IV SA/Wa 2441/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, asesor WSA Marta Laskowska (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...] kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego . Decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...] Wojewoda [...] - stosując się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2005r., sygn.akt IV SA/Wa 547/05 uchylającego decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania W. J. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] (obecnie [...]) w L. – uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o odmowie wymeldowania W. J. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] (obecnie M.) w L. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] przedstawił następujący stan sprawy. Na wniosek Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...] zostało wszczęte postępowanie dotyczące wymeldowania W. J. Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Wójt Gminu R. orzekł o wymeldowaniu wymienionego, która to decyzję utrzymał w mocy Wojewoda [...] w dniu [...] grudnia 2004 r. W uzasadnieniu organy I i II instancji, zgodnie z art. 15 ust. 2ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001 r., Nr 87, poz.960, ze zm.) wskazały, że została spełniona wyłączna przesłanka warunkująca wymeldowanie w drodze decyzji administracyjnej, tj. W. J. faktycznie opuścił dotychczasowe miejsce stałego pobytu. Od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. W. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzje organu odwoławczego. Sąd w uzasadnieniu wskazał, że Wojewoda [...] powinien ponownie rozpatrzeć odwołanie W. J. uwzględniając charakter pobytu odwołującego w W. w świetle załączonych do odwołania dokumentów. W uzasadnieniu decyzji, która jest obecnie przedmiotem kontroli Sądu Wojewoda [...] wskazał następujący stan faktyczny. W dniu 4 listopada 1991 r. na podstawie umowy najmu lokalu W. J. otrzymał mieszkanie służbowe tj. lokal nr [...] przy ul. [...] (obecnie [...]) w L., w którym jest zameldowany na pobyt stały. W dniu 30 grudnia 1993 r. Dyrektor Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...] wyraził zgodę na przejście W. J. z dniem 1 stycznia 1994 r. do pracy w Ministerstwie Sprawiedliwości i udzielił mu urlopu bezpłatnego w trybie art.17 ust.2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela ( Dz.U. z 1982 r., Nr 3, poz.19 ze zm). Obecnie W. J. wraz z rodziną mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. w hotelu pracowniczym Ministerstwa Sprawiedliwości. W dniu 1 kwietnia 2004 r. dokonał zameldowania w przedmiotowym lokalu na pobyt czasowy do dnia 31 maja 2006 r. W swoich wyjaśnieniach wskazuje, że jego pobyt na terenie W. na wyłącznie charakter czasowy i jest związany z wykonywaniem pracy, kształceniem się, a także podyktowany jest względami rodzinnymi. Organ wskazał, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zgodnie więc z obowiązującym prawem jedyną przesłanką jaką bada organ meldunkowy w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego jest fakt opuszczenia lokalu przez określoną osobę. Opuszczenie lokalu wiąże się nie tylko z fizycznym nie przebywaniem, ale i z zamiarem opuszczenia danego lokalu. Dodatkowo organ wskazał, że zgodnie z art. 7 § 1 ustawy ewidencyjnej pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem. Jednocześnie art.8 ust. 1 w/w ustawy wskazuje na sytuacje, kiedy zasadne jest zameldowanie na pobyt czasowy dłuższy niż 2 miesiące. Przepis m.in. w pkt 1 wskazuje na kwestię wykonywania pracy poza miejscem stałego pobytu, a w punkcie 2 na pobyt związany z kształceniem się, leczeniem, wypoczynkiem lub ze względów rodzinnych. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewoda [...] uznał, że aczkolwiek W. J. obecnie nie mieszka w miejscu zameldowania na pobyt stały, to opuszczenie lokalu nr [...] przy ul. [...] (obecnie [...]) w L. nie ma charakteru trwałego. W. J. jest cały czas pracownikiem Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...], a umowa najmu służbowego lokalu nie została wypowiedziana. W. J. fizycznie nie przebywa w dotychczasowym miejscu pobytu stałego, jednakże nie nosi się z zamiarem opuszczenia w sposób trwały mieszkania służbowego w L., a lokal przy ul. [...] w W. traktuje wyłącznie jako miejsce pobytu czasowego, związanego z wykonywaną pracą na terenie W. Zachowanie W. J. nie nosi cech zamiaru opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Wyłączna przesłanka dająca podstawę do wydania decyzji o wymeldowaniu W. J. z lokalu w L. przez organ administracyjny nie została - zdaniem organu – spełniona. Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W Warszawie złożył w imieniu Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w [...] – dyrektor. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zaś w uzasadnieniu skargi wskazał, że argumentacja Wojewody przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sprzeczna jest z ustalonym orzecznictwem NSA. Zdaniem skarżącego nie można zgodzić się z tezą, że o charakterze pobytu w określonej miejscowości decyduje zamiar strony bowiem pojęcie opuszczenia miejsca stałego pobytu należy interpretować w sposób obiektywny. Skarżący wskazał, że W. J. zabrał ze sobą wszystkie sprzęty domowe, zaś w lokalu w W. koncentrują się wszystkie codzienne sprawy jego i jego rodziny, gdzie mieszka i pracuje od 12 lat, natomiast nic oprócz zameldowania nie wiąże go z miejscowością L. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoją argumentację zawartą w decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Organ administracji orzekający w niniejszej sprawie, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny związany jest oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2005 r., sygn.akt IV SA/ Wa 547/05. Jak konsekwentnie podnoszono w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczącym skutków prawnych związania oceną wyrażoną w orzeczeniu sądu, konieczność podporządkowania się tej ocenie może ulec wyłączeniu tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (mającej miejsce po wydaniu wyroku ), a także w sytuacji gdyby orzeczenie to zostało wzruszone. W dacie ponownego orzekania przez Wojewodę [...] wskazane wyżej okoliczności nie zaszły. Orzekając w niniejszej sprawie WSA nakazał organowi II instancji rozpatrując ponownie odwołanie, wnikliwie rozważyć i ocenić charakter pobytu skarżącego w W. w świetle przedłożonych przez tego W. J. dowodów. Wynik zaś tych rozważań winien znaleźć miejsce w uzasadnieniu ponownie wydanej decyzji. Trzeba stwierdzić, że organ nie poczynił w tym zakresie żadnych ustaleń. Jedyną czynnością dowodową było zwrócenie się do Urzędu Gminy w R., kto jest aktualnym najemcą przedmiotowego lokalu. W piśmie zawierającym odpowiedź poinformowano, że mieszkanie zostało przydzielone kolejno dwóm rodzinom. Wojewoda [...] – rozpoznając po raz wtóry odwołanie W. J. - wydał decyzję odmienną od wcześniejszej. Nie wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji aby była ona poprzedzona wnikliwymi rozważaniami, a ocena pobytu odwołującego w W. jest praktycznie tylko opisem faktycznej obecnej sytuacji W. J. W nawiązaniu do wcześniejszych uwag Sądu należy podkreślić, że ocena stanu faktycznego w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego winna dotyczyć zarówno kwestii o charakterze czysto faktycznym, jak i intencji, woli zameldowanego odnośnie tego przebywania. W postępowaniu administracyjnym należało zatem zbadać czy osoba zameldowana świadomie zerwała związki z zajmowanym dotąd lokalem czy też nie. Rozważenia wymagało czy w niniejszej sprawie miejsce stałego pobytu to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania, przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, przyjmuje i nadaje korespondencję. Ale też zwrócić uwagę należy, że wieloaspektowość stanu przebywania na stałe w danym lokalu może prowadzić do wniosku, że sam fakt przejściowej nieobecności w miejscu stałego zameldowania nie upoważniają jeszcze do automatycznego stwierdzenia, że zameldowany opuścił je w rozumieniu, jakie nadaje temu terminowi art. 15 ust. 2 ustawy meldunkowej. Istotne jest rozważnie czy po wyjeździe osoba taka przejawia wyraźną wolę powrotu i utrzymywania związków z miejscem stałego pobytu oraz czy realnie taką możliwość przewiduje. Brak przeprowadzenia ewentualnego postępowania dowodowego, które pomocne byłoby w rozważeniu kwestii wskazanych przez Sąd oraz brak weryfikacji dowodów dołączonych do odwołania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art.153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Uzasadnia to uchylenie zaskarżonej decyzji. W następstwie zapadnięcia niniejszego wyroku Wojewoda [...] rozważy zatem powtórnie okoliczności sprawy uwzględniając wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawarte w orzeczeniu z dn. 31 maja 2005 r. oraz szczegółowo wskaże na jakich dowodach oparł swoje twierdzenia. Jednocześnie Wojewoda [...] rozważy, jakie w kontekście niniejszej sprawy, uprawnienia wynikają w związku z udzieleniem W. J. urlopu bezpłatnego w trybie art.17 ust.2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz.U. z 1982 r., Nr 3 poz.19 z późn.zm). Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na zasadzie art.200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.