IV SA/Wa 2310/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-11-28
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, ubiegająca się o status uchodźcy i przebywająca wraz z rodziną w ośrodku dla cudzoziemców, otrzymująca świadczenia socjalne w ramach procedury uchodźczej, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może zostać przyznana pomoc prawna w zakresie całkowitym, obejmująca zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Sytuacja materialna skarżącego, polegająca na przebywaniu z rodziną w ośrodku dla cudzoziemców i otrzymywaniu jedynie świadczeń socjalnych w ramach procedury uchodźczej, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż nie jest on w stanie ponieść kosztów sądowych ani kosztów profesjonalnego pełnomocnika, co mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący M. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że przebywa wraz z rodziną w ośrodku dla cudzoziemców, otrzymuje świadczenia socjalne w łącznej wysokości 1210 zł miesięcznie, nie posiada majątku i nie może podjąć zatrudnienia.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono M. B. od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla M. B. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić M. B. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla M. B. adwokata.
M. B. (dalej: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożył do Sądu wniosek sporządzony na urzędowym formularzu PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. We wniosku podniósł, że wraz z żoną i trójką małoletnich dzieci przebywa w ośrodku dla cudzoziemców. Wszyscy otrzymują świadczenie socjalne w ramach procedury uchodźczej w łącznej wysokości 1.210 zł miesięcznie. Skarżący nie posiada majątku, nie może podjąć zatrudnienia.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącego wzięto pod uwagę, że przebywa wraz z dziećmi w ośrodku dla cudzoziemców. Skarżący wraz z rodziną uzyskują jedynie pomoc od państwa w ramach tzw. procedury uchodźczej w łącznej wysokości 1210 zł miesięcznie (na 5 osób). Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis od skargi w wysokości 300 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (nie mniej niż 240 zł). W tym stanie rzeczy nieudzielenie skarżącemu prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem go prawa do sądu.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło