IV SA/Wa 2456/15
WyrokWSA w Warszawie2015-10-20
Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Paweł Groński, Anna Sękowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania od czynności materialno-technicznej wprowadzającej zmiany w ewidencji gruntów i budynków jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Odwołanie przysługuje wyłącznie od decyzji administracyjnej, a nie od czynności materialno-technicznej. Skoro organ ewidencyjny wprowadził zmiany w ewidencji gruntów i budynków w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie uchwały rady powiatu, to postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania od tej czynności jest zasadne. Kwestia zgodności samej uchwały z prawem wykracza poza zakres kontroli sądu w postępowaniu dotyczącym dopuszczalności odwołania.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził niedopuszczalność odwołania Nadleśnictwa D. od zawiadomienia o zmianach w ewidencji gruntów i budynków. Zmiany te polegały na wprowadzeniu nowej jednostki rejestrowej i dopisaniu Powiatu W. jako użytkownika dla działek zaliczonych do dróg powiatowych. Nadleśnictwo D. wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym twierdząc, że zmiana powinna być dokonana w formie decyzji, a nie czynności materialno-technicznej. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Paweł Groński, sędzia WSA Anna Sękowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2015 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] czerwca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził niedopuszczalność odwołania Nadleśnictwa D. z dnia 18 maja 2015 r. od zawiadomienia o zmianach danych w ewidencji gruntów i budynków z dnia [...] maja 2015 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] maja 2015 r. do ewidencji gruntów i budynków na podstawie operatu geodezyjnego i Uchwały nr [...] wprowadzono zmianę polegającą na utworzeniu nowej jednostki rejestrowej [...] i dopisaniu jako użytkownika Powiat W. dla działek [...] i [...] zaliczonych do kategorii dróg powiatowych wyżej wymienioną uchwałą. Nadleśnictwo D. złożyło odwołanie od zawiadomienia z dnia [...] maja 2015 r. o powyższej zmianie.
W argumentował, że w myśl przepisów kodeksu postepowania administracyjnego odwołanie jest środkiem zaskarżenia przypisanym decyzji administracyjnej. W rozpatrywanej sprawie organ dokonał jedynie czynności materialno – technicznej, a zatem brak jest przedmiotu zaskarżenia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniosło Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo D. zarzucając naruszenie:
- przepisów art. 6,7,77 i 104 k.p.a.,
- art. 3, 4, 20, 29, 39, 39 a ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach,
- art. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami,
- art. 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych,
- § 11 pkt e rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2011 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi wywodzono, że Starosta W. wprowadzając zmiany podmiotowe w ewidencji gruntów i budynków dla działek [...] i [...] z obrębu ewidencyjnego S. w gminie R., uczynił to w drodze czynności materialno – technicznej, bez wszczęcia postepowania administracyjnego, twierdząc, że podstawą takiego rozstrzygnięcia jest § 49 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r.; w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Skarżący nie podzielił takiego stanowiska wywodząc, że wprowadzone zmiany dowodzą iż starosta uczynił się użytkownikiem drogi bez podstawy prawnej. W ocenie skarżącego zmiana, która rozstrzyga o istocie sprawy winna być załatwiona w formie decyzji, a nie czynności materialno – technicznej i zawiadomieniem stron o wprowadzonej zamianie. Zdaniem skarżącego podstawą do wpisania jako użytkownika Starosty Powiatu W. nie może być uchwała nr [...], która stwierdza jedynie o zaliczeniu drogi do kategorii dróg powiatowych. Działki nr [...] i nr [...] w ewidencji gruntów budynków widnieją jako las. Artykuł 1 ustawy o drogach publicznych stanowi, że droga publiczna jest drogą z której może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych. W tym przypadku takim przepisem szczególnym jest art. 29 ustawy o lasach określający, że ruch publiczny drogami leśnymi jest dozwolony tylko wtedy gdy są oznakowane drogowskazami dopuszczającymi ruch po tych drogach. Na przedmiotowych działkach nie ma takiego oznaczenia. Przywołana uchwała nie może naruszać planu urządzenia lasu zatwierdzonego decyzją Ministra Środowiska. Zachodzą przesłanki więc przesłanki do stwierdzenia nieważności tej uchwały i brak jest podstaw dla wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Ponadto w ocenie skarżącego stwierdzenie w uchwale, że zalicza się do kategorii drogi powiatowej nie jest tożsame z przypisaniem sobie prawa rzeczowego do użytkowania gruntów państwowych – lasów, na co powołuje się starosta na podstawie § 11 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Skarżący skonstatował, że działanie Starosty W. i Rady Powiatu W. wskazuje na obejście prawa, a tym samym naruszenie zasady praworządności.
W Odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta wykonywana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2015 r., poz. 520 ze zm.) istotę ewidencji gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Przepis art. 20 ustawy określa rodzaje gromadzonych informacji o gruntach ( ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach ( ust. 2). Informacje te mają charakter przedmiotowy - w odniesieniu do gruntów dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeśli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Informacje podmiotowe ( art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wykazania właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części.
Stosownie do treści § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. z 2015 r., poz. 542 t.j.; zwane dalej rozporządzeniem ) starosta obowiązany jest do utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodnie z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Z kolei w myśl § 45 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych.
Wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów według § 46 ust. 1 rozporządzenia następuje z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Zauważyć przy tym należy, iż z przepisów tego rozporządzenia wynika, iż wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków może nastąpić w dwojakim trybie.
Pierwszy tryb ma zastosowanie wówczas, gdy wprowadzenie zmiany do ewidencji gruntów nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego lub uzyskania dodatkowych dowodów, to zmiana następuje poprzez czynność materialno-techniczną w postaci wprowadzenia zmian do bazy danych na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o którym organ tylko zawiadamia( § 49 ust. 1). Natomiast drugi tryb ma zastosowanie wtedy, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów (§ 47 ust.3 rozporządzenia). W tym przypadku organ ewidencyjny przeprowadza w tej sprawie postępowanie administracyjne, które kończy się decyzją administracyjną wprowadzającą zmianę lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany. Ta druga forma ma znaczenie dla zapewnienia stronie prawa do ewentualnego zweryfikowania przez organ odwoławczy w postępowaniu odwoławczym wydanego przez organ pierwszej instancji orzeczenia.
Z powyższego wynika, że w drodze czynności materialno-technicznej wprowadza się zmiany do ewidencji gruntów i budynków gdy stan faktyczny jest bezsporny i jednoznacznie wynika z dokumentacji, o której mowa w ust. 2 § 46 rozporządzenia, a mianowicie z: prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych (pkt 1), opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych (pkt 2), dokumentacji architektoniczno - budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej (pkt 3), ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów ( pkt 4).
Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że wprowadzenie zmian do ewidencji gruntów i budynków nastąpiło z urzędu w oparciu o uchwałę Nr [...] Rady Powiatu W. z dnia [...] października 2011 r. w sprawie zaliczania dróg do kategorii dróg powiatowych oraz ustalania przebiegu dróg powiatowych. Organ zastosował więc pierwszy z przewidzianych trybów wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków, albowiem dokonany on został w oparciu o dokumenty wymieniony w § 46 ust. 2 pkt 1 – to jest uchwałę rady powiatu.
Mając na względzie fakt, że odwołanie zgodnie z art. 127 § 1 k.pa. przysługuje stronie od decyzji wydanej w sprawie we pierwszej instancji, a co za tym idzie nie przysługuje taki środek odwoławczy od dokonanej czynności materialo – technicznie zasadnie organ stwierdził niedopuszczalność odwołanie. W rozpoznawanej sprawie zachodzi bowiem niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych jakim jest brak przedmiotu zaskarżenia, co zobowiązywał organ do zastosowania art. 134 k.p.a.
Podniesione zaś w skardze zarzutu przekraczają granice rozstrzyganej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawy, gdyż dotyczą kwestii oceny zgodności z prawem podjętej przez Radę Powiatu W. uchwały, która stanowiła podstawę wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Nie mają więc znaczenia dla rozstrzyganej sprawy dotyczącej stwierdzenia niedopuszczalności odwołania i nie podlegają ocenie w toczącym się w tej kwestii postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając na względzie powyższe rozważani a skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło