IV SA/Wa 249/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Katarzyna Golat po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. M. M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku Skarżący wskazał, że uzyskiwane przez niego dochody w wysokości 3.066 zł brutto, z których Skarżący utrzymuje siebie oraz małoletniego syna przeznaczane są w części (1.200 zł miesięcznie) - na alimenty na rzecz córki. Wskazana kwota alimentów jest kwotą brutto. Skarżący oświadczył, że posiada majątek w postaci domu o pow. 60 m2 oraz budynku (50 m2) wraz z działką (1.000 m2) i wskazał, że obecnie toczy się postępowanie w sprawie podziału majątku. Brak możliwości uiszczenia wpisu od skargi Skarżący uzasadnił niewypłaceniem mu przez organ odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, na której prowadził niegdyś działalność gospodarczą. W związku z tym, że informacje udzielone we wniosku o przyznanie prawa pomocy przez Skarżącego zostały ocenione przez referendarza sądowego jako niewystarczające do oceny aktualnego stanu majątkowego i możliwości płatniczych Skarżącego, został on zobowiązany do uzupełnienia wniosku w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, przez przedstawienie: 1) oświadczenia, czy małoletni W. M. pozostaje na wyłącznym utrzymaniu Skarżącego, a także informacji dotyczących osoby, na której równolegle ze Skarżącym ciąży obowiązek alimentacyjny względem małoletniego, 2) dokumentu wskazującego na wysokość aktualnie pobieranego wynagrodzenia, 3) odpisów wszystkich zeznań podatkowych Skarżącego za ostatnie dwa lata, 4) wyciągów z wszystkich posiadanych przez Skarżącego rachunków bankowych i lokat wraz z historią dokonanych na nich operacji z ostatnich trzech miesięcy, 5) szczegółowego wykazu wydatków ponoszonych miesięcznie na konieczne utrzymanie wraz z określeniem ich wysokości, w tym także przedstawienie dokumentów potwierdzających ich poniesienie, 6) dokumentów potwierdzających wysokość alimentów przyznanych na rzecz córki (np. odpisu wyroku sądu), 7) w przypadku zalegania ze spłatą alimentów - zaświadczenia o zaleganiu w spłacie alimentów. W piśmie z 22 grudnia 2014 r. Skarżący wniósł o wyznaczenie dodatkowego terminu do złożenia żądanych dokumentów wskazując, że ich jeszcze nie otrzymał. Wyjaśnił, iż małoletni W. M. nie pozostaje na jego wyłącznym utrzymaniu. Koszty utrzymania syna Skarżący ponosi wspólnie z matką dziecka. Alimenty na rzecz córki orzeczono wyrokiem sądu, jednakże do chwili obecnej Skarżący nie otrzymał odpisu przedmiotowego orzeczenia. Postanowieniem z 16 stycznia 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Wnioskodawca wniósł sprzeciw od wyżej wskazanego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 260 P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Jako że sprzeciw nie został odrzucony sprawa, zgodnie z powyższym przepisem, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 252 § 1 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Ponadto, zgodnie z art. 255 P.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W związku z powyższym należy zaznaczyć, iż to na Skarżącym spoczywa ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu Skarżący powyższej okoliczności nie wykazał. Z oświadczeń złożonych w rozpoznawanym wniosku wynika, że Skarżący ma stałe zatrudnienie i osiągają dochód w wysokości 3.066 zł brutto miesięcznie, będący źródłem utrzymania Skarżącego oraz jego małoletniego syna (ur. 2013 r.). Wynagrodzenie Skarżącego obciążone jest alimentami w wysokości 1200 zł; wnioskodawca nie wskazał we wniosku, że posiada jakiekolwiek inne zobowiązania finansowe. W tych okolicznościach ustalenie, czy Skarżący ma możliwość wygospodarowania z osiąganych dochodów środków niezbędnych do uiszczenia kwoty 200 zł tytułem wpisu od skargi oraz innych, przyszłych kosztów sądowych, wymagało uzyskania od strony dodatkowych, szczegółowych informacji odnoszących się zarówno do osiąganych dochodów, jak i wydatków ponoszonych przez skarżącego na potrzeby prowadzonego przez niego gospodarstwa domowego. Wezwanie Skarżącego do przedstawienia stosownych dokumentów i wyjaśnień służyć miało ustaleniu w sposób nie budzący wątpliwości, czy poniesienie przez Skarżącego kosztów sądowych mogłoby prowadzić do sytuacji, do której nawiązuje treść art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., tj. do uszczerbku utrzymania koniecznego Skarżącego i jego rodziny. Na wezwanie Skarżący nie nadesłał dokumentów, o których mowa w wezwaniu. Mimo zaznaczenia w piśmie z 22 grudnia 2014 r., że Skarżący jeszcze nie otrzymał dokumentów niezbędnych do wykonania wezwania, to składając sprzeciw ani później Skarżący ich nie nadesłał. Skarżący nie wskazał, na otrzymanie którego (których) z żądanych dokumentów nadal oczekuje, przyczyn trudności w jego (ich) pozyskaniu i ewentualnego terminu jego (ich) nadesłania Sądowi. Czyni to niemożliwą ocenę, czy może być on uznany za osobę, która ze względu na swój stan majątkowy i zdolności zarobkowe nie jest zdolna do poniesienia we własnym zakresie kosztów sądowych w swojej sprawie. Niezłożenie żądanych w trybie art. 255 p.p.s.a. dokumentów powiązane z brakiem wskazania konkretnych okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy skutkuje rozpoznaniem wniosku o przyznanie prawa pomocy w oparciu o treść oświadczeń zawartych w złożonym formularzu oraz piśmie skarżącego z 22 grudnia 2014 r. Z oświadczeń tych, jak wskazano powyżej, wynika, że Wnioskodawca uzyskuje stały dochód w wysokości 3.066 zł, obciążony obowiązkiem alimentacyjnym na rzecz córki (1.200 zł). Na częściowym utrzymaniu Skarżącego pozostaje ponadto jego małoletni syn; wydatki na utrzymanie syna Skarżący ponosi jednakże wspólnie z matką dziecka. Skarżący jest właścicielem majątku nieruchomego (dom o pow. 60 m², budynek 50 m2, działka 1.000 m2). W złożonym wniosku Wnioskodawca nie wskazał ponadto na jakiekolwiek okoliczności świadczące o tym, że znajduje się w tak trudnej sytuacji finansowej, że poniesienie przez niego kosztów sądowych, w tym wydatku na wpis od skargi (200 zł) wiązałoby się z niemożnością zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Poszukiwanie przez skarżącego źródeł pokrycia tych kosztów wyłącznie w środkach pozyskanych z tytułu odszkodowania za nieruchomość jest nieuprawnione zwłaszcza w sytuacji, gdy nie zostało przez stronę wykazane, że środków tych Skarżący nie może wygospodarować z bieżących dochodów. W związku z powyższym należy uznać, że sytuacja majątkowa Wnioskodawcy i jego rodziny nie została przez niego - mimo wezwania - w sposób zupełny wykazana, co nie pozwala na przyznanie prawa pomocy. Z tych przyczyn, na podstawie art. 260 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.