IV SA/Wa 2599/15

WyrokWSA w Warszawie2016-01-07

Skład orzekający: Magdalena Durzyńska, Piotr Korzeniowski, Anita Wielopolska-Fonfara

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o nadanie statusu uchodźcy może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych, a jedynie powołuje się na problemy zdrowotne syna i sytuację rodzinną?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy. Wnioskodawca nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w rozumieniu Konwencji Genewskiej, a jedynie powoływał się na problemy zdrowotne syna i sytuację rodzinną, co nie stanowi podstawy do udzielenia statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania również okazały się nieuzasadnione.
Stan faktyczny
Skarżący K. K., obywatel [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu, a Rada do Spraw Uchodźców utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i nieuwzględnienie obaw związanych z chorobą syna oraz politycznie motywowanym oskarżeniem żony. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców (dalej: Rada, organ II instancji, organ odwoławczy) z [...] lipca 2015 r., znak: [...] wydana na podstawie art. 89p ust. 1 oraz 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 680) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej: k.p.a.), wydana po rozpatrzeniu odwołania K. K. (dalej: cudzoziemiec, wnioskodawca, skarżący, strona skarżąca) od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej: organ I instancji) z [...] kwietnia 2015 r. nr [...] o: 1. odmowie nadania statusu uchodźcy, 2. odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. W decyzji z [...] lipca 2015 r. Rada utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. Stan sprawy przestawiał się następująco: K. K., obywatel [...], deklarujący narodowość [...], w dniu 18 sierpnia 2014 r., złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Po rozpatrzeniu wniosku organ I instancji w decyzji z [...] kwietnia 2015 r. odmówił wnioskodawcy nadania statusu uchodźcy i odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej. Od decyzji powyższej odwołała się do organu II instancji M. F. - pełnomocnik cudzoziemca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i udzielenie cudzoziemcowi statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej. Zaskarżonej decyzji zarzuciła, że została ona wydana z naruszeniem przepisów art. 13 ust. 1, art. 15 pkt 2, art. 19 ust. 1 pkt 1 i art. 20 ust 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także art. 7, art. 8, art. 11, art. 12, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu odwołania przedstawiono polemikę z oceną sprawy przez organ orzekający i skoncentrowano się na wykazaniu, że obawy cudzoziemca przed powrotem do kraju są w pełni uzasadnione z uwagi na działalność polityczną jego szwagra, co winno stanowić wystarczającą podstawę dla udzielenia mu ochrony międzynarodowej. Równocześnie zarzucono organowi orzekającemu nieuwzględnienie w sprawie wszystkich dowodów mogących wskazywać na doznanie poważnej krzywdy w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, w tym także z powodu prowadzonego postępowania karnego wobec żony, wszczętego w związku z działalnością polityczną jej brata. Zdaniem pełnomocnika, wnioskodawca i jego żona w trakcie postępowania uprawdopodobnili uzasadnione obawy przed prześladowaniem ze względu na poglądy polityczne. Przy tym podkreślono, że organ I instancji wykazał się brakiem wnikliwości w rozstrzyganiu sprawy i niedokładnym ustaleniem stanu faktycznego, czego przykładem było nieodniesienie się do wyjaśnień wnioskodawcy. Do odwołania pełnomocnik skarżącego dołączył równocześnie: pełnomocnictwo, opinię pedagogiczną wystawioną dla córki F. K., kserokopię tłumaczenia zaświadczenia stwierdzającego inwalidztwo syna A. K., kserokopię tłumaczenia wypisu ze szpitala w [...] syna A. K. oraz kolejne trzy zaświadczenia lekarskie dotyczące również A. K., nie wskazując jednak w jakim celu przedstawia te załączniki. W dniu 2 czerwca 2015 roku pełnomocnik dodatkowo złożył wypowiedź, co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów wnosząc jednocześnie o ponowne przesłuchanie wnioskodawcy i jego małżonki na okoliczność przyczyn opuszczenia kraju pochodzenia oraz zagrożenia życia w przypadku powrotu do kraju pochodzenia stwierdzając, że w sprawie nie dokonano wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego. Po rozpatrzeniu odwołania Rada do Spraw Uchodźców w dniu [...] lipca 2015 roku decyzją [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Rada kierowała się literalnym brzmieniem art. 13 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Zdaniem Rady, zarówno w złożonym wniosku o nadanie statusu uchodźcy, jak i w przeprowadzonych wywiadach, cudzoziemiec nie przytoczył żadnych faktów lub okoliczności, które mogłyby świadczyć o prześladowaniu go, lub uzasadniałyby obawę przed prześladowaniem z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. Zdaniem Rady, nie zaistniały też przesłanki do udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej. Organ odwoławczy nie dopatrzył się nieprawidłowości w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji, a zgromadzony materiał dowodowy uznał za wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W skardze, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący zarzucił decyzji Rady naruszenie przepisów postępowania tj. -art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak zamieszczenia w decyzji podpisów członków składu orzekającego z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego każdej z osób upoważnionej do wydania decyzji, a złożenie jedynie nieczytelnych paraf, - art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak ustosunkowania się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, brak oceny mocy dowodowej zeznań skarżącego, brak wykładni przesłanki do udzielenia ochrony uzupełniającej, pominiecie okoliczności narażenia chorego syna na nieludzkie traktowanie w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, braku wskazania sygnatury orzeczenia, na który organ orzekający powołał się w treści, -art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności w zakresie dokumentacji medycznej syna skarżącego, -art. 7 i art. 12 k.p.a. poprzez brak wnikliwego działania organu przejawiającego się w zaniechaniu ustalenia, czy opieka medyczna w kraju pochodzenia nie narazi syna na ryzyko poważnej krzywdy z uwagi na jego stan zdrowia, -art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów w tym głównie zeznań skarżącego i jego żony, -art. 78 § 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku pełnomocnika o ponowne przesłuchanie wnioskodawcy i jego żony. Ponadto skarżący zarzucił też naruszenie przepisów prawa materialnego tj. : - art. 13 ust. 1 i art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ich niezastosowanie w sprawie, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, ze zachodzą przesłanki dla nadania statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej, - art. 19 ust. 1 pkt 1 i art. 20 ust. 20 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Skarżący w skardze wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji Rady z [...] lipca 2015 r. w całości i uchylenie poprzedzającej decyzji organu I instancji z [...] kwietnia 2015 r., a także zwolnienie z kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi przedstawiono polemikę z oceną organów orzekających oraz skoncentrowano się na obszernym uzasadnieniu wymienionych wyżej zarzutów z równoczesnym powołaniem się na przepisy i orzecznictwo w tym zakresie. Strona skarżąca wskazuje też, że w sprawie występują bardzo szczególne okoliczności wyrazem, których jest konieczność zapewnienia choremu dziecku odpowiedniej opieki medycznej, co zdaniem skarżącego, winno stanowić wystarczającą przesłanką dla udzielenia ochrony uzupełniającej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. W dniu 4 stycznia 2016 r. do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącego z 4 stycznia 2015 r. "o odroczenie rozprawy". Pełnomocnik skarżącego w treści tego pisma uzasadnia swój wniosek kolizją ze sprawą wyznaczoną wcześniej na 7 stycznia 2016 r. przez Radę do Spraw Uchodźców w postępowaniu o sygn. [...] dotyczącym skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn.: Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa. W ocenie Sądu, organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.), Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517), a także przepisów k.p.a. Według Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji prawidłowo orzekły co do braku podstaw do przyznania skarżącemu ochrony międzynarodowej – 1. odmowy nadania statusu uchodźcy, 2. odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej. Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić co następuje: Sąd podziela stanowisko organu II instancji, według którego w rozpoznawanej sprawie, ani postępowanie w I instancji, ani też ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu odwoławczym nie wykazały w sposób wystarczający, że skarżący może być uchodźcą w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. Z treści tego przepisu wynika, że nadanie wnioskodawcy statusu uchodźcy uzasadnione byłoby w razie stwierdzenia, że w kraju pochodzenia był on narażony na prześladowanie z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych, albo też byłby zagrożony takim prześladowaniem, w razie powrotu do kraju pochodzenia. Stosownie do postanowień art. 1 ust. A pkt 2 powołanej Konwencji i art. 1 Protokołu Nowojorskiego, termin "uchodźca" stosuje się w szczególności do osoby, która na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem z powodu swojej rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych przebywa poza granicami państwa, którego jest obywatelem i nie może lub nie chce z powodu tych obaw korzystać z ochrony tego państwa. Charakter określonych w Konwencji przyczyn powodujących obawę przed prześladowaniem i jej skutek, mianowicie niemożność korzystania z ochrony państwa swego obywatelstwa wskazuje, że - w świetle tych postanowień - chodzi głównie o zagrożenie prześladowaniami ze strony władz państwa przez nie stosowanymi, bądź inspirowanymi z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub z racji przekonań politycznych. Art. 1 ust. A Konwencji Genewskiej zawiera wyczerpujący katalog przesłanek, jakie powinny być spełnione przez cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy i podkreślenia wymaga to, że wśród tych przesłanek nie zawarto przyczyn bytowych czy ekonomicznych. Przesłanki do nadania statusu uchodźcy, wskazane w Konwencji Genewskiej, należy interpretować wąsko. Nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia, sytuację osobistą cudzoziemca, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia, lecz z uwagi na istniejące, uzasadnione obawy prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy. Pojęcie uzasadnionej obawy nie zostało bliżej sprecyzowane. Zdaniem Sądu, należy przyjąć, że w tym sformułowaniu mieści się wymóg zaistnienia dwóch koniecznych elementów: subiektywnego (strona realnie, wiarygodnie żywi obawę przed prześladowaniem) oraz obiektywnego (żywiona obawa znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości). Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba - jak wskazane zostało w podręczniku Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców, Genewa, styczeń 1992 r. - muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemca. Wskazać nadto należy, że uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że z uzasadnień zapadłych orzeczeń wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas późniejszych przesłuchań. Wskazać należy, że we wniosku skarżący złożył na piśmie następujące oświadczenie: "Przyjechałem do Polski z rodziną prosić o ochronę ponieważ rodzina ciągle zagrożona jest ze strony władzy. Nasz kuzyn zajmował się polityką i z tego powodu nas prześladują. Wzywają na przesłuchania, boję się o rodzinę i dzieci, dlatego postanowiłem wyjechać z kraju". (akta organu I instancji k. 14, tłumaczenie k. 19). Odnosząc się do tych oświadczeń podnieść należy, że wnioskodawca stwierdził, że w kraju pochodzenia był prześladowany, jednak nie podał żadnych okoliczności tych prześladowań. Oświadczył też, że nie był poddawany przemocy, zatrzymany, aresztowany lub skazany wyrokiem sądu. Nie było prowadzone wobec niego żadne postępowanie sądowe lub administracyjne. Nie brał udziału w działaniach zbrojnych i nie należał do żadnych organizacji politycznych, społecznych, czy też etnicznych. Oświadczył, że jest zdrowy i nie przechodził żadnych chorób przewlekłych. Podał również, że o status uchodźcy ubiega się także w Polsce jego córka A. K. Z wniosku wynika także, że w kraju pochodzenia mieszkał w miejscowości [...], od urodzenia do wyjazdu za granicę. Podczas wywiadu statusowego w dniu [...] grudnia 2014 r. skarżący zeznał, że opuścił kraj pochodzenia z powodu problemów jakie pojawiły się, kiedy brat żony jako poseł w miejscowym parlamencie ujawnił korupcję i nieprawidłowości w [...]. Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, według którego z materiałów dostępnych organom orzekającym wynikało, że w przypadku skarżącego brak było podstaw do twierdzenia, że jest on narażony na prześladowania w rozumieniu cyt. ustawy. Skarżący nie wykazał, ani nie uprawdopodobnił w trakcie postępowania żadnych istotnych faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie, lub mogłyby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Z materiału dowodowego nie wynika, aby skarżący mógł być narażony na prześladowania ze strony władz państwowych lub innych podmiotów. Za błędne i nieuprawnione należy zatem uznać przekonanie skarżącego, wyrażone w uzasadnieniu skargi, że w świetle przedstawionych okoliczności powinien uzyskać międzynarodową ochronę. Zdaniem Sądu, na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego organ II instancji słusznie stwierdził, że skarżący nie wykazał faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie, lub mogłoby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. Ze złożonych zeznań i zgromadzonego materiału dowodowego nie wynikało wiarygodnie, by władze państwowe represjonowały cudzoziemca lub podejmowały inne, wymierzone bezpośrednio w niego szykany na tle jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. W sprawie okoliczności przedstawionych przez małżonkę wnioskodawcy – R. D., Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że powoływanie się przez cudzoziemkę na politycznie umotywowane oskarżenia jej o korupcję i pranie brudnych pieniędzy w związku z działalnością jej brata, jako posła do miejscowego parlamentu, nie zostały wiarygodnie i jednoznacznie uprawdopodobnione. W ocenie Sadu, ustalona i wskazana przez organy obu instancji chronologia zdarzeń w sprawie cudzoziemki nie potwierdza tezy żony skarżącego, związanej z politycznym umotywowaniem oskarżenia jej o korupcję i pranie brudnych pieniędzy. Podnieść należy, że postępowanie sądowe w sprawie nadużyć finansowych wobec żony skarżącego zostało wszczęte w 2010 r., kiedy była ona kierownikiem oddziału banku, a kiedy jeszcze jej brat nie był posłem i nie prowadził walki z korupcją. Sprawa brata została definitywnie zakończona w 2013 r., kiedy brat na podstawie orzeczenia sądu został oczyszczony z zarzutów, a następnie Sąd Najwyższy uznał jednak brata za winnego, ale pozbawił go tylko mandatu poselskiego. W końcu w 2013 r. jej brat razem z drugim bratem wyjechali na [...]. W tej sytuacji jeżeli przyjąć za wiarygodne zeznania cudzoziemki, że władze prowadziły przeciwko niej postępowanie karne tylko dlatego, żeby zmusić brata do rezygnacji z ujawnienia afery korupcyjnej, to po opublikowaniu przez niego raportu w czerwcu 2012 r., nie miały już żadnego powodu, aby nadal prowadzić sprawę jego siostry. Sprawa karna przeciwko R. D. i kilku ważnym akcjonariuszom banku nadal była prowadzona. Podczas pobytu w Polsce cudzoziemka dowiedziała się, że wyrokiem sądu oskarżeni akcjonariusze banku i ona zostali skazani na kary pozbawienia wolności. Z zeznań R. D., jak również z zeznań skarżącego nie wynikało, aby utrzymywała ona bliskie zażyłe kontakty z bratem, czy też w jakimś stopniu jako pracownik banku, wspierała swoją wiedzą specjalistyczną działania swego brata w zakresie ujawniania korupcji. Należy podkreślić, że żona skarżącego nie angażowała się politycznie, czy też społecznie, nie należała do żadnej organizacji politycznej, kulturalnej lub etnicznej. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, według którego okoliczności wskazane we wniosku statusowym oraz w toku wywiadu statusowego nie były tożsame z indywidualnym prześladowaniem w rozumieniu przepisów ustawy. Dlatego obawy cudzoziemca, że może mu coś grozić w przypadku powrotu do kraju pochodzenia, nie znajdują żadnego uzasadnienia w aktach sprawy. We wniosku o nadanie statusu uchodźcy, jak i w trakcie wywiadu statusowego skarżący jednoznacznie oświadczył, że nigdy nie był prześladowany, zatrzymany, poddawany przemocy fizycznej, aresztowany lub skazany wyrokiem sądu. Nie brał udziału w działaniach wojennych. Nigdy nie stawiano mu żadnych zarzutów, które świadczyłyby o posądzaniu go o jakąś wrogą działalność wobec władz. Sąd nie podziela zarzutów strony skarżącej przedstawionych w skardze, według których w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia zasad postępowania. Zdaniem Sądu, Rada wnikliwie przeanalizowała zgromadzony materiał dowodowy i dokonując oceny wzięła pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy. Organ II instancji odniósł się też do wszystkich zarzutów odwołania. Na tej podstawie, Rada w uzasadnieniu swojej decyzji wskazała, dlaczego nie uznała za zasadne udzielenie skarżącemu międzynarodowej ochrony. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniła też zarówno podstawę prawną jak i motywy rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy rozpatrzył również wniosek pełnomocnika skarżącego o dodatkowe przesłuchania i uznał ten wniosek jako nieuzasadniony, ponieważ cudzoziemiec i jego małżonka mieli dwukrotnie, podczas składania wniosku i w trakcie wywiadu statusowego, niczym nieograniczoną możliwość przedstawienia wszystkich faktów i okoliczności dotyczących przyczyn opuszczenia kraju pochodzenia. Na zakończenie przeprowadzonych wywiadów statusowych stwierdzili, że nie zgłaszają żadnych wniosków i nie wnoszą o przeprowadzenie dodatkowych dowodów lub przesłuchanie świadków. W ocenie Sądu, zeznania ich były wystarczająco szczegółowe dla dokonania oceny przyczyn opuszczenia kraju pochodzenia. Także podczas postępowania wnioskodawcy uzupełniali zgromadzone materiały dowodowe o nowe dokumenty. Rada zasadnie uznała, że wniosek o ponowne przesłuchanie miał na celu wyłącznie wydłużenie postępowania, a nie ustalenie przyczyn opuszczenia kraju pochodzenia. Skarżący wskazał, że podstawową przyczyną starań o nadanie statusu uchodźcy w trakcie postępowania przed organem I instancji były domniemane obawy o zagrożenie bezpieczeństwa osobistego z powodu politycznie umotywowanego oskarżenia jego żony o korupcję i pranie brudnych pieniędzy w związku z działalnością jej brata, jako posła do miejscowego parlamentu. W ocenie Sądu, obawy te nie zostały wiarygodnie i jednoznacznie uprawdopodobnione. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że skarżący nie był osobą bezpośrednio zagrożoną prześladowaniem z przyczyn, jakie określa Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. W literaturze wyrażono pogląd, który Sąd w tym składzie w pełni podziela, że uzasadniona obawa prześladowania jest podstawowym kryterium definicji uchodźcy. "Element obawy, jako subiektywny, znajduje w ramach tego kryterium odniesienie do elementu obiektywnego, jakim jest słowo «uzasadniona». Jeśli jakaś osoba ma zostać zakwalifikowana jako uchodźca, to konieczne jest stwierdzenie rozbratu pomiędzy nią a władzami kraju ojczystego". (zob. B. Wierzbicki, Uchodźcy w prawie międzynarodowym, Warszawa 1993, s. 31). Ustalenie, czy określone środki dyskryminacji mogą być traktowane wyjątkowo jako równoznaczne z prześladowaniem, zależy od oceny całokształtu okoliczności (tamże, s. 32). Sąd podziela stanowisko Rady, że w świetle zeznań skarżącego, należało przyjąć, że powodem opuszczenia przez cudzoziemca kraju pochodzenia nie było poczucie osobistego prześladowania, ale próba znalezienia lepszych warunków do życia. Potwierdzają to podniesione w trakcie postępowanie odwoławczego problemy z chorobą syna A. i zamiarem jego leczenia za granicą (schorzenie dziecięcego porażenia mózgowego). Należy wskazać, że stan zdrowia syna cudzoziemca oraz ewentualny zamiar leczenia jego schorzenia w Polsce, nie może stanowić żadnej podstawy dla udzielenia mu statusu uchodźcy. Fakt w postaci lepszej opieki medycznej w Polsce niż w kraju pochodzenia cudzoziemca nie może stanowić żadnej przesłanki dla udzielenia z tego tytułu ochrony międzynarodowej. Także okoliczność w postaci uczęszczania do szkoły drugiej córki cudzoziemca nie może stanowić żadnych przesłanek dla udzielania ochrony międzynarodowej, ponieważ zgodnie z obowiązującymi przepisami w Polsce, podobnie jak w kraju pochodzenia małoletniej, istnieje ustawowy obowiązek nauczania dzieci i młodzieży. Przepisy prawa polskiego i międzynarodowego nie przewidują odrębnych przesłanek przyznania statusu uchodźcy, czy też ochrony uzupełniającej dla dzieci, innych niż dla osób dorosłych. Przesłanki te są identyczne i tak jak nie spełnia ich skarżący, tak nie spełniają ich jego małoletnie córki. Ponadto, nie udziela się międzynarodowej ochrony tylko z powodu potrzeby zapewnienia lepszych warunków bytowych dla rodziny łub dziecka. Należy podkreślić, że nadaniu statusu uchodźcy nie może przesądzać sam fakt opuszczenia kraju pochodzenia. W ocenie Sądu, analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wskazuje na żadne zindywidualizowane zagrożenie dla strony, a z pewnością obecnie nie można mówić o tym, by w [...] miało miejsce powszechne stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Zdaniem NSA, "Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się o uznanie tego statusu, ale ocena ta nie może być pełna i prawidłowa jeżeli nie nastąpiła z uwzględnieniem ogólnej sytuacji społecznej, politycznej i prawnej w kraju pochodzenia. Należyta kontrola sądowoadministracyjna zgodności z prawem zaskarżonych aktów wymaga zaś, aby akta sprawy administracyjnej dotyczącej przyznania statusu uchodźcy zawierały aktualne, kompletne materiały o sytuacji w kraju pochodzenia wnioskodawcy, niezbędne do analizy przesłanek materialnoprawnych przyznania statusu uchodźcy". (zob. wyrok NSA z 12 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 126/07, LEX nr 506613). Wskazać należy, że informacja o kraju pochodzenia stanowi niezbędny element postępowania o nadanie statusu uchodźcy. Według Sądu, analiza informacji o kraju pochodzenia została przeprowadzona przez organy obu instancji. Należy jednak podkreślić, że przedmiotem oceny jest przede wszystkim sytuacja skarżącego, a nie sytuacja w jego kraju pochodzenia. Aby rozstrzygnięcie w sprawie udzielania mu ochrony było pozytywne materiał dowodowy musi dawać podstawy do twierdzenia, że powołane trudności przełożą się na indywidualne położenie cudzoziemca i będą skutkować zagrożeniem jego bezpieczeństwa. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie można mówić o wystąpieniu obaw cudzoziemca, co do zagrożeń w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, dotyczące ochrony uzupełniającej i uznaje, że żadna z przesłanek udzielenia takiej ochrony, w konkretnej sytuacji skarżącego, nie zaistniała. Nie doszło zatem do naruszenia przepisu art. 15 cyt. ustawy. Zdaniem Sądu, nie istnieją podstawy do twierdzenia, że na terytorium [...] toczy się obecnie konflikt zbrojny oraz, że struktury siłowe stosują powszechną przemoc wobec ludności cywilnej. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 11, art. 12, art. 77 § 1, art. 78 § 2, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Zdaniem Sądu, organ II instancji wnikliwie przeanalizował cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wraz z protokółem przesłuchania skarżącego i jego małżonki i na jego podstawie dokonał ustalenia stanu faktycznego sprawy, a uzasadnienie jego decyzji przedstawia argumentację podjętego rozstrzygnięcia zarówno w zakresie przesłanek do nadania statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej. Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. poprzez brak zamieszczenia w decyzji podpisów członków składu orzekającego z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego każdej z osób upoważnionej do wydania decyzji, a złożenie jedynie nieczytelnych paraf, wskazać należy, że zgodnie z art. 4 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP do postępowań w sprawach uregulowanych w ustawie stosuje się przepisy k.p.a., o ile ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 89z ust. 1 ww. ustawy Rada orzeka w składach trzyosobowych, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w art. 34 ust. 2 pkt 5. Szczegółowe uregulowania dotyczące składów orzekających przewidują przepisy rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z 9 grudnia 2008 r. (Dz. U. z 2008 r. Nr 223 poz. 1469) w sprawie statutu organizacyjnego i regulaminu czynności wewnętrznych Rady do Spraw Uchodźców. Zgodnie z § 2 Regulaminu czynności wewnętrznych Rady do Spraw Uchodźców, Przewodniczący Rady wyznacza składy orzekające i wskazuje przewodniczącego trzyosobowego składu orzekającego. Według § 6 ust. 1 pkt 4, orzeczenie podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego. Na pierwszej stronie decyzji Rady zostali wskazani członkowie składu orzekającego, w tym przewodniczący tego składu, z imienia i nazwiska, a na ostatniej stronie decyzji, według kolejności wskazanej na pierwszej stronie, wszyscy członkowie złożyli swoje podpisy. W ocenie Sadu, nie doszło do naruszenia żadnych przepisów prawa, a podniesiony zarzut jest nie jest uzasadniony. Sąd nie podziela także zarzutu dotyczącego braku wskazania sygnatury orzeczenia, na który organ orzekający powołał się w treści uzasadnienia decyzji. Zdaniem Sadu, nie jest to brak dyskwalifikujący decyzję. W ocenie Sądu, decyzje w niniejszej sprawie wydane zostały na podstawie przepisów prawa i zawierają - zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 k.p.a. - wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, oparte na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego w sprawie organu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 k.p.a. Nietrafne są zatem zarzuty skargi odnośnie naruszenia przez organy obowiązku wyczerpującego zebrania dowodów i dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Według Sądu, z uzasadnień zapadłych rozstrzygnięć wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść wyjaśnień złożonych podczas przesłuchania. Również dokonana przez organy analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń skarżącego. Wskazać nadto należy, że uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji, zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Sąd nie stwierdził także naruszenia art. 136 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiły zarzucane w skardze wady (braki) postępowania dowodowego przed organem I instancji. W kontrolowanej sprawie nie wystąpiły braki w zakresie postępowania dowodowego stanowiące w istocie niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy obu instancji. Należyte dokonywanie czynności dowodowych winno koncentrować się na okolicznościach istotnych dla sprawy. Przepis art. 136 k.p.a. określa granice postępowania wyjaśniającego (dowodowego) przed organem odwoławczym. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest obowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego w jego całokształcie, tzn. nie jest obowiązany do ponownego zgromadzenia wszystkich dowodów celem ustalenia rzeczywistego stanu sprawy administracyjnej. Ocena prawidłowości zaskarżonej decyzji wymaga od organu odwoławczego ustalenia, czy organ I instancji zgromadził "całokształt materiału dowodowego" i właściwie ocenił zebrane w sprawie dowody. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że organ I instancji zgromadził "całokształt materiału dowodowego". Sąd postanowił nie uwzględnić wniosku pełnomocnika skarżącego o odroczenie rozprawy w dniu 7 stycznia 2016 r. Z treści pełnomocnictwa znajdującego się w aktach sprawy (k. 33) wynika, że skarżący udzielił pełnomocnictwa adw. M. F. z prawem do udzielania dalszych pełnomocnictw. Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja podjęta została z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, a przyczyny, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji znalazły jednoznaczny wyraz w jej uzasadnieniu, co pozostaje w zgodzie z obowiązkami organu wymienionymi w art. 107 § 1 i 3 k.p.a., skarga nie mogła zostać uwzględniona, a Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło