IV SA/Wa 2473/18

WyrokWSA w Warszawie2019-03-26

Skład orzekający: Anita Wielopolska, Kaja Angerman, Aleksandra Westra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, wydane przez organ odwoławczy, który z własnej winy nie rozpoznał odwołania strony w ustawowym terminie, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, wydane przez organ odwoławczy, który z własnej winy nie rozpoznał odwołania strony w ustawowym terminie, jest niezgodne z prawem. Niedopuszczenie strony do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego z powodu omyłki organu stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy, uzasadniając uchylenie takiego postanowienia.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem stwierdziło niedopuszczalność odwołania A.H. od decyzji Zarządu ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla inwestycji. SKO przyznało, że z własnej winy nie rozpoznało odwołania skarżącej, gdyż rozpatrzyło już inne odwołania. A.H. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie zasady dwuinstancyjności i rażące naruszenie przepisów. SKO przyznało zasadność skardze.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] i zasądził od SKO na rzecz skarżącej A.H. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman sędzia SO del. Aleksandra Westra po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2019 r. sprawy ze skargi A.H na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej A.H. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], wydanym na podstawie przepisu art. 134 kpa., stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez skarżącą A. H. od decyzji Zarządu [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie ulicy [...] na odcinku ul. [...] - [...] na terenie [...] i [...], w ramach którego nastąpi realizacja przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], w wyniku rozpoznania odwołań wniesionych od powyższej decyzji Zarządu [...] przez Wspólnotę [...] w [...] i E. S., decyzją z dnia [...] lipca 2018 roku utrzymało ww decyzję Zarządu w mocy. W dniu [...] lipca 2018 r. do Kolegium wpłynęło uzupełnienie odwołania E. S. oraz odwołanie A. H., w ustawowym terminie przewidzianym do jego wniesienia. Organ odwoławczy zaskarżonym do Sądu ww postanowieniem stwierdził jego niedopuszczalność wskazując, iż rozpatrzył już wcześniejsze odwołania, przez omyłkę nie rozpoznając odwołania skarżącej. Jednakże z uwagi, iż została już wydana decyzja II instancyjna, Kolegium nie jest uprawnione ani do rozpatrzenia odwołania skarżącej jak i do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stąd też odwołanie A. H. należało uznać za niedopuszczalne zgodnie z art. 134 k.p.a., niezależnie od faktu, że jego nierozpatrzenie nastąpiło z winy Kolegium. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem A. H. wystąpiła do tut. ze skargą wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia z dnia [...] lipca 2018r. nr [...], z uwagi na wydanie tego postanowienia z rażącym naruszeniem przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Z ostrożności procesowej alternatywnie wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia na podstawie przepisów art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., jak i o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż SKO w [...] pozbawiło skarżącą prawa do rozpatrzenia jej zarzutów podniesionych wobec decyzji organu I instancji w odwołaniu, tym samym naruszając zasadę dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego, wynikającą z przepisu art. 15 kpa. Jednocześnie w zaskarżonym postanowieniu z dnia 18 lipca 2018 r. Kolegium wyraźnie przyznało, że z własnej winy nie rozpatrzyło ww odwołania. Tak oczywiste naruszenie prawa przez organ, w ocenie skarżącej, nie znajduje ochrony w obowiązujących przepisach prawa. W odpowiedzi na skargę SKO w [...] przyznało zasadność wniesionej skargi i wniosło o jej uwzględnienie. Organ odwoławczy ponownie podkreślił, iż z powodu niedopatrzenia, z własnej winy odwołanie skarżącej nie zostało rozpoznane, natomiast po wydaniu już decyzji, w wyniku rozpoznana pozostałych odwołań, nie było możliwym rozpatrzenie odwołania A. H. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Kolegium z dnia [...] lipca 2018 r., wydane na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji wydanej przez organ w pierwszej instancji. Ocena legalności tegoż rozstrzygnięcia ogranicza się więc wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie, które wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie, co bezsporne i niekwestionowane, zostały wniesione trzy odwołania od decyzji organu I instancji, w tym skarżącej, wszystkie w ustawowym terminie przewidzianym do ich wniesienia. Wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego nakłada na organ odwoławczy obowiązek łącznego ich rozpatrzenia w jednym terminie. Niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań jest istotnym naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Okoliczność, iż została wydana decyzja w wyniku rozpoznania pozostałych odwołań, nie może sankcjonować uchybienia organu odwoławczego, polegającego na nie rozpoznaniu odwolania skarżącej bez jej winy, wskazując na jego niedopuszczalność. W orzecznictwie podkreśla się, że niedopuszczalność odwołania może wynikać z przesłanek o charakterze przedmiotowym i podmiotowym. Do przesłanek o charakterze przedmiotowym zalicza się m.in. zaskarżenie aktu, który nie jest decyzją w rozumieniu przepisów k.p.a. czy wniesienie odwołania od decyzji, która nie została doręczona stronie (przedwcześnie złożone). Natomiast do przesłanek niedopuszczalności odwołania o charakterze podmiotowym należy niezdolność odwołującego się do czynności prawnych czy oczywisty brak legitymacji odwoławczej (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 26 kwietnia 2018 r., sygn. IV SA/Gl 24/18, LEX nr 2482689). Żadna z powołanych okoliczności nie miała miejsca w sprawie niniejszej, wobec powyższego koniecznym było uchylenie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego, jako wydanego z naruszeniem przepisu art. 134 kpa. Oczywiście, na marginesie należy wskazać, iż odwołanie skarżącej będzie mogło zostać rozpoznane dopiero po wyeliminowaniu z obrotu prawnego ww decyzji SKO w [...] z dnia [...] lipca 2018 roku, wydanej na skutek rozpoznania jedynie dwóch odwołań. Mając zatem powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 w związku z art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.). Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się obciążenie organu obowiązkiem zwrotu na rzecz strony skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy. Na koszty te składają się: uiszczony wpis od skargi w kwocie 100,-zł, uiszczony wpis od zażalenia w kwocie 100,-zł, opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa w wysokości 17,-zł, a także – w myśl § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804 z późn. zm.) – tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego kwota 480,-zł. Suma kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego, wynosi więc 697,-zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło