IV SA/Wa 2574/07

WyrokWSA w Warszawie2008-03-13

Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Marta Laskowska, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy modernizacja istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej, która może być zaliczona do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, może być realizowana na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dopuszczającym usługi publiczne pod warunkiem, że nie są one wymienione w przepisach szczególnych jako szczególnie szkodliwe lub mogące pogorszyć środowisko?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając w sposób wystarczający, czy planowana modernizacja stacji bazowej telefonii komórkowej kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko zgodnie z obowiązującymi przepisami. Dopiero szczegółowa analiza w tym zakresie może pozwolić na stwierdzenie, czy inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto, organ błędnie uznał, że uciążliwość związana z polami elektromagnetycznymi występująca na wysokości ok. 30 m nad poziomem terenu, w miejscach niedostępnych dla ludzi, stanowi przekroczenie granic lokalizacji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Wójta odmawiającą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. SKO uznało, że przedsięwzięcie jest sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ponieważ może znacząco oddziaływać na środowisko, co jest wyłączone przez plan w przypadku usług publicznych. Strona skarżąca argumentowała, że modernizacja istniejącej stacji nie jest uciążliwa, a pola elektromagnetyczne nie przekraczają dopuszczalnych norm w miejscach dostępnych dla ludzi.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądzono od SKO na rzecz P. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska, asesor WSA Danuta Szydłowska, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2008 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) października 2007 r. nr (...) w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kwotę na rzecz P. Sp. z o.o. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia (...) października 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia (...) września 2006 r. odmawiającą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej P. na istniejącej wieży kratowej znajdującej się na działce o nr ew. (...), położonej przy ul. (...) w miejscowości M., gm. L. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż organ I. instancji w sposób prawidłowy ustalił, iż planowane przedsięwzięcie na działce nr ew. (...) w M. będzie stało w sprzeczności z zapisami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy L. Nr (...) z dnia (...) października 2002 r., opubl. w Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego nr (...), poz. (...)., w tym w szczególności z § 49 pkt 1 i 2 tego planu. W ocenie Kolegium nie ulega bowiem wątpliwości, iż przedmiotowa działka położona jest w obszarze oznaczonym w miejscowym planie symbolem M2 M/U- teren zabudowy mieszkaniowej z towarzyszeniem usług. Jak wynika z § 47 miejscowego planu podstawowym przeznaczeniem terenów oznaczonych symbolem M/U jest zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna oraz usługi handlu, gastronomii, rzemiosła, administracji. Na terenach przewidzianych pod mieszkalnictwo z usługami plan w § 49 dopuszcza ponadto lokalizację m.in. usług publicznych ( pkt 1), przy czym funkcje te mogą być dopuszczone do realizacji pod warunkiem, że nie są wymienione w przepisach szczególnych jako szczególnie szkodliwe lub mogące pogorszyć środowisko ( pkt 2). Nie ulega wątpliwości zdaniem organu odwoławczego, iż planowane przedsięwzięcie można zakwalifikować jako usługi publiczne. Jednakże przedsięwzięcie to zostało wymienione w przepisach szczególnych, tj. w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), jako mogące znacząco oddziaływać na środowisko, co w ocenie Kolegium oznacza, iż nie jest ono niedopuszczalne na tym terenie w świetle omawianego zapisu planu. W opinii Kolegium nie bez znaczenia w niniejszej sprawie pozostają również zapisy § 12 i § 14 planu stanowiące o zakazie lokalizowania na obszarze objętym planem obiektów i urządzeń, których uciążliwość przekracza granice ich lokalizacji, z wyjątkiem inwestycji służących ochronie środowiska oraz nakazujące likwidację obiektów i urządzeń istniejących, wywołujących uciążliwości dla środowiska, bądź zmianę stosowanych technologii, bowiem wskazują one w sposób wymowny, iż intencją twórcy planu było aby na tym terenie nie znajdowały się żadne inwestycje, które mogłyby powodować uciążliwości dla środowiska bez względu na to na jakiej wysokości owe uciążliwości będą się znajdowały. Co prawda w opinii Kolegium można mieć wątpliwość, czy planowane przedsięwzięcie będzie przekraczało swą uciążliwością granice lokalizacji, skoro uciążliwość polegająca na przekroczeniu dopuszczalnych norm będzie występowała na wysokości ok. 30 m nad poziomem terenu, jednakże rozważając tę kwestię trzeba mieć na względzie treść art. 143 Kc. Skoro zatem planowane przedsięwzięcie jak wynika z raportu swym negatywnym oddziaływaniem wykracza poza granice działki nr ew. (...), to zdaniem Kolegium nie ulega wątpliwości, że uciążliwości powodowane przez planowaną inwestycję przekroczą granice lokalizacji przedmiotowej działki. Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. złożyła P. Sp. z o.o., wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem skarżącej Spółki nie można uznać za zasadne stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż budowa planowanego przedsięwzięcie na terenie przeznaczonym w planie jako teren pod zabudowę mieszkaniową z towarzystwem usług jest niedopuszczalna, ponieważ wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, a tym samym może znacząco na nie oddziaływać. W ocenie bowiem strony skarżącej fakt, iż planowana inwestycja na mocy odrębnych przepisów zaliczana jest do mogących znacząco oddziaływać na środowisko i wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, nie przesądza o jej uciążliwości. W opinii skarżącej Spółki przedmiotowa stacja bazowa zlokalizowana jest bezsprzecznie w miejscu niedostępnym dla ludzi, nie może więc w tym przypadku być mowy o jakiejkolwiek uciążliwości inwestycji. Powołując się na treść załączników do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 stycznia 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania tych poziomów ( Dz. U. Nr 192, poz. 1883) strona skarżąca wskazała, iż występowanie pól elektromagnetycznych o parametrach wyższych od dopuszczalnych w wolnej przestrzeni niezależnie od parametrów tych pól, nie jest uciążliwością w rozumieniu przepisów ochrony środowiska. Dodatkowo podniosła, iż sporządzony w niniejszej sprawie raport o oddziaływaniu na środowisko stwierdza jednoznacznie, że planowana modernizacja nie spowoduje żadnego zagrożenia dla środowiska i zdrowia ludzi, nie wpłynie na zmianę walorów krajobrazowych oraz nie będzie oddziaływać w sposób niekorzystny na środowisko. Nie bez znaczenia w ocenie strony skarżącej pozostaje również to, że w przedmiotowej sprawie nie chodzi o lokalizację i budowę nowej stacji bazowej ale jedynie modernizację już istniejącej. Wymuszona rozwojem technicznym i potrzebami użytkowników sieci wymiana anten i ogólne unowocześnienie stacji, nie wpłynie negatywnie na otoczenie. W ocenie skarżącej i wobec przedstawionych argumentów nie można zatem uznać, aby powołane w niniejszej sprawie przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. uniemożliwiały realizację przedmiotowej inwestycji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. została podjęte z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a naruszenie to mogło mieć w ocenie Sądu istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego skargę należało uwzględnić, choć nie ze wszystkich powodów w niej wskazanych. Stosownie do art. 56 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 z późn. zm.) właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Teren planowanej inwestycji polegającej na rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej P. na istniejącej wieży kratowej znajdującej się na działce o nr ew. (...), położony jest na obszarze objętym postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy L. Obowiązkiem zatem organu było zbadanie kwestii zgodności lokalizacji przedmiotowej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy L. oraz rozstrzygnięcie, czy zapisy powołanego planu dopuszczają na terenie objętym wnioskiem inwestora rozbudowę stacji bazowej telefonii komórkowej na istniejącej już wieży. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na zapisy planu, m.in. § 49 pkt 1 i 2 wskazało, iż planowane na działce nr ew. (...) przedsięwzięcie jako wymienione w przepisach szczególnych- rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. będzie stało w sprzeczności z zapisami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem może znacząco oddziaływać na środowisko. Nie ulega wątpliwości, iż jako przepis szczególny w rozumieniu przedmiotowego planu należy rozumieć wymienione przez organ rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko, które wymienia m.in. stacje bazowe telefonii komórkowej. Wprawdzie użyte w § 49 pkt 2 planu określenie, iż "dopuszcza się lokalizację usług publicznych pod warunkiem, że nie są wymienione w przepisach szczególnych jako szczególnie szkodliwe lub mogące pogorszyć środowisko" nawiązuje do nomenklatury z obowiązującej poprzednio ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (tekst jednolity: Dz. U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196 ze zm.), niemniej jednak w ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, iż chodziło tu o takie przedsięwzięcia, które w obecnej nomenklaturze określane są mianem mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wskazane powyżej rozporządzenie do takich inwestycji zalicza m.in. stacje bazowe telefonii cyfrowej, o ile spełnią przesłanki wymienione w § 2 ust.1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 9 listopada 2004 r., w brzmieniu nadanym tym przepisom rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. ( Dz. U. Nr 158, poz. 1105). Orzekający w niniejszej sprawie organ winien był zatem wyjaśnić po pierwsze- równoważną moc promieniowania izotopowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny przedmiotowego przedsięwzięcia, a po drugie- odległość miejsca dostępnego dla ludzi liczoną od środka elektrycznego wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny. Dokonanie bowiem dopiero szczegółowej analizy w tym zakresie może wskazać, czy przedmiotowa inwestycja rzeczywiście będzie należała do tego typu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a więc których budowa, czy też rozbudowa będzie stać w sprzeczności z zapisami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchybiło obowiązkowi zbadania wniosku w tym zakresie, co musiałoby znaleźć stosowne odzwierciedlenie w uzasadnieniu. Tymczasem w treści uzasadnienia przywołano jedynie normę § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, pomijając kwestię, iż po nowelizacji tego aktu stacje bazowe telefonii komórkowej mogą być zaliczane m.in. do wymienionych w § 2 ust.1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 tego rozporządzenia, bądź w ogóle mogą nie należeć do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie oraz szczegółowej analizy ustaleń poczynionych w ramach tego postępowania nie było podstaw do stwierdzenia przez organ, iż planowana inwestycja nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu. Dopiero bowiem po dokonaniu niezbędnych w tym zakresie ustaleń organ winien był przystąpić do orzekania w sprawie, dając wyraz swojemu stanowisku w uzasadnieniu decyzji (zgodnie z art.107§3 Kpa). Zaniechanie organu odwoławczego w tym zakresie spowodowało, iż wbrew art.7 i 77§1 Kpa orzekł on w sprawie bez dostatecznego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności oraz bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie można równocześnie zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, iż planowane przedsięwzięcie będzie przekraczało swą uciążliwością granice jego lokalizacji. Jak wynika ze sporządzonego w niniejszej sprawie raportu oddziaływania na środowisko uciążliwości polegające na przekroczeniu dopuszczalnych przepisami prawa norm będzie występował dopiero na wysokości ok. 30 m nad poziomem terenu, czyli w miejscach niedostępnych dla ludzi. Należy mieć na uwadze, iż występowanie pól elektromagnetycznych o parametrach wyższych od dopuszczalnych w niedostępnej dla ludzi przestrzeni niezależnie od parametrów tych pól, nie jest uciążliwością w rozumieniu przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska z uwagi na fakt, iż normy takie w odniesieniu do obszarów niedostępnych dla ludzi nie zostały ustalone. Tylko bowiem ponadnormatywne oddziaływanie pól elektromagnetycznych na działki sąsiednie mogłoby stanowić podstawę do stwierdzenia, że uciążliwości powodowane przez planowaną inwestycję przekroczą granice jej lokalizacji. Nie zasadne są natomiast zarzuty skargi, iż rozpoznający sprawę organ pominął znaczący dla rozpoznania niniejszej sprawy fakt, że w przedmiotowej sprawie nie chodzi o lokalizacje i budowę nowej stacji bazowej, a jedynie modernizacje już istniejącej. O ile wnioskowana przebudowa kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, a tylko w przypadku tego rodzaju obiektu zasadne jest prowadzenie postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, inwestycja, jak wcześniej wskazano, objęta jest zakazem wynikającym z § 49 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Mając na uwadze powyższe, uznać należy, iż orzekający w trybie odwoławczym organ naruszyły przepisy postępowania co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji skarga na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podlega uwzględnieniu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 cytowanej ustawy. Rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. przeprowadzi postępowanie wyjaśniające w zakresie wskazanych przez Sąd okoliczności nasuwających wątpliwości, a w szczególności odnoszących się do zaistnienia przesłanek określonych w § 2 ust. 1 pkt 7 bądź w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r., po nowelizacji rozporządzeniem zmieniającym z dnia 21 sierpnia 2007 r. Dopiero po dokonaniu stosownych ustaleń organ oceni, czy wystąpiły okoliczności pozwalające na stwierdzenie, że planowane przedsięwzięcie będzie stało w sprzeczności z zapisami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło