IV SA/Wa 2431/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-05

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, powinien zostać uwzględniony, gdy sytuacja materialna strony wskazuje, że ponoszenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika mogłoby narazić ją na uszczerbek koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy dochody strony i jej matki, po odliczeniu stałych wydatków na mieszkanie i edukację, pozostawiają jedynie niewielką kwotę na bieżące potrzeby dwóch osób, opłacenie profesjonalnego pełnomocnika mogłoby narazić je na uszczerbek utrzymania koniecznego.
Stan faktyczny
Małoletnia P. M., reprezentowana przez matkę O. S., zaskarżyła decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiającą udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Po uiszczeniu wpisu, matka skarżącej złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Analiza sytuacji materialnej wykazała, że dochody rodziny po odliczeniu stałych wydatków na mieszkanie i edukację są niewystarczające na pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z osiągnięciem pełnoletności, skarżąca złożyła własnoręczny wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla P. M. radcę prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy postanawia: ustanowić dla P. M. radcę prawnego Małoletnia P. M. reprezentowana przez przedstawiciela ustawowego – matkę O.. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2017 r. w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Po uiszczeniu wpisu w wysokości 300 zł, przedstawiciel ustawowy skarżącej – O. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Z informacji zawartych na urzędowym formularzu PPF (wniosek podpisany przez O. S.) oraz nadesłanych przy piśmie z dnia 4 grudnia 2017 r. dokumentów i oświadczeń wynika, że skarżąca wraz z matką wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Skarżąca uczy się w Szkole Języka Polskiego w [...], czesne wynosi 200 zł. O. S. uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 1900 zł, ponadto z tytułu umów zlecenia (tłumaczenia internetowe) uzyskuje wynagrodzenie ok. 800 - 900 zł miesięcznie. Stałe opłaty na utrzymanie mieszkania (czynsz najmu, media) wynoszą 1600 zł, opłata za szkołę wynosi 200 zł. Pozostała kwota (ok. 1000 zł) musi wystarczyć na opłacenie wyżywienia, zakupu odzieży itp. Skarżąca i jej matka nie posiadają żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. W związku z osiągnięciem pełnoletności skarżąca – P. M., w odpowiedzi na wezwanie starszego referendarza sądowego, w dniu 20 marca 2018 r. złożyła podpisany własnoręcznie wniosek o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych koszów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając wniosek skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu stwierdzono, że zasługuje on na uwzględnienie. Skarżąca i jej matka nie posiadają majątku. Matka skarżącej otrzymuje wynagrodzenie w wysokości ok. 1900 zł z tytułu umowy o pracę oraz ok. 800 – 900 zł z tytułu umów zlecenia, zatem łącznie ok. 2700 – 2800 zł. Biorąc pod uwagę wysokość stałych comiesięcznych wydatków na utrzymanie mieszkania (w tym czynsz najmu mieszkania) i czesne za szkołę córki – 1800 zł miesięcznie, na utrzymanie konieczne (wyżywienie, odzież, środki czystości i itp.) pozostaje kwota ok. 1000 zł miesięcznie na dwie osoby. W ocenie referendarza sądowego w opisanej sytuacji, należy uznać, że opłacenie kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika we własnym zakresie, mogłoby narazić skarżącą oraz jej matkę na uszczerbek utrzymania koniecznego. Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło