IV SA/Wa 2426/16

WyrokWSA w Warszawie2017-03-21

Skład orzekający: Kaja Angerman, Aneta Dąbrowska, Anna Falkiewicz-Kluj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo nałożył obowiązek przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego (rowu otwartego) bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym legalności istnienia rowu oraz jego faktycznej funkcji i wpływu na stosunki wodne?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Organy nie ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego, w tym legalności istnienia rowu, jego faktycznej funkcji (odprowadzanie wód z pól i drogi) oraz negatywnego oddziaływania na działkę skarżących i fundamenty ich domu, co było niezbędne do prawidłowego zastosowania art. 64b Prawa wodnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakładającej na M. i S. R. obowiązek przywrócenia poprzedniej funkcji rowu otwartego na ich działce. Skarżący twierdzili, że rów został wykonany samowolnie przez sąsiadów, a jego zasypanie było konieczne ze względu na negatywne oddziaływanie na ich działkę i fundamenty domu. Organy administracji uznały, że rów istniał legalnie (zalegalizowany przez Prawo wodne z 1974 r.) i jego zasypanie naruszyło jego funkcję, nakazując przywrócenie poprzedniego stanu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty, zasądzając od Dyrektora na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Protokolant st. sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. R. i S. R. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] na rzecz skarżących M. R. i S. R. solidarnie kwotę 814 (osiemset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 2426/16 UZASADNIENIE Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. po rozpatrzeniu odwołania M. i S. R. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] nakładającą na w/w obowiązek przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego - rowu otwartego przebiegającego przez działkę nr [...] w N., gm. [...] od wylotu pod ogrodzeniem działki nr [...] wzdłuż granicy działek na długości 25 mb. Powyższa decyzja była wynikiem następujących ustaleń i oceny prawnej. Państwo M. i S. R. współwłaściciele działki nr [...] w N. gm. [...] pismem z dnia [...] marca 2015 r. wystąpili do Burmistrza [...] o wyegzekwowanie od Państwa T. i J. M.r współwłaścicieli działki nr [...] obowiązku przywrócenia poprzedniego stanu wód na gruncie. Zdaniem Państwa M. i S. R., Pan T. M. wykonał rów na działce nr [...] stanowiącej jego własność oraz na działce nr [...] stanowiącej ich własność. Równocześnie Państwo T. i J. M. wystąpili do Burmistrza [...]o wyegzekwowanie od Państwa M. i S.R. obowiązku przywrócenia odpływu wody z działki nr [...]. Zdaniem skarżących współwłaściciele działki nr [...] zablokowali odpływ wód z działki nr [...] prowadzonych rowem, poprzez zamurowanie światła rowu w podmurówce ogrodzenia na granicy z działką nr [...]. Burmistrz [...] przeanalizował dokumenty sprawy i uznając, że przepis art. 29 ustawy Prawo wodne w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania, gdyż właściciele przedmiotowych działek nie zmieniają stanu wody na gruncie, a zwłaszcza w kierunku odpływu ze szkodą dla gruntów sąsiednich przekazał wniosek wraz z załączonymi do wniosku dokumentami do Starosty [...] w celu załatwienia sprawy w trybie art. 64 b ustawy Prawo wodne. W trakcie postępowania organ I instancji ustalił, że przedmiotowy rów nie figuruje w aktualnych wykazach ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych i zmeliorowanych gruntów, prowadzonej zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 grudnia 2004 r., w sprawie sposobu prowadzenia ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów (Dz. U. z 2005 r., Nr 7, poz. 55) przez Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w K.. Podczas przeprowadzonych w dniu [...] czerwca 2015 r. oględzin organ I instancji ustalił, że od zachodniej strony ul. [...] w N. zlokalizowany jest rów, który łączy się z rowem przydrożnym usytuowanym wzdłuż drogi powiatowej (dz. [...]) i dalej przepustem kamiennym przechodzi na drugą stronę jezdni, na działkę nr [...]. Następnie rów przebiega ukośnie przez działkę nr [...]w kierunku działki nr [...]. Dno i skarpy odcinka rowu zlokalizowanego na działce nr [...] są umocnione płytami chodnikowymi szer. 40 cm, a na dalszym odcinku tj. na działce nr [...] rów nie jest umocniony. W trakcie postępowania pismem z dnia [...]lipca 2015 r.. Pani K. M. poinformowała, organ I instancji że Państwo M.i S. R. współwłaściciele działki nr [...] zlikwidowali rów (zasypali kamieniami i zalali cementem) na własnej działce. Pani K.M. działając w imieniu Państwa M. i S. R. pismem z dnia [...] lipca 2015 r. wyjaśniła organowi I instancji, że Państwo J. i T. M. ok. 5-6 lat temu bez zgody i wiedzy współwłaścicieli działki nr [...] wykonali rów na działce stanowiącej ich własność. Starosta [....] na podstawie korespondencji prowadzonej z sołtysem, sąsiadami oraz Urzędem Gminy w S. ustalił, że na wprost przepustu pod drogą powiatową zlokalizowany jest dom Państwa J. i T. M., który został wybudowany na początku XX wieku. Ukształtowanie terenu, na którym stoi dom, z wyraźnym spadkiem w kierunku wschodnim (rzeki C.), wskazuje na konieczność istnienia rowu już w tym okresie. W dniu [...] listopada 2015 r. organ I instancji ponownie przeprowadził oględziny terenu, podczas których ustalił, brak spornego odcinka rowu na działce nr [...] i [...]. W następstwie przeprowadzonego postępowania administracyjnego Starosta [...] na podstawie przepisów art. 64b ustawy Prawo wodne decyzją z dnia z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...] nałożył na Państwa M. i S. R. obowiązek przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego - rowu otwartego. Od przedmiotowej decyzji odwołanie wnieśli M. i S.R. podnosząc, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa, a w szczególności: - art. 77§ 1 i art. 80 Kpa poprzez brak zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia w całości materiału dowodowego, a co za tym idzie zbadania podstaw do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, - art. 107 § 3 Kpa poprzez wydanie decyzji bez w wskazania podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Rozpatrując odwołanie Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] ustalił, że zebrane w trakcie postępowania dokumenty oraz fakty podniesione w odwołaniu w świetle obowiązujących przepisów prawnych ustawy Prawo wodne nie dają podstaw do podważenia słuszności decyzji organu I instancji. W toku postępowania tut. organ pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. wystąpił do Starosty [...] o przekazanie mapy sytuacyjno - wysokościowej przedmiotowych działek z naniesionymi urządzeniami wodnymi. Organ odwoławczy wskazał, że pomimo, że szereg zaistniałych w przedmiotowej sprawie faktów, podniesionych i opisanych przez stronę skarżącą może w niej wywoływać poczucie krzywdy, nie mogą być one argumentami w postępowaniu opartym na przepisach ustawy Prawo wodne. Jedną z podnoszonych przez stronę skarżącą kwestii jest problem legalności rowu znajdującego się na działkach o nr ewid. [...] i [...] w N., gm. [...]. Organ odwoławczy podkreślił, co słusznie zauważył Starosta [...], że legalność istnienia rowu i przepustu została uregulowana ustawą z dnia 24 października 1974 roku Prawo wodne, która w art. 133 i 134 zalegalizowała istniejące w dniu wejścia w życie ustawy urządzenia wodne (m.in. rowy) oraz mosty i przepusty. Jednocześnie zdaniem tut. organu dokumenty zgromadzone w sprawie wskazują jednoznacznie że: - rów znajdujący się na podzielonych aktualnie działkach o nr [...] i [...] biegnący od ul. [...] do rzeki C., nie jest naniesiony na mapę zasadniczą, mapę ewidencji gruntów i budynków jaki i na mapę ewidencji urządzeń melioracji wodnych; jednak zgodnie z przepisami art. 9 ust 1 pkt. 19 ustawy Prawo wodne każdy rów jest urządzeniem wodnym, które powinno być przez jego właściciela utrzymywane w należytym stanie, w myśl przepisu art. 64 ust.1, w celu zachowania jego funkcji. Funkcją każdego rowu jest odprowadzanie wód, zarówno z działki przez którą przepływa jak i z obszaru położonego powyżej, - rów ten istnieje w terenie, czego nie neguje skarżąca w swoim odwołaniu, - dokumenty wskazują także jednoznacznie, że przedmiotowy rów ma za zadanie odprowadzenie do rzeki C. nadmiaru wód ze zlokalizowanych powyżej okolicznych pól oraz wód pochodzących z odwodnienia drogi powiatowej. Organ odwoławczy podkreślił, że istniejące zagospodarowanie terenu (istniejący przepust) nie pozwala na ustalenie innego kierunku odprowadzenia wód z przedmiotowych terenów, bez konieczności poniesienia znacznych środków inwestycyjnych. Istnieje jednak, zdaniem organu (przy podjęciu działań w kierunku doprowadzenia do ugody zainteresowanych stron), możliwość znalezienia rozwiązania, korzystnego dla wszystkich zainteresowanych, np.: - wykup gruntu zajętego pod rów (w praktyce pasa znajdującego się pomiędzy istniejącymi ogrodzeniami) przez zarządcę drogi powiatowej, dokonanie "poprawy" technicznych parametrów rowu i przejęcie tym samym obowiązku jego utrzymania przez nowego właściciela; wystąpienie aktualnych właścicieli rowu o obciążenie zarządcy drogi powiatowej, odnoszącego korzyści z jego funkcjonowania, obowiązkiem lub partycypacją w jego utrzymaniu: wykonanie rowu jako odcinka krytego itp. Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. i S.R. wnosząc o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucili: 1) błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wynik sprawy polegający na bezzasadnym przyjęciu, że istnieją przesłanki umożliwiające zobowiązanie S. i M. małż. R. do przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego -- rowu otwartego, przebiegającego przez działkę [...] - od wylotu pod ogrodzeniem działki nr [...] wzdłuż granicy działek na odcinku 25mb, tj. do "skokowego" obniżenia terenu w kierunku rzeki, poprzez usunięcie narzutu kamiennego, betonu oraz ziemi z koryta rowu w celu umożliwienia swobodnego odpływu wód opadowych i roztopowych z przepustu pod drogą, w sytuacji, gdy odpływ wody opadowej z odblokowanego rowu spowoduje rozsadzenie fundamentów domu małż. R. i narazi ich na niepowetowane szkody, 2) błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wynik sprawy polegający na wskazaniu /str 2 uzasadnienia/że właścicielami działki nr [....] od 2014 roku są J. i T. małż. M. podczas gdy współwłaścicielami działki opisanej powyżej są M. i S. małż. R.; 3) naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 77 §1 kpa, art. 80 kpa, zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona, podczas gdy organ w sposób całkowicie dowolny i nierzetelny ocenił materiał dowodowy, - art. 107 §3 kpa, zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, podczas gdy uzasadnienie zaskarżonej decyzji w żadnej mierze nie spełnia wymogów ustawodawcy. W uzasadnieniu skargi podnieśli w szczególności, że należy uwypuklić istotny błąd organu, który w treści uzasadnienia jedynie wymienił zarzuty, jakie stawiał zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżących. Skoro organ nie odniósł się do postawionych zarzutów, można wysnuć wniosek, iż organ w ogóle nie dokonał ich analizy. Tym samym nie mógł odnieść się do odwołania jako całości. Organ nie odniósł się ani do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych (mającego wpływ na wynik sprawy poprzez bezzasadne zobowiązanie S. i M. małż. R do przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego - rowu otwartego, przebiegającego przez działkę [...]- od wylotu pod ogrodzeniem działki nr [...] wzdłuż granicy działek na odcinku 25mb, tj. do "skokowego" obniżenia terenu w kierunku rzeki, poprzez usunięcie narzutu kamiennego, betonu oraz ziemi z koryta rowu w celu umożliwienia swobodnego odpływu wód opadowych i roztopowych z przepustu pod drogą, w sytuacji, gdy odpływ wody opadowej z odblokowanego rowu spowoduje rozsadzenie fundamentów domu małż. [...] i narazi ich na niepowetowane szkody) ani do zarzutu naruszenie przepisów postępowania: art. 77 §1 kpa, art. 80 kpa, art. 107 §3 kpa. Dyrektor RZGW pominął milczeniem najistotniejszą dla skarżących kwestię, mianowicie problem rozsadzania fundamentów nowo wybudowanego domu małż. R.. Po tym, jak T.M. samowolnie przeprowadził przez działkę [...] rów, przepływająca przezeń woda rozmiękczała ziemię. Grząski, przemoczony grunt utrudniał budowę domu, rozsadzał fundamenty, które pękały, powodują powstanie szczelin. Rozstrzygając sprawę, zarówno Starosta [...], jak i Dyrektor RZGW winni mieć na uwadze nie tylko bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego, ale także interes indywidualnego podmiotu. Nadto, organ nie przedstawił jakiejkolwiek, nawet pobieżnej argumentacji odnoszącej się do zobowiązania skarżących do przywrócenia poprzedniej funkcji rowu wodnego. Małż. R. nie znają więc przesłanek, jakimi kierował się Dyrektor RZGW utrzymując w mocy decyzję Starosty [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] lipca 2016r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. narusza przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W prowadzonym przez organ postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej, obligująca organ do dokładnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Wyrazem tej zasady są wynikające z treści art. 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. obowiązki nałożone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego i jego obiektywna, wszechstronna ocena, obejmująca rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a następnie rzetelne uzasadnienie m.in. dokonanej oceny dowodów i stanowiska organu. W ocenie sądu organ odwoławczy rozpatrując przedmiotową sprawę na skutek wniesionego odwołania naruszył powyższe zasady. Organ odwoławczy przede wszystkim nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego w niniejszej sprawie i nie wyjaśnił w sposób rzetelny i przekonujący jakie są przesłanki rozstrzygnięcia polegającego na obowiązku przywrócenia poprzedniej funkcji rowu na działce nr [...]. Stosownie do treści art. 64 b ustawy - Prawo wodne w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, powodującego zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może, w drodze decyzji, nakazać przywrócenie poprzedniej funkcji urządzenia wodnego lub likwidację szkód, określając warunki i termin wykonania tych czynności. Decyzja organu ma więc charakter fakultatywny, nie mniej jednak organ musi wykazać, że zaistniały przesłanki określone w tym przepisie, a więc działanie lub zaniechanie właściciela urządzenia wodnego spowodowało zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, a przywrócenie poprzedniej funkcji lub likwidacja szkód są zasadne. Przedmiotem niniejszej sprawy była ocena przez organ zasadności przywrócenia poprzedniej funkcji rowu otwartego przebiegającego przez działkę nr [...]. Należy wskazać, że według art. 9 ust. 1 pkt 19a ustawy Prawo wodne każdy rów jest urządzeniem wodnym, które powinno być przez jego właściciela utrzymywane w należytym stanie, a więc zważywszy na przesłanki wymienione w art. 64 b, pozwalającym wypełniać jego funkcję i nie powodować szkód poprzez oddziaływanie negatywne na grunty. Pojęcie rowu zostało z kolei zdefiniowane w art. 9 ust. 1 pkt 13 ustawy i jest nim sztuczne koryto prowadzące wodę w sposób ciągły lub okresowy, o szerokości dna mniejszej niż 1,5 m przy ich ujściu. Skarżący nie kwestionują uprzedniego istnienia rowu na stanowiącej ich własność działce nr [...], jak też faktu jego zasypania. Kwestionują jednak legalność tego urządzenia wodnego i jego funkcję w zakresie odwodnienia działki, jak też wskazują na szkodliwe oddziaływanie na stosunki wodne na ich działce. Organ jednak nie odniósł się do tych zarzutów. Należy wskazać przede wszystkim, że organ odwoławczy, powołując się na stanowisko skarżących ustalił, że rów istnieje w terenie. To ustalenie zaś przeczyłoby zasadności nałożenia obowiązku jego przywrócenia. Stanowi zatem wyraz braku rzetelności w ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Prawidłowe ustalenie na czym polega pozbawienie urządzenia jego dotychczasowej funkcji pozwala prawidłowo określić obowiązki związane z przywróceniem stanu poprzedniego. Organ zupełnie dowolnie, a więc bez oparcia w materiale dowodowym sprawy ustalił, powołując się na jego zdaniem prawidłowe ustalenia organu I instancji (choć te były odmienne), że zasypany rów był urządzeniem istniejącym legalnie, na tej podstawie, że legalność rowu i przepustu została uregulowana ustawą z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne, która zalegalizowała istniejące w dniu jej wejścia w życie urządzenia wodne. Organ I instancji przyjął legalność rowu z uwagi na brak w jego ocenie możliwości jednoznacznego ustalenia terminu wykonania rowu. Należy wskazać bowiem, że w materiale dowodowym znajdują się różne informacje na temat daty powstania rowu pochodzące zarówno od strony postępowania, jak też różnych osób, które organ I instancji określił jako świadków, czy od pełnomocnika właścicieli działki n [...]. Jednak organ odwoławczy formułując tak stanowczą tezę nie wskazał z jakiego źródła powziął informacje na temat powstania rowu przed 1974r. Okoliczność legalności powstania rowu ma zdaniem sądu znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, bowiem w przypadku powzięcia wątpliwości co do legalności istnienia rowu, organ nie powinien rozstrzygać o nakazaniu przywrócenia poprzedniej jego funkcji, gdyż mogłoby to być rozstrzygnięcie sprzeczne z ewentualnym nakazem likwidacji urządzenia. Postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie nie zostało właściwie przeprowadzone. Mimo, że gromadzono pochodzące od kilku osób informacje na temat okoliczności mających znaczenie dla sprawy, nie przeprowadzono jednak dowodów z zeznań świadków. Znajdujące się w aktach sprawy informacje w postaci oświadczeń złożonych przez te osoby, nie mogą zastąpić dowodów z zeznań świadków. O przeprowadzeniu dowodów z zeznań świadków strona powinna być powiadomiona, by mieć możliwość uczestniczenia w przeprowadzeniu dowodu. Świadek zaś powinien być pouczony o odpowiedzialności za składanie fałszywych zeznań, ewentualnie o przysługującym mu prawie odmowy zeznań. Wartość dowodowa zgromadzonych z pominięciem tych reguł informacji jest znikoma. Oczywiście organ nie ma obowiązku przeprowadzać dowodu z zeznań świadków, powinien jednak, jeżeli zamierza zebrać materiał dowodowy w postaci informacji ze źródeł osobowych. Organ w uzasadnieniu decyzji ma obowiązek przedstawić argumentację, która wyjaśnia motywy podjętego rozstrzygnięcia w oparciu o dokonaną ocenę materiału dowodowego. Nie może więc dokonywać ustaleń w sposób dowolny. Wbrew twierdzeniu organu odwoławczego nie jest możliwa ocena na jakiej podstawie organ twierdzi, że materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że przedmiotowy rów ma za zadanie odprowadzanie do rzeki C. nadmiaru wód ze zlokalizowanych wyżej okolicznych pól oraz wód pochodzących z odwodnienia drogi powiatowej. Organ ani nie przywołał konkretnego dokumentu, który wskazuje na takie funkcje przedmiotowego rowu, ani nie poparł swojego twierdzenia rzeczową argumentacją. Skoro rów zdaniem organu pełnić ma również funkcję polegającą na odprowadzaniu nadmiaru wód ze zlokalizowanych powyżej pól, to z uwagi na wskazaną funkcję organ powinien wyjaśnić czy nie stanowi zatem urządzenia melioracji wodnej szczegółowej, mimo tego, że nie jest naniesiony na mapę ewidencji urządzeń melioracji wodnych. Stosownie bowiem do treści art. 70 ust. 1 w/w ustawy melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. Dla uznania za urządzenie melioracji wodnej znaczenie ma zatem rzeczywista funkcja urządzenia (w tym przypadku) rowu, nie zaś naniesienie urządzenia na stosowną mapę. Ta okoliczność może mieć znaczenie nie tyle dla ustalenia, że swoim działaniem właściciele działki nr[...] doprowadzili do zmiany funkcji istniejącego dotychczas rowu przez jego zasypanie, co dla oceny konieczności wydania decyzji nakazującej przywrócenie tej poprzedniej funkcji, która zależy od oceny organu, a zatem od tego czy uzna to za zasadne i konieczne i ze względu na którą funkcję (czy ze względu na odwadnianie okolicznych pól, czy ze względu na odwadnianie drogi, czy też ze względu na konieczność zachowania obu tych funkcji). Organ odwoławczy wskazał, że istniejące zagospodarowanie terenu, a właściwie istniejący przepust w drodze nie pozwala na ustalenie innego kierunku odprowadzenia wód z przedmiotowych terenów bez poniesienia znacznych środków inwestycyjnych. Choć twierdzenie to wskazuje, że istnienie przepustu w drodze zdaniem organu determinuje kierunek odprowadzania wód, to jednak nie odnosi się do zasadności przywrócenia funkcji rowu na działce nr [...]. Organ odwoławczy nie wyjaśnił także podnoszonej przez skarżących kwestii negatywnego oddziaływania istniejącego dotychczas rowu na stosunki wodne na działce nr [...], a także fundamenty ich domu. Skarżący twierdzą, że istniejący dotychczas rów nie odwadniał terenu, a powodował rozmiękczanie ziemi na ich działce i zagrożenie na budowanego domu. Ta okoliczność również może mieć znaczenie dla oceny zasadności przywrócenia poprzedniej funkcji rowu, którego istnienie ma służyć przecież niepowstawaniu szkód w wyniku negatywnego oddziaływania wody. Wobec brzmienia art. 64b oczywiste jest, że samowolne zasypanie istniejącego rowu (niezależnie od tego czy jest urządzeniem melioracji wodnej) nie jest dozwolone. Treść przepisuje wskazuje jednak, że nakaz przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia nie następuje automatycznie, a uzależnione jest od aktualnej oceny sytuacji przez organ. Niekiedy ta ocena wymagać będzie przeprowadzenia dowodu z opinii rzeczoznawcy. Niewątpliwie ocena zasadności przywrócenia poprzedniej funkcji danego urządzenia wodnego powinna skutkować skonkretyzowaniem przez organ warunków i terminu wykonania określonych czynności. W przedmiotowej sprawie zdaniem sądu określenie warunków wykonania czynności nie spełnia wymogów określenia precyzyjnego i niepozostawiającego dowolności. Organ określił jedynie długość odcinka koryta rowu, z którego ma zostać usunięty narzut kamienny, beton oraz ziemia, nie wskazując parametrów jakie ma spełniać rów po jego wykonaniu, ani w jakiej odległości od ogrodzenia z działką nr [...] ma przebiegać. Nie sprecyzował również co oznacza "skokowe" obniżenie terenu w kierunku rzeki. Z uwagi na to, że dostrzeżone naruszenia przepisów postępowania wymagają uzupełnienia materiału dowodowego, następnie dokonania ponownej jego oceny, według zaleceń określonych szczegółowo powyżej (ustalenie legalności rowu, funkcji rowu i aktualności potrzeby jego istnienia, jak też oceny oddziaływania rowu na działkę nr [...] przez którą przebiegał, ewentualnej szkodliwości jego zasypania) zagwarantowanie stronie prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy (art. 15 K.p.a.), skutkowało koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu. Z względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powyższej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło