IV SA/Wa 2448/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-04
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Magdalena Durzyńska, Anna Falkiewicz-Kluj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie zgody na pobyt tolerowany jest uzasadnione w sytuacji, gdy organ opiera się na nieaktualnych informacjach o sytuacji bezpieczeństwa w kraju pochodzenia, a skarżący podnosi argumenty o zagrożeniu życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego oraz naruszeniu prawa do życia prywatnego i rodzinnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa procesowego przez organy obu instancji. Organy nie przeprowadziły rzetelnej i dogłębnej analizy aktualnej sytuacji w kraju pochodzenia skarżącego, opierając się na nieaktualnych informacjach, co uniemożliwiło prawidłową ocenę, czy ustała przyczyna udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Sąd uznał za niezasadne zarzuty dotyczące naruszenia prawa do życia prywatnego i rodzinnego, wskazując na brak wykazanych związków rodzinnych w Polsce i długoletni nielegalny pobyt skarżącego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia zgody na pobyt tolerowany obywatelowi N. A. z kraju pochodzenia [...]. Wojewoda pierwotnie udzielił zgody na pobyt tolerowany ze względu na konflikt w kraju pochodzenia. Po zakończeniu wojny domowej, organ pierwszej instancji cofnął zgodę, uznając, że przyczyna jej udzielenia ustała. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom nieuwzględnienie realnej sytuacji bezpieczeństwa w kraju pochodzenia, istnienie zagrożeń dla jego życia i wolności oraz naruszenie prawa do życia prywatnego i rodzinnego. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje z powodu naruszeń proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...]. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznano pełnomocnikowi skarżącego koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zgody na pobyt tolerowany 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej jako: "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania obywatela [...] N. A.(dalej: "skarżącego") od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r., orzekającej o cofnięciu udzielonej mu zgody na pobyt tolerowany, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Stan sprawy przedstawiał się następująco:
W dniu [...] stycznia 2006 r. Wojewoda [...] wydał decyzję orzekającą o wydaleniu skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wobec spełnienia przez niego przesłanek z art. 88 ust. 1, 2, 3 i 5 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U., Nr 128, poz. 1175 ze zm.).
Następnie w dniu [...] stycznia 2011 r. Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie udzielenia skarżącemu zgody na pobyt tolerowany, w związku z faktem, że decyzja o wydaleniu nie została wykonana.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. Wojewoda [...] udzielił skarżącemu zgody na pobyt tolerowany na terytorium Polski. Uzasadniając rozstrzygniecie podniósł, że w związku z wybuchem w 2011 r. w [...] antyrządowych protestów i przedłużającego się konfliktu między reżimem [...] powstańcami, nie jest możliwy powrót skarżącego do [...].
Następnie, Wojewoda [...] w wyniku dokonanych ustaleń, że wojna domowa w [...] zakończyła się w dniu [...] października 2011 r., kiedy to oficjalne nowe władze w [...] ogłosiły w [...] wyzwolenie, wszczął w dniu 4 lipca 2012 r. z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia zgody na pobyt tolerowany na terytorium Polski.
Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2012 r. cofnął zgodę na pobyt tolerowany, udzielony skarżącemu decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji powołał się na informację Ambasady RP w [...], opracowaną w marcu 2012r., z której wynika, że obecnie nie ma zagrożenia dla życia lub zdrowia obywateli [...], przy czym stwierdził, że nie można wykluczyć pogorszenia sytuacji pod względem bezpieczeństwa.
Podniósł także, że w lipcu 2012 r. obyły się w [...] wybory parlamentarne, natomiast w dniu [...] sierpnia 2012 r. [...] przekazała swoje kompetencji [...], które obecnie sprawuje władzę w kraju.
W tym stanie rzeczy, wobec treści art. 102 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, Wojewoda podniósł, ze skoro wojna domowa w [...] zakończyła się, należy stwierdzić, że ustała przyczyna dla której została udzielona zgoda na pobyt tolerowany. Organ stwierdził także, że ma świadomość, że w kraju pochodzenia skarżącego nadal trwa proces kształtowania się państwa na nowo, ale nie stanowi to przeszkody w cofnięciu skarżącemu zgody na pobyt tolerowany. Organ zwrócił także uwagę, że skarżący czerpie wiadomości na temat swojego kraju jedynie z gazet i telewizji, nie próbując przy tym nawiązać żadnego kontaktu z palcówką dyplomatyczną swojego kraju w Polsce.
Organ wskazał także, że mając na uwadze treść art. 102 ust. 2 cytowanej ustawy, obecnie wykonaniu podlega decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia 17 stycznia 2006 r. o wydaleniu.
W odwołaniu od ww. decyzji skarżący, powołując się na raport Amnesty International z 2012 r. w sprawie istnienia w [...] różnych grup paramilitarnych i przypadków naruszania praw człowieka stwierdził, że jego życie, wolność i bezpieczeństwo w kraju pochodzenia nadal będą zagrożone. Zarzucił także organowi pierwszej instancji nieuwzględnienie faktu jego wieloletniego pobytu w Polsce i co za tym idzie, naruszenie jego prawa do poszanowania życia rodzinnego i prywatnego.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców rozpatrując sprawę podniósł, że reżim [...], którego skarżący się obawiał, przestał istnieć. Skarżący wskazując domniemane zagrożenia ze strony grup paramilitarnych mających obecnie istnieć w [...], nie przedstawił żadnego związku przyczynowego, wskazującego na możliwości zaistnienia zagrożenia dla jego bezpieczeństwa po powrocie do kraju pochodzenia. Zdaniem organu odwoławczego obawy te należy uznać za nieuzasadnione.
Ponadto organ odwoławczy, odnosząc się do argumentu o nieuwzględnieniu wieloletniego pobycie skarżącego w Polsce i związanym z tym naruszeniem prawa do poszanowania jego życia rodzinnego i prywatnego, podniósł, że jest on całkowicie chybiony, bowiem skarżący nie wykazał, że posiada w Polce jakiekolwiek związki o charakterze rodzinnym.
N. A. wniósł skargę na omówioną wyżej decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2013 r., zarzucając jej naruszenie:
- przepisów prawa materialnego, tj. art. 97 ust. 1, art. 97 ust. 1 pkt 1a, art. 97 pkt 2, art. 102 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
- przepisów postępowania, mających wpływ na wynik sprawy, tj. art. art., 7, 77, 80 k.p.a., poprzez niewłaściwe zgromadzenie i analizę materiału dowodowego oraz niewłaściwą wykładnię prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucił, że przesłanka udzieleniu mu zgody na pobyt tolerowany (decyzją z Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r.), nie ustała. Podniósł, że twierdzenia, iż wojna w [...] oficjalnie się zakończyła, świadczą o tym, że organ nie ma świadomości jak realnie kształtuje się i wygląda sytuacja w tym państwie. Informacje na podstawie których została wydana zaskarżona decyzja, odbiegają od rzeczywistości. Zdaniem skarżącego, powołując się na raporty Amnesty International, wykazał on, że istnieje zagrożenie dla jego bezpieczeństwa w kraju pochodzenia.
Skarżący podniósł także, że organ nie wziął pod uwagę jego wieloletniego pobytu Polsce (17 lat). Przyznał, że co prawda nie wykazał związków rodzinnych w Polsce, jednak organ pomija fakt, że skarżący zasymilował się ze społeczeństwem polskim, tutaj posiada znajomych i przyjaciół. Po siedemnastoletnim pobycie w Polsce nie czuje związków z [...] i nie posiada tam bliskich. W Polsce koncentruje się jego życie prywatne, a w przypadku pozostania na terytorium Polski, z pewnością rozwinie się jego życie rodzinne.
Zdaniem skarżącego, organ nie wziął pod uwagę prawa do życia prywatnego, które również podlega ochronie. Uzasadniając ten argument skarżący powołał się na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i Obywatela, w którym Trybunał odwoływał się do ochrony życia rodzinnego i prywatnego.
Uzasadniając zarzut naruszenia prawa procesowego, skarżący stwierdził, że organ nie zebrał i nie rozpatrzył całokształtu materiału dowodowego, w szczególności nie zebrał w wystarczającym stopniu materiału dowodowego na temat ogólnej sytuacji bezpieczeństwa, nie skorzystał z ogólnodostępnych raportów UNHCR czy Human Rights Watch. Natomiast ten materiał dowodowy, którym organ dysponował - informacja o kraju pochodzenia oraz przytoczone przez skarżącego raporty Amnesty International - potraktowane zostały w sposób wybiórczy, dopasowany do przyjętej tezy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 11 lutego 2014 r., reprezentujący skarżącego pełnomocnik – adw. W. G. podniósł, że w zaskarżonej decyzji błędnie przyjęto, ze sytuacja w [...] jest "względnie stabilna". W jego ocenie uproszczeniem jest przyjęte przez organ założenie, że zagrożenie dla życia, wolności i bezpieczeństwa skarżącego, będące powodem udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany, ustało z momentem obalenia dyktatora [...]. Podniósł, że w [...] stale dochodzi do krwawych zamieszek, na ulicach miast panuje chaos. Wprawdzie nie istnieją już dawne strony konfliktu – dyktatorska i rebeliancka – jednak na ich miejsce pojawiły się nowe w postaci władz świeckich, milicji oraz [...]. Niezgodne z prawdą jest też twierdzenie organu, jakoby w [...] nie istniało powszechne łamanie praw człowieka. Nagminne jest przetrzymywanie w więzieniach bez wyroku sądu i regularne stosowanie tortur wobec osób przetrzymywanych. Pełnomocnik skarżącego powołał się na szereg artykułów prasowych ze stycznia 2014 r. świadczących o tym, że obecnie w [...] panuje chaos, zamieszki i brutalne rządy a poziom bezpieczeństwa jest skrajnie niski (materiały prasowe dotyczące sytuacji w [...] w styczniu 2014 r. dołączył do pisma).
Ponadto wskazał, że analiza bezpieczeństwa w [...], dokonana przez Ambasadę RP w [...], na którą powołuje się organ i której przypisuje szczególne znaczenie, datowana jest na [...] marca 2012 r. Biorąc pod uwagę dynamicznie zmieniającą się sytuację wewnętrzną w [...] po obaleniu dyktatury, analiza ta jest nieaktualna, a co za tym idzie bezprzedmiotowa. Opinia ta, będąca podstawą zaskarżonej decyzji, jest skrajnie nieaktualna i nie może stać się podstawą wydalenia skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, stanowi przepis art. 102 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który stanowi, że zgodę na pobyt tolerowany cofa się, jeżeli ustanie przyczyna, dla której została ona udzielona.
W rozpatrywanej sprawie, jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. orzeczono o wydaleniu skarżącego z terytorium RP, wobec ustalenia , że przebywa w Polsce nieleganie. Następnie dniu [...] stycznia 2010 r. Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie udzielenia skarżącemu zgody na pobyt tolerowany. Postępowanie to zostało zakończone decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., którą udzielono skarżącemu zgody na pobyt tolerowany, podnosząc, że w związku z wybuchem w 2010 r. w [...] antyrządowych protestów i przedłużającym się konfliktem między reżimem [...] a powstańcami, powrót skarżącego do [...] nie jest możliwy.
W lipcu 2012 r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącemu zgody na pobyt tolerowany.
Cofając zgodę na pobyt tolerowany zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. organy powołały się ustalenia, z których wynika, że wojna domowa w Libii zakończyła się w dniu [...] października 2011 r., wobec czego stwierdzono, że ustała przyczyna dla której zostało udzielone zezwolenie na pobyt tolerowany.
Zatem w rozpatrywanej sprawie należy zbadać, czy ustalenia organów, że w stosunku do cudzoziemca, ustała przyczyna udzielenia mu zgody na pobyt tolerowany, jest prawidłowe.
Zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:
1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.;
1a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu;
2) jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu wykonującego decyzję o wydaleniu i od cudzoziemca.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że oceniając, czy w sprawie zachodzą przesłanki do zastosowania omawianej formy ochrony, niezbędne jest przeanalizowanie aktualnej sytuacji w kraju pochodzenia. Walor aktualności analizowanej sytuacji w kraju pochodzenia jest szczególnie istotny, gdy dotyczy kraju, w którym obalono dyktaturę i w którym kształtowanie się nowej władzy, nowych rządów, jest procesem dynamicznym i niestabilnym. W ocenie Sądu, taka sytuacja zachodzi w [...].
Biorąc pod uwagę treść uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji, nie można stwierdzić, aby Wojewoda [...] dokonał rzetelnej i dogłębnej analizy sytuacji w kraju pochodzenia. W tym zakresie organ pierwszej instancji ograniczył się do stwierdzenia, że na podstawie opracowanej przez Ambasadę RP w [...] w marcu 2012 r. informacji na temat sytuacji w [...], można wywnioskować, że "obecnie nie ma zagrożenia dla życia lub zdrowia obywateli [...]", jednocześnie nie wykluczył pogorszenia sytuacji pod względem bezpieczeństwa.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że znajdujące się w aktach sprawy przedmiotowe opracowanie o sytuacji w [...], zawiera także informacje, wskazujące na pewne potencjalne zagrożenia dla mieszkańców [...] (możliwość stosowania kary śmierci, tortur, przetrzymywania więźniów bez procesu w tajnych ośrodkach, bezprawnego działania grup zbrojnych milicji), do czego organy w uzasadnieniach swoich decyzji w ogóle się nie odniosły. Organy obu instancji nie przeanalizowały tych okoliczności w kontekście zagrożeń dla życia, wolności i bezpieczeństwa skarżącego, poprzestając jedynie na lakonicznym i wydaje się zbyt uproszczonym stwierdzeniu, że obecnie nie ma zagrożenia dla zdrowia i życia obywateli [...]. Sąd zgadza się z tezą powołanego przez skarżącego w skardze wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 maja 2005 r., sygn. akt V SA/Wa 1530/04, że ustalenie istnienia przesłanek do przyznania zgody na pobyt tolerowany nie wymaga – w odróżnieniu od przyznania statusu uchodźcy – ustalenia, że cudzoziemiec w razie powrotu do kraju pochodzenia podlegałby prześladowaniu co najmniej tolerowanemu przez władze państwowe. Wystarcza ustalenie, że aplikant nie mógłby liczyć – z różnych przyczyn – na skuteczną ochronę tychże. Organy obu instancji w niniejszej sprawie ustalając, że obecnie w [...] nie ma zagrożeń tego typu, nie uzasadniły swego stanowiska w przekonujący sposób, czym naruszyły art. 107 §3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Należy podkreślić, że Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany z uwagi na konflikt w [...] i decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., takiej ochrony skarżącemu udzielił. Następnie, ponownie działając z urzędu, wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia zgody na pobyt tolerowany, w wyniku dokonania ustalenia, że wojna domowa w [...] zakończyła się w dniu [...] października 2011 r. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, aby cofnąć skarżącemu tę formę ochrony – organy powinny bardzo wnikliwie przeanalizować sytuację w [...], calem ustalenia czy rzeczywiście wydalenie skarżącego do tego kraju (orzeczone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2006 r.) nie narazi go na pogwałcenie jego praw, o których mowa w art. 97 § 1 ustawy o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium RP.
W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że pomiędzy sytuacją jaka zadecydowała o udzieleniu cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany, a sytuacją aktualną w dacie orzekania w przedmiocie jej cofnięcia, istnieje na tyle znacząca różnica, że daję podstawę do stwierdzenia, że przyczyna, za którą stało zastosowanie w przeszłości art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy, ustała. W ocenie Sądu powyższe twierdzenie, nie zostało dostatecznie uzasadnione w zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji, bowiem zabrakło w tych orzeczeniach rzetelnej i aktualnej w dniu orzekania w tym przedmiocie analizy sytuacji w [...].
Ponadto mając na uwadze, że orzeczenie organu drugiej instancji zapadło w dniu [...] sierpnia 2013 r. tj. ok. 17 miesięcy po sporządzeniu opracowania przez Ambasadę RP w [...], należy zgodzić się ze skarżącym, że organ wydając zakażone rozstrzygniecie oparł się na nieaktualnych informacjach o kraju pochodzenia. Zdaniem Sądu, organ drugiej instancji powinien zdawać sobie sprawę,
że sytuacja w [...] jest dynamiczna, tymczasem z uzasadnienia decyzji można wywnioskować, że przyjął, iż z momentem obalenia dyktatury [...], ustało zagrożenia dla życia, wolności i bezpieczeństwa skarżącego, będące powodem wcześniejszego udzielenia skarżącego zgody na pobyt tolerowany.
W rozpoznawanej sprawie, organ odwoławczy w celu ponownego rozpatrzenia sprawy powinien, zgodnie z art. 136 k.p.a. przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów o aktualne informacje o sytuacji w [...], skoro tego nie uczynił naruszył wskazany przepis, jak również przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., w stopniu, mającym niewątpliwie istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto poprzez bardzo lakoniczne odniesienie się do sytuacji w [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ naruszył w sposób istotny przepisy art. 107 § 3 i 11 kpa. Zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 k.p.a. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Obowiązkiem organu odwoławczego przy uzasadnianiu decyzji jest więc ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Niewykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji.
Zatem przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozpatrujący sprawę powinien uzupełnić materiał dowodowy sprawy o informacje o kraju pochodzenia skarżącego, zawierające aktualne informacje na temat sytuacji w [...]. Następnie, na podstawie tych informacji oraz pozostałych okoliczności sprawy, zbadać czy zachodzą przesłanki do cofnięcia skarżącemu zgody na pobyt tolerowany, czemu da wyraz w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Dopiero tak przeprowadzone postępowanie da pełną podstawę do oceny, czy w stosunku do cudzoziemca zachodzą podstawy do cofnięcia mu omawianej ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a tym samym czy w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego.
Oceniając natomiast zarzuty skargi o nieuwzględnieniu przez organy długoletniego pobytu skarżącego w Polsce i w związku tym, naruszeniu prawa skarżącego do życia rodzinnego i prywatnego, Sąd uznał je za niezasadne. Po pierwsze, skarżący nie wykazał związków rodzinnych w Polsce, co sam przyznał w skardze. Powoływanie się natomiast na ewentualne przyszłe założenie w Polsce rodziny, nie uprawnia do skorzystania z ochrony, jaką daje art. 97 § 1 pkt 1a, bowiem przepis ten chroni osoby posiadające aktualnie rodziny w Polsce, a nie dopiero planujące je w bliżej nieokreślonej przyszłości założyć. Po drugie, Sąd nie dopatrzył się także, aby w sytuacji skarżącego zaskarżona decyzja w rozpatrywanym zakresie, naruszała prawo skarżącego do życia prywatnego. Sąd odnosząc się do powyższego zarzutu podkreśla, że Europejski Trybunał Praw Człowieka wielokrotnie stwierdzał, że art. 8 Konwencji nie może być interpretowany w sposób prowadzący do narzucania państwu konieczności poszanowania dokonanego przez cudzoziemca miejsca zamieszkania (por. wyrok ETPC z 9 października 2003 r. sprawa Silvienko v. Łotwa 48321/99). Podkreślić należy, że z faktu długoletniego przebywania w Polsce nie można wywieźć samoistnego uprawnienia skorzystania z omawianej formy ochrony. Okolicznością istotną w sprawie jest nie tylko sama długość pobytu skarżącego w Polsce ale także charakter tego pobytu. Jak wynika z akt sprawy skarżący do Polski wjechał w 1996 r., podczas pobytu w Polsce utrzymywał się z wykonywania prac dorywczych bez wymaganych prawem zezwoleń. Jedynie w okresie od maja 2004 r. do maja 2005 r. posiadał zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Polski. W ocenie Sądu długoletni nielegalny pobyt w Polsce, nie uprawnia skarżącego do skorzystania z ochrony, przewidzianej w art. 97 § 1 pkt 1a ustawy o udzielaniu ochrony cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Podsumowując, należy stwierdzić, że skarga w znacznej części ma usprawiedliwione podstawy, bowiem organy obu instancji naruszyły szereg przepisów prawa procesowego, tj. art. art. 7, 11, 77 § 1, 80, 107 § 3 i 136 k.p.a. w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd orzekł jak w pkt. 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach (pkt. 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 250 powyższej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło