IV SA/Wa 2334/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi Z. Z. i S. Z. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Głównego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżących Z. Z. i S. Z. kwotę 185,80 zł (sto osiemdziesiąt pięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w O. uzgodnił w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych warunki realizacji przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie stacji bazy telefonii cyfrowej sieci [...] nr [...] zlokalizowanej na działce nr [...] w E. przy ulicy [...]. W wyniku rozpoznania zażalenia wniesionego od wyżej wymienionego postanowienia przez Z. i S. Z., Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. umorzył postępowanie odwoławcze. Uzasadniając powyższe stanowisko organ odwoławczy podniósł, że inwestycja polegająca na rozbudowie stacji bazy telefonii cyfrowej nie jest zaliczona do przedsięwzięć, które z mocy prawa uzgadniane są z państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisane wyżej postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2006 r. wnieśli Z. Z. i S. Z., żądając uchylenia przedmiotowego postanowienia. W uzasadnieniu skargi wskazali, iż niejasnym jest dla nich stanowisko Głównego Inspektora Sanitarnego, który badając postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w O. uzgadniające warunki realizacji inwestycji stwierdził, że przedsięwzięcie tego rodzaju nie podlega opiniowaniu przez państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego i jednocześnie utrzymał w mocy skarżone postanowienie uzgodnieniowe. Ponadto skarżący wskazali na negatywne skutki oddziaływania planowanej inwestycji na zdrowie i życie mieszkańców nieruchomości z nią sąsiadujących oraz zarzucili organowi pierwszej instancji nieuwzględnienie zagrożeń w procesie uzgadniania warunków realizacji inwestycji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) przedmiotem kontroli Sygn. akt IV SA/Wa 2334/06 w postępowaniu sądowo-administracyjnym jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem. W ocenie legalności aktów i czynności z zakresu administracji publicznej Sąd nie jest co do zasady związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Należy przez to rozumieć nie tylko zezwolenie i uprawnienie Sądu do wykroczenia poza granice zaskarżenia, lecz również jego obowiązek -stosownego rozstrzygania, jeżeli zajdą tylko wymagające reakcji wadliwości kontrolowanego aktu lub czynności. Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] października 2006 r., wydane zostało z rażącym naruszeniem art. 138 §1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa, co skutkuje jego nieważnością w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 w zw. z art. 126 kpa. Podnieść należy, iż podstawą wydania będącego przedmiotem skargi postanowienia z dnia [...] października 2006 r, stanowią art. 138 §1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny i orzecznictwa organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 może umorzyć postępowanie odwoławcze, w tym postępowanie zażaleniowe, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Powołany przepis nie określa przesłanek bezprzedmiotowości takiego postępowania wobec czego należy ich poszukiwać w treści art. 105 k.p.a. Przesłankę umorzenia postępowania zażaleniowego może zatem stanowić, w szczególności, wycofanie zażalenia przez stronę, złożenie zażalenia przez osobę nie mającą przymiotu strony w postępowaniu, jak również brak rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, wobec którego wniesiono zażalenie. Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy nie stwierdził zaistnienia w niniejszej sprawie wskazanych przesłanek skutkujących koniecznością umorzenia postępowania zażaleniowego i pomimo tego umorzył postępowanie, wskazując na brak podstaw prawnych do prowadzenia postępowania uzgodnieniowego przez organy inspekcji sanitarnej. W ocenie Sądu tak określona przez organ drugiej instancji przyczyna umorzenia postępowania zażaleniowego nie stanowi o jego bezprzedmiotowości. Podkreślenia wymaga, iż nawet słuszne uznanie przez organ odwoławczy postępowania uzgodnieniowego za pozbawione podstaw prawnych, nie może w żadnym razie skutkować pozbawieniem strony skarżącej prawa do rozpatrzenia jej zażalenia, lecz winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w orzeczeniu organu drugiej Sygn. akt IV SA/Wa 2334/06 instancji wobec całego postępowania uzgodnieniowego. Tymczasem, w rozpoznawanej sprawie, Główny Inspektor Sanitarny mimo dokonania oceny o braku podstaw prawnych do wydania orzeczenia przez organ pierwszej instancji pozostawił to orzeczenie w mocy. Wskazać należy, iż rozpatrując zażalenie organ orzekający zobowiązany jest w pierwszej kolejności dokonać oceny dopuszczalności zażalenia pod względem formalnym, tj. ustalić, czy zażalenie złożyła osoba mająca przymiot strony oraz czy zostało złożone w ustawowym terminie. Główny Inspektor Sanitarny nie dokonał takiej oceny. Rozstrzygnął zaś sprawę ze wskazaniem na przyczyny wymierzone wobec orzeczenia organu pierwszej instancji, nie uchylając go jednak, lecz uznając zażalenie za bezprzedmiotowe. Organ drugiej instancji dokonał zatem merytorycznej oceny rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego i zamiast orzec wobec tego rozstrzygnięcia, umorzył postępowanie zażaleniowe. Umorzenie postępowania zażaleniowego, uniemożliwia dokonanie oceny prawnej rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji bowiem skutkiem umorzenia jest odmowa merytorycznego rozpatrzenia zażalenia. Umorzenie postępowania zażaleniowego w rozpatrywanej sprawie, bez wskazania przyczyn do uznania go za bezprzedmiotowe, przy jednoczesnym dokonaniu przez organ drugiej instancji oceny prawnej orzeczenia pierwszoinstancyjnego, stanowi rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ orzekający uwzględni wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 §1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku nastąpiło na podstawie art. 152 cytowanej wyżej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy, przy czym Sąd nie uwzględnił wniosku skarżącego dotyczącego zasądzenia kwoty odpowiadającej wysokości diety, gdyż zgodnie z art. 205 § 1 ustawy do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę zalicza się poniesione koszty sądowe, koszty przejazdu do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Skarżący na rozprawie sądowej oświadczył, że jest emerytem i w związku z tym nie jest w stanie wykazać kwoty utraconego zarobku zaś na okoliczność poniesionych kosztów przejazdu okazał bilet Sygn. akt IV SA/Wa 2334/06 w jedną stronę na kwotę 42,90 zł. Wobec tego Sąd przyjął, że koszty przejazdu skarżącego w obie strony wynosiły 85,80 zł. a uwzględniając koszty wpisu sądowego w kwocie 100 zł. zasądził na rzecz skarżących tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego kwotę 185,80 zł.