IV SA/Wa 2561/07
PostanowienieWSA w Warszawie2008-02-29
Skład orzekający: Referendarz sądowy Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja majątkowa i dochodowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów ewentualnego postępowania kasacyjnego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że jego stan majątkowy i dochodowy uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, co jest jedyną przesłanką do uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA. Skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów ani szczegółowych wyjaśnień dotyczących swoich wydatków i źródeł ich pokrycia, a jego argumentacja skupiała się na zasadności skargi, a nie na jego sytuacji materialnej.Stan faktyczny
E.K. złożył skargę na postanowienie Ministra Środowiska i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek został złożony przed uprawomocnieniem się postanowienia WSA odrzucającego skargę. Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją majątkową i dochodową, jednak nie przedstawił wymaganych przez sąd dowodów ani szczegółowych wyjaśnień dotyczących swoich wydatków i źródeł ich finansowania, a na wezwanie sądu odpowiedział negatywnie, nazywając żądanie "absurdem".Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi E.K. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia (...) października 2007r. Nr (...) w przedmiocie przekazania zażalenia wg właściwości postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
E.K. w sprawie ze swej skargi na postanowienie Ministra Środowiska zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych w całości oraz ustanowienie radcy prawnego.
Sprawa ze skargi E.K> została zakończona przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, który postanowieniem z dnia 16 stycznia 2008r. odrzucił skargę.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy wpłynął do Sądu przed uprawomocnieniem się tego orzeczenia.
Z oświadczenia skarżącego oraz treści pisma z dnia 6 lutego 2008r. wynika, ze skarżący zamierza zaskarżyć postanowienie Sądu I instancji i dlatego wnosi
o ustanowienie fachowego pełnomocnika oraz zwolnienie od kosztów postępowania przed sądem odwoławczym.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został uzasadniony złą sytuacją majątkową i dochodową wnioskodawcy. Skarżący mieszka wraz z żoną w domu
o powierzchni 60 m2. Dochód rodziny stanowi kwota ok. 650 zł (brutto), na którą
w przeważającej części składa się emerytura skarżącego (600 zł brutto). Żona skarżącego, jak wynika z jego oświadczenia, otrzymuje zasiłek z KRUS – u:
w wysokości 150 zł na kwartał.
E.K. jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni 8,6 ha. Jak oświadczył, dochód z nieruchomości rolnej przeznacza on w całości na koszty związane z jej utrzymaniem.
Ponieważ oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, Sąd pismem z dnia 8 lutego 2008r. wezwał stronę skarżącą do podania przybliżonej kwoty miesięcznych wydatków związanych z zakupem żywności, lekarstw, utrzymaniem mieszkania oraz jej uprawdopodobnienia przez nadesłanie dowodów ponoszenia tych kosztów (dokumentów) oraz szczegółowego wskazania źródeł ich pokrycia, przez przedłożenie m.in. dokumentu wskazującego na wysokość otrzymywanego świadczenia emerytalnego oraz oświadczenie co do wielkości ewentualnie posiadanych oszczędności.
Skarżący, w odpowiedzi na wezwanie Sądu, żądanie udzielenia szczegółowych informacji na temat swojej sytuacji majątkowej i dochodowej nazwał "absurdem". Ponownie przedstawił argumentację świadczącą jego zdaniem o zasadności wniesionej skargi.
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika. Oznacza to, że E.K. powinien wykazać, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wymogi te zostały ustalone przez ustawodawcę w przepisie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Powołany przepis zobowiązuje stronę do wykazania, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Wykazanie tego stanu rzeczy stanowi jedyny sposób uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Skarżący nie starał się udowodnić, że jego stan majątkowy uniemożliwia mu poniesienie kosztów ewentualnego postępowania kasacyjnego (wpisu od skargi kasacyjnej, kosztów zastępstwa radcowskiego). Swoje żądanie oparł w istocie na okolicznościach nie mających jakiegokolwiek znaczenia dla przyznania prawa pomocy. Jedynym sposobem uzyskania prawa pomocy jest bowiem wykazanie braku możliwości poniesienia ciężarów postępowania sądowego. Decyzja Sądu w tym zakresie nie może zależeć – wbrew oczekiwaniom skarżącego – od oceny legalności zaskarżonego działania (bezczynności) organu administracji publicznej. Zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie innych przesłanek niż opisane w przepisie art. 246 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi byłoby nieuprawnione i stanowiłoby naruszenie prawa.
Wnioskodawca nie nadesłał do Sądu żadnych dokumentów i oświadczeń.
W rezultacie nie przedstawił on Sądowi żadnej argumentacji, która potwierdzałaby niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów postępowania. Niewyjaśnione pozostały bowiem podstawowe okoliczności dotyczące ponoszonych przez skarżącego kosztów utrzymania oraz źródłach ich finansowania.
W konsekwencji E.K. nie odpowiadając na pytania Sądu, nie wykazał okoliczności, które pozwoliłby na zastosowanie instytucji prawa pomocy. Skoro wnioskodawca nie wykazał okoliczności, które pozwoliłby mu otrzymać prawo pomocy, na podstawie przepisu art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 246 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło