IV SA/Wa 2439/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-18
Skład orzekający: Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która jest w procedurze uchodźczej, otrzymuje zasiłek socjalny i ma męża bezrobotnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jej sytuacja materialna, w tym niski dochód z zasiłku socjalnego i bezrobocie męża, uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca M. A. wniosła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców dotyczącą odmowy nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną: otrzymuje zasiłek socjalny, jej mąż jest bezrobotny od trzech miesięcy, a ponoszone wydatki (czynsz, alimenty, media, wyżywienie) znacząco obciążają ich budżet. Po analizie dokumentów potwierdzających sytuację materialną, sąd uznał wniosek za zasadny.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono skarżącą od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. A. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj.: 1). zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2). ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
M. A. (dalej "skarżąca") wnosząc skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2013 r. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem. Skarżąca pozostaje w procedurze uchodźczej i z tego tytułu uzyskuje pomoc socjalną na pokrycia kosztów utrzymania na terytorium RP we własnym zakresie w wysokości 25 zł dziennie. Mąż skarżącej w okresie od dnia 12 kwietnia 2006 r. do 9 września 2013 r. był zatrudniony na umowę o pracę w pełnym wymiarze czasu i z tego tytułu uzyskiwał wynagrodzenie w wysokości przeciętnie ok. 1700 zł. Stosunek pracy A. K. ustał w dniu 9 września na skutek rozwiązania przez niego umowy o pracę na mocy porozumienia stron. Od 3 miesięcy pozostaje on bez pracy. Skarżąca oraz jej mąż ponoszą następujące wydatki miesięczne: czynsz za mieszkanie - 200 zł, alimenty na rzecz małoletniego O. P. - 400 zł, opłata za energię elektryczną - 50 zł, opłata za wodę - 60-70 zł, usługi komunalne- 270-330 zł, opłata za internet i telefon- łącznie ok. 110 zł. Środki higieny osobistej oraz wyżywienie - ok. 1000 zł. Z rubryki 7 dotyczącej stanu majątkowego wynika, iż wnioskodawczyni nie posiada żądnego majątku, zgromadzonych środków finansowych, ani przedmiotów wartościowych.
Skarżąca uzupełniając w dniu 13 grudnia 2013 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy nadesłała dokumenty źródłowe potwierdzające jej aktualną sytuację majątkową oraz ponoszone wydatki. Z zaświadczenia Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2013 r. wynika, że wnioskodawczyni za miesiąc listopad 2013 r. otrzymała pomoc socjalną w wysokości 750 zł, a za miesiąc grudzień 2013 r. kwotę 775 zł. Skarżąca nie posiada konta bankowego, natomiast saldo końcowe na rachunku bankowym męża skarżącej na dzień 31 października 2013 r. wynosiło 0,00 zł.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku oraz wynikających z nadesłanych w dniu 13 grudnia 2013 r. dokumentów źródłowych i oświadczeń uzasadnia przyznanie wnioskodawczyni prawa pomocy w żądanym zakresie. Przedłożone do akt sprawy zaświadczenie Departamentu Pomocy Socjalnej Urzędu do Spraw Cudzoziemców potwierdza, że jedynym dochodem skarżącej jest zasiłek socjalny na pokrycie kosztów utrzymania na terytorium RP w wysokości ok. 750 zł miesięcznie. Mąż skarżącej od trzech miesięcy pozostaje bez pracy.
Mając na uwadze trudną sytuację skarżącej, a także wysokość ponoszonych wydatków, w tym zobowiązania alimentacyjnego, obciążającego męża skarżącej, przyjąć należy, że ewentualne opłacenie kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego prowadziłoby do powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu strony.
Należy zatem uznać, iż aktualna sytuacja materialna wnioskodawczyni pozwala na stwierdzenie, że spełnia ona przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowiące podstawę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło