IV SA/Wa 2638/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-20
Skład orzekający: Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca uprawdopodabnia wyrządzenie znacznej szkody w wyniku podziału i wywłaszczenia nieruchomości, a organ i sąd wskazują na interes społeczny i gospodarczy związany z realizacją inwestycji kolejowej oraz konieczność uzyskania pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, uznając, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wskazano, że specyfika ustawy o transporcie kolejowym, mająca na celu usprawnienie inwestycji kolejowych, ogranicza możliwość traktowania kwestii stanu prawnego nieruchomości jako przesłanki do wstrzymania decyzji. Podkreślono również, że realizacja inwestycji wymaga uzyskania pozwolenia na budowę w odrębnym postępowaniu, co oznacza, że decyzja lokalizacyjna sama w sobie nie pozwala na rozpoczęcie robót budowlanych i nie powoduje szkody w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżąca Sp. z o.o. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, argumentując, że jej wykonanie doprowadzi do znacznej szkody w wyniku podziału i wywłaszczenia nieruchomości, a ewentualne uchylenie decyzji będzie wiązało się z trudnymi do odwrócenia skutkami. Organ administracji wniósł o oddalenie wniosku, wskazując na brak uprawdopodobnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz na konieczność uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Nr [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Nr [...]. w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej postanawia: - odmówić wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Nr [...].
Decyzją z dnia [...] września 2013 r. nr [...] (dalej "zaskarżona decyzja"), Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Wodnej uchylił w części i orzekł w tym zakresie co do istoty sprawy oraz utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dla inwestycji pn.: "Budowa połączenia kolejowego [...] z K., odcinek [...]" obejmującej: budowę i przebudowę układu torowego i odwodnienie torowiska; roboty budowlane - rozbiórkę i budowę ogrodzeń, rozbiórkę masztu sieci GSM, rozbiórkę słupów; przebudowę i budowę sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, przebudowę i budowę sieci trakcyjnej, przebudowę i budowę sieci i urządzeń energetyki nietrakcyjnej; likwidację, przebudowę i budowę przejazdów drogowych oraz budowę dróg; rozbiórkę, przebudowę i budowę obiektów inżynieryjnych, w tym budowę ekranów akustycznych; rozbiórkę obiektów kubaturowych (budynki gospodarcze, garaże, portiernia, budynki administracyjne, kontenery np.: srk, teletechniczne i inne); budowę budynku nastawni bezobsługowej [...]; rozbiórkę peronu (na przystanku końcowym [...]); budowę peronów wraz z infrastrukturą towarzyszącą na przystankach osobowych: [...], [...], [...], [...], [...]; przebudowę, budowę i demontaż instalacji sanitarnych; przebudowę i budowę urządzeń sterowania ruchem kolejowym - inwestycja realizowana będzie w km [...] według projektowanego kilometrażu przedmiotowej linii kolejowej oraz do [...] istniejącej linii kolejowej nr [...]" (dalej "decyzja Wojewody [...]", "decyzja organu pierwszej instancji").
W skardze dniu 14 października 2013 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej "skarżąca") zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. Nr [...].
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że wykonanie decyzji Wojewody [...] będzie wiązało się z wyrządzeniem jej znacznej szkody, albowiem kwestionowana decyzja stanowi podstawę podziału nieruchomości oraz wywłaszczenia, a zatem wywołuje trwałe, daleko idące skutki w sferze prawa własności. Ewentualne stwierdzenie w toku kontroli sądowoadministracyjnej celowości uchylenia decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, może wiązać się z koniecznością przywrócenia uprzednich granic działek oraz korygowaniem wpisów w księgach wieczystych nieruchomości, a także rekultywacją gruntu, zdegradowanego przez działania inwestora. Skarżąca wymieniła działania inwestora, które zostaną podjęte na jej nieruchomości, w sytuacji odmowy wstrzymania wykonania decyzji lokalizacyjnej. W ocenie skarżącej wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji nie spowoduje straty dofinansowania przedmiotowego przedsięwzięcia ze środków unijnych, a jedynie wiązać się będzie z koniecznością przesunięcia działań w czasie.
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Wodnej wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] wskazując, że skarżąca nie uprawdopodobniła przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Minister podkreślił, że do rozpoczęcia realizacji przedmiotowej inwestycji wymagane jest uzyskanie przez inwestora stosownego pozwolenia na budowę, co następuje w odrębnym postępowaniu. Dlatego też w ocenie organu, skutków wywołanych rozstrzygnięciem lokalizacyjnym nie można zakwalifikować jako mogących grozić skarżącej wyrządzeniem szkody. Zastosowanie bowiem w celu realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia konkretnych rozwiązań technicznych i konstrukcyjnych będzie możliwe dopiero po zbadaniu przez właściwy organ prawidłowości przedłożonego projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Wszystkie działania, które wskazuje skarżąca wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji, dotyczą konkretnych działań budowlanych, które inwestor nie może podjąć nie dysponując decyzją o pozwoleniu na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zasadą jest, że wniesienie do sądu administracyjnego skargi, nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a.") Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Sąd rozpoznając taki wniosek, dokonuje oceny okoliczności uzasadniających żądanie wstrzymania zaskarżonego aktu, wskazanych przez wnioskodawcę we wniosku, jak również bierze z urzędu pod uwagę okoliczności sprawy, które ewentualnie wskazywałyby, iż wykonanie zaskarżonego aktu spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub wywoła trudne do odwrócenia skutki.
Wskazać w tym miejscu należy, że w orzecznictwie i piśmiennictwie akcentuje się, że sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powinien uwzględnić interesy prawne i stanowiska wszystkich uczestników postępowania, bowiem niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., może zachodzić nie tylko po stronie wnioskodawcy, ale również po stronie innych uczestników postępowania (Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz pod red. prof. R. Hausera, prof. M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011, str. 338-339 i powołane tam orzecznictwo sądów administracyjnych).
Sądy administracyjne stoją ponadto na stanowisku, że przy rozpoznaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia zasadniczymi zagadnieniami, mającymi wpływ na kierunek rozstrzygnięcia są kwestie oceny i wyważenia interesów w sprawie, poprzez określenie stopnia zachodzącego niebezpieczeństwa, o którym stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a., w stosunku do każdej ze stron postępowania sądowoadministracyjnego, skali ewentualnego niebezpieczeństwa o którym stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz rodzaju inwestycji objętej decyzją oraz charakteru zaskarżonego w sprawie aktu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2895/12).
W ocenie Sądu wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ strona nie uprawdopodobniła zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a.
Podniesiona przez skarżącą kwestia wadliwość decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej będzie przedmiotem merytorycznej oceny zasadności skargi i nie może być powoływana jako uzasadnienie wstrzymania wykonania decyzji.
Oceniając natomiast skutki wykonania kwestionowanej decyzji w postaci dokonania podziału nieruchomości oraz wywłaszczenia nieruchomości należącej do skarżącej należy mieć na względzie, że podstawą wydania niniejszych decyzji jest ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 marca 2012 r., sygn. alt II OZ 165/12, zwrócił uwagę na fakt, że specyfika uregulowań zawartych w przywołanej ustawie, której celem jest regulacja prawnych instrumentów zapewniających sprawny przebieg inwestycji kolejowej, wyraża się w uproszczeniu postępowania administracyjnego w sprawach związanych z nabyciem nieruchomości oraz dysponowania nimi przez inwestora w celu budowy linii kolejowej. W ocenie NSA, kwestie związane ze stanem prawnym nieruchomości, jako skutki decyzji w przedmiocie lokalizacji linii kolejowej, nie mogą być traktowane jako przesłanka wstrzymania decyzji, gdyż podważałoby to istotę szczególnej regulacji zawartej w cytowanej ustawie o transporcie kolejowym. Według stanowiska zaprezentowanego w omawianym postanowieniu, rozważając kwestie wstrzymania wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej należy uwzględnić interes społeczny i gospodarczy, które przemawiają za szybką i sprawną realizacją przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie linii kolejowej.
W ocenie Sądu, powyższe okoliczności w porównaniu z możliwymi negatywnymi skutkami wykonania decyzji Wojewody [...] dla skarżącej przemawiają za nieuwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji. Realizacja przedmiotowej inwestycji zapewnia poprawę infrastruktury kolejowej oraz zwiększa bezpieczeństwo ruchu kolejowego.
Dodatkowo należy mieć na uwadze, że decyzje, której wstrzymania wykonania żąda skarżąca, ustala lokalizację inwestycji kolejowej, do której realizacji wymagane jest, zgodnie z art. 9ac ustawy o transporcie kolejowym, uzyskanie przez inwestora pozwolenia na budowę, co następuje w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Zatem jak słusznie zauważył organ, skutków wywołanych rozstrzygnięciem lokalizacyjnym nie można zakwalifikować jako mogących grozić skarżącej wyrządzeniem znacznej szkody. Również opatrzenie decyzji lokalizacyjnej rygorem natychmiastowej wykonalności nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło