IV SA/Wa 241/08

WyrokWSA w Warszawie2008-04-02

Skład orzekający: Małgorzata Miron, Marta Laskowska, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która zbyła nieruchomość w toku postępowania administracyjnego dotyczącego sprostowania danych w ewidencji gruntów, zachowuje przymiot strony w tym postępowaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zbycie nieruchomości w toku postępowania administracyjnego prowadzi do utraty przez zbywcę przymiotu strony, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Organ odwoławczy błędnie przyjął, że mimo zbycia nieruchomości, wnioskodawca nadal posiada interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, co naruszało przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o sprostowanie danych w ewidencji gruntów dotyczących działki, która została zmodernizowana i następnie podzielona i sprzedana. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na zbycie działki przez wnioskodawcę. Organ II instancji uchylił tę decyzję, uznając, że wnioskodawca nadal ma interes prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę nowego właściciela na decyzję organu II instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego, orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie Asesor WSA Marta Laskowska, Asesor WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego z dnia (...) listopada 2007 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego na rzecz skarżącego S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007r. Nr [...] Starosta P. działając na podstawie art. 105 § 1 oraz art. 28 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego umorzył postępowanie wszczęte z wniosku M. S. w sprawie sprostowania w ewidencji gruntów przebiegu granic i powierzchni działki [...], zgodnie ze stanem sprzed modernizacji ewidencji oraz stanem prawnym ujawnionym w księgach wieczystych, w związku z błędnym przeprowadzeniem modernizacji ewidencji gruntów wsi B. W uzasadnieniu wskazano, iż działka ta została podzielona na 4 działki, które później na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] lipca 2005 r. zostały włączone do miasta K. i otrzymały nowe numery ewidencyjne następnie sprzedane aktem notarialnym Rep A [...]. Ponieważ działki te nie stanowiły w dacie wydania decyzji własności M. S. organ uznał, iż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. W złożonym odwołaniu pełnomocnik M. S. wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji i nadanie biegu sprawie, argumentując, że w dacie złożenia wniosku jego mocodawca był właścicielem przedmiotowej nieruchomości, w toku postępowania dokonał jej zbycia według stanu po modernizacji, a więc o kilkaset metrów mniejszej niż faktycznie mu przysługująca, co miało wpływ na cenę nieruchomości. Z tego pełnomocnik wywodzi interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy. Zaznaczył również o konieczności wezwania do udziału w sprawie aktualnych właścicieli nieruchomości, konkludując, iż zbycie nieruchomości w toku postępowania administracyjnego nie stanowi przesłanki do jego umorzenia. Decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2007r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego działając na podstawie art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania M. S., od w/w decyzji Starosty P. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji W uzasadnieniu wskazał, iż wszczęcie postępowania nastąpiło z wniosku strony, w którym żądano sprostowania przebiegu granic działek i ich powierzchni zgodnie ze stanem sprzed modernizacji ewidencji gruntów i wykazania ich zgodnie ze stanem prawnym wynikającym z ksiąg wieczystych. Z akt sprawy wynika, że powierzchnia działki nr [...] wynosząca poprzednio [...] ha w zmodernizowanej ewidencji gruntów wykazana została jako [...] ha. Tak duża różnica w powierzchni działki może sugerować zmianę przebiegu jej dotychczasowych granic, a więc z dnia 18.03.2004 r. w którym zarzuca odwołujący błędy i brak staranności w przeprowadzonej modernizacji oraz domaga się przywrócenia poprzednich granic działki i powierzchni nie może pozostać bez rozpatrzenia. Sprawa przebiegu granic działki nie została wyjaśniona zarówno w załączonych do akt fragmentach opracowań geodezyjnych jak też pismach organu oraz decyzji z dnia [...].12.2005 r.. Późniejszy podział działki, w którym przyjęto granice i powierzchnię według stanu wykazanego w ewidencji po jej modernizacji, a następnie zbycie powstałych w wyniku podziału działek, nie spowodowało, w ocenie organu, iż M. S. przestał być stroną w rozumieniu ar. 28 k.p.a. we wszczętym na jego wniosek postępowaniu. Ma on bowiem w ocenie organu interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy. Nie można zatem uznać, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ przedmiot postępowania czyli wyjaśnienie sprawy zmiany przebiegu granic i ubytku powierzchni nie przestał istnieć. Skargę na powyższą decyzję wniosła Spółka S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. Domagając się jej uchylenia strona skarżąca podniosła, iż M. S. w chwili sprzedaży na podstawie umowy z dnia 27 lipca 2006r. sporządzonej przed notariuszem, całej nieruchomości objętej księgą wieczystą Kw nr [...] stanowiącej działki o numerach [...], [...], [...], [...] powstałe w wyniku podziału działki nr [...] przestał być stroną postępowania w sprawie sprostowania danych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie powyższej działki. Ponadto wskazano, iż w przywołanej powyżej umowie podtrzymał swoje oświadczenia zawarte w umowie przedwstępnej, iż granice nieruchomości nie są sporne i nie toczy się w stosunku do niej żadne postępowanie administracyjne. Nie będąc zatem stroną postępowania nie może domagać się wydania rozstrzygnięcia w tym postępowaniu. Jednocześnie skarżąca spółka poruszyła kwestie dopuszczalności wnoszenia ewentualnych roszczeń przez M. S. z tytułu zaniżenia powierzchni działki w ewidencji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 ze zm.) dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2007 r. narusza przepisy prawa w stopniu uzasadniającym konieczność jej uchylenia. Istotą niniejszej sprawy jest w ocenie Sądu okoliczność, czy M. S. posiada przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest wyłącznie osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo która żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podstawowe znaczenie dla wykładni tego przepisu ma pojęcie interesu prawnego. Czynnikiem różnicującym interes prawny i interes faktyczny jest istnienie lub brak normy prawnej przyznającej ochronę danemu podmiotowi. O istnieniu interesu prawnego decydują przepisy prawa materialnego przyznające stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści. Interes prawny jest kwalifikowanym interesem faktycznym, który wynika z określonego przepisu prawnego odnoszącego się wprost do sytuacji danego podmiotu i pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną tegoż podmiotu (wyrok NSA z 2 czerwca 1998 r., IV SA 2164/97-LEX nr 43262). Tak więc warunkiem dopuszczenia danego podmiotu do udziału w postępowaniu administracyjnym jest stwierdzenie, iż ma on interes prawny w sprawie. Innymi słowy pojęcie strony, jakim posługuje się art. 28 k.p.a. może być wyprowadzone tylko z przepisów prawa materialnego, czyli z normy prawnej, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku (zob. kom. Kodeks postępowania administracyjnego, Piotr Przybysz, Lexis Nexis, str. 100) Zdarzenia przyszłe nie mogą stanowić o interesie prawnym, a co najwyżej o interesie faktycznym, który nie daje uprawnień strony. Cechami interesu prawnego jest bowiem to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2005r. Sygn. akt II OSK 310/2005). W sprawie niniejszej taka sytuacja nie zachodzi. Z akt sprawy wynika bowiem, iż w latach 1994 i 1997r została przeprowadzona modernizacja ewidencji gruntów, ustalenia której M. S. zakwestionował we wniosku datowanym na dzień 14 marca 2004r. W dacie złożenia przedmiotowego wniosku wyżej wymieniony był współwłaścicielem między innymi działki nr [...], której dotyczy niniejsze postępowanie. Zaistniała zatem przesłanka pozytywna do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie. Analiza akt sprawy wskazuje, jednak, iż w toku postępowania, przed wydaniem decyzji przez organ I instancji przedmiotowa działka została podzielona na działki [...], [...], [...] i [...], które następnie na podstawie umowy sprzedaży z dnia 27 lipca 2006r. Akt notarialny Rep. A nr [...] dotychczasowi współwłaściciele zbyli na rzecz Spółki "S." Sp. z o.o. z siedzibą w W. Oświadczając w § 2, iż sprzedają całe należące do nich udziały, czyli całą opisaną w § 1 aktu niezabudowaną nieruchomość położoną w miejscowości B. w gminie K. uregulowaną w księdze wieczystej Kw. Nr [...] tj. wskazane wyżej działki. W ocenie Sądu w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji tj. [...] kwietnia 2007r. M. S. z uwagi na okoliczność istnienia i związania go powyższą umową cywilnoprawną utracił status strony w niniejszym postępowaniu. Zaistniała zatem w sprawie podmiotowa przyczyna bezprzedmiotowości niniejszego postępowania wszczętego z wniosku M. S., co uzasadniało konieczność jego umorzenia. Podkreślić przy tym należy, iż z decyzji organu I instancji wynika, iż nowy właściciel, wiedział o toczącym się postępowaniu, jednak brak jest dokumentów, które świadczyłyby, iż był on zainteresowany jego kontynuacją. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż organ odwoławczy błędnie przyjął, iż w sprawie, która została wszczęta na wniosek M. S., w świetle przedstawionych powyżej okoliczności nie zachodziły podstawy do jej umorzenia jako bezprzedmiotowej. W wyniku poczynienia błędnych ustaleń doszło zaś do wydania zaskarżonej decyzji, z naruszeniem art. 138 § 2 K.p.a., co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c ustawy p.p.s.a orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie o wstrzymaniu wynikania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku zapadło w oparciu o art. 152 w/w ustawy. O zwrocie skarżącemu kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło