IV SA/Wa 252/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-14
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który udowodnił, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego z uwagi na niską emeryturę, chorobę i wysokie wydatki na leczenie, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawcy należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), jeśli udowodni, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego. Niska emerytura, choroba wymagająca stałego leczenia i wysokie wydatki na leki, przy braku majątku i możliwości dodatkowego zarobkowania, uzasadniają przyznanie prawa pomocy, aby nie naruszyć konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wnioskodawca wskazał na niską emeryturę (854,32 zł), chorobę wymagającą stałego leczenia (wydatki ok. 277 zł miesięcznie), brak majątku i oszczędności. Uzupełnił wniosek dokumentami potwierdzającymi wydatki na leczenie.Rozstrzygnięcie
I. zwolnić J. M. od kosztów sądowych II. ustanowić dla J. M. adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji postanawia: I. zwolnić J. M. od kosztów sądowych II. ustanowić dla J. M. adwokata z urzędu.
J. M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie skargi na wskazaną w sentencji decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2008r.
W nadesłanym formularzy PPF skarżący oświadczył, że zamieszkuje w jednym lokalu z żoną jednak nie prowadzi z nią wspólnego gospodarstwa domowego. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Stan zdrowia skarżącego wymaga stałego leczenia z czym wiąże się konieczność wydatkowania niebagatelnych dla wnioskodawcy kwot na zakup niezbędnych lekarstw (ok. 277 zł miesięcznie). Miesięczne koszty utrzymania mieszkania skarżący oszacował na kwotę 550 zł, z czego jak wskazał, część kosztów pokrywa wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania skarżącego jest świadczenie emerytalne w kwocie 854, 32 zł.
Uzupełniając przedmiotowy wniosek skarżący w dniu 3 kwietnia 2009 r. nadesłał dokumenty źródłowe, m.in. faktury VAT potwierdzające jego wydatki na lekarstwa oraz niezbędne badania lekarskie.
Rozpoznając wniosek, stwierdzono co następuje:
Na gruncie obowiązujących regulacji prawnych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe jak również koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Jednakże przepisy postępowania sadowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nieposiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Należy dodać, że prawo pomocy może dotyczyć wyłącznie postępowania przed sądem administracyjnym i nie rozciąga się na postępowanie administracyjne.
W rozpatrywanej sprawie wniosek skarżącego dotyczy obu instytucji prawa pomocy tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Ze względu na tak określone granice wniosku, skarżący powinien udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Do wykazania tej okoliczności zobowiązuje go przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej P.p.s.a.).
Stan majątkowy, dochodowy i rodzinny skarżącego opisany we wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF oraz piśmie z dnia 3 kwietnia 2009 r. zobowiązuje do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym przez stronę zakresie. Udowodnił on bowiem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego.
Emerytura skarżącego w wysokości 854,32 zł netto jest zbyt niska aby mogła służyć do sfinansowania, w najmniejszym nawet zakresie, kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów za czynności zastępstwa procesowego. Skarżący jest osobą chorą, nie posiada potencjalnych możliwości dodatkowego zarobkowania. Wydatkuje też znaczne kwoty na zakup lekarstw. W tej sytuacji odmowa prawa pomocy mogłaby spowodować naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o przepis art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 §1 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło