IV SA/Wa 2610/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. B. i M. B. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: zwolnić M. B. od kosztów sądowych W piśmie z dnia 5 września 2017 r. I. B. i M. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania. Następnie wnioskiem z dnia 4 grudnia 2017 r. Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku wskazała, że jest żoną rolnika, któremu wywłaszczono nieruchomość wraz z budynkami służącymi do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Gospodarstwo to stanowiło główny dochód jego rodziny. Podała, że w skład jej rodziny wchodzi mąż i dwoje małoletnich dzieci. Jest właścicielem nieruchomości rolnej o pow. 2,66 ha, nieruchomości o pow. 0,981 ha, posiada ½ udziału w spółdzielczym własnościowym prawie do lokalu o pow. 47 m2, posiada samochód osobowy z 2004 r. (szacunkowa wartość 5200 zł). Jako dochody wskazała – 1450 zł tytułem wynagrodzenia za pracę, 248 zł – zasiłek rodzinny na dzieci, 1000 zł tytułem świadczenia wychowawczego na dzieci. Jako zobowiązania i stałe wydatki podała – kredyt 381 zł, prąd – 190 zł, wywóz śmieci 36 zł, woda – 45 zł. opał – 200 zł, paliwo – 200 zł, wyżywienie 600 zł, telefon 130 zł, internet – 60 zł, ubrania – 150 zł, środki czystości 150 zł, pomoce szkolne – 300 zł, raty – 240 zł. W piśmie z dnia 20 grudnia 2018 r. wezwano Skarżącą do nadesłania: - wyciągów z posiadanych przez M. B. i I. B. rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, - dokumentu potwierdzającego wysokość uzyskiwanego przez M. B. dochodu (np. zaświadczenia z zakładu pracy), - informacji czy w ustalone w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. odszkodowanie zostało wypłacone, - informacji dotyczącej kredytu (381 zł) tj. na jaki cel został zaciągnięty oraz wskazanie kiedy nastąpi spłata ostatniej raty kredytu, - informacji dotyczącej rat (240 zł) tj. podanie kiedy nastąpi spłata ostatniej raty, - informacji, czy Skarżący pobierają dopłaty bezpośrednie ( w jakiej wysokości) lub korzystają z innych programów realizowanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W zakreślonym terminie Skarżąca nadesłała żądane dokumenty. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – zwaną dalej Ppsa) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 211 Ppsa koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków, zgodnie natomiast z art. 212 § 1 Ppsa opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna. W niniejszej sprawie Skarżąca (solidarnie z mężem) została już wezwana do poniesienia kosztów postępowania – konkretnie uiszczenia wpisu od skargi, który zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 21 listopada 2017 r. został ustalony na kwotę 3960 zł. Rolą Referendarza w niniejszym postępowaniu jest ocena, czy Skarżąca jest w stanie ponieść koszty postępowania – czyli czy jej stan majątkowy i możliwość zarobkowe pozwalają na uiszczenie, na tym etapie postępowania, wpisu sądowego. Ze złożonego formularza PPF wynika, że rodzina Skarżącej, licząca w sumie 4 osoby, w tym dwoje dorosłych i dwoje małoletnich dzieci, osiąga miesięczny dochód na poziomie 2698 zł, z czego jednak 1248 zł jest przyznane jako świadczenie na dzieci. Suma zaś koniecznych wydatków ponoszonych miesięcznie przez Skarżącego została określona przez niego na kwotę 2682 zł. Skarżąca oprócz informacji podanych we wniosku została także wezwana do nadesłania szczegółowych informacji, dotyczących jej sytuacji finansowej. W odpowiedzi na wezwanie z Sądu nadesłała: harmonogram spłat pożyczki udzielonej przez bank – do spłaty pozostało jeszcze 47 rat w wysokości 381 zł, dowody spłat rat w wysokości 29,98 zł (opisane jako spłaty rat za pralkę), raty spłat w kwocie 90,96 (opisane jako raty za telewizor), informacje o dopłatach z ARiMR – wysokości 1434,65 zł, zaświadczenie z 5.01.2018 r. o wynagrodzeniu uzyskiwanego przez M. B. w kwocie netto 1464,48 zł (za grudzień 2017 r), oświadczenie, że odszkodowanie ustalone w zaskarżonej decyzji nie zostało ani przez Skarżącą ani przez jej męża pobrane, wyciąg z rachunku karty kredytowej I. B. za okres –XI-XII 2017 r. o zadłużeniu na kwotę 1378,6 zł, wyciąg z rachunku bankowego I. B. za okres od 2 czerwca 2017 r. do 1 grudnia 2017 r., z którego wynika, że posiada zadłużenie na kwotę 18614 zł (stan na 1 grudnia 2017 r.), wyciąg z rachunku karty kredytowej M. B. za okres XI-XII 2017 r. o zadłużeniu na kwotę 3783,95 zł, wyciąg z rachunku bankowego M. B. za okres od 1 czerwca 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. (środki na koncie osobistym 0,61 zł, 1,16 zł na koncie oszczędnościowym – stan na 31.12.2017 r.) Przedstawione dokumenty pozwalają na przyjęcie, że Skarżąca, nie jest w stanie pokryć choćby części kosztów postępowania. Z nadesłanych wyciągów wynika że Skarżąca jak i jej mąż dokonują za pomocą posiadanych kart płatniczych głównie drobnych płatności związanych z bieżącymi zakupami, środki posiadane na rachunkach służą im do spłat rat kredytu i pożyczek, opłat za media. Kredyt i pożyczki według informacji podanych przez Skarżącą, zostały zaciągnięte na zakup sprzętu agd. Skarżący nie osiągają również innych dochodów, niż podane we wniosku. Natomiast dochody osiągane przez Skarżącą i jej męża są zbliżone do ponoszonych wydatków. Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że Skarżąca w niniejszym postępowaniu nie została wezwana do nadesłania dokumentów wskazujących na wysokość ponoszonych wydatków, bowiem w ocenie Referendarza, wystarczającym było nadesłanie szczegółowych wyciągów z rachunków bankowych. Historia operacji wskazuje na co i w jakiej wysokości Skarżąca i jej mąż dysponowali środkami finansowymi. Należy również mieć na względzie, że Państwo B. otrzymują zasiłek rodzinny na dwoje małoletnich dzieci. Samo zaś przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego uzależnione jest m.in. od spełnienia kryterium dochodowego. Wobec tego sytuacja majątkowa Skarżących w niniejszej sprawie została również zweryfikowana przez pracowników urzędu gminy, w której zamieszkują. Trzeba również wziąć pod uwagę, że na skutek decyzji wywłaszczeniowych zmniejszona została i tak niewielka powierzchnia gospodarstwa rolnego męża Skarżącej. Wobec tego również ewentualny dochód z uprawy roli również uległ zmniejszeniu. Co prawda za przejęte grunty przyznano Skarżącej i jej mężowi odszkodowanie, jednakże, jak oświadczyła, nie zostało ani przez nią ani przez jej męża pobrane. Z nadesłanych rachunków bankowych nie wynika także by ustalone odszkodowanie zostało przekazane na rachunek bankowy. Reasumując, w ocenie Referendarza, Skarżąca nawet przy wsparciu męża nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Osiągane dochody w porównaniu z ponoszonymi wydatkami nie pozwalają na wygospodarowanie dodatkowej kwoty na uiszczenie choćby wpisu od skargi. Również na kontach bankowych ani Skarżąca ani jej mąż nie posiadają środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Spełnione zostały zatem ustawowe przesłanki do zwolnienia Skarżącej od kosztów sądowych. Dlatego wniosek należało uwzględnić. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa orzeczono jak w sentencji.