IV SA/Wa 2415/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-30
Skład orzekający: Kaja Angerman, Aneta Dąbrowska, Leszek Kobylski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Ochrony Środowiska miał podstawy do wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów drewna z zagranicy do Polski, ze względu na nieprzestrzeganie przez odbiorcę krajowych przepisów ochrony środowiska i warunków zezwolenia na przetwarzanie odpadów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Główny Inspektor Ochrony Środowiska miał podstawy do wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów. Ustalono, że odbiorca odpadów nie przestrzegał warunków zezwolenia na przetwarzanie odpadów, w szczególności nie wytwarzał pełnowartościowego produktu, a materiał powstający w wyniku przetwarzania nadal stanowił odpad. Ponadto stwierdzono naruszenia przepisów ochrony środowiska. W związku z tym, instalacja odbiorcy nie gwarantowała przeprowadzenia odzysku odpadów w sposób nieniosący zagrożeń dla środowiska, co uzasadniało sprzeciw na podstawie przepisów rozporządzenia WE nr 1013/2006.Stan faktyczny
Skarżąca firma wniosła skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, która utrzymała w mocy sprzeciw wobec planowanego przemieszczenia 20 000 ton odpadów drewna z zagranicy do Polski. Głównym powodem sprzeciwu było nieprzestrzeganie przez odbiorcę odpadów krajowych przepisów ochrony środowiska oraz warunków zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Kontrole wykazały, że materiał powstający w wyniku przetwarzania nie był pełnowartościowym produktem, a nadal stanowił odpad, co naruszało warunki zezwolenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, kwestionując ustalenia organu dotyczące statusu produktu i przestrzegania przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.),, sędzia WSA Leszek Kobylski, Protokolant ref. staż. Agnieszka Szymańczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w N. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów oddala skargę
[...] AS z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] czerwca 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] listopada 2017 r., którą wyrażono sprzeciw wobec planowanego przemieszczania odpadów drewna z [...] do Polski.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
Główny Inspektor Ochrony Środowiska (dalej: "organ") otrzymał zgłoszenie nr [...] dotyczące planowanej wysyłki z [...] do Polski 20 000 ton odpadów drewna, oznaczonych kodem AC 170 zgodnie z załącznikiem IV do rozporządzenia nr [...] oraz kodem 19 12 07 zgodnie z Europejskim Katalogiem Odpadów przeznaczonych do odzysku. Zgłoszenia dokonała firma [...] AS z siedzibą w [...]. Zaś odbiorcą odpadów miała być [...] sp. z o. o. z siedzibą w [...], a prowadzącą działalność w zakresie odzysku odpadów w [...].
Decyzją z [...] listopada 2017 r. organ wyraził sprzeciw wobec wyżej opisanego planowanego przemieszczenia odpadów z [...] do Polski. Organ wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia ww. odpadów na podstawie art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia WE nr 1013/2006 z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (dalej w skrócie: "rozporządzenie z 2006 r.) i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (dalej w skrócie: "u.m.p.o.).
Przyczyną zgłoszenia sprzeciwu było nieprzestrzeganie przez odbiorcę odpadów krajowych przepisów ustawowych i wykonawczych odnoszących się do ochrony środowiska. Kontrola - udokumentowana protokołem z 20 września 2017 r. - przeprowadzona w zakładzie odbiorcy przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: "Wojewódzki Inspektor") wykazała, że:
1) w miejscu przeznaczonym na składowanie produktu powstałego z przetwarzania odpadów drewna, znajduje się pryzma o masie ok. 0,1 Mg - stanowiąca mieszaninę odpadów w postaci zrębki drzewnej oraz desek z wbitymi gwoździami, rozdrobnionych kawałków płyt pilśniowych i wiórowych, elementów bloczków do palet i kawałków folii – która nie spełnia definicji produktu w związku z wymogiem poddania kolejnym procesom przetwarzania u innych odbiorców prowadzących zakłady przetwarzania. Stanowiło to naruszenie warunków pkt II decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2017r. (zwanej dalej: "decyzją z 2017 r.") , zgodnie z którą w wyniku przetworzenia odpadów o kodzie 19 12 07 w procesie R3 w zakładzie odbiorcy nie zostaną wytworzone żadne odpady;
2) dodatkowo na terenie placu zakładu znajdowała się pryzma odpadów o masie ponad 15 Mg, w której skład oprócz zrębki z litego drewna wchodziły m. in. materiały z rozdrabniania palet drewnianych oraz inne frakcje odpadów (między innymi bloczki do budowy palet zawierające w swoim składzie oprócz sprasowanych trocin drzewnych, również elementy rozdrobnionych, kolorowych tworzyw sztucznych i papieru; gwoździe powbijane w bloczki i w części desek; rozdrobnione elementy płyt pilśniowych, niektóre pokryte warstwą farby; śladowe ilości zanieczyszczeń takich jak sznurek, kawałki folii czy metalu).
A. Z. podczas oględzin poinformował pracowników Wojewódzkiego Inspektora, że ww. zgromadzone odpady, oznaczone kodem 19 12 07, pochodzą z ostatniego transportu z [...] oraz są przeznaczone do przetworzenia u odbiorcy. Jako potwierdzenie powyższego, kontrolowany przedstawił dokument w postaci załącznika nr VII do rozporządzenia z 2006 r., z którego wynikało, że przedmiotem wysyłki były odpady o kodzie 19 12 07 zgodnie z Europejskim Katalogiem Odpadów, sklasyfikowane pod kodem B3050 (odpady nieprzerobionego korka i drewna, tj. kawałki i odpady drewna, luzem i w klocach, brykiety, granulki i podobne formy lub odpady korka: korek kruszony, granulowany lub mielony) zgodnie z załącznikiem III do ww. rozporządzenia, odebrane przez odbiorcę 8 września 2017r.
Biorąc pod uwagę wyżej opisany skład odpadów znajdujących się w pryzmie o masie niemniejszej niż 15 Mg, to odpady te powinny zostać sklasyfikowane pod kodem AC 170 zgodnie z załącznikiem IV do rozporządzenia z 2006. Na podstawie art. 3 ust. 1 lit. b rozporządzenia z 2006 r. międzynarodowe przemieszczanie odpadów sklasyfikowanych pod jednym z kodów w załączniku IV podlega procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody określonej w przepisach tytułu II rozporządzenia z 2006 r. Zatem podczas kontroli ujawniono, że odbiorca był odbiorcą odpadów nielegalnie przemieszczanych na terytorium Polski, z naruszeniem przepisów tytułu II rozporządzenia z 2006 r..
W późniejszym czasie A. Z. pismem z 16 sierpnia 2017 r. poinformował Wojewódzkiego Inspektora, że powyższe odpady zostały rzekomo przekazane odbiorcy 11 września 2017 r. przez dostawcę zarejestrowanego w Polsce. Dla potwierdzenia do pisma dołączył Kartę Przekazania Odpadów oraz aktualną Kartę Ewidencji Odpadów.
Skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Organ decyzją z [...] czerwca 2018 r. utrzymał w mocy własną decyzję z [...] listopada 2017 r. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że nie doszło do podnoszonego przez skarżącą naruszenia art. 81 a K.p.a. Zgodnie z art. 81 a § 1 K.p.a., jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. Niemniej przepisy ww. artykułu nie są skierowane do skarżącej bieżącego postępowania. Celem prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego nie było nałożenie na skarżącą obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie skarżącej uprawnienia, natomiast ewentualne wydanie zezwolenia (lub zgłoszenie sprzeciwu) na przywóz odpadów do konkretnej instalacji odzysku odpadów w Polsce. Powyższe odnajduje też potwierdzenie w przepisach art. 81 a § 2 K.p.a. Nawiązując do art. 81 a § 2 pkt 2 K.p.a. - zgłaszający wnioskując o wydanie zezwolenia jest zobowiązany przedstawić informacje (wspomniane fakty) oraz dopełnić procedury zgłoszeniowej zgodnie z przepisami rozporządzenia z 2006. W art. 81 a § 2 pkt 3 ustawodawca również wykazuje, że sytuacje w których przedmiot postępowania administracyjnego może wpłynąć na interes publiczny, istotne interesy państwa lub porządku publicznego również nie wpisują się w przepisy art. 81 a § 1 K.p.a., właśnie te przesłanki mogą stanowić podstawę do wydania sprzeciwu zgodnie z art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia z 2006 r. Biorąc pod uwagę powyższe postępowanie administracyjne dotyczące wydania zezwolenia na międzynarodowe przemieszczanie odpadów nie jest rodzajem postępowania, w którym organ wszelkie wątpliwości rozstrzyga na korzyść strony.
Dalej organ podał, że pracownicy Wojewódzkiego Inspektora podczas kontroli przeprowadzonej 13-20 września 2017 r. na terenie zakładu odbiorcy jednoznacznie stwierdzili, że materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów drewna nie spełnia wymogów określonych w przedstawionym przez prowadzącego zakład zaświadczeniu o statusie produktu, sporządzonym przez [...] spółka z o. o., które było przedłożone również jako załącznik do wniosku o wydanie zezwolenia na odzysk odpadów. Oznaczało to, że odzysk odpadów nie jest prowadzony zgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu, a wytwarzany materiał nie może być zakwalifikowany do kategorii produktu. Dopiero w późniejszym czasie pismem z 25 września 2017 r. A. Z. przesłał do Wojewódzkiego Inspektora zaktualizowane zaświadczenie dopuszczające zanieczyszczenie frakcją metali, co nie zmienia faktu, że decyzja z 2017 r. wydawana była na podstawie pierwszej wersji zaświadczenia, niedopuszczającej zanieczyszczenia metalem. Ponadto z treści zaświadczenia sporządzonego przez [...] spółka z o. o. wynika, że produkt w postaci drzewnej zrębki recyklingowej o wyszczególnionych parametrach przeznaczony jest bezpośrednio do produkcji płyt wiórowych przez producentów płyt drewnopochodnych, co stoi w sprzeczności z oświadczeniem A. Z. prezesa odbiorcy zamieszczonym w piśmie z 25 września 2017 r. z uwagami do protokołu Wojewódzkiego Inspektora, zgodnie z którym "metale, jak i inne potencjalne zanieczyszczenia znajdujące się w wyprodukowanym i sprzedawanym produkcie są u odbiorców spółki precyzyjnie odseparowywane i zagospodarowywane zgodnie z posiadanymi zezwoleniami". Z powyższego wynika, że materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów drewna w zakładzie odbiorcy nie stanowi pełnowartościowego produktu ponieważ w dalszym ciągu wymaga przeprowadzenia kolejnych procesów przetwarzania odpadów (np. separowanie frakcji) u dalszych odbiorców, przed bezpośrednim zastosowaniem w produkcji płyt drewnopochodnych. Organ wziął pod uwagę całokształt materiału dowodowego zgromadzonego podczas postępowania i w jego ocenie materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów drewna w zakładzie odbiorcy nie spełnia definicji produktu. Powstała mieszanina zrębki drewnianej oraz innych frakcji, przed przekazaniem do procesu produkcji płyt drewnopochodnych musi zostać poddana innym procesom przetwarzania w celu usunięcia niepożądanych frakcji, tj. metalu, tworzyw sztucznych czy gumy. Takie stanowisko potwierdził w swoim ww. piśmie A. Z. Potwierdza to również opis odpadów załączony do zgłoszenia nr [...] informujący, że odpady planowane do przywiezienia do Polski zawierają do 2% zanieczyszczeń. W świetle całkowitej ilości odpadów wskazanej w zgłoszeniu, tj. 20000 Mg, maksymalnie 400 Mg mogą stanowić inne frakcje odpadów niż odpady w postaci drewna, wymagające odpowiedniego zagospodarowania. Zatem biorąc pod uwagę powyższe powstała mieszanina frakcji nie spełnia przesłanek do utraty statusu odpadu zgodnie z art. 14 ustawy o odpadach.
Wobec zarzutu, że organ nieprawidłowo ustalił, że znajdująca się na terenie zakładu pryzma odpadów została nielegalnie sprowadzona z [...], należy stwierdzić, że aktualnie posiadany materiał dowodowy istotnie nie pozwala w sposób niepodważalny potwierdzić, że odbiorca jest zaangażowany w nielegalne transgraniczne przemieszczanie odpadów. Niemniej jednak, w ocenie organu, pozostałe ustalenia poczynione w sprawie są wystarczające do podtrzymania zaskarżonej decyzji.
Organ rozpatrując sprawę ww. zgłoszenia w postępowaniu pierwszej instancji nie zdecydował się na wydanie zgody warunkowej ze względu na to, iż musiałby w swojej decyzji zezwalającej na międzynarodowe przemieszczanie odpadów zobligować odbiorcę odpadów do przestrzegania warunków innej decyzji - wydanej przez Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2017 r., zezwalającej odbiorcy m. in. na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 w procesie R3. Organ uznał, że skoro sposób przetwarzania odpadów określonych w ww. zgłoszeniu, w zakładzie odbiorcy, byłby niezgodny z warunkami decyzji Prezydenta Miasta [...] i prowadziłby do ich naruszeń, to wydanie zezwolenia na ich przywóz do Polski byłoby nieracjonalne.
W toku prowadzonego postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia sprawy, organ - na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektora z wnioskiem o przedstawienie aktualnej informacji dot. przestrzegania przez odbiorcę odpadów przepisów o ochronie środowiska, a w szczególności warunków decyzji wydanych podmiotowi. Wojewódzki Inspektor udzielił odpowiedzi pismem z 15 lutego 2018 r., informując o wynikach ostatniej kontroli przeprowadzonej w zakładzie odbiorcy 16 marca - 3 kwietnia 2018 r. Podczas kontroli stwierdzono następujące naruszenia:
1) pkt V decyzji z 2017 r. zezwalającej na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 przez niewytworzenie pełnowartościowego produktu; 2) art. 286 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. 799 z późn. zm) przez nieprzedłożenie Marszałkowi Województwa [...] wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należytych opłat za 2017 r.
Ponadto Wojewódzki Inspektor poinformował organ, iż spółce zostało udzielono pouczenia z art. 359 ustawy Prawo ochrony środowiska, za niedopełnienie obowiązku terminowego przedkładania wykazu, o którym mowa art. w 286 ww. ustawy. Dodatkowo zawiadomił, że decyzją z [...] kwietnia 2018 r. wymierzył dla odbiorcy administracyjną karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem na przetwarzanie odpadów.
Biorąc pod uwagę, iż wydanie przez organ zezwolenia na przywóz odpadów o kodzie 19 12 07 do zakładu odbiorcy, w myśl przepisów art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia z 2006 r., byłoby niezgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia, organ zadecydował o utrzymaniu w mocy swojej decyzji wydanej w pierwszej instancji. Zaznaczył też, że zgodnie z punktem pierwszym preambuły rozporządzenia z 2006 r. "Głównym i najważniejszym celem i przedmiotem niniejszego rozporządzenia jest ochrona środowiska, a jego wpływ na handel międzynarodowy ma jedynie charakter uboczny", natomiast zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów Główny Inspektor Ochrony Środowiska jest organem odpowiedzialnym za wykonanie przepisów ww. rozporządzenia.
[...] w skardze wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej decyzji z [...] listopada 2017 r. Skarżąca zarzuciła wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniami:
1) prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. przez ich niezastosowanie i niedokładne zbadanie sprawy oraz dokonanie dowolnej, a przez to błędnej oceny zebranych dowodów, co doprowadziło do nieprawidłowego ustalenia następujących okoliczności, które nie polegają na prawdzie, że:
- materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów w zakładzie [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "odbiorca") nie spełnia wymagań określonych w przedstawionym przez prowadzącego zakład zaświadczeniu o statusie produktu sporządzonym przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "zaświadczenie"),
- materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów drewna w zakładzie Odbiorcy nie stanowi pełnowartościowego produktu, ponieważ w dalszym ciągu wymaga on przeprowadzenia kolejnych procesów przetwarzania odpadów u dalszych odbiorców, przed bezpośrednim zastosowaniem w produkcji płyt drewnopochodnych,
- odzysk odpadów nie jest prowadzony zgodnie z warunkami określonymi w pkt. V decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2017 r. (dalej: "zezwolenie") zezwalającym na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 przez wytworzenie pełnowartościowego produktu,
podczas gdy w toku postępowania administracyjnego organy administracji z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zbierają i rozpatrują cały materiał dowodowy, a dokonywana przez nie ocena dowodów powinna obejmować całokształt zgromadzonego materiału i prowadzić do poprawnych logicznie wniosków;
2) prawa procesowego, tj. art. 8 ust. 1, art. 10 § 1 i art. 11 K.p.a. przez wydanie aktu administracyjnego bez odniesienia się do zastrzeżeń do protokołu kontroli przeprowadzonej w dniach między 16 marca 2018 r. a 3 kwietnia 2018 r., które zostały zgłoszone w piśmie odbiorcy z 12 kwietnia 2018 r., podczas gdy dla poszanowania naczelnych zasad postępowania administracyjnego, tj. zasady pogłębiania zaufania obywateli, zasady czynnego udziału stron w postępowaniu oraz zasady przekonywania organ winien był ustosunkować się do zgłoszonych zastrzeżeń lub przynajmniej uwzględnić je w uzasadnieniu wydanej decyzji;
3) prawa materialnego, tj. art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w uznaniu, że w wyniku poddania odpadów procesowi przetwarzania w zakładzie odbiorcy odpady te nie tracą statusu odpadów, podczas gdy produkt powstały z przetworzenia odpadów o kodzie 19 12 07 spełnia wszystkie przesłanki do utraty statusu odpadów określone w powyższym przepisie;
4) prawa materialnego, tj. art. 12 ust. 1 lit. b w zw. z art. 9 ust. 1 lit. c rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczenia odpadów przez ich zastosowanie i wyrażenie sprzeciwu wobec planowanego przemieszczenia odpadów, podczas gdy nie było ono niezgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia;
5) prawa materialnego, tj. art. 286 ust. 1 w zw. z art. 275 zw. z art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do uznania odbiorcy za podmiot zobowiązany do uiszczenia opłat za korzystanie ze środowiska w związku z korzystaniem z instalacji w postaci rębaka, podczas gdy odbiorca nie jest właścicielem rębaka, a jedynie jego najemcą, którego zgodnie z postanowieniami umowy najmu z 1 sierpnia 2017 r. nie obciążają koszty eksploatacyjne w tym opłaty za korzystanie ze środowiska, które uiszcza właściciel rębaka, a ponadto na mocy art. 138 ust. 1 P.o.ś. eksploatacja instalacji oraz urządzenia zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska jest obowiązkiem jego właściciela;
6) prawa procesowego, tj. art. 6, art. 11 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 9 ust. 1 lit. b rozporządzenia przez ich niezastosowanie i niedostateczne oraz nieprzekonujące wyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji braku możliwości wydania zgody warunkowej na planowane przemieszczenie odpadów, podczas gdy zgodnie z zasadą praworządności oraz zasadą przekonywania organy administracji mają obowiązek działania na podstawie i w granicach prawa oraz wyczerpującego wyjaśniania stronom przesłanek podjętego rozstrzygnięcia.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska – w odpowiedzi na skargę – wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odpowiadając na:
1) zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. - organ wskazał, że w trakcie kontroli w zakładzie odbiorcy 13 - 20 września 2017 r. Wojewódzki Inspektor stwierdził, że materiał powstający w wyniku przetwarzania odpadów drewna w zakładzie odbiorcy nie spełnia wymogów określonych w przedstawionym przez prowadzącego zakład zaświadczeniu o statusie produktu, sporządzonym przez [...] spółka z o. o., które było przedłożone również jako załącznik do wniosku o wydanie zezwolenia na odzysk odpadów. Powyższa kontrola wykazała, że w miejscu przeznaczonym na składowanie produktu powstałego z przetwarzania odpadów drewna, znajduje się pryzma stanowiąca mieszaninę odpadów w postaci zrębki drzewnej oraz desek z wbitymi gwoździami, rozdrobnionych kawałków płyt pilśniowych i wiórowych, elementów bloczków do palet i kawałków tworzyw sztucznych. Oznacza to, że odzysk odpadów nie był prowadzony zgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu, a wytwarzany materiał nie mógł być kwalifikowany do kategorii produktu. Dopiero w późniejszym czasie pismem z 25 września 2017 r. A. Z. przesłał do Wojewódzkiego Inspektora zaktualizowane zaświadczenie dopuszczające zanieczyszczenie frakcją metali, co nie zmienia faktu, że decyzja z 2017 r. wydawana była na podstawie pierwszej wersji zaświadczenia, nie dopuszczającej zanieczyszczenia metalem.
Organ podkreślił, że przepisy ustawy o odpadach nie upoważniają żadnego podmiotu do wydawania wyżej przywołanych zaświadczeń i to ze skutkiem wskazującym, że materiał po procesie przetwarzania spełniający dowolnie przyjęte kryteria nie jest odpadem. Pismo takie nie ma więc żadnej mocy wiążącej. O tym czy dana substancja lub przedmiot jest albo nie jest odpadem po procesie przetwarzania odpadów decyduje nie żadne zaświadczenie o statusie produktu przedkładane przez posiadacza odpadów, ale przepisy prawa. Ponadto z zaświadczenia sporządzonego przez [...] spółka z o. o. nie wynika nawet do jakich materiałów odpadowych odnosiło się to zaświadczenie, gdyż nie określa ono dokładnego składu odpadów, które będą podlegały przetworzeniu. W szczególności z pism tych nie wynika, że czy skład odpadów w nich wskazany odpowiadał odpadom przetwarzanym 13 września 2017 r. Samo wskazanie kodu odpadów 19 12 07 w dokumentach prywatnych, który to kod odpadu może odnosić się do odpadów o różnym składzie, nie jest w żaden sposób wystarczające do oceny możliwości dalszego przetwarzania tego rodzaju odpadów. Choćby z tego względu, że w zależności od składu odpadów i wynikającego z tego zagrożenia dla środowiska i życia ludzi, odpady o kodzie 19 12 07 mogą być objęte procedurą uprzedniej zgody w transgranicznym przemieszczaniu (AC 170) lub nie.
W przypadku odpadów o kodzie 19 12 07, które zawierają zanieczyszczenia w postaci kawałków tworzyw sztucznych, metalu, sznurka (protokół kontroli nr [...]) i zostały tylko mechanicznie przetworzone (rozdrabnianie), proces ten może być uznany jedynie za wstępne przetwarzanie, ponieważ operacja te nie usuwa w żaden sposób zanieczyszczeń, a nawet jak wynika z udzielonego odbiorcy zezwolenia na przetwarzanie nie ma on takiej prawnej możliwości, gdyż w procesie odzysku na podstawie udzielonego odbiorcy zezwolenia nie można wytwarzać żadnych odpadów. Proces samego mechanicznego przetwarzania nie powoduje zatem przekształcenia odpadów w produkt analogiczny do surowca pierwotnego (zrębki drzewnej bez zanieczyszczeń pochodzącej z drewna naturalnego). Działania odbiorcy na odpadach o kodzie 19 12 07 można co najwyżej więc było uznać za wstępne przetwarzanie przed ostatecznym odzyskiem, które nie powoduje wytworzenia surowca nieodpadowego. Analogiczne stanowisko w zakresie uznania drewna odpadowego poddanego tylko mechanicznemu przetworzeniu jako odpadu po procesie mechanicznego rozdrobnienia odpadów zostało zajęte przez TSUE w połączonym sprawach C-418/97 oraz C-419/97 ARCO Chemie Nederland i in. Jak również przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 15 lutego 2011 r. (sygn. II OSK 328/10), gdzie przyjęto, że "Zrębki, ścinki i wióry pozostałe z płyt używanych przez przedsiębiorcę (zawierające domieszki substancji typu MDF, HDF, czy też innych substancji chemicznych, a więc nie pozwalające na ich uznanie jako surogatu paliwa naturalnego) do produkcji mebli są odpadami, a nie produktami ubocznymi, ponieważ nie odpowiadają cechom produktu naturalnego, czyli w tym przypadku drewna czystego.". Wskazana operacja mechanicznego przetwarzania odpadów w żaden sposób bowiem nie zmieniła charakteru odpadów, z których zostały one wytworzone. Jak podkreśla się w orzecznictwie TSUE w przypadku odzysku należy zawsze wskazać, jaki inny materiał nie odpadowy zastępuje substancja pochodząca z odpadów (zob. wyrok TSUE z dnia 28, lipca 2016 r. w sprawie C- 147/15 Edilizia Mastrodonato, pkt 37-51). W niniejszej sprawie jak wynika z twierdzeń odbiorcy miał on dokonywać recyklingu odpadów o kodzie 19 12 07, gdyż w wyniku procesu mechanicznego przetwarzania rzekomo miał powstawać produkty, materiały lub substancje wykorzystywane w pierwotnym celu lub innych celach. Wskazać jednak należy w pierwszej kolejności, iż odbiorca nie wskazał jakiemu produktowi, materiałowi lub substancji odpowiadają materiały powstałe po mechanicznym przetwarzaniu odpadów o kodzie 19 12 07. W tym zakresie należy wskazać jak wynika z wyroku TSUE z 11 listopada 2004 r. w sprawie Antoni Niselli (sygn. akt C-457/02, pkt 52), że zasadniczo, aby przyjąć, że odpady zostały poddane recyklingowi materiały, które powstały z odpadów nie można odróżnić od materiałów wykonanych z surowców pierwotnych. Wskazanie innego materiału porównywalnego jest istotne również, gdyż wymaga to porównania stanu zagrożenia powodowanego przez zastąpienie innego materiału nieodpadowego materiałem powstałym z odpadów (wyrok TSUE z 22 grudnia 2008 r. Komisja/Włochy, sygn. akt C- 283/07, pkt 61 oraz wyrok TSUE z 28 lipca 2016 r. w sprawie C-147/15 Edilizia Mastrodonato, pkt 46). W niniejszej sprawie z całą pewnością nie mamy do czynienia z sytuacją, że w wyniku procesu przetwarzania powstają produkty. Jak wynika z protokołu kontroli nr [...] odpady drewna zostały jedynie poddane mechanicznemu przetworzeniu i zawierały one szereg zanieczyszczeń, gdyż odbiorca nie usuwał z tych materiałów żadnych zanieczyszczeń. Jeżeli miałyby odpowiadać drewnu naturalnemu poddanemu mechanicznemu przetworzeniu, które ma służyć jako materiał do produkcji płyt wiórowych, to wskazać należy, iż tak wytworzony materiał z odpadów o kodzie 19 12 07 wskazany w protokole kontroli nr [...] z całą pewnością można odróżnić od materiałów wykonanych z surowców pierwotnych; nie ma on także porównywalnych właściwości. Podobnie więc jako wskazano w sprawie Niselli wskazać należy, że prosty mechaniczny proces przetwarzania odpadów nie doprowadził do uznania materiałów powstałych z tego procesu jako poddanych recyklingowi, gdyż proces przetwarzania odpadów nie został zakończony i ma być on nadal kontynuowany w innym zakładzie. Powyższe stanowisko organu odnajduje potwierdzenie w piśmie prezesa A. Z. odbiorcy z 25 września 2017 r., zgodnie z którym "metale, jak i inne potencjalne zanieczyszczenia znajdujące się w wyprodukowanym i sprzedawanym produkcie są u odbiorców spółki precyzyjnie odseparowywane i zagospodarowywane zgodnie z posiadanymi zezwoleniami".
Organ także wskazał, biorąc pod uwagę udzielone odbiorcy zezwolenie na przetwarzanie odpadów, z którego wynika, iż odbiorca nie jest uprawniony do wytwarzania żadnych odpadów w procesie mechanicznego rozdrabniania odpadów 19 12 07, że nie może on zgodnie z udzielonym mu zezwoleniem na przetwarzanie odpadów w ogóle usunąć żadnych zanieczyszczeń z materiałów powstałych z mechanicznego przetwarzania odpadów zbędnych z punktu widzenia dalszych procesów przetwarzania: takich jak złom metalowy, tworzywa sztuczne, gumy, folie, pyły, farby, lakiery kleje itp., biorąc pod uwagę wymagania dotyczące zrębki. W praktyce więc odbiorca na podstawie udzielonego mu zezwolenia na przetwarzanie odpadów jest w stanie przetwarzać drewno odpadowe pozbawione jakichkolwiek zanieczyszczeń. Wskazane zezwolenie na przetwarzanie odpadów uniemożliwia zatem odbiorcy przetwarzanie odpadów, które zawierają jakiekolwiek zanieczyszczenia konieczne do usunięcia na dalszych etapach procesu przetwarzania odpadów. Jak pokazała kontrola z 13 września 2017 r. odpady 19 12 07 objęte zgłoszeniem zawierają takie materiały jak: metale, różnego rodzaju kleje, lakiery, farby, tworzywa sztuczne, gumy itp. Zanieczyszczenia takie mają się także pojawić w procesie przetwarzania prowadzonym przez odbiorcę, co wynika z wyżej przywołanego oświadczenia dotyczącego sposobu prowadzenia procesu przetwarzania. Odbiorca nie będzie mógł jednak takich zanieczyszczeń usunąć, gdyż nie może wytwarzać zgodnie z udzielonym mu zezwoleniem na przetwarzanie odpadów żadnych odpadów i to nawet w nieznacznych ilościach. Jako przykład niech tu posłuży proces przetwarzania odpadów 19 12 07, który został opisany w protokole kontroli nr [...], gdzie osoby reprezentujące odbiorcę nie włączyły separatora magnetycznego metali, gdyż musiały być świadome, że wydzielanie metali ze zrębki wyraźnie wskazałoby, że odbiorca wytwarza odpady metalowe wbrew udzielonemu mu zezwoleniu. Odbiorca nie ma więc możliwości w żaden sposób kontrolowania zawartości zanieczyszczeń powstałych po przetworzeniu odpadów 19 12 07. Wszystkie więc zanieczyszczenia, które wchodzą do procesu przetwarzania wychodzą z niego. W przypadku odbiorcy następuje zwykłe rozdrobienie mechaniczne odpadów, bez możliwości nadania efektom tego procesu przetwarzania jakichkolwiek standardów.
Zgodnie z protokołem kontroli nr [...] przeprowadzonej 16 marca - 3 kwietnia 2018 r. w zakładzie Odbiorcy, Wojewódzki Inspektor wezwał odbiorcę do przedstawienia dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań jakościowych przewidzianych dla wytworzonego produktu, jakie stawiane są przez producentów płyt wiórowych. Kontrolowana spółka przekazała 3 dokumenty o nazwie "Badanie surowca z dostaw: Drewno poużytkowe" dla zrębki recyklingowej z dostawy w dniach 13 października 2017 r., 13 grudnia 2017 r., 16 lutego 2018 r., informując jednocześnie, że badania zostały wykonane przez producenta płyt wiórowych, które wg odbiorcy wskazują jednoznacznie na spełnienie wymagań norm zakładowych ww. producenta. Organ zgadza się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Inspektora, że punktem wyjścia do oceny czy dane odpady w wyniku przetwarzania utraciły status odpadu jest zbadanie materiału powstałego po przeprowadzeniu procesu odzysku. Zatem odbiorca aby móc wprowadzić dany materiał na rynek w charakterze produktu, musi potwierdzić badaniami wykonanymi przez laboratorium akredytowane lub inną jednostkę certyfikowaną, że materiał po odzysku spełnia wymagania jakościowe. Opisane wymagania wskazane zostały w art. 147a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Odbiorca natomiast nie przedstawił Wojewódzkiemu Inspektorowi podczas kontroli badań wykonanych przez laboratorium akredytowane lub inną jednostkę certyfikującą, potwierdzających, że dany materiał wytworzony w procesie przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07, spełnia wymagania jakościowe przewidziane dla produktów danego rodzaju, które zostały przedstawione Prezydentowi Miasta [...] we wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07. Biorąc pod uwagę powyższe odbiorca nie wytworzył produktu spełniającego normy wymagane przez producentów płyt wiórowych, przez co naruszył warunki rozdziału V decyzji 2017 r., w której organ postanowił, iż w wyniku przetwarzania odpadów w procesie odzysku R3 będzie wytwarzana zrębka posiadająca cechy pełnowartościowego produktu, spełniającego normy dla takiego surowca. Pismem z 12 kwietnia odbiorca wniósł zastrzeżenia do ww. protokołu kontroli, m. in. informując, że cementem spełniającym przesłanki art. 14 ust. 1 pkt 1 c było przedłożenie 3 dokumentów o nazwie "Badanie surowca z dostaw: Drewno poużytkowe" dla zrębki recyklingowej z dostawy w dniach 13.10.2017 r., 13.12.2017r., 16.02.2018 r., sporządzonych przez producenta płyt wiórowych. Natomiast należy zaznaczyć, że dokumenty te nie zostały sporządzone przez akredytowane laboratorium lub jednostkę certyfikowaną;
2) zarzut naruszenia art. 8 ust. 1, art. 10 § 1 i art. 11 K.p.a. - organ wskazał, że do tego zarzutu odniósł się w pkt 1 niniejszego pisma;
3) zarzut naruszenia art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach - organ podał, że z przepisów art. 14 ust. 1 wynika, iż określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich odzyskowi, w tym recyklingowi, spełniają: łącznie następujące warunki: przedmiot lub substancja są powszechnie stosowane do konkretnych celów, istnieje rynek takich przedmiotów lub substancji lub popyt na nie, dany przedmiot lub substancja spełniają wymagania techniczne dla zastosowania do konkretnych celów oraz wymagania określone w przepisach i w normach mających zastosowanie do produktu, zastosowanie przedmiotu lub substancji nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska oraz wymagania określone przez przepisy Unii Europejskiej. Dopiero więc łączne wykazanie przez posiadacza odpadów prowadzącego proces przetwarzania odpadów spełnienia wszystkich wskazanych wymagań pozwala na przyjęcie założenia, iż odpady albo część tych odpadów poddanych procesowi przetwarzania utraciły status opadów i nie stosuje się do nich od tego mementu ustawodawstwa o odpadach. Wskazać także należy, iż przepis ten odnosi się do ściśle określonych rodzajów odpadów, a więc do konkretnej partii odpadów, która została poddana procesowi odzysku i spełnia przesłanki wskazane w art. 14 ust. 1 ww. ustawy. Tylko więc w stosunku do konkretnej partii odpadów można przyjąć, iż utraciła ona status odpadów.
W nawiązaniu do pkt 1 niniejszego pisma oraz art. 14 ust. 1 pkt 1 c, organ zaznaczył, że zaświadczenie, iż dany materiał wytworzony w procesie przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07, spełnia wymagania jakościowe przewidziane dla produktu, może zostać wydane jedynie przez laboratorium akredytowane lub inną jednostkę certyfikującą, zgodnie z art. 147a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Dodatkowo z pisma prezesa odbiorcy z 25 września 2017 r. wynika, że podmiot ten po zwykłym procesie mechanicznego rozdrabniania odpadów o kodzie 19 12 07 nie będzie sprawdzał przesłanek wskazanych w art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach w stosunku do każdej partii odpadów, a ewentualne spełnienie tych przesłanek będzie następowało na następnych etapach procesu przetwarzania odpadów, a proces przetwarzania odpadów będzie kontynuowany, gdyż odpady poddane mechanicznemu rozdrobnieniu będą według oświadczenia odbiorcy dalej poddawane odzyskowi przez usuniecie z drewna metali, jak i innych potencjalnych zanieczyszczeń, a świetle art. 14 ustawy o odpadach tylko łączne spełnienie tych przesłanek na danym etapie przetwarzania odpadów w stosunku do każdej partii poddawanych przetworzeniu może być uznane za dokonanie ostatecznego procesu odzysku, a we wskazanym przypadku zwykły mechaniczny proces przetwarzania odpadów nie może być uznany za ostateczny proces odzysku odpadów powodujący utratę statusu odpadów;
4) zarzut naruszenia art. 12 ust. 1 lit. b w zw. z art. 9 ust. 1 lit. c rozporządzenia z 2006 r. organ wskazał, że odpowiedź została przedstawiona w pozostałych punktach niniejszego pisma;
5) zarzut naruszenia art. 286 ust. 1 w zw. z art. 275 zw. z art. 138 ust. 1 z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo Ochrony Środowiska zauważył, że w rozumieniu przepisów art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska podmiot korzystający ze środowiska definiowany jest m. in. jako przedsiębiorca zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Działalność prowadzona przez odbiorcę wypełnia również znamiona korzystania ze środowiska w związku z art. 4 ustawy Prawo ochrony środowiska - Spółka korzysta ze środowiska chociażby w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza przy spalaniu paliwa przy eksploatacji rębaka. Biorąc pod uwagę powyższe, zgodnie z art. 286 ust. 1 ww. ustawy, podmiot korzystający ze środowiska w terminie, o którym mowa w art. 285 ust. 2 i 4, przekłada marszałkowi województwa wykaz zawierający informację i dane, o których mowa w art. 287, wykorzystywane do ustalenia wysokości opłat oraz wysokości tych opłat. Strona powołuje się na zapisy art. 138 ust. zgodnie, z którymi "eksploatacja instalacji oraz urządzenia zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska jest, z zastrzeżeniem art. 139, obowiązkiem ich właściciela, chyba że wykaże on, iż władającym instalacją lub urządzeniem jest na podstawie tytułu prawnego inny podmiot". Zdaniem odbiorcy podmiotem zobowiązanym do przedłożenia marszałkowi wykazu informacji i danych, o których mowa w art. 287 oraz uiszczenia opłaty za korzystanie ze środowiska jest wynajmujący rębak (a nie najemca – odbiorca), ze względu na zapis w umowie najmu "czynsz najmu obejmuje koszty eksploatacyjne oraz naprawy wynikające z bieżącej eksploatacji sprzętu specjalistycznego". Natomiast należy podkreślić, że przepisy art. 285 i art. 286 bezpośrednio odwołują się do podmiotu korzystające ze środowiska - w tym przypadku do odbiorcy odpadów planowanych do przywozu z zagranicy. Zatem to odbiorca powinien spełnić obowiązki nałożone ww. przepisami i przedłożyć do marszałka województwa wykaz informacji i danych oraz uiścić opłatę za korzystanie ze środowiska. Stanowisko organu potwierdzają warunki opisane w rozdziale VI decyzji z 2017 r., że "[...] Sp. z o.o. jest zobowiązana: do przestrzegania przepisów ustawy Prawo Ochrony Środowiska , w szczególności w zakresie emisji gazów i pyłów do powietrza, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz przepisów związanych - bezpieczeństwem przeciwpożarowym oraz bezpieczeństwem i higieną pracy";
6) zarzut naruszenia art. 6, art. 11 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 9 ust 1 lit. b rozporządzenia z 2006 r. organ zauważył, że zgodnie z art. 9 ust. 1 rozporządzenia z 2006 r. "właściwe organy miejsca przeznaczenia, wysyłki i tranzytu mogą w terminie 30 dni od daty wysłania potwierdzenia przyjęcia przez właściwy organ miejsca przeznaczenia zgodnie z art. 8 wydać w odniesieniu do zgłoszonego przemieszczenia jedną z następujących należycie uzasadnionych pisemnych decyzji: a) o wyrażeniu bezwarunkowej zgody; b) o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10; lub c) o wyrażeniu sprzeciwu, zgodnie z art. 11 i 12. " Zatem biorąc pod uwagę powyższe przepisy organ miejsca przeznaczenia nie ma obowiązku uzasadnienia na piśmie niewydania decyzji o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami, gdyż przepis tego unijnego rozporządzenia przyznaje organowi miejsca przeznaczenia dyskrecjonalne prawo do wyrażenia sprzeciwu w każdym przypadku istnienia przesłanek określonych w art. 12 rozporządzenia 1013/2006, a nieskorzystanie z art. 9 ust. 1 lit b rozporządzenia 1013/2006 nie musi być uzasadnione na piśmie na podstawie tego przepisu, a uzasadnione musi być jedynie w formie pisemnej wyrażenie sprzeciwu co do przesłanek i nie sprzeciwu jako jednej z decyzji podjętych na podstawie tego przepisu. Z żadnego przepisu rozporządzenia z 2006 r. nie wynika, iż organ miejsca przeznaczenia w odniesieniu do zgłoszonego przemieszczenia ma uzasadniać niezastosowanie w sprawie decyzji o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10 rozporządzenia z 2006 r.
W związku z powyższym zarzuty zawarte w skardze uznano za bezpodstawne, a decyzje organu są prawidłowe.
Skarżąca w replice na odpowiedź na skargę z 10 grudnia 2018 r. wniosła o przeprowadzenie dowodu z załączonego do niniejszego pisma dokumentu, tj. porównawczego zestawienia zdjęć drzewnej zrębki recyklingowej i drzewnej zrębki tartacznej na okoliczność występowania wizualnego podobieństwa drzewnej zrębki recyklingowej oraz drzewnej zrębki tartacznej.
(1a) Skarżący wskazał, że nie jest prawdą, że zaświadczenie w wersji przedłożonej do wniosku o wydanie decyzji z 2017 r. nie dopuszczało zanieczyszczenia wytwarzanego produktu odpadami. Na zaświadczeniu widniała pozycja "Inne zanieczyszczenia" ze wskazaniem dopuszczalnej procentowej zawartości zanieczyszczeń w wytwarzanym produkcie. Zaktualizowana wersja zaświadczenia nie przewidywała innej dopuszczalnej wartości znajdujących się w produkcie zanieczyszczeń, lecz dla porządku wyjaśniała, że pozycja "Inne zanieczyszczenia" obejmuje również metale. Twierdzenie to znajduje poparcie w uzasadnieniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 maja 2018 r. (sygn. akt IV SA/Wa 501/18). Nie polega również na prawdzie twierdzenie organu, jakoby w mniemaniu skarżącej lub odbiorcy treść zaświadczenia miała przesądzać o okoliczności, że dany produkt traci status odpadu. Zaświadczenie zostało wydane przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], które, co należy podkreślić, jest jednostką certyfikowaną przez Polskie Centrum Akredytacji będące krajową jednostką certyfikującą upoważnioną do akredytacji jednostek oceniających zgodność na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2017 r., poz. 1398, ze zm.). Funkcją zaświadczenia było wykazanie przez odbiorcę ubiegającego się o wydanie pozwolenia spełnienia przesłanek utraty statusu odpadu przez produkt wytwarzany w jego zakładzie. Produkt wytwarzany w zakładzie odbiorcy miał po osiągnięciu parametrów określonych przez zaświadczenie tracić status odpadów w oparciu o przepisy prawa, tj. art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach.
(1b) Zgodnie z przedłożonymi zaświadczeniami powstający u odbiorcy produkt jest pełnowartościowy i w całości przekazywany dalszym odbiorcom wytwarzającym z niego płyty wiórowe. Parametry produktu mieszczą się w ustalonych normach, które przewidują występowanie w nim określonych zanieczyszczeń, dla których ustalone zostały wartości graniczne. Takie same wnioski wynikają z przedłożonych przez odbiorcę organom wyników testów laboratoryjnych wykonanych przez producenta płyt drewnopochodnych, które jednoznacznie potwierdziły, że powstający u odbiorcy produkt w postaci zrębki recyklingowej spełnia wymogi jakościowe i może być wykorzystany do produkcji płyt wiórowych. Proces mechanicznego przetwarzania odpadów drzewnych o kodzie 19 12 07, który ma miejsce w zakładzie odbiorcy, polegający rozdrobnieniu odpadów drewna do frakcji drobniejszych służy właśnie do sprowadzenia odpadów drewna do formy produktu analogicznego do leśnej zrębki drzewnej, zastępowanej przez zrębkę recyklingową. Zarówno zaświadczenie, jak i wniosek o wydanie pozwolenia zawierają informację o produkcie alternatywnym zastępowanym przez produkt powstający w procesie przetwarzania. W przypadku zaświadczenia jest to sformułowanie "zrębka recyklingową (...) stanowi pełnowartościowy produkt, będący surowcem do produkcji płyt wiórowych, który w pełni zastępuje drewno okrągłe". Natomiast we wniosku o wydanie pozwolenia użyto następującego sformułowania: "Odbiorcami będą zakłady produkcji płyty wiórowej. Odbiorcy weryfikują jakość dostarczanej zrębki wg. obowiązujących na zakładzie produkcyjnym norm. Produkt spełniający wymagania jakościowe podawany jest bezpośrednio na ciąg technologiczny linii produkcyjnych płyty wiórowej jako surowiec do produkcji. Organ powołując się na wyrok TSUE z 11 listopada 2004 r. w sprawie Antoni Niselli (sygn. akt C-457/02), wskazuje, że produkty uzyskane w wyniku procesu recyklingu powinny być w zasadniczym odbiorze wizualnym nie do odróżnienia od produktów wykonanych z materiałów pierwotnych i jest to warunkiem koniecznym do przyjęcia skuteczności i prawidłowości przeprowadzonego odzysku odpadów. Konieczność porównania produktów wytworzonych z materiałów pierwotnych i uzyskanych w wyniku recyklingu, zgodnie z twierdzeniami organu, podkreślono również w wyroku TSUE z 22 grudnia 2008 r. Komisja/Włochy, C-283/07, pkt. 61 oraz w wyroku TSUE z 28 lipca 2016 r., Edilizia Mastrodonato, C-147/15, pkt 46. W odpowiedzi na powyższe, skarżąca w załączeniu do niniejszego pisma przedkłada fotografie drzewnej zrębki recyklingowej oraz drzewnej zrębki tartacznej ze wskazaniem na ich podobieństwo i brak możliwości odróżnienia bez posiadania fachowej wiedzy i branżowego doświadczenia, co potwierdza, w świetle powołanego przez organ orzecznictwa TSUE, fakt utraty przez przetwarzane materiały statusu odpadów (dowód: porównawcze zestawienie zdjęć drzewnej zrębki recyklingowej i drzewnej zrębki tartacznej). Podsumowując, nie jest prawdą, że w wyniku przetwarzania w zakładzie odbiorcy odpadów oznaczonych kodem 19 12 07 powstają odpady. Odpady przetwarzane u odbiorcy tracą status odpadów, zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach. Nieuprawnione jest również twierdzenie organu jakoby odbiorca na podstawie udzielonego mu zezwolenia na przetwarzanie odpadów jest w stanie przetwarzać jedynie drewno odpadowe pozbawione jakichkolwiek zanieczyszczeń". Wskazać należy, że zanieczyszczenie zrębki recyklingowej stanowi jej immanentną cechę, która nie wyklucza tego surowca z przydatności do produkcji płyt wiórowych. Zachowywanie poziomu granicznych wartości poziomu zanieczyszczeń zrębki recyklingowej powstającej w zakładzie odbiorcy jest każdorazowo spełniane i potwierdzane regularnymi badaniami laboratoryjnymi wykonywanymi przez odbiorców zrębki recyklingowej - producentów płyt drewnopochodnych. Dodatkowo każda dostawa produktu odbiorcy do producenta płyt wiórowych jest weryfikowana dwukrotnie: podczas przyjęcia na wadze oraz podczas rozładunku na placu surowca drzewnego.
(1c) W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Inspektora dotyczące przedstawienia dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań jakościowych przewidzianych dla wytworzonego produktu, jakie stawiane są przez producentów płyt wiórowych, odbiorca przekazał trzy dokumenty o nazwie "Badania surowca z dostaw: Drewno poużytkowe" dla zrębki recyklingowej z dostawy w dniach 13 października 2017 r., 13 grudnia 2017 r. i 16 lutego 2018 r. Badania te zostały przeprowadzone przez laboratorium zakładu produkującego płyty wiórowe z dostarczonego przez odbiorcę surowca. Przedłożone wyniki badań jednoznacznie potwierdziły spełnianie przez dostarczoną przez odbiorcę zrębkę norm zakładowych i jej zdatność do wykorzystania w produkcji. Powszechnie obowiązujące przepisy nie nakładają na podmioty przetwarzające odpady obowiązku każdorazowego badania każdej partii produktu przez akredytowane laboratorium lub inne jednostki certyfikowane. Brak takiego obowiązku podyktowany jest również względami zdroworozsądkowymi, gdyż dalece wątpliwe byłoby jego rzetelne wypełnianie ze względu na ograniczoną liczbę i wydajność akredytowanych laboratoriów oraz z uwagi na ekonomiczną niezasadność prowadzenia odzysku odpadów, który byłby obwarowany takimi powinnościami. Powyższe ustalenia w pełni potwierdzają, że odzysk odpadów w zakładzie odbiorcy prowadzony jest zgodnie z warunkami określonymi w pkt. V Pozwolenia. Materiał po operacji odzysku jest poddawany ocenie organoleptycznej przez wykwalifikowanych pracowników odbiorcy, natomiast analizy laboratoryjne potwierdzające spełnienie parametrów produktu wykonywane są okresowo przez jego nabywców - producentów płyt wiórowych, czyli podmioty najbardziej zainteresowane dobrą jakością nabywanego przez nich surowca.
(2) Organ pośrednio przyznał, że zaskarżona decyzja była dotknięta wadliwością w postaci naruszenia ww. przepisów. Bez wątpienia ustosunkowanie się przez organ do zarzutu skarżącej w ten sposób, że w odpowiedzi na skargę uczyni zadość naruszonym przepisom, nie wyeliminuje samego naruszenia ze skutkiem wstecznym, a jedynie potwierdzi jego wystąpienie. W sytuacji braku naruszenia przepisów podniesionego przez skarżącą, organ powinien wykazać, że do naruszenia nie doszło, a nie uczynić zadość naruszonym regulacjom. Taki zabieg ze strony organu potwierdza fakt dotknięcia zaskarżonej decyzji rzeczoną wadliwością.
(3) Dla skarżącej nie jest w pełni zrozumiała argumentacja organu podniesiona w odpowiedzi na powyższy zarzut, jakoby przepis art. 14 ust. 1 o odpadach odnosił się do ściśle określonych odpadów, a więc do konkretnej partii odpadów, która została poddana procesowi odzysku i spełnia przesłanki wskazane w art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach oraz, że tylko w stosunku do konkretnej partii odpadów można przyjąć, iż utraciła ona status odpadów. Dodatkowo organ podniósł w tym miejscu postulat, że utrata statusu odpadów przez każdą partię produktu powinna być potwierdzana przez laboratorium akredytowane lub inną jednostkę certyfikującą. Powyższe wynika z błędnej interpretacji przepisu art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach, zgodnie z którą wyrażenie "określone rodzaje odpadów" rozumiane jest jako konkretne lub wyszczególnione rodzaje odpadów, podczas gdy przymiotnik "określone" w tym przypadku został zastosowany jako synonim przymiotnika "dane". Również insynuowanie przez organ występowania konieczności badania każdej partii przetwarzanych odpadów przez akredytowane laboratorium wydaje się bezpodstawne i oderwane od realiów odzysku odpadów, ponieważ czyniłoby to każdą próbę recyklingu odpadów nierentowną z uwagi na niewspółmiernie wysokie koszty badań.
(4) Organ nie odniósł się merytorycznie w sporządzonej odpowiedzi na skargę do tego zarzutu i ograniczył się jedynie do wskazania, że odpowiedzi na zarzuty skarżącej dot. przesłanek wydania przez organ zaskarżonej decyzji zostały opisane w pozostałych punktach pisma. Skarżąca stoi na stanowisku, że podnoszone przez organ nieprawidłowości i naruszenia przepisów, których rzekome wystąpienie leżało u podstaw wydania zaskarżonej decyzji nie miały miejsca, a zatem zastosowanie art. 12 ust. 1 lit. b w zw. z art. 9 ust. 1 lit. c rozporządzenia i wyrażenie sprzeciwu wobec przemieszczenia było nieprawidłowe.
(5) W niniejszej sprawie właścicielem urządzenia w postaci mobilnego rębaka jest inny podmiot niż odbiorca, który włada nim wyłącznie na podstawie umowy najmu z 1 sierpnia 2017 r. Zgodnie z jej postanowieniami, odbiorca po zapłaceniu czynszu najmu, zwolniony jest w całości z pozostałych opłat związanych z używaniem rębaka. W tym stanie rzeczy, uznać wypada, że intencją stron umowy najmu było zwolnienie odbiorcy z wszelkich opłat, w tym także opłat za korzystanie ze środowiska. Na takie ułożenie stosunków na gruncie umowy najmu w pełni przyzwala art. 138 ust. 1 P.p.ś., który zasadniczo obowiązkami związanymi z eksploatacją instalacji lub urządzenia obciąża właściciela. Właściciel rębaka uiszcza, zgodnie z przepisami Prawa ochrony środowiska, stosowne opłaty za korzystanie ze środowiska związane z eksploatacją rębaka. Niezależnie od powyższego, obowiązek uiszczenia opłaty za korzystanie ze środowiska zostałby najprawdopodobniej wyłączony z uwagi na próg kwotowy przewidziany w art. 289 ust. 1 zd. 2 P.o.ś.
(6) Zgodzić należy się z organem, że żaden przepis rozporządzenia nie stanowi, że organ miejsca przeznaczenia w odniesieniu do zgłoszonego przemieszczenia powinien uzasadniać niewydanie w sprawie decyzji o wyrażeniu zgody warunkowej. Wszakże uzasadnienia takiego w tej sytuacji wymaga zastosowanie się do zasady przekonywania ustanowionej w art. 11 K.p.a., która sprowadza się do wyjaśnienia stronie, że adresowana do niej decyzja wynika z racjonalnych przesłanek i jest oparta o przepisy obowiązującego prawa, to znaczy, że w zaistniałym stanie prawnym i faktycznym przedmiotowej sprawy wydanie innej decyzji było niemożliwe. Organ odpowiada za naruszenie tej zasady, jeżeli nie podejmie lub bezpodstawnie odstąpi od czynności mających przekonać stronę o zasadności decyzji, np. odstąpi od uzasadnienia decyzji. Zasada ta nakłada na organ obowiązek dołożenia należytej staranności w wyjaśnieniu stronie zasadności podjętego rozstrzygnięcia. W tym miejscu powołano również stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które zostało wyrażone w wyroku z 29 maja 2018 r. w sprawie pod sygnaturą akt IV SA/Wa 501/18. Zatem błędne jest stanowisko organu, zgodnie z którym organ ten nie musiał rozważyć i uzasadnić niewydania decyzji o wyrażeniu zgody warunkowej.
Organ w odpowiedzi z 23 stycznia 2019 r. na replikę skarżącej w pierwszej kolejności wniósł o oddalenie wniosku dowodowego skarżącego w postaci przedstawionego wydruku porównawczego zestawienia zdjęć drzewnej zrębki recyklingowej i drzewnej zrębki tartacznej złożonego na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w świetle tego przepisu brak jest podstaw prawnych, aby dowód taki w niniejszej sprawie mógł być przeprowadzony. Wniosek skarżącego w tym zakresie nie ma jednak znaczenia dla niniejszego postępowania, gdyż nie dotyczy okoliczności warunkującej wydanie sprzeciwu wobec planowego przemieszczania odpadów. Skarżący przedłożył wskazany dowód na okoliczność porównawczego zestawienia zdjęć drzewnej zrębki recyklingowej i drzewnej zrębki tartacznej, próbując wykazać wizualne podobieństwo drzewnej zrębki recyklingowej oraz drzewnej zrębki tartacznej, a przez to również spełnienie w tym zakresie wymagań określonych w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczących końca fazy odpadów wynikających z dyrektywy 2008/98/WE. Wskazać jednak należy, iż taki dowód nie może mieć żadnego znaczenia w niniejszej sprawie, gdyż po pierwsze organ nigdy nie kwestionował możliwości zakończenia fazy odpadów, w skład których wchodzą materiały drewniane, przez recykling tych odpadów do zrębki drzewnej niebędącej odpadem, ale wskazywał tylko, iż odbiorca takiej działalności nie prowadził, co wynika z zebranych dowodów (m.in. protokół kontroli Nr [...] i protokół kontroli Nr [...]), naruszając w tym zakresie posiadane zezwolenie na przetwarzanie odpadów. Z protokołu kontroli Nr [...] sporządzonego w trakcie prowadzonego przez odbiorcę przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07 w dniu 13 września 2017 r. wynika, iż efektem tego procesu przetwarzania odpadów było wytworzenie odpadów o kodzie 19 12 07, tylko bardziej rozdrobnionych niż przed procesem przetwarzania, gdyż w trakcie tego procesu nie usuwano żadnych zanieczyszczeń z odpadów przetwarzanych i odpady te niczym nie różniły się od odpadów przed procesem, poza rozdrobnieniem, zawierając wszystkie zanieczyszczenia drewna, które nie były usuwane. Brak usuwania zanieczyszczeń z odpadów przetwarzanych wynikał z udzielonego odbiorcy zezwolenia na przetwarzania odpadów, gdyż w trakcie tego procesu nie mogły w ogóle powstawać żadne substancje lub przedmioty zbędne - odpady. Wskazany przez skarżącą dowód w żaden sposób nie odnosi się więc do niniejszej sprawy, gdyż nie wskazuje, że mechanicznie przetwarzane odpady w trakcie kontroli z 13 września 2017 r. były poddane procesowi odzysku w taki sposób, aby odpady te upodobniły się do drzewnej zrębki tartacznej i to w taki sposób, iż brak jest możliwości odróżnienia ich bez posiadania fachowej wiedzy i branżowego doświadczenia. Wskazać należy, że wręcz przeciwnie wskazane zdjęcia mogą być dowodem na odmienną okoliczność, gdyż zebrany w aktach materiał dowodowy w trakcie kontroli z 13-20 września 2017 r. wskazuje wyraźnie, iż odpady o kodzie 19 12 07 poddane były tylko i wyłącznie mechanicznemu przetwarzaniu przez odbiorcę, a to co powstało w wyniku tej działalności w żaden sposób nie było podobne do drzewnej zrębki tartacznej już tylko na pierwszy rzut oka. Wskazane zdjęcia, gdy się je porówna, wskazują, iż odpady o kodzie 19 12 07 poddane mechanicznemu przetworzeniu przez odbiorcę zawierały rozdrobione płyty wiórowe i pilśniowe wraz klejami, metalami, tworzywami sztucznymi i to o nieustalonej zawartości chemicznej, gdyż odbiorca nie prowadził żadnych badań materiału wsadowego, ani wyjściowego. Wskazywanie na prowadzenie rzekomej oceny organoleptycznej nie znajduje jednak żadnego uzasadnienia, gdyż odbiorca i tak nie mógłby wyizolować żadnych zanieczyszczeń z odpadów przetwarzanych, gdyż nie uprawniało jej do tego zezwolenie na przetwarzanie odpadów, które nie dozwalało na powstanie żadnych odpadów w procesie przetwarzania odpadów. W praktyce odbiorca jest na podstawie tak udzielonego zezwolenia i to tylko czysto teoretycznie, uprawniony do przetwarzania tylko odpadów drewna, które nie zawierają żadnych zanieczyszczeń, aby upodobnić te odpady do drzewnej zrębki tartacznej. Odbiorca jednak wskazany został w zgłoszeniu w zakresie transgranicznego przemieszczania odpadów dla odpadów, które zawierają zanieczyszczenia. Jak wynika także z oświadczeń odbiorcy bez żadnych badań spełnienia kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach odbiorca przekazywał te odpady innym odbiorcom. Efekt procesu przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07 ustalony w trakcie kontroli z 13 września 2017 r. nie był więc w żaden sposób podobny do drzewnej zrębki tartacznej, a więc odbiorca wbrew udzielonemu jej zezwoleniu na przetwarzanie nie dokonywał ostatecznego odzysku odpadów i wytworzył w wyniku tego procesu przetwarzania odpady, których nie mógł wytwarzać w świetle udzielonego zezwolenia na przetwarzanie odpadów. Podkreślenia wymaga także, że drzewna zrębka tartaczna jako powstająca z naturalnego drewna nie zawiera w sobie rozdrobionej płyty wiórowej i pilśniowej wraz klejami, a tym bardziej metali, farb oraz tworzyw sztucznych i to o bliżej nieustalonej zawartości chemicznej. Przedłożone więc zdjęcia w żaden sposób nie podważają faktu, iż efekt procesu przetwarzania odpadów powstały w trakcie kontroli z 13 września 2017 r. w żaden sposób nie był podobny do drzewnej zrębki tartacznej. Nie był on również podobny, już na pierwszy rzut oka, do przedstawianej przez skarżącą na zdjęciu drzewnej zrębki recyklingowej, gdyż odpady wytworzone w procesie przetwarzania z 13 września 2017 r. zawierały płyty wiórowe i pilśniowe wraz klejami, metalami, farbami oraz tworzywami sztucznymi. Nie zachodziło więc upodobnienie tych odpadów do drzewnej zrębki tartacznej, a co za tym idzie nie były spełnione kryteria określone w orzeczeniach TSUE dotyczące końca fazy odpadów. W efekcie tego na podstawie tych ustaleń wykazano, iż odbiorca naruszył w ten sposób udzielone zezwolenie na przetwarzanie odpadów, co stanowiło podstawę do zastosowania w sprawie art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia z 2006 i wydania decyzji o sprzeciwie wobec planowanego przemieszczania odpadów z [...] do Polski do przedmiotowej instalacji.
Za bezpodstawne należało uznać zatem stanowisko skarżącej, iż odpady objęte przedmiotem postępowania zostały doprowadzone "do formy produktu analogicznego do leśnej zrębki drzewnej". Stanowisko to jest oczywiście nieprawdziwe, gdyż odpady te zawierały rozdrobnioną płytę wiórową i pilśniową wraz klejami, metale, farby, tworzywa sztuczne i dodatkowo wszystko o nieustalonych właściwościach chemicznych, gdyż odbiorca nie prowadził w tym zakresie żadnych badań. Jak wynika z materiałów dowodowych oraz z samego pisma z 10 grudnia 2018 r., skarżąca potwierdza, że odbiorca żadnych badań (kontroli jakości) nie prowadził, gdyż prowadził jedynie mechaniczny proces rozdrabniania odpadów wbrew udzielonemu zezwoleniu, a więc w ogóle nie sprawdzał kryteriów końca fazy odpadów. Za absurdalne więc należało uznać stanowisko skarżącej, iż odpady objęte przedmiotem kontroli z 13 września 2017 r. zostały doprowadzone do formy produktu analogicznego do leśnej zrębki drzewnej, skoro zrębka drzewna takich zanieczyszczeń, dodatkowo o nieustalonej postaci nie zawiera.
Organ wskazał na błędne stanowisko skarżącej co do prawomocności wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 maja 2018 r. (sygn. akt: IV SA/Wa 501/18), gdyż została od niego wniesiona skarga kasacyjna przez organ. Powoływanie się więc na błędne ustalenia tego wyroku, wydanego z naruszeniem prawa, gdyż zostały one podjęte bez żadnego nawet najmniejszego odniesienia się w tym wyroku do przepisów dotyczących końca fazy odpadów, definicji recyklingu oraz odzysku oraz orzecznictwa TSUE dotyczącego tych zagadnień, wskazuje, iż ten nieprawomocny wyrok nie może stanowić żadnej podstawy do ustaleń w niniejszej sprawie.
Organ, odnosząc się do charakteru zaświadczenia jako dokumentu prywatnego, wskazał że powoływanie się przez skarżącą na same dwa pisma, wystawione przez [...] sp. z o.o., jako mające stanowić jedyny dowód utarty statusu odpadów, bez wykazania spełnienia kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach, nie ma żadnej podstawy prawnej w ustawie o odpadach w zakresie określenia, czy dany materiał przestał być odpadem. Tylko bowiem wykazanie w stosunku do konkretnej partii odpadów poddanej procesowi przetwarzania spełnienia szczegółowych kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach pozwala na uznanie, że odpady te w wyniku procesu przetwarzania odpadów przestały być odpadami. Wystawienie dowolnej liczby "zaświadczeń" w żaden sposób nie zastąpi przedstawienia dowodów na spełnienie szczegółowych wymagań wskazanych w art. 14 ustawy o odpadach.
Organ zauważył, że skarżąca powołuje się na spełnienie warunków określonych w art. 14 ustawy o odpadach przez odbiorcę. Niemniej ani odbiorca w trakcie kontroli, ani skarżąca w trakcie postępowania nie przedstawili dowodów wskazujących, iż efekt procesu przetwarzania odpadów z 13 września 2017 r., który można uznać za typowy efekt procesu przetwarzania odpadów przez odbiorcę, a zwierający takie zanieczyszczenia jak metale, tworzywa sztuczne, płyty wiórowe i pilśniowe wraz z klejami, spełniał kryteria wskazane w art. 14 ustawy o odpadach, w zakresie wykazania, m. in. iż zastosowanie takich materiałów ze wszelkimi zanieczyszczeniami nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska. Przedstawione zaś przez skarżącą "zaświadczenia" w żaden sposób nie analizują kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach i orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczących końca fazy odpadów przez wykazanie spełnienia tych kryteriów. Ciężar dowodu wykazania przesłanek wskazanych w art. 14 ustawy o odpadach obciąża podmiot, który powołuje się na ten przepis, gdyż przepis ten wskazuje wyraźnie, że określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, ale tylko wtedy, jeżeli na skutek poddania ich odzyskowi, w tym recyklingowi, spełniają wymagania wskazane w tym przepisie. Brak więc dowodów na wskazane okoliczności nie pozwala przyjąć, iż okoliczności te zostały udowodnione. W postępowaniu skarżąca nie przedstawiła dowodów na żadną z okoliczności wskazanych w art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach, a organ z urzędu zebrał dowody wskazujące na wręcz przeciwne okoliczności. Podmiot powołujący się więc na spełnienie przesłanek wskazanych w art. 14 ustawy o odpadach musi być w stanie wykazać, iż materiał poddany procesowi odzysku po odzysku wprowadzony do obrotu nie będzie w szczególności prowadził do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska. Skarżący żadnych takich dowodów nie przedstawił. To podmiot więc wprowadzający taki materiał do obrotu, w niniejszej sprawie odbiorca musi wykazać okoliczności wskazane w art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach. Skoro odbiorca nie prowadzi w tym zakresie żadnych badań i przekazywała te materiały bez żadnych badań, to już tylko z tego powodu wynika, iż nie może on wykazać, iż zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 14 ustawy o odpadach. Organ też wskazał, że pisma [...] sp. z o.o. stanowią jedynie dokument prywatny, z tym, iż nie wiadomo na czyje zlecenie zostały one wystawione, kto opłacił wystawienie tych pism oraz kiedy zostały one wystawione, gdyż nie wynika to z ich treści. Przypuszczać należy, iż pisma te zostały wystawione na zlecenie odbiorcy, a więc de facto to sam odbiorca wystawił sobie "zaświadczenie o statusie produktu", dowolnie wskazując jakie parametry ma spełniać zrębka, aby uznać, że nie jest ona odpadem. Przedmiotowy dokument w żaden także sposób nie odwołuje się do definicji odpadów i odzysku odpadów oraz kryteriów utraty statusu odpadów określonych w art. 14 ustawy o odpadach. Równie dobrze pisma te mogły podawać inne wartości niż wskazane w tych pismach. Tylko wykazanie spełnienia przesłanek wskazanych w art. 14 ustawy o odpadach pozwala na zakończenie fazy odpadów po procesie odzysku. Pisma te odnoszą się do bliżej nieokreślonych odpadów o kodzie 19 12 07. Wymaga więc zauważenia, że pod tym kodem mogą kryć się różne odpady drewna: lite drewno - zabezpieczone i niezabezpieczone różnymi substancjami chemicznymi, płyty wiórowe i pilśniowe wytworzone ze spoiw o różnym składzie chemicznym, odpady drewna, które miały kontakt z różnego rodzaju substancjami chemicznymi, odpady, które zawierają także inne materiały jak tworzywa sztuczne, metale, gumy, itp. Wskazane zaś pisma w żaden sposób nie analizują źródła odpadów o kodzie 19 12 07 i składu materiałowego, natomiast wskazują bezrefleksyjnie, iż rzekomo zrębka recyklingowa, wytworzona z odpadów o kodzie 19 12 07, stanowi zawsze "pełnowartościowy produkt". Tym samym pisma te w ogóle nie odnoszą się do kryteriów wskazanych w art. 14 ustawy o odpadach, a w szczególności czy zastosowanie tej zrębki nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska. I w żaden sposób nie odnoszą się do odpadów stwierdzonych w trakcie kontroli w dniach 13-20 września 2017 r., a w szczególności do efektu przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07 w dniu 13 września 2017 r., który organ kontrolny zakwalifikował jako odpady, a więc już tylko z tego powodu nie mogą one podważać ustaleń dokumentu urzędowego - protokołu kontroli Nr [...], skoro nawet nie odnoszą się do tych odpadów. Sam więc fakt, iż skarżąca próbuje wykazać, iż bliżej niesprecyzowane odpady o kodzie 19 12 07 po procesie mechanicznego przetwarzania mogą przestać być odpadami, w żaden sposób nie podważa ustaleń kontroli z 13-20 września 2017 r., iż odpady powstałe po przetworzeniu 13 września 2017 r. nadal były odpadami, a odbiorca naruszył udzielone zezwolenie na przetwarzanie odpadów. Jakiegokolwiek więc znaczenia nie mogą mieć same kryteria określone w pismach [...] sp. z o.o. w zakresie wymagań technicznych bez odniesienia ich do kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach. Żaden bowiem przepis ustawy o odpadach nie wskazuje, iż utarta statusu odpadów następuje przez spełnienie kryteriów w sposób dowolnie określonych przez podmiot prywatny w dokumencie prywatnym, ale tylko wtedy gdy zostały spełnione kryteria określone w art. 14 ustawy o odpadach i w stosunku do każdej partii odpadów poddanych odzyskowi. Jak pokazuje także niniejsza sprawa kryteria określone przez podmiot prywatny w "zaświadczeniu" mogą być w sposób dowolny zmieniane, gdy tylko nie pasują one do z góry powziętego zamiaru. Tylko więc wykazanie spełnienia kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach i to w stosunku do każdej partii odpadów poddanych procesowi przetwarzania może stanowić postawę wykazania, iż określone rodzaje odpadów przestają być odpadami.
Błędne jest także stanowisko skarżącej, że "zaświadczenie" może stanowić na przyszłość dowód, iż wszystkie odpady poddane procesowi mechanicznego przetwarzania nie będą odpadami. To bowiem wyłącznie spełnienie kryteriów określonych w art. 14 ustawy o odpadach wskazuje na zakończenie fazy odpadów i to w stosunku do konkretnie przetwarzanych odpadów, a nie fakt wydania "zaświadczenia" do bliżej nieokreślonych odpadów.
Co do braku obowiązku uzasadnienia decyzji warunkowej, która nie została podjęta, organ wskazał, że zgodnie z art. 9 ust. 1 rozporządzenia z 2006 r. właściwy organ miejsca przeznaczenia może wydać w odniesieniu do zgłoszonego przemieszczenia jedną z następujących należycie uzasadnionych pisemnych decyzji: o wyrażeniu bezwarunkowej zgody, o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10 lub o wyrażeniu sprzeciwu, zgodnie z art. 11 i 12. Właściwy organ miejsca przeznaczenia nie ma więc obowiązku należytego pisemnego uzasadniania dwóch decyzji, które mogą być podjęte na podstawie art. 9 ust. 1 rozporządzenia z 2006 r., ale tylko jednej z tych decyzji. Podkreślenia więc wymaga, iż przywoływane przez skarżącą przepisy K.p.a. nie mogą podważać jednolitego sposobu stosowania rozporządzenia z 2006 r., a więc wymagać wbrew rozporządzeniu z 2006 r., aby właściwy organ miejsca przeznaczenia uzasadniał dwie decyzji, mimo tego, iż rozporządzenie z 2006 r. to wymaga uzasadnienia tylko jednej decyzji. Jeżeli zaś chodzi o samo uzasadnienie decyzji o wyrażeniu sprzeciwu, zgodnie z art. 11 i 12, to uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymagania określone w art. 11 oraz art. 107 § 3 K.p.a., gdyż organ wykazał jakimi kierował się przesłankami, wydając decyzję o wyrażeniu sprzeciwu, zgodnie z art. 11 i 12 rozporządzenia z 2006 r. W związku z tym jednak, iż w niniejszej sprawie została podniesiona wykładnia przepisów rozporządzenia z 2006 r., organ wniósł o rozważenie przez sąd wystąpienia do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującym pytaniem prejudycjalnym: czy w świetle art. 12 oraz art. 9 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1013/2006, gdy w sprawie transgranicznego przemieszczania odpadów zachodzi jedna lub kilka spośród podstaw do zgłoszenia sprzeciwu wskazana w art. 12 ust. 1 rozporządzenia 1013/2006 właściwy organ miejsca przeznaczenia, wydając ten uzasadniony sprzeciw musi również rozważyć i uzasadnić nieskorzystanie z decyzji wydawanej na podstawie art. 9 ust. 1 lit. c rozporządzenia 1013/2006 o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10 rozporządzenia 1013/2006, czy też wystarczające jest, iż uzasadni tylko istnienie podstaw do wyrażenia sprzeciwu na podstawie art. 12 ust. 1 rozporządzenia 1013/2006 bez konieczności rozważania i uzasadnia również nieskorzystania z decyzji wydawanej na podstawie art. 9 ust. 1 lit. c rozporządzenia 1013/2006.
Dalej organ zauważył, że stwierdzenie, że odbiorca na podstawie udzielonego mu zezwolenia na przetwarzanie odpadów jest w stanie przetwarzać jedynie drewno odpadowe pozbawione jakichkolwiek zanieczyszczeń jest uprawnione, gdyż zezwolenie na przetwarzanie odpadów udzielone odbiorcy zakłada, że w wyniku procesu odzysku w ogóle nie mogą powstawać żadne odpady, a więc prosty proces mechanicznego przetwarzania odpadów drewna musi wytworzyć zrębkę bez żadnych materiałów odpadowych, które zgodnie z udzielonym spółce zezwoleniem na przetwarzanie odpadów nie mogą powstawać w wyniku procesu przetwarzania. Choć jest to tylko czysto teoretycznie możliwe, a więc samo zezwolenie nie może być uznane za wadliwe, to w praktyce nie ma takich procesów przetwarzania odpadów, które byłby całkowicie bezodpadowe. Z całą pewnością nie ma takich procesów przy odpadach o różnorodnym składzie materiałowym i pochodzeniu jak w przypadku odpadów objętych wnioskiem o transgraniczne przemieszczanie odpadów. Brak odpadów z procesu przetwarzania graniczyłoby "z cudem". Praktyka przetwarzania odpadów przez odbiorcę jest jednak daleka od tego "cudu", gdyż jak wskazują tu zarówno oświadczenia odbiorcy oraz samej skarżącej odpady 19 12 07 zawierają części, które nie będą się nadawały do wykorzystywania w zakresie produkcji płyt wiórowych, a więc muszą one zostać w procesie przetwarzania usunięte z masy odpadów drewna, a odbiorca, który został przez skarżącą wskazany jako podmiot, który ma dokonać ostatecznego procesu odzysku nie ma takiej prawnej możliwości, działając na podstawie udzielonego jej zezwolenia na przetwarzanie odpadów.
Organ wskazuje, że w zakresie w jakim skarżąca kwestionuje obowiązek składania sprawozdań przez odbiorcę w związku z eksploatacją instalacji (rębaka), iż w przypadku gdy instalacja jest przez właściciela oddawana w najem, to tylko najemca może być uznany za prowadzącego instalację w rozumieniu art. 3 pkt 31 P.o.ś., gdyż to najemca w okresie najmu jest podmiotem uprawniony na podstawie określonego tytułu prawnego (najmu) do władania instalacją w celu jej eksploatacji zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska, na zasadach wskazanych w ustawie. Istotą najmu jest bowiem to, że właściciel oddaje rzecz najemnicy do wyłącznego władania. W takim wypadku to najemca jest także obowiązany jako podmiot korzystający ze środowiska na podstawie art. 286 ust. 1 oraz art. 279 ust. 1 pkt 1 P.o.ś. do przedkładania marszałkowi województwa wykazu zawierającego informacje i dane, o których mowa w art. 287 P.o.ś., wykorzystane do ustalenia wysokości opłat oraz wysokość tych opłat, z zastrzeżeniem art. 289 ust. 1 P.o.ś. Zgodnie bowiem z art. 279 ust. 1 pkt 1 P.o.ś., jeżeli obowiązek poniesienia opłaty jest związany z eksploatacją instalacji, a tak jest w przypadku instalacji (rębaka), którą eksploatuje odbiorca zgodnie z posiadanym zezwoleniem na przetwarzanie odpadów, podmiotem obowiązanym do poniesienia opłat z tytułu emisji w zakresie wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz wytwarzania odpadów (art. 180 pkt 1-3 P.o.ś.j - jest prowadzący instalację, czyli odbiorca. Jako, że zarówno obowiązek złożenia wykazu, jak i zapłacenia opłaty za korzystanie ze środowiska jest obowiązkiem publicznoprawnym żadne postanowienia umowne, na które powołuje się skarżąca nie mogą przenieść tego obowiązku na inny podmiot albo zwolnić dany podmiot z tego obowiązku. Odbiorca nie mógł być jako podmiot prowadzący instalację (rębak) zwolniona ze swoich obowiązków publicznoprawnych na podstawie umowy najmu, gdyż obowiązki te wynikają wprost z przepisów prawa. Organ też zauważył, że skarżąca dokonuje także błędnej wykładni art. 139 P.o.ś., który wskazuje, że eksploatacja instalacji oraz urządzenia zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska jest, z zastrzeżeniem art. 139 P.o.ś., obowiązkiem ich właściciela, chyba że wykaże on, iż władającym instalacją lub urządzeniem jest na podstawie tytułu prawnego inny podmiot. W niniejszej sprawie na podstawie tytułu najmu odbiorca była władającym instalacją, a więc była także w okresie najmu obowiązana eksploatować instalację (rębak) zgodnie z wymaganiami ochrony środowiska.
Na rozprawie, która odbyła się 30 stycznia 2019 r., pełnomocnik skarżącej poparł skargę i dodatkową argumentację zawartą w replice skarżącego z 10 grudnia 2018 r. Odnosząc się do wniosku organu zawartego w odpowiedzi na pismo skarżącej z 10 grudnia 2018 r. o wystąpienie do TSUE z pytaniem prejudycjalnym - oświadczył, że w jego ocenie nie zachodzą wątpliwości uzasadniające skierowanie przedmiotowego pytania. Z kolei pełnomocnik organu wyjaśnił, że organ wydając zaskarżoną decyzję już nie opierał się na naruszeniu wynikającym z protokołu kontroli "269/17" wymienionym w punkcie 2, tabela Ip. 2. W tego rodzaju sprawach organ w wyniku rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, przed wydaniem decyzji przeprowadza aktualną kontrolę odbiorcy i jej efekty uwzględnia w wydawanej decyzji, a jeżeli stwierdzi brak naruszeń wówczas reformuje poprzedzającą decyzję. Dalej, pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o odroczenie rozprawy w celu ustosunkowania się do stanowiska organu zawartego w piśmie zatytułowanym "Odpowiedź na pismo skarżącego z dnia 10 grudnia 2018 r." Sąd postanowił oddalić wniosek pełnomocnika skarżącej o odroczenie rozprawy; przeprowadzić dowód zawnioskowany w piśmie skarżącej z 10 grudnia 2018 r.; oddalić wniosek organu zawarty w piśmie z 23 stycznia 2019 r. o skierowanie pytania prejudycjalnego do TSUE.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - dalej w skrócie: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzje Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] czerwca 2018 r. i [...] listopada 2017 r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego.
Materialnoprawną podstawą kontrolowanych decyzji był art. 12 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów [(Dz.U. UE L 190 z 12 lipca 2006 r.) - dalej w skrócie: "rozporządzenie z 2006 r."] i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów [(Dz.U. z 2018 r., poz. 296) – dalej w skrócie: "u.m.p.o."].
Stosownie do art. 9 ust. 1 u.m.p.o., Główny Inspektor Ochrony Środowiska może, w drodze decyzji, na podstawie art. 11 ust. 1 albo art. 12 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, wnieść sprzeciw wobec planowanego międzynarodowego przemieszczania odpadów. Przepis art. 12 ust. 1 b rozporządzenia z 2006 r. stanowi, że w przypadku zgłoszenia dotyczącego planowanego przemieszczenia odpadów przeznaczonych do odzysku właściwe organy miejsca przeznaczenia i wysyłki mogą, w terminie 30 dni od wysłania potwierdzenia przyjęcia przez właściwy organ miejsca przeznaczenia zgodnie z art. 8 oraz zgodnie z Traktatem, zgłosić sprzeciw wobec przemieszczenia oparty na podstawie, że planowane przemieszczanie lub odzysk odpadów nie byłyby zgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia i dotyczącymi działań podejmowanych w państwie zgłaszającym sprzeciw. Z przytoczonych regulacji zatem wynika, że zgłoszenie sprzeciwu jest dopuszczalne i możliwe wówczas, gdy przemieszczanie nie byłoby zgodne z przepisami krajowymi w zakresie ochrony środowiska, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego lub ochrony zdrowia i dotyczącymi działań podejmowanych w państwie zgłaszającym sprzeciw. Zatem organ może wyrazić sprzeciw na przywóz odpadów do Polski do instalacji, której działalność narusza m. in. przepisy ochrony środowiska i przepisy dotyczące działań podejmowanych w państwie zgłaszającym sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 11 maja 2017 r. (sygn. akt IV SA/Wa 378/17) przyjął, że "podmiot wskazany jako odbiorca odpadów planowanych do przywozu odpadów z zagranicy powinien przestrzegać wszystkich wymogów, wynikających z przepisów z zakresu ochrony środowiska i gospodarki odpadami. Instalacja, w której stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przepisów ochrony środowiska, nie gwarantuje przeprowadzenia odzysku odpadów w sposób nieniosący ze sobą zagrożeń dla środowiska."
Z przedstawionego stanu sprawy wynika, że Główny Inspektor Ochrony Środowiska zaskarżoną decyzją utrzymującą w mocy własną poprzedzającą decyzję z [...] listopada 2017 r. wniósł sprzeciw wobec planowanego przemieszczenia odpadów w postaci 20 000 ton drewna z [...] do Polski. Podmiotem wysyłającym i zgłaszającym odpady była skarżącą, a odbiorcą odpadów była [...] sp. z o.o. Przyczyną zgłoszenia sprzeciwu było nieprzestrzeganie przez odbiorcę odpadów krajowych przepisów odnoszących się do ochrony środowiska i gospodarki odpadami.
Organ ustalił, że odbiorca posiada decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lutego 2017 r. (zwaną dalej: "zezwoleniem"), sprostowaną postanowieniem z [...] marca 2017 r., ważną do [...] lutego 2027 r. (pkt IX), zezwalającą na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 (drewno inne niż wymienione w 19 12 06) w ilości do 292 000 Mg/rok (pkt I). Do tego ustalającą, że w wyniku przetworzenia nie zostaną wytworzone żadne odpady (pkt II); przetwarzanie odpadów może odbywać się w [...], przy ul. [...]– działka nr [...] obręb [...] (pkt III); przetwarzanie odpadów polegać będzie na zastosowaniu procesu odzysku R3 (recykling lub regeneracja substancji organicznych, które nie są stosowane jako rozpuszczalniki) oraz procesu R13 (magazynowanie odpadów poprzedzające którykolwiek z procesów wymienionych w pozycji R1-R12); proces przetwarzania polegać ma na poddaniu odpadów o kodzie 19 12 07 rozdrobnieniu do frakcji 100 mm na dwóch mobilnych rębakach; otrzymana zrębka będzie stanowiła surowiec do produkcji płyt wiórowych, spełniający normy dla takiego surowca stawiane przez producentów płyt wiórowych (pkt V).
W zakładzie odbiorcy zlokalizowanym w [...] przeprowadzono dwie kontrole, to jest w okresach od 13 do 20 września 2017r. i od 16 marca do 3 kwietnia 2018 r. Kontrolowany odbiorca prowadzi działalność polegającą na przetwarzaniu w rębaku mobilnym odpadów o kodzie 19 12 07. Celem kontroli było funkcjonowanie systemu transgranicznego (międzynarodowego) przemieszczania odpadów i przestrzeganie przepisów ustawy o odpadach. Przedmiotowe kontrole połączone były z oględzinami terenu zakładu odbiorcy.
W rezultacie, podczas pierwszej kontroli, której ustalenia ujęto w Protokole kontroli Nr [...] sporządzonym 20 września 2017 r. (zwanym dalej: "protokołem z 2017r."), stwierdzono naruszenia: (1) warunków zezwolenia na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 - pkt V zezwolenia przez niewytworzenie pełnowartościowego produktu i (2) nielegalne przemieszczanie odpadów bez dokonania zgłoszenia wszystkim zainteresowanym właściwym organom – art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia z 2006 r.; podczas drugiej kontroli, której ustalenia ujęto w Protokole kontroli Nr [...] sporządzonym 3 kwietnia 2018 r. (zwanym dalej: "protokołem z 2018 r."), stwierdzono naruszenia: (1) warunków zezwolenia na
przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 - pkt V zezwolenia przez niewytworzenie pełnowartościowego produktu i (2) nieprzedłożenie Marszałkowi Województwa [...] wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należytych opłat za 2017 r. – art. 286 ust. 1 P.o.ś.
W przywołanym wyżej zezwoleniu – jak słusznie podkreślił organ - nie przewidziano, aby w wyniku procesu przetwarzania powstawały jakiekolwiek odpady. Tymczasem podczas obu przeprowadzonych kontroli stwierdzono naruszenie warunków zezwolenia na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 polegające na niewytwarzaniu w wyniku procesu przetworzenia pełnowartościowego produktu. Innymi słowy stwierdzono, że odbiorca przetwarza przez odzysk odpady o kodzie 19 12 07 i w wyniku tego procesu nie powstaje produkt, który może być użyty jako surowiec do produkcji płyt wiórowych, ale w dalszym ciągu "funkcjonuje" jako substancja, która nie przestała być odpadem. W istocie taki stan rzeczy oznacza naruszenie warunków pkt II zezwolenia ("w wyniku przetworzenia nie zostaną wytworzone żadne odpady") i oznacza, że sposób przetwarzania odpadów określonych w zgłoszeniu skarżącej w zakładzie odbiorcy nie jest prowadzony zgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu, w rezultacie wytworzony materiał nie może być zakwalifikowany do kategorii produktu. Za gospodarowanie odpadami niezgodnie z zezwoleniem na przetwarzanie odpadów – [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska z [...] kwietnia 2018 r. decyzją z [...] kwietnia 2018 r. wymierzył odbiorcy karę pieniężną w wysokości 10 000 zł. Wszystko to dało organowi podstawy do podtrzymania sprzeciwu zgłoszonego decyzją z [...] listopada 2017 r. - w zaskarżonej decyzji. Przy tym bez znaczenia dla ostatecznego wyniku sprawy, w sensie podstawy do podtrzymania sprzeciwu mocą zaskarżonej decyzji, była różnorodność stwierdzonych podczas kontroli naruszeń (nielegalnego przemieszczania odpadów bez dokonania zgłoszenia wszystkim zainteresowanym właściwym organom – naruszenie stwierdzone podczas pierwszej kontroli i nieprzedłożenie Marszałkowi Województwa [...] wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należytych opłat za 2017 r. – naruszenie stwierdzone podczas drugiej kontroli), albowiem naruszeniem, które zadecydowało o podtrzymaniu sprzeciwu, było naruszenie stwierdzone podczas obu kontroli, a dotyczące nieprzestrzegania warunku określonego w punkcie V zezwolenia na przetwarzanie odpadów o kodzie 19 12 07 sprowadzającego się do wytwarzania przez odbiorcę w procesie przetwarzania produktu w postaci "drzewnej zrębki recyklingowej" mającej stanowić surowiec do produkcji płyt wiórowych.
Odnosząc się do zaświadczeń wchodzących w zakres materiału dowodowego sprawy, Sąd – po dogłębnej analizie treści wydanych decyzji - doszedł do przekonania, że w postępowaniu administracyjnym organ ich nie zanegował, co w istocie czynił w postępowaniu sądowoadministracyjnym (odpowiedź na skargę i odpowiedź organu z 23 stycznia 2019 r. na pismo skarżącego z 10 grudnia 2018 r.). Jedynie w decyzji z [...] listopada 2017 r. organ mimowolnie stwierdził, że zaświadczenia nie zawierają informacji dla kogo zostały wydane, a także nie zawierają daty wydania, bez dalszej kontynuacji rozważań w tym przedmiocie. To by oznaczało, że jako produkt finalny procesu przetwarzania przez odbiorcę odpadów o kodzie 19 12 07 zaakceptowałby drzewną zrębkę recyklingową odpowiadającą parametrom określonym w "Zaświadczeniu o statusie produktu" załączonym do wniosku o wydanie zezwolenia z 9 lutego 2017 r., niedopuszczającym – zdaniem organu – jego zanieczyszczenia metalami. Innymi słowy, na etapie postępowania administracyjnego, wątpliwość organu budził brak wyszczególnienia w zaświadczeniu załączonym do zezwolenia "metali" w ramach kategorii "Inne zanieczyszczenia", albowiem organ w swoich decyzjach podkreślał, że dopiero za pismem z 25 września 2017 r. przedstawiciel odbiorcy przesłał zaktualizowane zaświadczenie dopuszczające zanieczyszczenie frakcją metali. W tym miejscu trzeba wskazać, że na obu zaświadczeniach widnieje pozycja "Inne zanieczyszczenia" ze wskazaniem ich dopuszczalnej normy "< 1 %", tylko w później przedstawionym przez przedstawiciela odbiorcy zaświadczeniu w pozycji "Inne zanieczyszczenia" pojawia się dopisek "w tym metale". Oznacza to, że przedłożone zaświadczenia nie przewidywały innej dopuszczalnej wartości mających znaleźć się w produkcie końcowym tzw. innych zanieczyszczeń, lecz w później przedłożonym zaświadczeniu, w ramach pozycji "Inne zanieczyszczenia" wpisano "w tym metale". Funkcją zaświadczenia było wykazanie przez odbiorcę spełnienia przesłanek utraty statusu odpadu przez produkt wytwarzany w jego zakładzie. Produkt wytwarzany w
zakładzie odbiorcy miał bowiem po osiągnięciu parametrów określonych w zaświadczeniu tracić status odpadów w oparciu o przepisy prawa (art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach). Z treści zaświadczeń wynikało, że produkt w postaci "drzewnej zrębki recyklingowej" o wyszczególnionych parametrach przeznaczony jest bezpośrednio do produkcji płyt wiórowych przez producentów płyt drewnopochodnych. Niemniej postępowanie dowiodło, że materiał powstający w wyniku przetworzenia odpadów drewna w zakładzie odbiorcy nie stanowi pełnowartościowego produktu, ponieważ w dalszym ciągu wymaga przeprowadzenia kolejnych procesów przetwarzania odpadów (np. separowania frakcji) u dalszych odbiorców, przed bezpośrednim zastosowaniem w produkcji płyt drewnopochodnych. W sprawie nie doszło do sytuacji, że w wyniku procesu przetwarzania powstają produkty. Kontrole wykazały, w tym dokumentacja zdjęciowa, że odpady drewna zostają jedynie poddane mechanicznemu przetworzeniu i zawierają szereg zanieczyszczań, których odbiorca z nich nie usuwa. Nawet około 2 % zanieczyszczeń miałyby zawierać odpady planowane do przywiezienia do Polski, a to w świetle całkowitej ilości odpadów wskazanej w zgłoszeniu, tj. 20 000 Mg, stanowiłoby maksymalnie 400 Mg (ton) innych frakcji odpadów niż odpady w postaci drewna, wymagających odpowiedniego zagospodarowania. Osobiście przedstawiciel odbiorcy w piśmie z 25 września 2017r. oświadczył, że "metale, jak i inne potencjalne zanieczyszczenia znajdujące się w wyprodukowanym i sprzedawanym produkcie są u odbiorców Spółki precyzyjnie odseparowywane i zagospodarowywane zgodnie z posiadanymi zezwoleniami". Zatem biorąc pod uwagę powyższe powstała mieszanina frakcji nie spełniała przesłanek do utraty statusu odpadu zgodnie z art. 14 ustawy o odpadach. Powyższe potwierdza, że czynności prowadzone w zakładzie odbiorcy były dopiero wstępnym etapem przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07. I chociaż należy zgodzić się ze skarżącą, że zanieczyszczenie drzewnej zrębki recyklingowej stanowi jej immanentną cechę, która nie wyklucza tego surowca z przydatności do produkcji płyt wiórowych, to w sprawie chodziło o jej nadmierne zanieczyszczenie, którego świadomość niewątpliwie miała też sama skarżąca.
Rację ma organ (odpowiedź na skargę i jej uzupełnienie), że powoływanie się przez skarżącą na zaświadczenia wystawione przez [...] sp. z o.o., jako mające stanowić dowód utraty statusu odpadów stwierdzonych podczas kontroli, jest nietrafne, bez wykazania spełnienia kryteriów określonych w art. 14 u.o.
Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach [(Dz. U. z 2013 r., poz. 21 z późn. zm.) – dalej w skrócie: "u.o."], określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich odzyskowi, w tym recyklingowi, spełniają:
1) łącznie następujące warunki:
a) przedmiot lub substancja są powszechnie stosowane do konkretnych celów,
b) istnieje rynek takich przedmiotów lub substancji lub popyt na nie,
c) dany przedmiot lub substancja spełniają wymagania techniczne dla zastosowania do konkretnych celów oraz wymagania określone w przepisach i w normach mających zastosowanie do produktu,
d) zastosowanie przedmiotu lub substancji nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska;
2) wymagania określone przez przepisy Unii Europejskiej.
2. Przedmiot lub substancja, które przestały spełniać warunki, o których mowa w ust. 1, są odpadami.
Według poglądu komentatora Wojciecha Radeckiego (Komentarz do art. 14 ustawy o odpadach, System Informacji Prawnej Lex 10/2019) "Punktem wyjścia do oceny, że odpady przestały być odpadami, jest poddanie ich odzyskowi, w tym recyklingowi. Dopiero po takiej operacji następuje badanie, czy to, co pojawiło się po odzysku, spełnia warunki (art. 14 ust. 1 pkt 1) i wymagania (art. 14 ust. 1 pkt 2). Dopiero po podaniu odzyskowi można ocenić, czy to, co się pojawiło, spełnia warunki i wymagania określone w przepisie. Jeżeli tak - przestaje być odpadem, jeżeli nie - pozostaje odpadem. Jeżeli przez spełnienie warunków przestaje być odpadem, ale potem przestaje spełniać warunki, to zgodnie z art. 14 ust. 2 ponownie staje się
odpadem. Używając pojęcia "określone rodzaje odpadów" ustawodawca nie tylko wskazał, że nie wszystkie odpady (substancje lub przedmioty) będą mogły utracić
swój status odpadów, lecz także wskazał na to, że te substancje lub przedmioty będą określone. Przy czym, niestety, poprzestał na wskazaniu, że będą określone, ale już
nie wskazał, kto je określi, gdzie i w jakim trybie. Ustawa o odpadach nie zawiera ani takich regulacji, ani takich przepisów, w których uregulowano upoważnienie do wydania rozporządzenia i na podstawie których można byłoby przyjąć, że jednak normatywnie zostanie określone, jakie to przedmioty lub substancje mogą być pozbawione statusu odpadów. Skoro takie regulacje nie istnieją, to oznacza, że należy poszukiwać innego znaczenia normatywnego pojęcia "określone rodzaje odpadów". Uwaga interpretatora tej normy prawnej powinna się zatem koncentrować jedynie na art. 14. Zatem poszukiwanie znaczenia normatywnego pojęcia "określone rodzaje odpadów" może być ograniczone tylko do art. 14".
Oznacza to dopuszczalność uznania organu, że tylko wykazanie w stosunku do konkretnej partii odpadów poddanej procesowi przetwarzania spełnienia kryteriów określonych w art. 14 u.o. pozwala na uznanie, że odpady te w wyniku procesu przetwarzania tracą status odpadów. Tymczasem w sprawie nie przedstawiono dowodów wskazujących, że efekt procesu przetwarzania odpadów zastanych na placu zakładu odbiorcy w dniu oględzin, to jest 13 września 2017 r., to efekt procesu przetwarzania odpadów zgodny z zezwoleniem i dający podstawę do stwierdzenia, że jego wynikiem jest produkt finalny w postaci "drzewnej zrębki recyklingowej" odpowiadający "Zaświadczeniu o statusie produktu", a zwłaszcza spełniający kryteria wskazane w art. 14 u.o., w tym kryterium stanowiące, że zastosowanie substancji (z określoną frakcją zanieczyszczeń) nie prowadzi do negatywnych skutków dla życia, zdrowia ludzi lub środowiska.
Za takie dowody nie można było uznać przedstawionych przez skarżącą "Badań surowca z dostaw: drewno poużyteczne" obejmujących próbki drzewnej zrębki recyklingowej pobrane 13 października 2017r., 13 grudnia 2017 r. i 16 lutego 2018 r., gdyż z badań tych nie wynika, aby dotyczyły one "materiału" zastanego podczas kontroli. A i dowód uzupełniający z dokumentu (dopuszczony przez Sąd na rozprawie), tj. porównawczego zestawienia zdjęć drzewnej zrębki recyklingowej i drzewnej zrębki tartacznej, przemawia na niekorzyść skarżącej. Porównanie bowiem
ww. zdjęcia drzewnej zrębki recyklingowej ze zdjęciami zrębki recyklingowej po rozdrobnieniu w rębaku (zrobionymi podczas kontroli na placu odbiorcy i wchodzącymi w zakres materiału dowodowego sprawy) świadczy o prawidłowości uznania organu, że efektem końcowym ówczesnego procesu przetwarzania przeprowadzanego przez odbiorcę nie był produkt w postaci drzewnej zrębki recyklingowej, tylko odpad, jedynie bardziej rozdrobniony w porównaniu do stanu sprzed procesu przetwarzania. Rezultat procesu przetwarzania odpadów o kodzie 19 12 07 - jak słusznie zauważył organ - nie był w żaden sposób podobny, tak do drzewnej zrębki recyklingowej, jak i drzewnej zrębki tartacznej. Oznacza to, że odbiorca - wbrew udzielonemu zezwoleniu na przetwarzanie - nie dokonywał ostatecznego odzysku odpadów i w wyniku tego procesu wytwarzał odpady, których nie mógł wytwarzać w świetle powołanego zezwolenia.
Co do braku obowiązku uzasadnienia decyzji warunkowej, która nie została podjęta, należy wskazać, że zgodnie z brzmieniem art. 9 ust. 1 rozporządzenia z 2006 r., właściwe organy miejsca przeznaczenia, wysyłki i tranzytu mogą w terminie 30 dni od daty wysłania potwierdzenia przyjęcia przez właściwy organ miejsca przeznaczenia zgodnie z art. 8 wydać w odniesieniu do zgłoszonego przemieszczenia jedną z następujących należycie uzasadnionych pisemnych decyzji:
a) o wyrażeniu bezwarunkowej zgody;
b) o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10; lub
c) o wyrażeniu sprzeciwu, zgodnie z art. 11 i 12.
Jeżeli w powyższym terminie 30 dni nie wyrażono sprzeciwu, możliwe jest przyjęcie, że właściwy organ tranzytu wydał zgodę milczącą.
Po pierwsze uprawnienie do wydania przez właściwy organ miejsca przeznaczenia jednej z trzech decyzji, o których stanowi przywołana regulacja ma charakter fakultatywny. Po drugie wydanie jednej z trzech wymienionych decyzji stawia po stronie organu obowiązek należytego pisemnego uzasadnienia. Należyte pisemne
uzasadnienie, to uzasadnienie, które wyjaśnia podstawy, z powodu których dochodzi do wydania danego rodzaju decyzji (w przypadku sprawy decyzji, o której mowa w art. 9 ust. 1 pkt c), nie stwarzając tym samym podstaw, które mogłyby poddawać w wątpliwość zasadność (trafność) wydania decyzji o wyrażeniu sprzeciwu zgodnie z art. 11 i 12 rozporządzenia z 2006 r., a nie decyzji o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami na podstawie art. 10. Oznacza to, że na organie wydającym decyzje w przedmiotowej sprawie nie ciążył obowiązek uzasadnienia rozstrzygnięcia, którego nie wydał. Inaczej mówiąc, Główny Inspektor Ochrony Środowiska uzasadnił rozstrzygnięcie wydane w trybie art. 9 ust. 1 pkt c rozporządzenia z 2006r., nie mając tym samym podstaw do uzasadnienia niewydania rozstrzygnięcia, które mogłoby zapaść w trybie art. 9 ust. 1 pkt b rozporządzenia z 2006 r. (podstaw, z powodu których nie zdecydował się na podjęcie decyzji warunkowej dotyczącej przemieszczenia). Jeżeli zaś chodzi o samo uzasadnienie decyzji o wyrażeniu sprzeciwu i zaskarżonej decyzji, to uzasadnienia te odpowiadają wymogom określonym w art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a.
Kontrolowane przez Sąd postępowanie administracyjne ostatecznie wykazało, że podmiot wskazany jako odbiorca odpadów planowanych do przywozu z zagranicy nie przestrzega wszystkich wymogów wynikających z zezwolenia na przetwarzanie odpadów, tym samym przepisów z zakresu ochrony środowiska, gospodarki odpadami i działań podejmowanych w państwie zgłaszającym sprzeciw. Oznacza to, że instalacja, w której stwierdzono nieprawidłowości w wyżej wykazanym zakresie nie gwarantuje przeprowadzenia odzysku odpadów przywiezionych przez skarżącą z zagranicy w sposób nieniosący ze sobą zagrożeń dla środowiska.
Uznana przez Sąd prawidłowość stanowiska organu, świadczy o braku zasadności zarzutów postawionych w skardze i argumentacji na ich poparcie przytoczonej w uzasadnieniu skargi i replice na odpowiedź na skargę. W sprawie nie doszło do zarzucanych naruszeń przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i naruszeń prawa materialnego, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Powyższe świadczy o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji,
W tym stanie rzecz Sąd – na mocy art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło