IV SA/Wa 2471/16

WyrokWSA w Warszawie2017-03-24

Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności w zakresie prawidłowości obliczenia kary i obowiązku informacyjnego organu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kluczowe naruszenia dotyczyły braku szczegółowej informacji o sposobie obliczenia kary, niejasności co do sposobu pomiaru obwodu pni drzew, nieodniesienia się do kwestii ilości usuniętych drzew oraz nieprzeprowadzenia dowodu z dokumentu świadectwa legalności pozyskania drewna.
Stan faktyczny
Skarżący K. K. został ukarany karą pieniężną za usunięcie trzech drzew bez wymaganego zezwolenia. Organ pierwszej instancji (Wójt Gminy) wymierzył karę w wysokości ponad 51 tys. zł, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował prawidłowość ustaleń organów, w szczególności sposób obliczenia kary i ilość usuniętych drzew, a także podnosił, że działał w zaufaniu do świadectwa legalności pozyskania drewna. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant spec. Piotr Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) lipca 2016 r. nr (...) w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia (...) stycznia 2016 r. nr (...); 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) na rzecz skarżącego K. K. kwotę 5878,81 (pięć tysięcy osiemset siedemdziesiąt osiem 81/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] lipca 2016 roku znak [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej "SKO"), po rozpatrzeniu odwołania K. K. (dalej "skarżącego") od decyzji Wójta Gminy [...] (dalej także "Wójta") nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., wymierzającej skarżącemu administracyjną karę pieniężną w wysokości 51.909,68 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia trzech drzew gatunku grochodrzew, rosnących na terenie działek o nr ew. [...] i [...] we wsi [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, utrzymało decyzję Wójta w mocy. II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] lipca 2016 r., przedstawia się w sposób następujący: 1. Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. znak [...] Wójt zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie usunięcia bez wymaganego zezwolenia drzew z działki o nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...], której właścicielem jest M. K.. 2. W dniu [...] listopada 2015 roku pracownicy organu przeprowadzili oględziny, podczas których stwierdzili, że z granicy działek (zgodnie ze słupkiem granicznym) o nr ewid. [...] i [...] usunięta została akacja o obwodzie pnia 206 cm. Osobą, która usunęła w/w drzewo był skarżący K. K., który nie posiadał stosownego zezwolenia Wójta. Skarżący przedstawił świadectwo legalności pozyskania drewna z gruntu leśnego nr [...] oraz poinformował, iż drzewo pochylone było nad działką o nr ewid. [...] i uniemożliwiało uprawę terenu. Na granicy działek o nr ewid. [...] i [...] pracownicy organu zastali pniak pozostały po ścięciu drzewa. Właścicielem działki ewidencyjnej o nr [...] położonej w miejscowości [...] jest córka skarżącego D. A. 3. W dniu [...] grudnia 2015 roku właściciel działki nr [...] wniósł o przeprowadzenie ponownych oględzin, ponieważ z działki o nr ewid. [...] zostały usunięte kolejne trzy drzewa (akacje). Jednocześnie do pisma dołączył oświadczenie, w którym twierdzi, iż pierwotne drzewo akacja usunięta została z działki o nr ewid. [...] i oprócz tej akacji z działki o nr ewid. [...] usunięte zostały jeszcze trzy inne akacje oraz poinformował, iż działka o nr ewid. [...] od kilkunastu lat nie była uprawiana. 4. W dniu [...] grudnia 2015 roku skarżący złożył pismo w którym oświadczył, że osobiście usunął drzewa na działkach ewidencyjnych o nr [...] i [...] w miejscowości [...], a "usunięciem drzew pokierowałem się świadectwem legalności pozyskania drewna nr [...] wydanym przez Starostwo Powiatowe w [...] jako odpowiedni dokument pozwalający na usunięcie drzew z działki o nr [...], a nie tylko z pasa leśnego. Kierowałem się tym, że pas leśny znajduje się na tym samym numerze działki co pas rolny. Byłem po prostu niedoinformowany i nieświadomy swego czynu w tej sprawie uważając, że to zezwolenie pozwala na całym obszarze działki o nr [...] usuwać drzewa". 5. W dniu [...] grudnia 2015 roku pracownicy organu przeprowadzili ponowne oględziny, podczas których J. K. wskazał dwie akacje, które zostały usunięte z działki o nr ewid. [...] (zgodnie ze słupkiem granicznym) oraz trzecią akację z której zostały obcięte dwa boczne konary, natomiast trzeci jest żywy (włącznie z pniem). Skarżący potwierdził, że to on wyciął w/w drzewa z tym, że był przekonany, iż uzyskane świadectwo legalności pozyskania drewna wydane przez Starostwo Powiatowe w [...] dotyczy całej działki. Pracownicy organu zastali na działce ewidencyjnej o nr [...] w miejscowości [...] dwa pniaki pozostałe po ściętym drzewie oraz jedno drzewo z usuniętymi dwoma konarami oraz okorowaniem w dolnej części pnia. 6. Zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2015 r. Wójt zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym w sprawie usunięcia drzew bez wymaganego zezwolenia z działek o nr ewidencyjnych [...] i [...] położonych w miejscowości [...]. Strony nie skorzystały z przysługującego im uprawnienia. 7. Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. Wójt wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości [...] zł - ([...]) za usunięcie bez zezwolenia trzech drzew gatunku grochodrzew o obwodzie pni 95 cm, 137 cm i 206 cm z nieruchomości o nr ewid. [...] i [...] położonych w miejscowości [...] oraz wezwał do uiszczenia kary w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W uzasadnieniu decyzji Wójt Gminy [...] wskazał, że za usuwanie drzew bez zezwolenia wójt zobowiązany jest nałożyć administracyjną karę pieniężną, którą ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów. Wobec powyższego organ pierwszej instancji obliczył wysokość kary następująco: - 95 cm x 13,84 zł x 2,37 x 2 = 6.232,15 zł - 137 cm x 13,84 zł x 3,70 x 2 = 14.030,99 zł - 206 cm x 13,84 zł x 5,55 x 2 = 31,646,54 zł. Razem: 51.909,68 zł. 8. W dniu [...] lutego 2016 r. skarżący wniósł do SKO odwołanie od decyzji Wójta z dnia [...] stycznia 2016 r., podnosząc, iż nie wiedział, że na usunięcie przedmiotowych drzew potrzebne jest odrębne zezwolenie, uważał, że wystarczające do tego jest wydane przez Starostę [...] świadectwo legalności pozyskania drewna nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. na podstawie uproszczonego planu urządzania lasu. Usunięte drzewa przeznaczył na opał na zimę. Podkreślił, że jest emerytem, utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, ma chorego syna i żonę, w związku z czym nie jest w stanie zapłacić nałożonej nań kary. III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpatrzyło odwołanie skarżącego od decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., utrzymując tę decyzję w mocy. Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, SKO wskazało w szczególności, co następuje: 1. Odpowiedzialność z tego tytułu usunięcia drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia ma charakter obiektywny; fakt, że sprawca deliktu nie zdawał sobie sprawy z tego, że jego działanie stanowi czyn zabroniony zagrożony karą, nie może stanowić podstawy uwolnienia od odpowiedzialności. 2. Okoliczności niniejszej sprawy nie budzą wątpliwości - sprawca przyznał się do usunięcia drzew, zaprzeczył, jakoby o planowanym usunięciu wiedziała właścicielka nieruchomości, z której drzewa zostały usunięte – D. A., ustalone również zostały zarówno gatunek usuniętych drzew, ich liczba oraz obwody pni, które to dane stanowią podstawę do ustalenia wysokości należnej kary. 3. Przepisy ustawy, regulujące kwestię określenia odpowiedzialności za usunięcie drzew, jak i ustalenie wysokości należnej z tego tytułu kary administracyjnej, zastosowane zostały w sposób prawidłowy, wysokość kary została również ustalona w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew. IV. Skarżący wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję SKO w [...] z dnia [...] lipca 2016r., zarzucając zaskarżonej decyzji: a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: – art. 7, art. 6 i art 19 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 3 pkt 1 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach (Dz. U. 2015 r., poz. 2100, z późn. zm.); – art. 105 w związku z art. 138 § pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego; – art. 15 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego; – art. 7 w związku z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego; – art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. b. naruszenie przepisów materialnych, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: – art. 3 pkt 1 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach; – art. 83f ust. 1 pkt 4 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1651, z późn. zm.); – art. 85 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Skarżący wniósł o: 1. stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...], zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. albo/i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. i umorzenie postępowania, na zasadzie art. 145 § 3 p.p.s.a. ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia przez Sąd ww. wniosku skarżący wniósł o: 2. uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...], zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a. i umorzenie postępowania administracyjnego na zasadzie art. 145 § 3 p.p.s.a.; 3. stwierdzenie wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.; 4. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. V. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: VI. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016, poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016, poz. 718 ze zm.) – dalej p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skargę należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji decyzje te należało wyeliminować z obrotu prawnego. VII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji SKO w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. prowadzi do następujących wniosków: 1. Zaskarżona decyzja została oparta na art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2015, poz. 1651 j.t.) w brzmieniu obowiązującym w dacie jej wydania. W myśl w/w przepisu wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usunięcie drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. Kara ta nakładana jest na posiadacza nieruchomości, albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, albo na inny podmiot, jeżeli działał bez zgody posiadacza nieruchomości, o czym stanowi art. 88 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody. 2. Odnosząc się do zasadniczych zarzutów skargi wskazać należy, że przedmiotową karę pieniężną wymierza się bez względu na przyczynę naruszenia wymagań ustawy o ochronie przyrody oraz niezależnie od tego czy podmiot dopuszczający się takiego deliktu administracyjnego miał świadomość istnienia obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzewa. Decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej za usuniecie drzewa bez zezwolenia ma wreszcie charakter podwójnie związany, tj. organ musi wymierzyć administracyjną karę pieniężną, a wysokość tej kary jest z góry określona stawkami. Odpowiedzialność jaką ponoszą sprawcy tego deliktu należy w świetle poglądów Trybunału Konstytucyjnego zaliczyć do odpowiedzialności typu represyjno - porządkowego, będącej przejawem interwencjonizmu państwowego w sferach, jakie zostały uznane przez ustawodawcę za szczególnie istotne (zob. wyrok z 24 stycznia 2006r., sygn. SK 52/04, OTK ZU nr 1/A/2006, poz. 6). Odpowiedzialność ta, oparta na zasadzie winy obiektywnej, może posługiwać się sankcjami bezwzględnie oznaczonymi i wówczas przybiera charakter odpowiedzialności ustawowej. Ma ona zastosowanie do osób fizycznych, prawnych oraz jednostek nieposiadających osobowości prawnej. Tego rodzaju odpowiedzialność realizowana jest w trybie kodeksu postępowania administracyjnego, a niekiedy w trybie ordynacji podatkowej. W innym wyroku z 4 lipca 2002r. (sygn. P 12/01) Trybunał Konstytucyjny podniósł zaś, że "wolności i prawa konstytucyjnie gwarantowane nie mogą usprawiedliwiać naruszeń prawa ani zwalniać z odpowiedzialności z tym związanej. Na prawa i wolności mogą powoływać się przede wszystkim ci, którzy działają w aksjologicznych ramach tych wolności. Nikt nie może czerpać korzyści z okoliczności naruszenia prawa i dopuszczalnych granic wolności". Jednocześnie Trybunał uznał administracyjną karę pieniężną za środek zdecydowanie mniej dolegliwy niż kara wymierzona przez sąd w wyniku skazania sprawcy w procesie karnym, zwłaszcza w zakresie skutków prawnych skazania. 3. Należy natomiast w pełni przychylić się do stanowiska zajętego w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 24 października 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 661/06, LEX nr 384133, w myśl którego strona obciążona administracyjną karą pieniężną, o której mowa w art.88 ustawy o ochronie przyrody, ma bezwzględne prawo do otrzymania szczegółowej informacji co do sposobu obliczenia kary. Tym samym treść decyzji nakładającej karę winna być w tym zakresie jasna, precyzyjna i czytelna dla przeciętnego obywatela. Z tego obowiązku orzekające w sprawie organy obu instancji nie wywiązały się w sposób właściwy, czym w ocenie Sądu naruszyły nie tylko normę wynikającą z art. 107 § 3 k.p.a., ale także z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. 4. W pierwszym rzędzie zauważyć przyjdzie, że Wójt Gminy [...] w swojej decyzji nie wskazał podstawy prawnej, która stanowiła podstawę wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej. W tym miejscu należy wskazać, że wysokość kary w przedmiotowej sprawie została ustalona w oparciu o regulacje ustawy o ochronie przyrody oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. 2004, Nr 228, poz. 2306 ze zm.), a podstawę wyliczenia kary stanowi ustalenie rodzaju drzewa, co niewątpliwie organy obu instancji uczyniły, oraz stawka za 1 cm obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm. W decyzji organ I instancji wskazał, że obwód pni usuniętych bez zezwolenia akacji wyniósł odpowiednio 95 cm, 137 cm i 206 cm, nie wskazując jednakże, czy chodzi o obwód mierzony przy powierzchni ziemi, czy też o obwód mierzony na wysokości 130 cm, jak nakazuje przepis art. 85 ust. 1 w zw. z art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. W tej kwestii organ ograniczył się bowiem tylko do matematycznego wyliczenia wysokości kary. Należy wskazać, że z materiału dowodowego zgormadzonego w toku postępowania administracyjnego, w tym w szczególności z protokołów z oględzin oraz załączonej do nich dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, że organ I instancji nie wykonał pomiaru pni usuniętych drzew. Przy czym z treści tej decyzji i jej uzasadnienia nie wynika, czy z powodu braku kłód po wyciętych akacjach obwody drzew zostały ustalone na podstawie pozostałych po nich pniakach. Ograny obu instancji w uzasadnieniach decyzji nie wskazały również czy obwody akacji zostały ustalone w oparciu o art. 89 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody. Takie przedstawienie sposobu ustalenia wysokości nałożonej kary pieniężnej, a właściwie jego brak, powoduje, że Sąd nie był w stanie skontrolować prawidłowości poczynionych w tej sprawie ustaleń, w tym przede wszystkim prawidłowości przeprowadzonych obliczeń oraz przyjętych stawek opłat. Dodać należy, że organ odwoławczy, mimo że był zobowiązany, podobnie jak organ I instancji, podjąć wszelkie kroki w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego i wreszcie skontrolowania prawidłowości obliczenia przez organ I instancji wysokość naliczonej kary nie odniósł się w ogóle do tych kwestii w uzasadnieniu swojej decyzji. 5. Pomimo dwukrotnego rozpatrywania sprawy SKO nie odniosło się także do podnoszonej przez skarżącego kwestii nieprawidłowego ustalenia ilości usuniętych drzew. Z treści protokołów z oględzin wynika, że na działkach ewidencyjnych o nr [...] oraz [...] w miejscowości [...] zostały wycięte łącznie trzy akacje. Pomimo kwestionowania przez skarżącego prawidłowości ustalenia liczby wyciętych drzew organ odwoławczy nie ustosunkował się w żaden sposób do tego zarzutu i pominął milczeniem okoliczność, że jedno z drzew na nieruchomości oznaczonej nr [...] zostało jedynie uszkodzone w obrębie korony i podstawy pnia. 6. Trafnie podniosła skarga, że orzekające w sprawie organy nie odniosły się w żaden skonkretyzowany sposób do faktu posiadania przez właściciela nieruchomości świadectwa legalności pozyskania drewna nr [...], nie przeprowadzając dowodu z tego dokumentu pod kątem jednoznacznego potwierdzenia, czy też wykluczenia, że upoważniał on skarżącego (ewentualnie jego córkę) do wycięcia przedmiotowych drzew. Wyjaśnienia wymaga również fakt, czy drzewa będące przedmiotem kontrolowanego obecnie postępowania administracyjnego były jednocześnie przedmiotem postępowania wszczętego wnioskiem właścicielki nieruchomości o numerze ewidencyjnym nr [...] D. A. z dnia [...] lutego 2015 r. i czy postępowanie to zostało zakończone ostateczną decyzją administracyjną. 7. Stwierdzić należy, że z racji bezsporności przyznanego przez skarżącego faktu, że był on wyłącznym sprawcą wycięcia przedmiotowych drzew, działając w szczególności bez zgody właściciela działki nr [...] (ostateczne ustalenie, czy wycięcie przez skarżącego drzew z działki nr [...], należącej do jego córki, nastąpiło w wyniku realizacji uprawnień córki skarżącego, wynikających ze świadectwa legalności pozyskania drewna nr [...], ewentualnie nabytych w toku postępowania wszczętego z wniosku córki z dnia z dnia [...] lutego 2015 r. wymaga natomiast, jak wskazano powyżej, przeprowadzenia stosownych wyjaśnień), przedmiotem kontrolowanego postępowania w oczywisty sposób nie jest ukaranie właściciela działki nr [...] (który poinformował Wójta o nielegalnym wycięciu drzew z jego działki). Tym samym uznać należy, że właściciel działki nr [...] nie posiada w rozpatrywanej sprawie interesu prawnego w rozumieniu art.28 k.p.a., a zatem nie przysługuje mu status jego strony (stwierdzić jednoznacznie należy, że pomimo dokonania zawiadomienia Wójta o wycince drzew, właściciel działki nr [...] nie jest wnioskodawcą postępowania o wymierzenie kary, które to postępowanie zostało wszczęte przez Wójta z urzędu). Sąd orzekający w sprawie niniejszej przychyla się zatem do stanowiska orzecznictwa sądowego, wychodzącego z założenia że jedynym podmiotem posiadającym interes prawny w sprawie związanej z wymierzeniem kary pieniężnej w postępowaniu administracyjnym jest podmiot, który dopuścił się czynu za który przewidziana jest kara. W wyniku postępowania dochodzi do nałożenia kary na sprawcę wycinki drzew bez zezwolenia, ewentualnie do umorzenia postępowania, w przypadku braku podstaw do nałożenia kary na określoną osobę. Nie może być więc uznany za stronę tego postępowania przykładowo właściciel nieruchomości niebędący sprawcą lub niezlecający wycinki innemu podmiotowi, jak też osoba informująca organ o wycięciu drzew. Nałożenie kary pieniężnej przez organ w postępowaniu dotyczącym usunięcia drzew bez zezwolenia na sprawcę, w żaden sposób nie kształtuje bowiem sytuacji prawnej podmiotu będącego właścicielem czy posiadaczem nieruchomości, na której znajdowały się drzewa, a tym bardziej sytuacji prawnej osoby zawiadamiającej o takim zdarzeniu. Nałożenie kary pieniężnej nie wpływa ani na poszerzenie, ani na ograniczenie uprawnień właścicielskich dotyczących nieruchomości. Jedynym celem tego postępowania administracyjnego jest nałożenie kary na sprawcę nielegalnego czynu za popełnienie deliktu administracyjnego, a nie zadośćuczynienie właścicielowi za usunięcie roślin, a więc rekompensowanie szkody. Postępowanie administracyjne w tym przedmiocie jest wyłącznie konsekwencją chronienia przez Państwo interesu publicznego jakim jest zachowanie zasobu roślinnego. Nakładana w postępowaniu kara pieniężna jest zatem prawną konsekwencją naruszenia interesu publicznego, a nie interesu prywatnego właściciela czy posiadacza nieruchomości (por. np. prawomocny wyrok tut. Sądu z dnia 15 grudnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 2208, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). 8. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że decyzje organów obu instancji wydano z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art.7 i 77 § 1 k.p.a. w związku z art.88 ustawy o ochronie przyrody, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji decyzje te podlegały uchyleniu. 9. W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku Wójt ponownie rozpatrzy sprawę wymierzenia skarżącemu administracyjnej kary pieniężnej z tytułu usunięcia drzew bez zezwolenia, uwzględniając oceny sformułowane powyżej. Jednocześnie stwierdzić należy, że przy ponownym orzekaniu w sprawie Wójt zobowiązany będzie uwzględnić regulacje intertemporalne, zawarte w art.4 ust.2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy o lasach (Dz.U. z 2016 r. nr 2249). Z przepisu tego wynika, iż do postępowań w sprawach, o których mowa w art. 88 i art. 89 ustawy o ochronie przyrody, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. (tj. przed dniem 1 stycznia 2017 r.), stosuje się przepisy nowe, chyba że kara pieniężna wymierzona na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody, w brzmieniu dotychczasowym, byłaby względniejsza. Z uwagi na wyeliminowanie przez Sąd decyzji organów obu instancji, wydanych w niniejszej sprawie, Wójt obowiązany jest traktować tę sprawę tak jak sprawę wszczętą i niezakończoną decyzją ostateczną przed 1 stycznia 2017 r., a w konsekwencji powyższego: (-) ustalić który stan prawny (sprzed czy po 1 stycznia 2017 r.) jest względniejszy dla skarżącego, (-) w oparciu o tak poczynione ustalenia, orzec w przedmiocie kary. W tym stanie rzeczy działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt 2 na postawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło