IV SA/Wa 2510/07
PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-08
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, którzy wykazują niskie dochody i ponoszą znaczne wydatki na utrzymanie rodziny oraz leczenie, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ ich sytuacja materialna, charakteryzująca się niskimi dochodami przeznaczonymi na utrzymanie czteroosobowej rodziny (w tym bezrobotnej córki i wnuczki) oraz znacznymi wydatkami na leczenie i utrzymanie mieszkania, uniemożliwia im poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
M. S. i J. S. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawcy wskazali, że ich jedynym źródłem dochodu jest emerytura w wysokości 1712,56 zł netto, z której utrzymują siebie, bezrobotną córkę i wnuczkę. Ponoszą również znaczne wydatki na leczenie i utrzymanie mieszkania (ok. 1100 zł miesięcznie). Po uzupełnieniu wniosku, sąd uznał, że sytuacja materialna wnioskodawców uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w pełnym zakresie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolniono M. S. i J. S. od kosztów sądowych oraz ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. i J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi M. S. i J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj.: 1). zwolnić M. S. i J. S. od kosztów sądowych, 2). ustanowić adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W dniu 6 kwietnia 2009 r. M. i J. S. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie ich od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejsze sprawie.
Z informacji podanych przez skarżących w formularzu wniosku wynika, iż wnioskodawcy prowadzą gospodarstwo domowe wspólnie z córką, która jest osobą bezrobotna oraz wnuczką, uczennicą liceum. Skarżący podali, iż jedynym źródłem miesięcznego utrzymania ich rodziny są dochody z emerytury w łącznej wysokości 1712, 56 zł netto. Z rubryki 7 formularza dotyczącej stanu majątkowego wynika, że skarżący oprócz domu o pow. 90 m2 nie posiada żadnego innego majątku, zgromadzonych środków finansowych ani przedmiotów wartościowych.
W związku z powziętymi wątpliwościami co do stanu majątkowego skarżących oraz wydatków ponoszonych na codzienne utrzymanie, pismem z dnia 22 kwietnia 2009 r. zobowiązano skarżących do uzupełnienia wniosku, w terminie 7 dni, poprzez przedstawienie informacji na temat wydatków konicznych, wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego status H. S. jako osoby bezrobotnej.
Uzupełniając przedmiotowy wniosek skarżący w piśmie z dnia 5 maja 2009 r. przedstawili zestawienie swoich wydatków, z którego wynika, iż na utrzymanie mieszkania oraz leczenie wydają miesięcznie ok 1100 zł. Pozostałą część dochodu- 500 zł przeznaczają na wyżywienie oraz bieżące potrzeby. Wskazali ponadto, iż nie posiadają kont bankowych, potwierdzili również, przedkładając stosowne zaświadczenie, iż córka prowadząca z nimi wspólne gospodarstwo domowe od dnia 19 lutego 2007 r. jest osobą bezrobotną.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając przedłożony przez skarżących wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika wzięto pod uwagę opisaną przez nich sytuację rodzinną i majątkową. Sytuacja ta uzasadnia przyznanie wnioskodawcom prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Należy zważyć, że złożone przez skarżących oświadczenie co do wysokości stałych dochodów i wydatków wskazuje na to, że po stronie skarżących istnieje sytuacja, w której nie są oni w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Wnioskodawcy uzyskują wprawdzie stałe dochody w łącznej wysokości 1712, 65 zł, jednak należy mieć na uwadze, iż dochody te służą do utrzymania czteroosobowej rodziny. Na utrzymaniu skarżących pozostaje bowiem bezrobotna córka oraz wnuczka. Należy również podkreślić, iż skarżący ponoszą znaczne wydatki na leczenie oraz utrzymanie mieszkania ( ok. 1100 zł). Powyższe okoliczności dają podstawę by przypuszczać, iż sytuacja materialno-bytowa skarżących uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z tych względów na podstawie art. 245 § 2 i 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło