie art. 157 § 3 k.p.a. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w K. z dnia [...] maja 1969 r. nr [...], którą to przejęto na własność Skarbu Państwa bez odszkodowania gospodarstwo rolne położone we wsi L. o pow. 5.49 ha stanowiące własność spadkobierców J. G. W uzasadnieniu decyzji podano, że w/w decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w K. wydana została na podstawie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reforma rolną i osadnictwem rolnym / Dz.U. nr 39, poz. 174 ze zm. /. Ustalono, że J. G. zmarł w 1936 r. a wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne nabył w całości syn W. G. Wobec powyższego wnioskodawca nie posiada interesu prawnego, ponieważ nie dziedziczy gospodarstwa rolnego po swoim ojcu a więc kwestionowana decyzja ani skutki ewentualnego stwierdzenia nieważności tej decyzji nie dotyczą jego praw i obowiązków i wobec powyższego nie ma legitymacji do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji. Decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. po rozpoznaniu wniosku S. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 3 k.p.a. utrzymało w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium podtrzymało swoją dotychczasową argumentację dodając ponadto, iż dziedziczenie spadku po J. G. na zasadach ogólnych nie daje wnioskodawcy żadnych uprawnień wobec wchodzącego w skład spadku gospodarstwa rolnego a zatem wnioskodawca nie posiada żadnego chronionego prawem interesu w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] maja 1969 r. Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożył S. G. zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez przeprowadzenie błędnej wykładni Kodeksu Napoleona i przyjęcie, iż nie dziedziczy on gospodarstwa rolnego po ojcu J. G. W skardze ponadto podniesiono, iż powołane przez organ postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] stycznia 2003 r. sygn. akt [...] objęte jest wadą prawną i z uwagi na fakt, iż wnioskodawca nie zrozumiał treści postanowienia jego wzruszenie stało się niemożliwe. Zdaniem skarżącego ma on jako spadkobierca J. G. interes prawny w złożeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 1969 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. podtrzymało swoją dotychczasową argumentację podnosząc, iż organ administracyjny jest związany prawomocnym orzeczeniem sądu i nie może w tym zakresie czynić własnych ustaleń i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. Nr 153, poz. 1270 /. Skarga jest niezasadna. Zanim zostanie wszczęte postępowanie administracyjne, na żądanie strony, należy ustalić, kto jest stroną postępowania w danej sprawie. Nie zawsze, bowiem podmiot żądający wszczęcia postępowania administracyjnego w świetle prawa jest stroną. O tym, kto może być uznany za stronę postępowania administracyjnego rozstrzyga przepis art. 28 k.p.a., który stanowi, że "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Interes prawny, o którym stanowi art. 28 k.p.a., to interes chroniony przez normy prawa. Treścią interesu prawnego są uprawnienia i obowiązki oparte na prawie. Źródłem interesu prawnego są przepisy prawa materialnego (wyrok NSA z dnia 8 października 1987 r., IV SA 498/87, GAP 1988, Nr 16). W przedmiotowej sprawie skarżący wywodzi swój interes prawny z faktu, iż jest spadkobiercą J. G. Natomiast z dołączonego do akt administracyjnych postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] stycznia 2003 r. sygn. akt [...] wynika, iż wchodzące w skład spadku po J. G. gospodarstwo rolne dziedziczy w całości syn W. G., który również nie żyje a skarżący nie jest jego spadkobiercą. Nie ulega również wątpliwości, iż kwestionowana w przedmiotowym postępowaniu decyzja z dnia [...] maja 1969 r. dotyczy przejęcia gospodarstwa rolnego po J. G. Bez wątpienia interes prawny w kwestionowaniu powyższej decyzji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności będą mieli spadkobiercy J. G. dziedziczący gospodarstwo rolne a więc spadkobiercy nieżyjącego W. G., który również brał udział w postępowaniu zakończonym wydaniem kwestionowanej decyzji. Problem legitymowania spadkobierców jest zastrzeżony do kognicji sądów powszechnych i organy administracyjne nie mają możliwości czynienia innych ustaleń w tym zakresie jak to uczynił sąd powszechny. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 157 § 3 k.p.a.) ma miejsce wtedy, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot niebędący stroną w sprawie albo, gdy wniosła je strona niemająca zdolności do czynności prawnych. Ponieważ skarżący nie wykazał, iż może być strona przedmiotowego postępowania zaskarżona decyzja jest zgodna prawem. Zarzuty skarżącego dotyczące odpowiedniego stosowania przepisów w zakresie dziedziczenia gospodarstw rolnych przez sąd powszechny nie mogą być przedmiotem rozważań w niniejszym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.