IV SA/Wa 2594/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-01-17
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od wpisu) powinien zostać uwzględniony, jeśli strona, mimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochodową, a następnie uiściła wpis od skargi?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od wpisu od skargi) podlega oddaleniu, jeśli strona, mimo wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochodową, nie przedłożyła ich, a następnie uiściła wpis od skargi. Brak współpracy strony w dostarczeniu niezbędnych informacji uniemożliwia ocenę jej rzeczywistych możliwości finansowych, a późniejsze uiszczenie wpisu świadczy o odstąpieniu od wykazywania przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący E. i J. M. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. Mimo wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających ich sytuację majątkową i dochodową, skarżący nie przedłożyli ich. Następnie skarżący uiścili wpis od skargi. Sąd uznał, że skarżący odstąpili od wykazywania przesłanek przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosków E. i J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w sprawie ze skargi E. i J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie: ustalenia warunków zabudowy postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
E. i J. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...]. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł. zwrócili się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od niniejszego wpisu. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, złożonym na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy (PPF), skarżący podali, że gospodarstwo domowe prowadzą wraz z synem i utrzymują się z kwoty 1800 zł. brutto (skarżąca prowadzi działalność gospodarczą i osiąga dochód ok. 1500 zł. miesięcznie, jej mąż przebywa na zwolnieniu lekarskim i pobiera zasiłek chorobowy w wysokości 300 zł. miesięcznie). E. i J. M. posiadają dom o powierzchni 170 m2 oraz gospodarstwo rolne (1,3 ha), które nie przynosi dochodu. Nie posiadają innego majątku, w tym oszczędności.
Zarządzeniem z dnia 28 listopada 2012 r. referendarz sądowy wezwał skarżących do złożenia dodatkowych informacji o ich sytuacji majątkowej, m.in. nadesłanie aktualnego dokumentu ujawniającego uzyskiwane dochody, przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych i lokat, przedłożenie spisu wydatków ponoszonych przez skarżących na niezbędne utrzymanie oraz inne potrzeby oraz ich udokumentowanie za pomocą kopii faktur i rachunków.
Wezwanie sądowe skarżący otrzymali dnia 5 grudnia 2012 r. (dowód – karty 45 i 46 akt sprawy).
W dniu 4 stycznia 2013 r. strona uiściła wpis od skargi (dowód- karta 47 akt sprawy).
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
Przyznanie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od ustanowionej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako p.p.s.a., zasady ponoszenia przez stronę kosztów tego postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie.
Skarżący ubiegają się wyłącznie o zwolnienie od wpisu od skargi, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stosownie do treści art. 252 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładanych danych o stanie rodzinnym.
Z kolei w myśl art. 255 tej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w sprawie prawa pomocy.
Oświadczenia złożone przez skarżących we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Na podstawie tych informacji nie można było ustalić relacji uzyskiwanych przez skarżących dochodów do ponoszonych miesięcznych wydatków. Skierowane do strony wezwanie w sprawie złożenia dodatkowych wyjaśnień na temat jej aktualnej kondycji finansowej obejmowało m.in. wezwanie do przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych oraz wskazania wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym. Dokumenty te w sposób najpełniejszy zobrazowałyby strukturę wydatków strony i pozwoliły ocenić jej rzeczywiste możliwości finansowe.
Trzeba podkreślić, że brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji rodzinnej i majątkowej osoby wnioskującej o prawo pomocy, jeżeli ona sama uchyla się od złożenia niezbędnych do oceny tej sytuacji dokumentów.
Skarżący nie udzielili, mimo wezwania, żadnych informacji, nie przedstawili też przyczyn, z powodu których uchylili się od tego obowiązku. W dniu 4 stycznia 2013 r. uiścili natomiast kwotę 500 zł tytułem wpisu od skargi.
Z tych okoliczności faktycznych sprawy wynika, ze skarżący odstąpili od wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od wpisu od skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło