IV SA/Wa 2587/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA - Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2004 r. sygn. akt V SA/Wa 3168/03 w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia przebywania bez wyroku w Urzędzie Bezpieczeństwa postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu J. W. uiszczony wpis sądowy od skargi w kwocie 100 (sto) złotych Skarżący J. W. w dniu 24 października 2012 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2004 r. sygn. akt V SA/Wa 3168/03 oddalającym skargę J. W. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia przebywania bez wyroku w Urzędzie Bezpieczeństwa. Skarżący wskazał na dwie podstawy do wznowienia ww. postępowania sądowego. Po pierwsze, powołał się na przesłankę określoną w art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej w skrócie: P.p.s.a., w myśl którego można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania (...). W opinii skarżącego został on pozbawiony należytej reprezentacji. Skarżący od kilkudziesięciu lat leczy się psychiatrycznie, a nadto jego podeszły wiek ograniczył mu podejmowanie trafnych decyzji mających wpływ na wynik postępowania sądowego. Stąd skarżący wystąpił - w sprawie toczącej się pod sygn. akt V SA/Wa 3168/03 - o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jednakże Sąd pozbawił go tej pomocy, narażając na pozbawienie możliwości skutecznego działania, a tym samym doprowadzając do sytuacji, że był nienależycie reprezentowany i nie mógł skutecznie dochodzić swoich praw. Dalej skarżący wywiódł, że powołanie się na opisaną wyżej przesłankę do wznowienia postępowania powoduje, że możliwe jest wznowienie postępowania nawet po upływie 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia (art. 278 P.p.s.a.). Po drugie, skarżący wskazał na art. 272 § 3 oraz art. 273 § 2 P.p.s.a., powołując się na treść rezolucji Zgromadzenia Ogólnego Organizacji Narodów Zjednoczonych, na podstawie której ustanowiono Międzynarodowy Dzień Pamięci Ofiar Holokaustu. Jak podał J. W., powyższe rezolucja sprzeciwia się problemom zaprzeczania holokaustowi, jako faktowi historycznemu. Tymczasem całe postępowanie sądowe, zakończone wyrokiem z 22 stycznia 2004 r. zmierzało do zaprzeczenia holokaustowi, jako faktowi historycznemu, a zatem godziło w postanowienia powołanej rezolucji. W ocenie skarżącego owa rezolucja jest środkiem dowodowym, wskazującym na takie okoliczności faktyczne, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy skarżącego, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu sądowym. Dodatkowo skarżący wskazał, że okolicznością potwierdzającą zachowanie terminu do wznowienia postępowania, jest fakt, że skarżący dopiero na początku października 2012 r. dowiedział się o rezolucji ONZ, a w szczególności o jej znaczeniu dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd zważył, co następuje: Skarga J. W. podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (np. z art. 273 § 2 P.p.s.a.), a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji (art. 272 pkt 2 P.p.s.a.) - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Jeżeli natomiast strona, jako przesłankę wznowienia postępowania wskazuje rozstrzygnięcie organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczypospolitą Polską, skargę wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (art. 272 § 3 P.p.s.a.). Stosownie do postanowień art. 278 P.p.s.a. po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Z powołanych regulacji wynika, że trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, wynikający z art. 277 P.p.s.a. określa czasową dopuszczalność żądania wznowienia postępowania, opierającą się na powiązaniu przyczyny wznowienia ze świadomością jej istnienia, natomiast art. 278 P.p.s.a. określa czas, w którym – przy zachowaniu terminu z art. 277 tej ustawy – w ogóle dopuszczalne jest żądanie wznowienia postępowania. Termin pięcioletni nie obowiązuje jedynie wówczas, gdy skarga o wznowienie postępowania opiera się na zarzucie pozbawienia strony możności działania lub braku należytej reprezentacji. W tych wypadkach nie ma terminu ograniczającego w sposób bezwzględny dopuszczalność wniesienia skargi o wznowienie postępowania, a jedynie terminem ograniczającym jej wniesienie jest termin trzymiesięczny wynikający z art. 277 P.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy o sygn. V SA/Wa 3168/03, wyrok z dnia 22 stycznia 2004 r. jest prawomocny od dnia 12 czerwca 2004 r. Pięcioletni termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego ww. wyrokiem upłynął, zatem w dniu 12 czerwca 2009 r. Skarga wniesiona po tej dacie, oparta na wszelkich innych podstawach wznowieniowych, za wyjątkiem podstawy pozbawienia możności działania i braku należytej reprezentacji, jako wniesiona po upływie terminu przewidzianego w art. 278 P.p.s.a. jest niedopuszczalna. Z uwagi na powyższe przyjąć należy, że skarga J. W. w zakresie, w jakim opiera się na przesłankach określonych w art. 272 § 3 oraz art. 273 § 2 P.p.s.a. - jako wniesiona z naruszeniem art. 278 P.p.s.a. - podlega odrzuceniu bez konieczności rozpatrywania merytorycznej zasadności wskazanych w niej podstaw. Osobnego zbadania wymaga skarga J. W. w części opartej na podstawie wznowieniowej wymienionej w art. 271 pkt 2 P.p.s.a. W ocenie Sądu skarga w tym zakresie została wniesiona z naruszeniem trzymiesięcznego terminu określonego w art. 277 P.p.s.a. Otóż skarżący J. W. został zawiadomiony o wyznaczonej na dzień 22 stycznia 2004 r. rozprawie, na której rozpoznana została jego skarga. Po wydaniu wyroku skarżący złożył wniosek o sporządzenie jego uzasadnienia. Odpis wyroku z dnia 22 stycznia 2004 r. wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu J. W. w dniu 20 lutego 2004 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru). Przyjąć, zatem należy, iż najpóźniej w tej dacie skarżący dowiedział się o wydanym w jego sprawie orzeczeniu. Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego została natomiast wniesiona w dniu 24 października 2012 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym), a więc znacznie po upływie ustawowego, trzymiesięcznego terminu do jej wniesienia. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia. O zwrocie wpis od skargi orzeczono w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.