IV SA/Wa 2473/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-16

Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Alina Balicka, Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa nadania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej, a także odmowa udzielenia zgody na pobyt tolerowany, były zgodne z prawem, biorąc pod uwagę więzi rodzinne skarżącego z obywatelem polskim dzieckiem oraz zamiar zawarcia małżeństwa z obywatelką polską?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i odmówiły skarżącemu statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej, ponieważ nie wykazał on przesłanek wynikających z Konwencji Genewskiej. Również odmowa udzielenia zgody na pobyt tolerowany była zasadna, gdyż skarżący nie udowodnił istnienia życia rodzinnego w Polsce, które uniemożliwiałoby jego wydalenie, a jego związki z dzieckiem i zamiar zawarcia małżeństwa nie stanowiły wystarczającej podstawy do udzielenia tej formy ochrony.
Stan faktyczny
Skarżący, H. D., obywatel [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, powołując się na długotrwały pobyt w Polsce, posiadanie dziecka będącego obywatelem polskim, zamiar zawarcia małżeństwa z obywatelką RP oraz potrzebę opieki nad rodzicami. Organy administracji odmówiły nadania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej, uznając wniosek za bezzasadny. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy nadania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej, ale uchyliła decyzję w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. oraz prawa do życia rodzinnego i praw dziecka.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 Nr [...] Rada do Spraw Uchodźców działając na podstawie art. 89p ust. 1 oraz art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1, art.34 ust.1 pkt. li 6 " jak też art. 48 ust 2 i ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. poz. 680) oraz art. 138§ 1 pkt 2 k.p.a, po rozpatrzeniu odwołania Pana: H. D. obywatela [...] od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nr [...] z dnia [...]. 05.2013 r. orzekającej o : 1 .rozpatrzeniu wniosku, jako oczywiście bezzasadnego, 2. odmowie nadania statusu uchodźcy, 3. odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, 4. wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany, 5. zakazie ponownego wyjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy. W części dotyczącej pkt 1-4: utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, zaś w części dotyczącej pkt 5: uchyliła zaskarżoną decyzję i umorzyła postępowanie organu l instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że odwołujący się w dniu 15.03.2011 r. złożył do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej. Jako motyw wyjazdu z kraju pochodzenia i ubiegania się o status uchodźcy Wnioskodawca podał fakt przebywania w Polsce od 1997 r., mieszkania w naszym kraju jego rodziny, bycia ojcem dziecka - obywatela polskiego oraz zamiar zawarcia związku małżeńskiego z obywatelką RP. W dniu [...].05. 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją nr [...] po rozpatrzeniu wniosku jako oczywiście bezzasadnego -odmówił nadania p. H. D. statusu uchodźcy w rozumieniu Konwencji dotyczącej statusu uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28.07.1951 r. oraz Protokołu dotyczącego statusu uchodźców, sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31.01.1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 i 517) i stwierdził, że brak jest przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, a nadto nie występują okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej, powołując się na art. 34 ust. 1 pkt 1 i 6, art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 2 Ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto postanowił o wydaleniu Strony z terytorium RP i zakazał ponownego wjazdu na terytorium RP i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy. Organ stwierdził, że Cudzoziemiec nie udowodnił, że spełnia przesłanki konwencyjne i ustawowe do nadania mu statusu uchodźcy w RP, jak też nie zachodzą w jego przypadku przestanki dotyczące ochrony życia rodzinnego. Cudzoziemiec mimo złożenia dwa lata temu deklaracji o zamiarze uregulowania kontraktów z małoletnim O. T. i mimo otrzymania wezwania nie przekazał organowi informacji na temat ostatecznych rozstrzygnięć w tej sprawie. W tej sytuacji organ uznał, że dalsze przedłużanie postępowania w sprawie nadania Stronie statusu uchodźcy nie leży w interesie społecznym i rozpatrzył jego wniosek na podstawie dotychczas zebranego materiału dowodowego. Pełnomocnik Cudzoziemca złożył odwołanie od decyzji organu I instancji wnosząc o jej uchylenie w całości i udzielenie jego Mocodawcy zgody na pobyt tolerowany lub o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Odwołanie zarzuca, że decyzja została wydana nie tylko przedwcześnie, ale również z naruszeniem przepisu art. 7 k.p.a oraz art.97 ust.1 pkt.la ustawy o ochronie poprzez naruszenie prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji Rzymskiej oraz praw dziecka określonych w konwencji o prawach dziecka przyjętej przez ZO Narodów Zjednoczonych dnia 20.11.1989 roku. Rozpatrując odwołanie Strony od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniesione w terminie, Rada do Spraw Uchodźców wskazała, że obecnie rozpatrywany wniosek z dnia 15.03.2011 r. o nadanie statusu uchodźcy jest już drugim z kolei. Pierwszy wniosek Cudzoziemiec złożył do Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców w dniu 19.11.2002 r. Podał w nim, że należy do [...], od 1977 r. mieszkał na stałe w [...], posiada wykształcenie średnie, pracował jako kierowca autobusu w przedsiębiorstwie [...] w [...], jest stanu wolnego, odbył zasadniczą służbę wojskową Na terytorium RP dotarł nielegalnie we wrześniu 2000 r. przekraczając granicę polsko- czeską. Wcześniej w naszym kraju przebywał przez miesiąc w 1998 r. W Polsce zajmował się handlem odzieżą na bazarze w G. Z powodu prowadzenia samochodu w stanie nietrzeźwym przebywał przez dwa miesiące w areszcie śledczymi w G. (vide k. 19). Jako powód opuszczenia [...] podał brak możliwości znalezienia pracy przez rodziców i otrzymywanie przez niego wynagrodzenia w wysokości 50 USD. Wyjechał, aby lepiej i bezpiecznie żyć (vide k. 15 i 16 akt [...]). W trakcie przesłuchania statusowego akcentował materialne powody wyjazdu: "Wyjechałem z powodu biedy. Nie było tam pracy. Nie mogłem znaleźć stałej pracy. Przyjechałem do Polski, żeby handlować. Chce się także uczyć. Rodzice i brat mieszkają w Polsce". Cudzoziemiec dodał, że ma problemy z władzami polskimi, gdyż będzie miał rozprawę sądowa za prowadzenie samochodu pod wpływem alkoholu. Zadeklarował, że nie należał do żadnej z partii politycznych, nie był zatrzymywany, aresztowany. Dnia [...].11.2002 r. Prezes UdRiC decyzją [...] postanowił odmówić nadania Cudzoziemcowi statusu uchodźcy z powodu oczywistej bezzasadności wniosku. W odwołaniu od tej decyzji Cudzoziemiec zarzucił, że organ nie wziął pod uwagę, że jest Świadkiem Jehowy i z tego powodu był w [...] prześladowany. Rada do Spraw Uchodźców po przeprowadzeniu postępowania uznała to oświadczenie złożone po otrzymaniu decyzji negatywnej i rażąco sprzeczne z jego wcześniejszymi deklaracjami za nieprawdziwe i decyzją [...] wydaną dnia [...].12.2002 r. utrzymała zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W okresie [...].04.2008 r. do [...].01.2011 r. Wojewoda [...] udzielał Cudzoziemcowi zezwoleń na zamieszkanie na czas oznaczony. W dniu 11.01.2011 r. Cudzoziemiec złożył kolejny wniosek. Dnia [...].02.2011 r. Wojewoda orzekł o wydaleniu Cudzoziemca z terytorium RP i dnia [...].03.2011 r. Wojewoda [...]odmówił Aplikantowi zezwolenia na zamieszkania na czas oznaczony. Jak zostało wskazane wyżej p. H. D. w dniu 15.03.2011 r. złożył drugi wniosek o nadanie mu status uchodźcy w RP i Szef UdsC uchylił decyzją Wojewody [...] o wydaleniu go z terytorium RP. Rada z analizy deklaracji zawartych we wspomnianym wniosku powzięła, że Cudzoziemiec zadeklarował, że jest chrześcijaninem, jest kawalerem, od 1977 do 1997 r. zamieszkiwał na stałe w [...], posiada wykształcenie średnie, nie ma żadnego zawodu i nie wskazał, aby kiedykolwiek posiadał zatrudnienie. Jest zdrowy i pełnosprawny (vide k. 19). Podał, że kraj pochodzenia opuścił w 1997 r. i przebywa w Polsce od tego momentu. Zaznaczył, że od 1997 r. przebywa w Polsce. Przebywał w [...] i po raz ostatni wjechał na terytorium RP dnia 06.01.2011 r. Do dnia 09.01.2011 r. posiadał ważna kartę pobytu w RP. Oświadczył, że nie był prześladowany w kraju pochodzenia, nie był poddawany przemocy, nie był zatrzymany lub aresztowany, nie należał do żadnej partii politycznej lub organizacji. Podał, że w Polsce przebywa jego rodzina: ojciec i matka w procedurze Wojewody [...], brat posiada pobyt stały, a siostra czasowy. W uzasadnieniu wniosku podał, że w naszym kraju przebywa od 1997 roku i chce w nim dalej mieszkać, gdyż tutaj jest jego dom. W Polsce ma 7-letniego syna O. T., który jest obywatelem polskim. Chce mieszkać blisko swojego syna, aby go wychować. Chce się też zajmować swoimi rodzicami, gdyż wymagają opieki. Nosi się z zamiarem zawarcia związku małżeńskiego. W trakcie przesłuchania statusowego potwierdził fakt przebywania w Polsce od 1997 r. i zamieszkiwania wraz z rodziną. Mieszka razem z rodzicami i utrzymuje się z dorywczych prac jako mechanik samochodowy. Odpowiadając na pytanie, co się zmieniło w jego życiu od otrzymania decyzji negatywnej w 2002 na jego wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy podał, że w 2002 r. urodził się jego syn O. Nie jest razem z matką dziecka, która dwa lata temu zawarła związek małżeński z innym mężczyzną. W akcie urodzenia syna wpisano tylko jego imię, gdyż teściowa i matka dziecka twierdziły, że ponieważ przebywa nielegalnie w Polsce podanie jego danych personalnych może skutkować zatrzymaniem go i deportacją. Syna widuje czasami, gdyż jest z babcią ale nie widuje gdy jest z matką. Nie mają dobrych kontaktów. Został pozbawiony przez sąd władzy rodzicielskiej i zasądzono alimenty. Nosi się zamiarem o wystąpienie do sądu w celu umożliwienia mu kontaktów z dzieckiem. Ponadto 1,5 roku temu (nie pamięta dokładnie) wystąpił do sądu o uznanie jego ojcostwa. Obecnie pozostaje w nieformalnym związku z obywatelką polską p. B. P. ale nie mieszkają razem. Planują zawarcie małżeństwa, ale dopiero wtedy, gdy będzie przebywał w Polsce legalnie. Trzykrotnie otrzymywał zgodę Wojewody [...] na pobyt czasowy, ale ostatnim razem złożył wniosek po upływie terminu, gdyż przebywał już nielegalnie. Wyjechał na [...] w celu przeczekania. Wojewoda nie wyraził zgody uważając, że tocząca się sprawa o ustalenie ojcostwa nie jest wystarczającym powodem do udzielenia zgody na pobyt czasowy. Ojciec sprzedał mieszkanie w [...] i rodzina kupiła je w Polsce. Mieszka razem z nimi i sprawuje nad nimi opiekę, gdyż matka ma nadciśnienie i problemy z żylakami. Jako uzasadnienie faktu złożenia wniosku o nadanie statusu uchodźcy, podał, że chce mieszkać w Polsce legalnie, ożenić się, uczestniczyć w wychowaniu syna. Podkreślił, że w [...] nie był prześladowany, zatrzymywany, poddawany przemocy łub skazany wyrokiem sądu. Nie należał do żadnej z partii lub organizacji. Do [...] nie chce wracać, gdyż nie ma tam nikogo. Nie żądał przesłuchania świadków, ani też nie przedstawił żadnych dowodów w sprawie. Dnia 02.06.2011 r. pełnomocnik skierował do UdsC skrócony odpis aktu urodzenia małoletniego O. T., urodzonego [...].09.2004 r. wskazującego jako ojca H. D. oraz kopię wyroku Sądu Rejonowego w Z., Wydział [...] Rodzinny i Nieletnich z dnia [...].03.2011 r. ustalający, że powód H. D. jest ojcem małoletniego O. T. oraz że powodowi nie przysługuje władza rodzicielska i zasądza alimenty na rzecz małoletniego. Dnia 13.10.2011 r. wpłynęło do UdsC pismo Komendy Miejskiej Policji w Z. o zatrzymaniu Wnioskodawcy i postawieniu mu zarzutu popełnienia przestępstwa art. 178a ust.1 kk. Stwierdza ono "że Cudzoziemiec dobrowolnie poddał się karze 2 letniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz zapłacenia grzywny. Dnia 19.08.2011 r. pełnomocnik Strony skierował do UdsC pismo z wnioskiem o włączenie do akt sprawy opatrzonego data 19.08.2011 r. pozwu jego Mocodawcy do Sądu Rejonowego w Z. o uregulowanie kontaktów z małoletnim O. T. Dnia 28.10.2012 roku pełnomocnik przesłał kopię wezwania Strony przez Sąd Rejonowy w [...] Wydział Rodzinny na dzień 29.10.2012 roku w sprawie ustalenia kontaktów z małoletnim O. T. W dniu 04.04.2013 r. Urząd do Spraw Cudzoziemców skierował do pełnomocnika Strony pisemnej wezwanie o przedstawienie w terminie do 22 kwietnia 2013 r. informacji o decyzji sądu w sprawie uregulowania kontaktów jego Mocodawcy z małoletnim synem oraz przesłanie rozstrzygnięć wydanych w powyższej sprawie. Jednocześnie organ zgodnie z art.54 ust. 1 pkt.5 i 6 Kpa poinformował, że niezastosowanie się do niniejszego wezwania spowoduje, że sprawa zostanie rozpatrzona w oparciu o dotychczasowy zebrany materiał dowodowy (yide k.155). Równie z 04.04.2013 r. UdsC poinformował pisemnie pełnomocnika o dyspozycji art. 10 Kpa oraz o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych materiałów, dowodów oraz zgłoszonych żądań w terminie do dnia 22.04.2013 roku. W dniu 10.05.2013 r. (wpływ 15.05.2013 roku) pełnomocnik poinformował UdsC o pojawieniu się nowych okoliczności w sprawie mogących mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. Jedna z nich jest konieczność opiekowania się przez Mocodawcę ojcem który jest chory na chorobę nowotworową -rak gruczołowaty płuca lewego. Dołącza zaświadczenie ze szpitala Chorób Płucnych w P. (vide k.179 - 180). Rozpoznając sprawę organ odwoławczy uznał, że gdyby Wojewoda nie odmówił udzielenia Cudzoziemcowi zgody na pobyt czasowy - Cudzoziemiec nie wszcząłby procedury uchodźczej, by opóźnić wydanie i wykonanie decyzji o wydaleniu. W świetle powyższego należy uznać decyzję Szefa UdsC o uznaniu w trybie art.34 ust.1 pkt. 1 i 6 ustawy - jego wniosku za oczywiście bezzasadnym - jako trafną i zgodną z prawem. Zostało dowiedzione, że Cudzoziemiec przyjechał do Polski w 1997 r. w celach zarobkowych. Po 5 letnim pobycie w naszym kraju w 2002 r. wystąpił o nadanie mu statusu uchodźcy- otrzymał jednak decyzję negatywną z powodu oczywistej bezzasadności jego wniosku. W ocenie Rady do Spraw Uchodźców p. H. D. nie jest uchodźcą w rozumieniu Konwencji Genewskiej i Protokołu Nowojorskiego, zatem decyzja organu I instancji o odmowie nadania Wnioskodawcy statusu uchodźcy była trafna. Cudzoziemiec, nie tylko nie wykazał, ale też w swych deklaracjach nie oświadczał, że posiada jakiekolwiek obawy przed prześladowaniami z przyczyn wskazanych w Konwencji Genewskiej, to jest z powodu jego rasy, narodowości, religii, przynależności do określonej grupy społecznej lub poglądów politycznych. Fakt, że pełnomocnik Strony w odwołaniu wnosząc o uchylenie decyzji w całości podniósł jedynie zarzuty dotyczące art. 97 ust. 1 pkt. 1 a ustawy i wnioskował o wyrażenie zgody jego Mocodawcy na pobyt tolerowany- oznacza, że podziela on trafność ustaleń co do odmowy uznania p. H. D. za uchodźcę. Zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia, czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP, bądź ochrony uzupełniającej. Jak zostało wykazane wyżej podstawą do objęcia cudzoziemca jedną z form ochrony międzynarodowej nie jest sytuacja panująca w kraju jego pochodzenia, stan poszanowania praw człowieka i obywatela, poziom oświaty czy opieki zdrowotnej, lecz czy konkretny Aplikant wyczerpuje przesłanki ujęte w zamknięty katalog przyczyn wymienionych w Konwencji Genewskiej i Protokole Nowojorskim. Konwencja Genewska dotyczącą statusu uchodźców określa przesłanki, jakie winny być spełnione, aby państwo mogło cudzoziemcowi przyznać status uchodźcy. W ocenie Rady organy w pełni zrealizowały dyspozycje art. 18 ustawy o ochronie poprzez wnikliwe wzięcie pod uwagę osobistych uwarunkowań Cudzoziemca. Wszystkie oświadczenia zostały wnikliwe zbadane, ustalono stan faktyczny sprawy i zasadnie uznano, że Wnioskodawca nie spełnia przesłanek do objęcia go opieką międzynarodową na terytorium RP. Z tych też względów Rada do Spraw Uchodźców uznała, że Cudzoziemiec nie spełnia przesłanek do objęcia go ochroną uzupełniającą na terytorium RP i zgodnie z art. 20 ust.1. cytowanej ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP należy odmówić jej udzielenia. Mając na uwadze, że w przypadku odmowy objęcia Wnioskodawcy ochroną uzupełniającą na terytorium RP orzeka się o zasadności udzielenia zgody na pobyt tolerowany z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1 a. Zgodnie z tymi przepisami cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, lub wydalenie naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu ww. Konwencji lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Analiza przeprowadzona przez organy obu instancji wykazała, że przesłanki wymienione w art. 97 ust. 1 cytowanej ustawy nie występują w stosunku do Strony. Rozstrzygnięcie sprawy w części zgody na pobyt tolerowany wymaga od organu dokonania oceny sytuacji w kraju, do którego cudzoziemiec miałby zostać wydalony, a więc po raz kolejny w odniesieniu do jego kraju pochodzenia. W sprawie nie ujawniły się bowiem żadne inne okoliczności, które wskazywałyby, że wydalenie ma nastąpić do któregokolwiek innego państwa. Rozpatrzenie następuje w oparciu o stan faktyczny, który już wcześniej wyczerpująco opisano, zmienia się jednak norma prawna, do której należy go odnieść — na tym etapie organ powinien przeanalizować ustalony już stan faktyczny pod kątem wystąpienia zagrożeń, o których stanowi art. 97 ww. ustawy. Postępowanie przeprowadzone przez obydwa organy ponad wszelką wątpliwość wykazały, że bezpieczeństwo Strony nie było zagrożone przed wyjazdem do Polski i nie ma podstaw do zasadnego twierdzenia, że zagrożenia takie mogą się pojawić po powrocie do kraju pochodzenia. Rada do Spraw Uchodźców dokonała w oparciu o opracowania eksperckie ponownej analizy sytuacji w kraju pochodzenia Strony w celu ustalenia, czy zaistnieją przesłanki wskazane w przytoczonym artykule 97 ust. 1 pkt. 1 ustawy o ochronie. W konkluzji przeprowadzenia postępowania odwoławczego oraz odniesieniu się do argumentów podniesionych w tekście odwołania Rada stwierdza, że w przypadku powrotu Cudzoziemca do kraju pochodzenia nie można uznać za wiarygodne, aby znalazł się w sytuacji rzeczywistego ryzyka zagrożenia jego prawa do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub też, aby został poddany torturom albo nieludzkiemu traktowaniu, karaniu, zmuszany do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego czy ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Obywatela sporządzonej Rzymie dnia 04.11.1950 r., zaś Strona ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik Strony stawia zarzut, że została ona wydana przedwcześnie. Rada ocenia to stwierdzenie jako niemożliwe do zaakceptowania i całkowicie błędne. Pełnomocnik wydaje się zapominać o fakcie, że wraz z Mocodawcą zataił przed organem I instancji znany mu fakt, że w marcu 2012 r. Sąd Rejonowy w G. wydał orzeczenie, w którym odmówił przyznania cudzoziemcowi kontaktów z małoletnim synem, a cudzoziemiec złożył apelacje. Pełnomocnik był wezwany pismem organu I instancji do poinformowania UdsC przed wydaniem przez niego decyzji o wyniku postępowania w tej sprawie w terminie do dnia 22.04.2013 r. pod rygorem nie wzięcia przesłanki kontaktów z dzieckiem przy wypracowaniu rozstrzygnięcia. Mimo to pełnomocnik przemilczał sprawę wspomnianego wyroku i podniósł ją dopiero w odwołaniu stawiając bezpodstawny i chybiony zarzut przedwczesnego orzeczenia decyzji. Ponadto podnoszenie zarzutu, że organ I instancji nie odniósł się do okoliczności, którą Strona i pełnomocnik przed nim zataił, Rada odrzuciła ten zarzut jako bezpodstawny i sprzeczny z zasadami zaufania społecznego. Należy zwrócić uwagę, że twierdzenia pełnomocnika o wyroku z marca 2013 r. oraz apelacji wniesionej przez Stronę są całkowicie bezpodstawne, gdyż nie zdają sobie trudu ich udowodnienia. Pozwala to domniemywać, że albo ta informacja nie jest zgodna ze stanem faktycznym, albo też orzeczenie sądu zawiera stwierdzenia zdecydowanie niekorzystne dla jego Mocodawcy. Podnoszenie takiego zarzutu w sytuacji ukrywania istotnej informacji jest wskaźnikiem niskiej wiarygodności i stanowi rżące naruszenie art. 37ust. 1 pkt.2 ustawy o ochronie. Rada bardzo wnikliwie zbadała, czy w przypadku Wnioskodawcy zachodzi przesłanka ochrony życia rodzinnego. Przedstawiona wyżej analiza wykazała, że Cudzoziemiec uzyskał uznanie ojcostwa małoletniego O. T. Nasuwa się jednak zasadnicze pytanie - czy można stwierdzić, że w jego wypadku zachodzi życie rodzinne i sprawowanie opieki rodzicielskiej nad małoletnim. Wyrok Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] marca 2011 r. pozbawił go władzy rodzicielskiej nad małoletnim O. i utrzymał wyrok z marca 2012 roku. Za takim orzeczeniem muszą przemawiać bardzo zasadne względy i nie sposób uznać niczym nie udokumentowanego twierdzenia pełnomocnika o złożeniu apelacji za przesłankę przemawiającą za udzieleniem zgody na pobyt tolerowany. Nie można też zasadnie uznać, że wydalenie Cudzoziemca w sytuacji, gdy nie sprawuje władzy rodzicielskiej, nie uczestniczy w wychowaniu chłopca i ma z nim jedynie sporadyczne kontakty w sytuacji, gdy Sąd nie wyraził na nie zgody - że wydalenie go będzie stanowiło naruszanie Konwencji o ochronie praw dziecka. Rada odnotowuje, że Cudzoziemiec nie był pewien kiedy urodził się jego syn " gdyż podczas przesłuchania statusowego wskazał datę 2002 r., podczas gdy w rzeczywistości był to 7 września 2004 r. Cudzoziemiec od lat nie mieszka z dzieckiem, a jak sam przyznał miał z nim kontakty sporadyczne, gdyż jest im przeciwna matka dziecka p. M. (S.) T. Zachowuje też wymowne milczenie w sprawie wywiązywania się z nałożonego na niego wyrokiem sądowym obowiązku alimentacyjnego. W konkluzji Rada stwierdziła, że trwająca już dwa lata sprawa kontaktów Wnioskodawcy z małoletnim synem-szczególnie w świetle dwóch wyroków pozbawiających go władzy rodzicielskiej - nie może być traktowana, jako potwierdzenie istnienia życia rodzinnego między Wnioskodawcą a jego małoletnim synem i wydalenie Cudzoziemca z terytorium naszego kraju jako naruszenie życia rodzinnego, które nie istnieje. Ponadto należy dodać, że jeśli Cudzoziemiec będzie chciał utrzymywać kontakty - to po wydaleniu go do kraju pochodzenia będzie mógł się ubiegać o krótkoterminowe wizy pozwalające na przyjazdy do Polski. W odwołaniu jako kolejną przesłanka życia rodzinnego jest ponoszony zamiar zawarcia przez Cudzoziemca związku małżeńskiego z obywatelka polską. Składając wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy w RP Cudzoziemiec jako swoją przyszłą żonę wskazywał p. B. P. Tymczasem pełnomocnik w piśmie do UdsC oraz odwołaniu twierdzi, że jego Mocodawca ma plany matrymonialne wobec już zupełnie innej osoby, a mianowicie p. K. S. Nie sposób uznać tych oświadczeń za wiarygodne i Rada oddaliła je. Cudzoziemiec oraz jego pełnomocnik jako kolejną przesłankę przemawiająca ich zdaniem za wyrażeniem zgody na pobyt tolerowany podnoszoną kwestię sprawowania opieki nad mieszkającymi na stałe w Polsce rodzicami. Cudzoziemiec deklarował, że matka cierpi na cukrzycę, nadciśnienie i żylaki wymaga stałej opieki. Warto zwrócić uwagę, że nie uwiarygodnił swoich deklaracji żadnymi dowodami, w tym potwierdzającymi jego twierdzenie o konieczności sprawowania całodobowej opieki. Pełnomocnik w swoim piśmie do UdsC z dnia 10.05.2013 r. podnosi też sprawę stanu zdrowia ojca Wnioskodawcy cierpiącego na raka gruczołowatego płuca lewego. Postawiony zarzut, że organ nie uwzględnił tej kwestii — jest również bezzasadny i chybiony, gdyż pismo i zaświadczenie Szpitala Chorób Płucnych w P. wystawione 10.04.2013 r. pełnomocnik skierował do organu I instancji w miesiąc później już po wydaniu decyzji. Rada zapoznała się ze wspominanym zaświadczeniem stwierdzając, że jest to potwierdzenie 6-ciodniowej hospitalizacji i zalecenie diety i następnej konsultacji. Warto podkreślić, że orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka jednoznacznie stwierdzą że wskazana w art.8 KpCz ochrona życia rodzinnego nie może być rozumiana jako nakładająca na państwo nie jako automatyczny obowiązek respektowania wyboru kraju pobytu, który nie jest krajem pochodzenia i zezwalania na połączenie się rodziny. W świetle orzecznictwa jest dowiedzione, że dla uzyskanie zgody na pobyt tolerowany jest wykazanie, że posiada się związki rodzinne w Polsce. Konieczne jest wykazanie, że interwencja państwa w to życie jest niedopuszczalna. Tymczasem nie można się zgodzić z twierdzeniem Strony, że jest on jedynym członkiem rodziny mogącym sprawować opieką nad swoimi rodzicami. Obowiązek ten rozkłada się również na wszystkich pozostałych jej członków. Brat Wnioskodawcy zamieszkuje podobnie, jak i rodzice w Z., a jego siostra w G. Oznacza to, że twierdzenie, iż jest on jedyną osobą mogącą sprawować opiekę pozbawione jest podstaw i sprzeczne ze stanem faktycznym. W ocenie Rady nie ma zatem podstaw aby uznać, że zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie wnioskodawcy zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP. Rada uchyliła zaś zaskarżoną decyzję w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw Schenen przez okres 6 miesięcy i umorzyła postępowanie organu w tej kwestii, gdyż w opinii Rady rozstrzygnięcie w tym zakresie pozbawione jest podstawy prawnej. W dniu 26 września 2013 r. do Sekretariatu Rady do Spraw Uchodźców wpłynęła skierowana przez Cudzoziemca do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga na decyzję Rady z dnia [...].08. 2013 r. oraz na poprzedzająca ją decyzję organu I instancji [...] z dnia [...].05.2013 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie: - art.7 k.p.a poprzez niepodjęcie z urzędu wszelkich czynności niezbędnych dla dokładanego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a także poprzez naruszenie interesu społecznego i słusznego interesu strony, - art.97 ust.1 pkt.la ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez naruszenie prawa do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 04.11.1950 roku oraz praw dziecka określonych w konwencji o prawach dziecka przyjętej przez ZO ONZ dnia 20.11.1989 roku. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że składając 15.03.2011 roku drugi z kolei wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy w RP uzasadnił go długotrwałym pobytem w naszym kraju, legalnym pobytem w nim całej jego najbliższej rodziny, posiadaniem w Polsce dziecka będącego obywatelem RP, a także zamiarem zawarcia związku małżeńskiego z obywatelka polską. Dodał, że we wniosku wskazał fakt sprawowania opieki nad rodzicami oraz zamiar uczestnictwa w wychowaniu małoletniego syna i utrzymywania z nim kontaktów. Wyjaśnił, że syna swego widuje rzadko, ponieważ kontakty z nim są utrudniane lub uniemożliwiane przez jego matkę. W dniu 23.11.2011 roku wystąpił do Sądu Rejonowego w Z. z wnioskiem o ustalenie kontaktów z dzieckiem. Sprawa ta została przekazana do kompetencji Sądu Rejonowego w G. Cudzoziemiec wniósł skargę na przewlekłość postępowania i w marcu 2013 roku Sąd Rejonowy w G. wydał orzeczenie, w którym odmówił przyznania kontaktów z małoletnim synem O. T., ale wyrok ten nie jest prawomocny, została wniesiona apelacja do Sądu Okręgowego w G. i sprawa jest w toku. Ponadto deklaruje, że jego ojciec zmarł w Polsce w dniu [...].05.2013 roku, a stan zdrowia matki wymaga stałej opieki osób trzecich i obecność Skarżącego w domu jest niezbędna. Zarzuca organom, że do tej kwestii się nie odniosły. Skarżący wskazuje także, że w jego ocenie Rada nie odniosła się do jego deklaracji o pozostawaniu w związku partnerskim z obywatelska polską p. K. S., z którą zamierza zawrzeć związek małżeński. Zarzut organu o zmianie partnerki uważa za kuriozalny. Dodaje, że niepewność co do jego statusu pobytu w Polsce wpłynęła negatywnie na jego poprzednią partnerkę, która uznała, że małżeństwo z nim nie zapewni jej stabilizacji. W konkluzji wyraża opinię, że organ wydając decyzję pominął wszelkie przesłanki udzielania zgody na pobyt tolerowany i bezzasadnie zinterpretował istniejące ku temu przesłanki na jego niekorzyść. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane ustawie. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa wyeliminowanie takiego aktu z obrotu prawnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie nie budzi zastrzeżeń i nie jest kwestionowana przez skarżącego okoliczność odmowy przyznania mu statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej, dokonując jednak z urzędu kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie Sąd w pełni podzielił argumentację i stanowisko Rady ds. Uchodźców. Kwestia sporna mająca dla niniejszej sprawy istotne znaczenie, dotyczy dokonanej przez organy oceny materiału dowodowego pozwalającego na zbadanie przesłanek udzielenia skarżącemu zgody na pobyt tolerowany. Organ stanął na stanowisku, iż na gruncie rozpoznawanej sprawy brak jest okoliczności, które przemawiałyby za tym, że życie rodzinne Cudzoziemca musi być prowadzone koniecznie w Polsce. Rozpoznając przedmiotową sprawę w kontekście podniesionych przez skarżącego zarzutów mających wskazywać na zasadność przyznania jej zgody na pobyt tolerowany na podstawie wskazanego powyżej przepisu, Sąd uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie. Zgodnie z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, podpisanej 4 listopada 1950 r. w Rzymie, każdy ma prawo do poszanowania swojego życia rodzinnego. Nie jest dopuszczalna ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób. Prawo do poszanowania życia rodzinnego nie ma wprawdzie charakteru absolutnego, ale ingerencję władzy publicznej w korzystanie z tego prawa powinny usprawiedliwiać okoliczności wskazane w art. 8 ust. 2 Konwencji, a zatem, by ingerencja władzy publicznej była konieczna i miała na celu ochronę wartości tam wskazanych. Ograniczenia prawa do życia muszą być zatem proporcjonalne. Wspomniana ocena tej proporcjonalności wymaga rozważenia sytuacji osobistej i rodzinnej Cudzoziemca, w tym między innymi, długotrwałości pobytu w Polsce, ewentualnych przeszkód do zamieszkania z rodziną w kraju pochodzenia cudzoziemca, w tym skutków wynikających dla rodziny z przeniesienia życia rodzinnego do innego kraju. Podkreślić przy tym należy, iż jak słusznie wskazał organ przywołując stosowne orzeczenia- art. 8 Konwencji nie gwarantuje cudzoziemcowi i członkom jego rodziny prawa do wyboru miejsca (państwa), w którym będzie realizowane wspólnie życie rodzinne. Przeciwnie, ETPC rozpatrując skargi cudzoziemców podlegających wydaleniu powołujące zarzut naruszenia prawa do życia rodzinnego bada zawsze, czy może być ono realizowane w innym państwie, zwłaszcza w ojczyźnie skarżącego. Dopiero zatem wykazanie, że Polska jest jedynym krajem, w którym jest to realnie możliwe, przemawia za pozytywnym rozstrzygnięciem. Odnosząc to do rozpatrywanej sprawy, należy wskazać, że w ocenie Sądu nie można uznać, że odmowa udzielenia Skarżącemu zgody na pobyt tolerowany spowoduje unicestwienie jego życia rodzinnego. Słusznie orzekające w sprawie organy uznały, iż wobec faktu, że na terenie Polski przebywa zarówno siostra jak i brak skarżącego, nie można uznać, iż to jedynie skarżący, który co jest także istotne nie wykazał aby posiadał stałe źródło dochodu może sprawować opiekę nad matką. Pamiętać przy tym należy, iż środki ochrony cudzoziemców określone w Konwencji Genewskiej i przewidziane przepisami ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mają służyć cudzoziemcom, którzy rzeczywiście tej ochrony międzynarodowej potrzebują. Ochrona międzynarodowa nie może zaś być wykorzystywana przez cudzoziemców, w celu polepszenia ich życia ekonomicznego, temu służą inne ustawy, na podstawie których możliwa jest legalizacja pobytu cudzoziemca na terenie Polski, o czym skarżący doskonale wie bowiem jak wynika z akt sprawy występował już niejednokrotnie o uzyskanie zgody Wojewody na zamieszkanie na czas oznaczony. Powyższe odnosi się także do zarzutu nieuwzględnienia przez organy okoliczności, iż skarżący chce zawrzeć związek małżeński z obywatelką Polski. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 marca 2000 r. V SA 1765/99: "Konwencja Genewska umożliwia ochronę uchodźców ujmowanych w przepisach tej konwencji rygorystycznie i wąsko. Nie mieszczą się tu ani wypadki poszukiwania możliwości osiedlenia z przyczyn ekonomicznych, ani legalizacja pobytu z przyczyn osobistych (np. założenie rodziny, integracja w społeczności polskiej). Osiągnięciu tych celów służą inne procedury legalizacyjne, nie zaś postępowanie o nadanie statusu uchodźcy. Przesłanką nadania statusu mogą być wyłącznie konkretne dowody prześladowania lub uprawdopodobnienie istnienia okoliczności mogących stworzyć uzasadnioną obawę przed prześladowaniem" Wbrew zarzutom podniesionym w skardze, Rada bardzo wnikliwie zbadała także, czy w przypadku Wnioskodawcy zachodzi przesłanka ochrony życia rodzinnego, z uwagi na posiadanie syna małoletniego O. T. Analiza sprawy wskazuje, co słusznie podnosi organ odwoławczy, że Sąd Rejonowe w Z. wyrokiem z dnia [...] marca 2011 r. pozbawił skarżącego władzy rodzicielskiej nad małoletnim O., w sytuacji zatem gdy skarżący nie sprawuje władzy rodzicielskiej, nie wychowuje syna a jego kontakty z nim są sporadyczne . Trudno zatem uznać, że wydalenie Cudzoziemca będzie stanowiło naruszanie Konwencji o ochronie praw dziecka. Cudzoziemiec od lat nie mieszka z dzieckiem, a jak sam przyznał miał z nim kontakty sporadyczne, gdyż jest im przeciwna matka dziecka p. M. (S.) T. Tym samym słusznie zdaniem Sądu Rada uznała, że trwająca już dwa lata sprawa kontaktów skarżącego z małoletnim synem- szczególnie w świetle pozbawienia go władzy rodzicielskiej - nie może być traktowana, jako potwierdzenie istnienia życia rodzinnego między Wnioskodawcą a jego małoletnim synem i wydalenie Cudzoziemca z terytorium naszego kraju jako naruszenie życia rodzinnego, które nie istnieje. Nie ma również przeszkód aby skarżący po wydaleniu go do kraju pochodzenia mógł się ubiegać o krótkoterminowe wizy pozwalające na przyjazdy do Polski w celu widywania syna o ile zapadnie korzystny dla niego w tym zakresie wyrok. Sąd nie podziela też zarzutów w zakresie naruszenia przez organ naruszenie art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 §1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez Organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Jak wskazano powyżej to właśnie organy zbadały czy wobec skarżącego nie zachodzi podstawa do udzielania zgody na pobyt tolerowany w oparciu o art. 97 ust. 1 pkt 1a ustawy, co wbrew zarzutom skargi świadczy o tym, że podjęły one szereg koniecznych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a następnie analizowały udowodnienie danych okoliczności na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Reasumując należy wskazać, iż dokonując kontroli zgodności zaskarżonej decyzji zarówno w zakresie podniesionych zarzutów, jak również z urzędu, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia czy też stwierdzenia nieważności, w tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na mocy art. 151 p.p.s.a. ustawy, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło