IV SA/Wa 2325/17

WyrokWSA w Warszawie2018-07-03

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Aleksandra Westra, Anita Wielopolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Głównego Geodety Kraju odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymującej w mocy decyzję Starosty o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków, narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Głównego Geodety Kraju nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno-deklaratoryjny i odzwierciedla stan prawny wynikający z innych, prawomocnych rozstrzygnięć, nie tworząc go ani nie rozstrzygając sporów o prawa do nieruchomości. W związku z tym organy ewidencyjne nie mają uprawnień do badania prawnych konsekwencji orzeczeń sądowych czy decyzji administracyjnych, a jedynie rejestrują stany prawne ustalone w innym trybie.
Stan faktyczny
Skarżący S. B. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Geodety Kraju, która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK). Decyzja WINGiK utrzymywała w mocy decyzję Starosty o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegającą na wyodrębnieniu z działki ewidencyjnej części zajętej pod drogę publiczną na podstawie decyzji wywłaszczeniowej. Skarżący zarzucał organom nieuwzględnienie jego stanowiska i niezgodność powierzchni w decyzji wywłaszczeniowej z decyzją Starosty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra, sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2018 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Główny Geodeta Kraju zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] lipca 2017 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] (WINGiK) z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], orzekającą o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla miasta W. obręb 003 gmina W.. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Pismem z dnia 7 września 2016 r., uzupełnionym następnie pismem z dnia 27 grudnia 2016 r., B. B., działający jako pełnomocnik Skarżącego S. B., wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] (dalej: WINGiK) z dnia [...] listopada 2015 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015r., orzekającą o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla miasta [...] obręb 003 gmina [...] polegającej na: • wycofaniu zmiany dotyczącej ujawnienia podziału działki nr [...] na działki [...] i [...] wprowadzonej na podstawie operatu technicznego o nr [...]; • wyodrębnieniu z działki ewidencyjnej nr [...] o pow. 0,1677 ha działek: o nr [...] o pow. 0,1016 ha odpowiadającej części działki nr [...] opisanej jako działka [...] wywłaszczonej ostateczną decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2006 roku na rzecz Skarbu Państwa - Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz działki o nr ew. [...] o pow. 0,0665 ha odpowiadającej części działki nr [...] obj. [...] opisanej jako działka [...] stanowiącej własność S. B., zgodnie z dokumentacją geodezyjną sporządzoną przez geodetę uprawnionego S. Z. zawartą w operacie technicznym przyjętym w dniu 17 sierpnia 2015 roku do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...] Pełnomocnik Skarżącego nie zgadzając się z powyższym, złożył do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odwołanie wskazując, iż ustalenia Starosty [...] zawarte ww decyzji są niewłaściwe. Organ odnosząc się do podniesionych zarzutów oraz stanowiska zawartego w piśmie z dnia 5 listopada 2015 roku, uzupełniającym ww odwołanie wskazał, iż z uwagi na wyeliminowanie w przedmiotowej sprawie z obrotu prawnego decyzji zatwierdzającej podział działki nr [...], konieczne było wyodrębnienie części gruntu objętego decyzją wywłaszczeniową i oznaczenie go odrębnym numerem w celu określenia przedmiotu wywłaszczenia. Temu celowi min. służył przedmiotowy operat techniczny który, w ocenie organu odwoławczego, w pełni spełnia wymagania rozporządzenia w zakresie formatu danych i standardów technicznych. Wykazanie w rejestrze ewidencji działki nr [...] nie jest natomiast, w ocenie organu, możliwe bowiem decyzja Wojewody [...] orzekająca o wywłaszczeniu części nieruchomości stanowiącej działkę ew. nr [...], wywołała nieodwracane skutki prawne,; została wybudowa na niej droga mająca status drogi publicznej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, drogi publiczne nie mogą stanowić własności osób fizycznych (post. NSA z dnia 12 lutego 2009r. I OSK361/08). Dopiero pozbawienie charakteru publicznego drogi, w skład której weszła część ww działki, umożliwiłaby stwierdzenie nieważności ww decyzji wywłaszczeniowej co w konsekwencji stanowiłoby podstawę do ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków prawa własności w zakresie całej działki na rzecz S. B. Aktualny stan faktyczny przedmiotowej nieruchomości nie pozwala jednak na taką ewentualność. Dlatego też organ ewidencyjny z urzędu zlecił wykonanie opracowania mającego na celu wyodrębnienie z działki ewidencyjnej nr [...] działki faktycznie przejętej przez Skarb Państwa pod drogę publiczną. W przypadku zaś kwestionowania zasięgu prawa własności czy też określenie granicy jej przebiegu, jak pouczył organ, pozostaje droga postępowania przed sądem powszechnym. Ostatecznie WINGiK decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], utrzymał ww decyzję Starosty [...] w mocy. Skarga, wniesiona od powyższego rozstrzygnięcia przez pełnomocnika Skarżącego, z przyczyn formalnych została postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 marca 2016 roku w sprawie o sygn III SA/Kr 31/16 prawomocnie odrzucona. Żądając stwierdzenia nieważności powyższej decyzji WINGiK, w piśmie z dnia 27 grudnia 2015 roku (data wpływu 2 stycznia 2017r.) pełnomocnik Skarżącego wskazał na nie respektowanie przez MWINGiK prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych (I C 1404/12), stwierdził, że aktualnie poprzez zmianę numeracji próbuje się wprowadzić podział działki [...] bez podstawy prawnej. W jego ocenie "operat pomiarowy i decyzja Starosty [...] ([...]) o aktualizacji ewidencji gruntów byłaby decyzją o podziale nieruchomości bądź decyzją o lokalizacji drogi krajowej, którą zatwierdza się podziały nieruchomości, a żaden z przepisów nie przewiduje takiej możliwości". Dodatkowo podniósł, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt I OSK 1113/10 z dnia 17 czerwca 2011 r. jednoznacznie wypowiedział się w niniejszej sprawie stwierdzając, że podział działki [...] powinien zostać wykreślony z ewidencji gruntów do czego nie stosuje się ani Starosta [...] ani WINGiK w K. pomijając wyrok w tej sprawie, próbując "dziwnych machinacji typu: operaty pomiarowe, ciała hipoteczne" oraz ignorując wyroki sądów powszechnych (w tym wyrok sądu cywilnego w aktach sprawy). Rozpatrując złożony wniosek oraz całość materiału dowodowego zebranego w sprawie Główny Geodeta Kraju ustalił, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r., utrzymana w mocy ww decyzją MWINGiK, w przedmiocie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla miasto [...] obręb [...] gmina W., została wydana w oparciu o dokumentację geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...], opracowaną w związku z pracą geodezyjną, której celem było określenie zasięgu prawa własności części działki nr [...], położonej w obrębie [...] [...], przyznanej na własność Skarbu Państwa (Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad), na mocy ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...]. Zapadłe ww decyzje były wynikiem związania powyższych organów wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 92/14, uchylającym wcześniejsze decyzje tych organów wydane w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu tego wyroku, Sąd przede wszystkim podkreślił istotę ewidencji gruntów i budynków, w szczególności jej rejestrowy charakter, a także zasady jej prowadzenia i aktualizacji. Wskazał także, że organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków i dokonujące aktualizacji zapisów tej ewidencji nie mają żadnych uprawnień do badania, czy też kontrolowania prawnych konsekwencji orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, czy też danych wynikających z ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów. Sąd ocenił, że organy nie rozważyły i nie oceniły w sposób kompletny i należyty faktu istnienia w obrocie prawnym (...) ostatecznej decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak: [...]. Podkreślił, że ostateczne powyższe rozstrzygnięcie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w zakresie dotyczącym stwierdzenia wydania przez Wojewodę [...] decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. z naruszeniem prawa w części orzekającej o wywłaszczeniu części działki nr [...] stanowiącej własność Skarżącego oznacza, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r. w zakresie orzekającym o wywłaszczeniu pozostała w obrocie prawnym i prowadzi do utrzymania skutków prawnych, które ta decyzja wywołała (...) Zatem skutek prawnorzeczowy w postaci przejścia prawa własności części działki nr [...] na Skarb Państwa nastąpił z dniem, w którym decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r. stała się ostateczna. Dodatkowo Sąd podzielił argumentację dotyczącą skutków decyzji Wojewody [...] orzekającej o wywłaszczeniu części nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w zakresie zaistnienia podstawy do wprowadzenia w zapisach ewidencji gruntów i budynków zmian o charakterze przedmiotowym, jaka została przedstawiona w uzasadnieniu wcześniejszego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 lutego 2009 r" sygn. akt III SA/Kr 740/08, oddalającego skargę S. B. na decyzję WINGiK z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak: [...] orzekającą ostatecznie o odmowie wprowadzenia na jego wniosek żądanych zmian w ewidencji gruntów i budynków (dokonanie wpisu na jego rzecz prawa własności do działki ew. [...]). Nadto, oddalając wówczas skargę wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2014 r., w sprawie o sygn. akt III SA/Kr 92/14, Sąd zaznaczył, że podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości, przy czym elementy oznaczenia nieruchomości zawarte w dziale I-O księgi wieczystej nie są objęte domniemaniem prawdziwości wpisanego prawa, ani nie są chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. Wskazał także na skutki regulacji zawartej w art. 26 i 27 ustawy o księgach wieczystych i hipotece stwierdzając, że na tle stanu prawnego wynikającego z ostatecznej decyzji o wywłaszczeniu części nieruchomości Skarżącego, przyjęty do zasobu plan podziału działki nr [...] w istocie nie dzieli nieruchomości Skarżącego, lecz rozdziela odrębne nieruchomości, oznaczone - sprzecznie z § 9 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków - jako działka jednorodna pod względem prawnym. Mając zatem na uwadze, że nadal obowiązywały skutki decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r. orzekającej o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części ww nieruchomości Starosta [...], zasadnie organ zlecił, na potrzeby dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, wykonanie opracowania geodezyjnego polegającego na określeniu zasięgu prawa własności części działki ewidencyjnej nr [...] przyznanej ostateczną decyzją Wojewody [...] na rzecz Skarbu Państwa (Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad). W ramach przedmiotowej pracy geodezyjnej z działki nr [...], wyodrębnione zostały działki (opisane w operacie technicznym, jako działki nr [...] i [...]), odpowiadające nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa i nieruchomości będącej własnością S. B. zaś przebieg granicy pomiędzy tymi działkami został ustalony w trybie §39 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z jego treścią, w sytuacjach w nim przewidzianych, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. Jak wynika ze sprawozdania technicznego z przeprowadzonej pracy geodezyjnej, na potrzeby ustalenia przebiegu granicy pomiędzy wyodrębnionymi działkami nr [...] i [...], wykorzystane zostały dane wynikające z operatu technicznego [...], w oparciu o który Wojewoda [...] orzekał o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części działki nr [...], pozostałe zaś granice wyodrębnionych działek ustalono w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków przy udziale zainteresowanych stron. Mając na uwadze, że wydana na podstawie tak opracowanej dokumentacji geodezyjnej, zawierającej wykaz zmian danych ewidencyjnych, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...], decyzja WINGiK z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], dostosowuje w istocie stan zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków do zgodności ze stanem prawnym wynikającym z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...], przez co wypełnia wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 92/14, w ocenie organu odwoławczego, nie można tej decyzji zarzucić, aby naruszała przepisy prawa zwłaszcza w stopniu rażącym, dającym podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Ostatecznie, Główny Geodeta Kraju, po rozpatrzeniu wniosku S. B. i analizie zgromadzonego materiału dowodowego, nie stwierdził istnienia żadnej z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa., która skutkowałaby stwierdzeniem nieważności decyzji WINGiK z dnia [...] listopada 2015 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r., orzekającej o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla miasta [...] obręb [...] gmina [...] . Skargę, bardzo lakoniczną w swojej treści, na powyższą decyzję, poprzez swojego pełnomocnika B. B. wniósł S. B., wskazując, iż Główny Geodeta Kraju nie odniósł się do zarzutów, które mają potwierdzenie w zgromadzonej dokumentacji. Zupełnie został przez organy pominięty fakt niezgodności powierzchni określonej w decyzji o wywłaszczeniu (z 2006r) która to wynosi 1013 m/kw. a w ww decyzji Starosty [...] wynosi ona 1016 m/kw. Tak więc oczywistym jest, że decyzja Starosty [...] jest dotknięta wadą. Główny Geodeta Kraju, w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, ani nie powoduje konieczności stwierdzenia jej nieważności. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji WINGiK z dnia [...] listopada 2015 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2015 r. orzekającej o zmianie danych w operacie ewidencji gruntów i budynków dla miasta [...] obręb [...] gmina [...] . Stwierdzenie nieważności decyzji regulowane przez art. 156 - 159 k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych zawartej w art. 16 § 1 k.p.a. Może mieć ono miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Z tego też powodu wykładnia tych przesłanek powinna mieć charakter ścieśniający, zaś zaistnienie przesłanki powodującej stwierdzenie nieważności musi być oczywiste. Dodatkowo należy podkreślić, że ocena organu administracji, orzekającego w trybie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, dotyczy wyłącznie tego, czy kwestionowana w tym trybie decyzja jest dotknięta wadą określoną w art. 156 §1 kpa. W postępowaniu tym organ nadzorczy nie poddaje zatem analizie całego postępowania zwykłego, lecz jedynie mając na uwadze zaskarżoną decyzję, kontroluje, czy jej wydanie wiąże się z zaistnieniem którejkolwiek z przesłanek określonych w tym przepisie. W postępowaniu nieważnościowym nie ma, co do zasady miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w takim zakresie, jaki jest wymagany w zwykłym postępowaniu administracyjnym. Trzeba przypomnieć, iż w okolicznościach niniejszej sprawy skarga wniesiona od powyższego rozstrzygnięcia, którego stwierdzenia nieważności domaga się Skarżący, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie została odrzucona z przyczyn formalnych, tj.nieuzupełnienia braków w terminie przez Sądy wyznaczonym. Natomiast w przypadku żądania stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa strona powinna wykazać, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i że charakter tego naruszenia powoduje, iż decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Zdaniem Sądu, Skarżący w żadnym razie nie wykazał aby taka sytuacja wystąpiła w badanej przez Sąd sprawie. Należy wskazać, iż stosownie do art. 2 pkt. 8 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. nr 240, poz. 2027 ze zm.), zwanej dalej ustawą, ewidencja gruntów i budynków, to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji i o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Powyższa regulacja stanowi, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji odzwierciedlającym aktualny stan prawny danej nieruchomości. Rejestruje ona stan prawny zaistniały uprzednio, ale w żadnym wypadku stanu prawnego nie tworzy. Nie rozstrzyga także sporów o prawa do gruntów ani żadnych kwestii spornych związanych z ustaleniem tytułu własności. Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków i dokonujące aktualizacji zapisów tej ewidencji nie mają żadnych uprawnień do badania, czy też kontrolowania prawnych konsekwencji orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, czy też danych wynikających z ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów prawa (np. z elektronicznych ksiąg wieczystych w zakresie danych określających prawa do nieruchomości, elektronicznego systemu ewidencji ludności w zakresie identyfikacji osób fizycznych ujawnionych w katastrze nieruchomości, z krajowego rejestru podmiotów gospodarki narodowej, z Krajowego Rejestru Sądowego w zakresie identyfikacji i aktualizacji danych o przedsiębiorcach, stowarzyszeniach i innych podmiotach, których prawa zostały wykazane w katastrze nieruchomości). W okolicznościach niniejszej sprawy Starosta [...] orzekł o zmianach w ww operacie ewidencji gruntów i budynków dla miasta [...], na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...], opracowanej w związku z pracą geodezyjną, której celem było określenie zasięgu prawa własności części działki nr [...], położonej w obrębie [...] [...], przyznanej na własność Skarbu Państwa (Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad), na mocy ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2006 r., znak: [...]. Podstawą prawną wydania kwestionowanej decyzji były przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Natomiast, zarówno Starosta [...] wydający decyzję z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], w przedmiocie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, jak i WINGiK utrzymujący w mocy tę decyzję, mocą art. 153 p.p.s.a. byli związani oceną prawną jaka została wyrażona w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 92/14, uchylającym wcześniejsze decyzje tych organów wydane w przedmiotowej sprawie. Powyższy Sąd nakazał organom rozpoznającym sprawę wniosku S. B., uwzględnić aktualny stan, który winien być podstawą wpisów w ewidencji, stanowiącej rejestr prowadzony zgodnie z zasadami sformułowanymi w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne, oraz w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja została dokonana, jak wyżej wskazano, na podstawie operatu geodezyjnego sporządzonego przez uprawnionego geodetę, którego funkcja jest zbliżona do funkcji biegłego sądowego - osoby zaufania publicznego. Mając na uwadze wskazany wyżej charakter ewidencji gruntów i budynków, która podlega ciągłej aktualizacji i jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów, wpisu dokonuje się właśnie na ich podstawie, co oczywiście nie wyklucza możliwości wprowadzenia kolejnej zmiany na podstawie innych aktualnie przedkładanych organowi dokumentów. Natomiast nie można uzależnić dokonania wpisu od zdarzenia przyszłego czy przeszłego, już nieaktualnego, o dokonanie którego Skarżący w toku całego postępowania wnosił. Podkreślić zatem należy, że ewidencja gruntów i budynków ma charakter techniczno - deklaratoryjny, ujawnianie w niej określonych praw do gruntu, spełnia tylko funkcję informacyjną. Wpis w ewidencji gruntów i budynków nie kreuje zatem stanu prawnego nieruchomości (tj. np. nie przyznaje nikomu prawa własności), a jedynie potwierdza ten stan prawny. Oznacza to, że organ ewidencyjny jedynie rejestruje w ewidencji gruntów i budynków, te stany prawne, które zostały ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające i wynikają z potwierdzających je dokumentów. Nie jest on natomiast uprawniony, do rozstrzygania sporów dotyczących tego, komu przysługuje prawo własności do określonej działki ewidencyjnej, jeśli nie jest to możliwe do ustalenia na podstawie przedłożonych dokumentów. Odnosząc się zatem do zarzutu zawartego w skardze, że pominięty został fakt niezgodności powierzchni określonej w decyzji o wywłaszczeniu (z 2006 r) która to wynosi 1013 m/kw., a w decyzji Starosty [...] wynosi ona 1016 m/kw., oraz, że w konsekwencji Decyzja Starosty [...] jest dotknięta wadą, gdyż odjęto (...) właścicielowi z działki [...] większą powierzchnię gruntu niż określoną w decyzji o wywłaszczeniu z 2006 r. należy wskazać, że pole powierzchni jest jedynie pochodną przebiegu granic nieruchomości. Jak zostało wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przebieg granicy pomiędzy wyodrębnionymi działkami odpowiadającymi nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa i nieruchomości będącej własnością S. B., został ustalony w trybie § 39 ust. 3 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przy wykorzystaniu danych wynikających z operatu technicznego [...], w oparciu o który Wojewoda [...] orzekał o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa części działki nr [...]. Pozostałe zaś granice wyodrębnionych działek ustalono w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków przy udziale zainteresowanych stron. Jeśli jednak Skarżący kwestionuje powyższe wartości, spór dotyczy 3 m.kw. winien samodzielnie zlecić sporządzenie stosownego operatu celem ustalenia rzeczywistej powierzchni nieruchomości lub wystąpić o przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego, jeśli w jego ocenie granice są nie prawidłowo ustalone. Trzeba pamiętać, iż obowiązek starosty utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, o którym mowa w § 44 pkt 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie może być rozumiany jako automatyczne "prostowanie" wszelkich danych operatu na każde żądanie wnioskodawcy, zwłaszcza jeśli miałoby to skutkować rozstrzygnięciem sporu granicznego bądź własnościowego. Przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz cyt. rozporządzenia wyraźnie precyzują, kiedy i pod jakimi warunkami aktualizacja operatu jest możliwa, a brak wymaganej prawem dokumentacji musi prowadzić do odmowy wprowadzenia zmian w operacie. Ewidencja gruntów i budynków jest zatem specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, który to zbiór, pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw, co jasno wynika z regulacji art. 20, 22 i 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Ewidencja rejestruje zatem jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Ma zatem charakter deklaratoryjny a nie konstytutywny, stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić, ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Na marginesie należy nadto wskazać, iż z powołanej we wniosku sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 1113/10, którego "respektowania" domaga się w skardze Skarżący, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 marca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1753/09, w sprawie również ze skargi S. B. na decyzję Ministra Infrastruktury ale w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej, którego rozstrzygnięcie, wbrew twierdzeniu Skarżącego, zostało pośrednio uwzględnione przez ww organy. W tym względzie również wymaga podkreślenia, na co wskazał organ odwoławczy, iż już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie we wspomnianym wyroku z dnia 15 kwietnia 2014 r. przesądził, że z racji innego przedmiotu postępowania, Pogląd wyrażony przez NSA w uzasadnieniu ww. wyroku nie wiązał organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków rozpatrujących sprawę wszczętą wnioskiem skarżącego z dnia [...] lutego 2013 r. W ocenie Sądu, podniesione w skardze zarzuty de facto dotyczą nieuwzględnienia przez organy obu instancji, merytorycznie orzekające w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, stanowiska wyrażanego przez Skarżącego w toku całego postępowania. Nie odnoszą się natomiast do formalnych przesłanek, których wystąpienie skutkowałoby stwierdzeniem nieważności podważanej przez Skarżącego decyzji. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z uwagi, iż nie dopatrzył się wystąpienia okoliczności przewidzianych ww przepisem art. 156 §1 kpa, działając na podstawie art. 151 ustawy ppsa, orzekł jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło