IV SA/Wa 2638/17

WyrokWSA w Warszawie2018-02-16

Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Grzegorz Rząsa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej dotyczącej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony została wydana z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ nadzoru prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji, ponieważ nie zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności nie stwierdzono wad kwalifikowanych z art. 156 § 1 k.p.a., a ustalony stan faktyczny uzasadniał odmowę udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.
Stan faktyczny
Skarżący, A. C., złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., odmawiających mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa, w tym Konstytucji RP, Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, ustawy o cudzoziemcach oraz przepisów proceduralnych. Organ odmówił stwierdzenia nieważności, a następnie Szef Urzędu utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. brak uzasadnienia faktycznego decyzji i sprzeczność z podstawami prawnymi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2018 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Sygn. akt IV SA/Wa 2638/17 U Z A S A D N I E N I E Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku obywatela Republiki [...] A. C. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], o odmowie stwierdzenia decyzji własnej z dnia [...] września 2013 r., nr [...], i utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], o odmowie udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji podano, iż w dniu 18 stycznia 2013 r. A. C. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelką polską M. C. z d. T. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. odmówił udzielenia cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia, stwierdzając, że nie spełnia on wymogów, o których mowa w art. 53 - 53b ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (j.t. Dz. U. z 2011r. Nr 264 poz. 1573, z późn. zm.) oraz we wniosku jak i w trakcie postępowania o udzielenie przedmiotowego zezwolenia zeznał nieprawdę, co wyczerpuje przesłanki do odmowy udzielenia wnioskowanego zezwolenia wymienione w art. 57 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 6 lit. a i b ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. nr [...], Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu odwołania cudzoziemca, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. Cudzoziemiec na tę decyzję nie wniósł skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W dniu 28 września 2016 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynął wniosek A. C. o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności decyzji tego organu z dnia [...] września 2013 r., jak i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. o odmowie udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W uzasadnieniu wniosku zainteresowany podniósł, iż decyzja organu II instancji rzekomo spowodowała, że jego pobyt stał się nielegalny w momencie jej odbioru oraz, iż automatycznie przestał mieć prawo do pracy w Polsce, w związku z czym posiadana przez niego umowa o pracę na czas nieokreślony została rozwiązana przez pracodawcę. Ponadto zarzucił ww. decyzjom rażące naruszenie: - art. 8 § 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności art. 15 k.p.a., a więc zasady dwuinstancyjności; art. 18 i art. 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; -art. 53 - 53b oraz 57 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach; - przepisów prawa w zakresie, w jakim wskazuje na to wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt IVSA/Wa 1498/14 z dnia 4.11.2014 r. dotyczący innej sprawy o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, uchylający decyzje organów I i II instancji, który w jego ocenie analogicznie ma odniesienie również w sprawie zakończonej decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].09.2013 r.; - dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich (Dz. U. UE L 348 z 20 grudnia 2008r., str. 98). Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności, decyzją z dnia [...] marca 2017 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] września 2013 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. o odmowie udzielenia A. C. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP, bowiem analiza akt wskazuje, że nie zostały one wydane z rażącym naruszeniem prawa, zarówno materialnego, jak i proceduralnego. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. C. wskazał, że nie zgadza się z powyższym rozstrzygnięciem oraz, że decyzja nie odpowiada prawu i nie jest zgodna z Konstytucją i Europejską Konwencją Praw Człowieka, dodając, że szczegółowe uzasadnienie wniosku przekaże w późniejszym terminie. Jednak cudzoziemiec nie nadesłał dodatkowego uzasadnienia. Organ wyjaśnił, że decyzje, których stwierdzenia nieważności domaga się A. C. zostały wydane w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na jego wniosek z dnia 18 stycznia 2013 r. o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w związku z okolicznością pozostawania od dnia 20 lipca 2010 r. w związku małżeńskim z obywatelką polską – M. C., z d. T. Małżeństwo zostało zawarte w m. [...]. Powyższy wniosek został złożony przez stronę do Wojewody [...] w czasie pobytu na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udzielonego mu przez Wojewodę [...], decyzją z dnia [...] marca 2012 r. w trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, z zachowaniem 45-cio dniowego terminu określonego w art. 61 ust. 1 tej ustawy. Zatem wobec strony miał zastosowanie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach zgodnie z którym jeżeli termin do złożenia wniosku został zachowany i wniosek nie zawiera braków formalnych lub braki formalne zostały uzupełnione w terminie, pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za legalny do czasu wydania decyzji ostatecznej w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone A. C. w dniu 20 marca 2012 r. przez Wojewodę [...] było drugim zezwoleniem udzielonym mu w trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Poprzedzało je zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone stronie ww. trybie, przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. na okres od dnia 18 lutego 2011 r. do dnia 17 lutego 2012 r. Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania dowodowego decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. odmówił udzielenia A. C. wnioskowanego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 lit. a) i b) w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 wówczas obowiązującej ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Powyższy art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy stanowi, iż cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli: a) nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 53 - 53b; w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; b) złożył wniosek lub dołączył do niego dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje, c) zeznał nieprawdę lub zataił prawdę albo w celu użycia za autentyczny, podrobił lub przerobił dokument bądź takiego dokumentu jako autentycznego używał. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, iż A. C. w części E formularza wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony podał, iż miejscem zamieszkania jego żony jest lokal przy ul. [...] w [...], natomiast z przeprowadzonych ustaleń jednoznacznie wynika, iż są to fałszywe informacje. Ponadto cudzoziemiec składając zeznania w sprawie w dniu 19 lutego 2013 r. kolejny raz świadomie wprowadził w błąd Wojewodę [...] odnośnie wspólnego zamieszkiwania z małżonką. Tym samym spełniona została przesłanka wynikająca z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a) i b) ustawy o cudzoziemcach. Materiał dowodowy nie wskazuje jednoznacznie, iż związek małżeński aplikującego został zawarty w celu obejścia przepisów o udzieleniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające daje jednak podstawy do stwierdzenia, iż małżeństwo A. C. i M. C. istnieje aktualnie jedynie formalnie, a jego kontynuacja ma służyć aplikującemu wyłącznie do zalegalizowania pobytu w Polsce. Małżonkowie nie wypełniają żadnych prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa, a M. C. pozostaje na utrzymaniu rodziców. Obecny pobyt strony na terytorium Polski nie jest integralnie związany z faktem zawarcia przez niego związku małżeńskiego z obywatelką polską. Zebrany materiał dowodowy potwierdza, iż pomiędzy małżonkami nie istnieje więź psychiczna, fizyczna, ani gospodarcza, która pozwalałaby realizować nałożone na nich obowiązki, wynikające z faktu zawarcia małżeństwa. W sprawie wystąpiły przesłanki wymienione w art. 55 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, gdyż małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa i nie zamieszkują wspólnie. Okoliczność określona w art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach nie może być więc podstawą udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Tym samym spełniona została przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, po rozpatrzeniu odwołania cudzoziemca utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] powołując w postawie prawnej cytowany wcześniej art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 lit. a) i b) ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach. Organ stwierdził, iż obecnie wobec A. C. nie zachodzi przesłanka z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, gdyż jego związek małżeński z obywatelką polską nie uzasadnia jego zamieszkiwania w Polsce przez okres dłuższy niż 3 miesiące, z uwagi na fakt, iż małżonkowie nie zamieszkują wspólnie i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Wobec strony zachodzi zatem przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach; w sprawie zachodzi przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy, gdyż cudzoziemiec dwukrotnie złożył fałszywe zeznania w zakresie braku wspólnego zamieszkiwania. Ponadto podając w części E pkt II wniosku o udzielenie zezwolenia, jako adres zamieszkania żony ul. [...] w [...] złożył wniosek zawierający nieprawdziwe informacje. Cudzoziemiec nie zaskarżył powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych w powyższym postępowaniu o udzielenie jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony strona powołała przesłankę określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. dotyczącą wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Organ nadzoru powołując się na poglądy orzecznictwa i doktryny wyjaśnił, iż rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Przy czym nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. Zatem nie każde naruszenie prawa w toku postępowania administracyjnego stanowić może podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji. Analiza akt dotyczących postępowania o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, prowadzonego na jego wniosek z dnia 18 stycznia 2013 r. uzasadnia stwierdzenie, że decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. nr [...], oraz utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013r. o odmowie udzielenia stronie wnioskowanego zezwolenia - nie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, zarówno materialnego, jak i proceduralnego. Decyzje te zostały wydane w oparciu o przepisy obowiązującej wówczas ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach, a także przepisy k.p.a. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organy stwierdziły, iż w sprawie zachodzą przesłanki obligujące do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, określone w art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 lit. a) i b) w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Powody stwierdzenia ww. przesłanek zostały przytoczone w uzasadnieniach wydanych w obu instancjach decyzji, a organ odwoławczy dodatkowo w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2013r. odniósł się do zarzutów odwołania. Nie zaistniała zatem sytuacja, w której treść obu decyzji pozostawałyby w oczywistej sprzeczności z treścią prawa i charakter tej sprzeczności powodowałby, że decyzje nie mogłyby być akceptowane, jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2013 r Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wskazał, iż okoliczność podania przez stronę w części E pkt II wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jako adresu zamieszkania żony ul. [...] w [...] uzasadnia stwierdzenie, iż złożył on wniosek zawierający nieprawdziwe informacje, wypełniając tym samym przesłankę z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach. Tymczasem okoliczność złożenia wniosku zawierającego fałszywe informacje stanowi przesłankę odmowy udzielenia zezwolenia określoną w art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o cudzoziemcach. Charakter powyższego uchybienia, wskazujący na oczywistą omyłkę organu w przytoczeniu w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji przepisu prawa materialnego, któremu przyporządkowany zostaje ustalony w toku postępowania stan faktyczny, nie wyczerpuje okoliczności wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W podstawie prawnej decyzji organ odwoławczy prawidłowo powołał art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o cudzoziemcach, przytaczając jednocześnie jego treść w uzasadnieniu decyzji. Natomiast wyjaśniając powołane przesłanki odmowy udzielenia stronie wnioskowanego zezwolenia organ odwoławczy, jak wynika z treści decyzji omyłkowo wskazał, iż okoliczność podania przez stronę we wniosku o udzielenie zezwolenia strona nieprawdziwych informacji wypełnia przesłankę z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. b) ustawy o cudzoziemcach, która to przesłankę organ powołał wcześniej w kontekście stwierdzenia, iż zainteresowany dwukrotnie złożył w sprawie fałszywe zeznania. Uchybienie to nie posiada jednak cech rażącego naruszenia prawa kwalifikowanego w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a charakter oczywistej omyłki. W odniesieniu do zarzutów podniesionych we wniosku ponowne rozpatrzenie sprawy organ nadzoru wyjaśnił, iż art. 2-8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności nie nakłada na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać, pracować, leczyć się, itd. Konwencja nie gwarantuje prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Przepisy Konwencji nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania im pobytu w formie przez nich wybranej, na wybranej przez cudzoziemców podstawie prawnej, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy. W orzecznictwie brak jest jednolitego stanowiska co do tego, czy decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, taka jak decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. i decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., wydane w oparciu o inne przesłanki niż względy obronności lub bezpieczeństwa państwa albo ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego lub interesu Rzeczypospolitej Polskiej (por. art. 57 ust. 1 pkt 5 poprzednio obowiązujące ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach) może stanowić ingerencję w prawo do życia rodzinnego w rozumieniu art. 8 Konwencji. Decyzja taka nie rozstrzyga bowiem kwestii możliwości dalszego pobytu cudzoziemca w Polsce, a jedynie prawną możliwość udzielenia mu wnioskowanego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, w oparciu o obowiązujące przepisy, w stwierdzonym stanie faktycznym. W orzecznictwie podkreślano niejednokrotnie, że środek ingerencji w prawo do życia rodzinnego łączony jest przede wszystkim z decyzjami o wydaleniu cudzoziemca lub nakazie opuszczenia przez niego terytorium państwa, w którym zamieszkuje jego rodzina. Organ powołując się na konkretne orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące ostatecznych decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, a zatem znanych temu organowi w czasie podejmowania decyzji z dnia [...].09.2013r. nr [...], a także uwzględniając orzeczenia powołane przez stronę w kontekście zarzutu określonego w pkt I wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, stwierdził, że nie może zostać zakwalifikowane, jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - nie odniesienie się przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w uzasadnieniu ww. decyzji z dnia [...] września 2013 r. do art. 8 Konwencji, czy nie dokonanie przez organy w kontekście art. 8 Konwencji oceny skutków dla życia prywatnego i rodzinnego cudzoziemca, jakie wiążą się z odmową udzielenia mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ nadzoru wskazał, iż przywołane przez skarżącego wyroki sądów są nie adekwatne do sytuacji zainteresowanego w kontekście art. 156 par. 1 pkt 2 k.p.a. Obowiązująca wówczas ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach nie przewidywała możliwości udzielenia małoletniemu cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie łączenia rodzin (art. 53 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach) w sytuacji stwierdzenia przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, tj. okoliczności nielegalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Sytuacja ta jest zatem odmienna do sytuacji A. C., bowiem posiadał on możliwość skutecznego aplikowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, pomimo nielegalnego pobytu na terytorium Polski. Obowiązująca bowiem do dnia 30 kwietnia 2014 r. ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach w art. 57 ust. 3 pkt 1 stanowiła, iż nie można odmówić udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi: małżonkowi obywatela polskiego lub osoby posiadającej zezwolenie na osiedlenie się lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wyłączną podstawą odmowy byłaby którakolwiek z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 3 i 7-9 (pkt 9 dotyczył przesłanki nielegalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Zatem odmowa udzielenia A. C. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach nie pozbawiała go możliwości aplikowania po raz kolejny o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o cudzoziemcach. Cudzoziemiec zresztą zrealizował to prawo, bowiem w dniu 24.10.2013 r. wystąpił do Wojewody [...] z nowym wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Organ podkreślił, iż uwzględniając powyższe okoliczności, w tym przytoczone wyroki sądów administracyjnych, należy w kontekście zarzutu zawartego w pkt III wniosku o stwierdzenie nieważności, iż brak jest również podstaw do stwierdzenia rażącego naruszenia art. 18 i 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 18 Konstytucji małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny, rodzina, macierzyństwo i rodzicielstwo znajdują się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej. Art. 47 Konstytucji stanowi, że każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym. Z tym, że art. 37 Konstytucji stanowi, że kto znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej, korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji. Wyjątki od tej zasady, odnoszące się do cudzoziemców, określa ustawa. W tym przypadku ustawą taką była ustawa z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach, która obligowała organy do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony trybie art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy, w sytuacji stwierdzenia okoliczności z art. 57 ust. 1 i 6 tejże ustawy. W takiej sytuacji, to wydanie decyzji o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, pomimo stwierdzenia przesłanek obligujących do odmowy udzielenia zezwolenia, określonych w art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, prowadziłoby do rażącego naruszenia ww. przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach i zasady określonej w art. 6 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Wyroki powołane przez stronę w pkt III wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji są nieadekwatne w sytuacji wnioskowania przez stronę o stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W żadnym bowiem z powołanych przez stronę wyroków sąd stwierdzając naruszenie prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji nie stwierdził jednocześnie naruszenia tego prawa w stopniu rażącym, co uzasadniałoby stwierdzenie przez sąd nieważności zaskarżonej decyzji z przyczyny określonych w art. 156 k.p.a., na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Powołane przez stronę orzeczenia zapadły w konkretnych okolicznościach faktycznych oraz materialnoprawnych i w ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców są nieadekwatne do sytuacji A. C. Organ nadzoru odnosząc się do zarzutu rażącego naruszenia art. 15 k.p.a., w więc zasady dwuinstancyjności ( pkt II) stwierdził, iż materia! dowodowy, a także treść decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. nie dają podstaw do uznania, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem zasady dwuinstancyjności. Organ odwoławczy ww. decyzji rozpatrzył na nowo, w kontekście przepisów prawa materialnego materiał dowodowy sprawy o udzielenie A. C. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, a także uwzględnił i odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu. Organ w odniesieniu do pkt IV wniosku- zarzutu rażącego naruszenie art. 53 - 53b. a także art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, wyjaśnił, iż organy obu instancji badały przede wszystkim, czy okoliczność pozostawania przez cudzoziemca w związku małżeńskim z obywatelką polską uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Polski, a zatem czy w sprawie została spełniana przesłanka z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach wynikało bezpośrednio z faktu, iż strona w toku całego postępowania o udzielenie jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, prowadzonego na jej wniosek z dnia 18 stycznia 2013 r., jako wyłączną okoliczność pobytu w Polsce i aplikowania o to zezwolenie powoływała fakt pozostawania w związku małżeńskim z M. C. W sytuacji, w której ww. sprawie zachodziła obligatoryjna przesłanka odmowy udzielenia stronie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony określona w art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach prowadzenie czynności dowodowych zmierzających do stwierdzenia, czy wobec cudzoziemca nie zachodzą inne niż powołana przez niego, a określona w art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy przesłanka udzielenia zezwolenia byłoby niecelowe. Stwierdzenie bowiem okoliczności z art. 57 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach obligowało organy do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, niezależnie od ewentualnego spełniania wymogów określonych w art. 53 - 53b ustawy o cudzoziemcach. Uwzględniając powyższe okoliczności nie sposób dopatrzeć się w działaniach organów obu instancji w sprawie o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, a także w decyzjach wydanych w dniu [...] czerwca.2013 r. i w dniu [...] września 2013 r. rażącego naruszenia w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - art. 53 - 53b ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach, a także art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy. W odniesieniu do pkt V wniosku dotyczącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt IV SA/Wa 1498/14 z dnia 4.11.2014r. uchylającego decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].05.2014r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].02.2014r. nr [...], orzekającą o odmowie udzielenia A. C. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, wraz z poprzedzającą ją decyzją Wojewody [...] organ nadzoru wskazał, iż decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2014 r. została oparta na przesłance z art. 57 ust. 1 pkt 1, 4 i 9 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Strona wskazuje, iż ww. decyzjach doszło co najmniej do takich samych uchybień jak w przypadku decyzji wydanych w postępowaniu o udzielenie jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, prowadzonej na wniosek z dnia 18 stycznia 2013 r. Organ podkreślił, iż uwzględniając powyższy zarzut należy jeszcze raz wskazać, iż nie każde naruszenie prawa w toku postępowania administracyjnego może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji w szczególnym trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Powołany przez stronę wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4.11.2014 r. uchyla decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].05.2014 r. wraz z utrzymaną w mocy decyzją Wojewody [...], ale nie stwierdza, aby decyzje te zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa proceduralnego, czy materialnego. Sąd stwierdził, że decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 7, 77, 78, 80 i 107 § 3 k.p.a., które doprowadziły do naruszenia art. 57 ust. 1 pkt 1, 4 i 9 ustawy o cudzoziemcach, jednak nie stwierdził naruszenia w/w przepisów w stopniu rażącym, co uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. - z przyczyn określonych w art. 156 k.p.a. Powyższe decyzje w przeciwieństwie do decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. i Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. stwierdzały, iż celem zawartego przez A. C. małżeństwa z M. C. było obejście przepisów udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony (przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach). W ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców brak jest podstaw do odniesienia w/w wyroku również do decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. i decyzji Wojewody [...] z dnia 24 czerwca 2013 r. które zostały wydane w innym postępowaniu administracyjnym, w oparciu o inny materiał dowodowy, a także częściowo w oparciu o inne przesłanki prawa materialnego. Odnośnie zarzutu w pkt VI dotyczącego rażącego naruszenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie wspólnych norm i procedur stosowanych przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich (Dz. U. UE L 348 z 20 grudnia 2008r., str. 98) organ nadzoru wyjaśnił, iż powołanie przez stronę powyższej dyrektywy w kontekście postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest chybione. Dyrektywa ta bowiem określa wspólne normy i procedury, które mają być stosowane przez państwa członkowskie w odniesieniu do powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich, zgodnie z prawami podstawowymi jako zasadami ogólnymi prawa wspólnotowego oraz prawa międzynarodowego, w tym z obowiązkami w zakresie ochrony uchodźców oraz praw człowieka ( art. 1) i nie ma zastosowania do postępowań dotyczących udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, które nie kończą się decyzją zawierającą nakaz opuszczenia przez cudzoziemca terytorium Polski. W konstatacji organ nadzoru stwierdził, że nie dopatrzył się aby decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. były dotknięte jakimikolwiek wadami kwalifikowanymi w art. 156 § 1 k.p.a., w szczególności art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zakresie wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W obszernej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. C. wskazał, że treść decyzji organu II instancji z dnia [...] sierpnia 2017 r. jest w pełni zbieżna z treścią decyzji tego organu z dnia [...] marca 2017 r. Stwierdził, iż wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji organów I i II instancji z dnia [...] czerwca 2013 r. i [...] września 2013 r. wykazał szereg powodów dla których te decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Wskazał, że organy w decyzjach powołały art. 57 ust. 1 pkt 1 i 6 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy. Decyzje nie zawierają uzasadnienia faktycznego a treść decyzji jest w oczywistej sprzeczności z podstawami prawnymi na których się powołały. Organy rażąco naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W obu decyzjach nie wyjaśniono w oparciu o jakie fakty i okoliczności doszły do konkluzji, że jego małżeństwo nie spełnia przesłanki celu, że nie uzasadnia jego zamieszkania powyżej 3 miesięcy. Naruszono art. 18 Konstytucji i art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Skoro jego małżeństwo było zgodne z prawem nie fikcyjnym, to podległo ochronie konstytucyjnej z art. 18 Konstytucji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie miało miejsca naruszenie przepisów prawa, które skutkowałoby uwzględnieniem skargi, a co za tym idzie uchyleniem zaskarżonej decyzji lub stwierdzeniem jej nieważności. W niniejszym postępowaniu Sąd kontrolował decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2018 r. utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2017 r. wydaną w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] września 2013 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. o odmowie udzielenia skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na wstępie podkreślić należy, że postępowanie prowadzone w trybie stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. W postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a., to znaczy nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 1985 r., sygn. akt I SA 89/85, publ. ONSA 1985, nr 1, poz. 30). Organ orzeka wyłączenie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia odmawia stwierdzenia nieważności decyzji. Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej, przy czym rozpoznając sprawę w omawianym trybie, bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania kontrolowanej decyzji. W postępowaniu w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji organ zasadniczo dokonuje oceny przez pryzmat akt postępowania zwykłego, nie przeprowadza zaś nowych dowodów, które miałyby na celu podważanie, czy też kwestionowanie stanu faktycznego sprawy zakończonej decyzją, która jest przedmiotem kontroli w postępowaniu nadzorczym. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców prawidłowo odmówił stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] września 2013 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. o odmowie udzielenia skarżącemu wnioskowanego zezwolenia na zamieszkanie na pobyt czasowy na terenie Polski, bowiem badane w postępowaniu nieważnościowym decyzje nie są obarczone żadną z wad kwalifikowanych wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ nadzoru prawidłowo uznał, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy organy obu instancji wydając kwestionowane decyzje prawidłowo przyjęły, że zostały spełnione przesłanki określone w 57 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 6, jak również z art. 57 ust. 1 pkt 6 lit. a) i b) ustawy 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach do odmowy udzielenia skarżącemu zezwolenia wnioskowanego w piśmie z dnia 18 stycznia 2013 r. Z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu zwykłym wynika bowiem jasno, że skarżący podał nieprawdziwe dane co do miejsca zamieszkania jego i jego żony M. C. Otóż we wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r., jak i w trakcie składanego zeznania w dniu 19 lutego 2013 r. oświadczył, że wraz z żoną od marca 2003 r. nieprzerwanie mieszkają w wynajętym mieszkaniu przy ul. [...] w [...]. Natomiast jego żona M. C. oświadczyła w dniu 19 lutego 2013 r., że mąż mieszka przy ul. [...], ona zaś wraz z rodzicami i bratem mieszka przy ul. [...], jest na utrzymaniu rodziców, męża odwiedza od 3 - 5 razy w tygodniu, faktycznie na stałe z nim nie mieszka i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego. Biorąc powyższe okoliczności pod rozwagę należy podzielić ocenę organu nadzoru, że prawidłowo zostało stwierdzone przez organy orzekające w postępowaniu zwykłym, że po pierwsze – małżonkowie A. i M. C. nie zamieszkują wspólnie i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, nie istnieje między nimi więź psychiczna, fizyczna, gospodarcza, która pozwalałaby im realizować obowiązki wynikające z zawartego małżeństwa, po drugie – skarżący świadomie wprowadził w błąd organy orzekające, podając zarówno we wniosku, jak i w zeznaniach nieprawdziwe dane co do miejsca zamieszkania żony M. C. Zgodzić się należy z organem nadzoru, że zasadnie organy obu instancji w kontrolowanych decyzjach stwierdziły, że te wszystkie zaistniałe okoliczności sprawiły, że wobec skarżącego zaistniały przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 6 lit. a) i b) ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Stąd też kwestionowanym decyzjom organów obu instancji z dnia [...] czerwca 2013 r. i z dnia [...] września 2013 r. nie można postawić zarzutu rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Podzielić należy również stanowisko organu nadzoru, że kontrolowane w trybie nadzoru decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r., jak i utrzymana nią w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nie są dotknięte żadnymi innymi wadami kwalifikowanymi, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 1 i 3-7 k.p.a. W rozpoznawanej skardze podniesiono naruszenie szeregu przepisów procesowych, uzasadniających uwzględnienie wniesionej skargi. Konstrukcja podniesionych zarzutów nie jest trafna, ponieważ w ramach postępowania nadzwyczajnego, którego celem jest weryfikacja wcześniej wydanej decyzji pod kątem ewentualnego wyczerpania przesłanek stwierdzenia nieważności sformułowanych w art. 156 § 1 k.p.a., organ prowadzący takie postępowanie co do zasady nie prowadzi postępowania dowodowego, a jedynie dokonuje oceny prawnej materiału dowodowego, który legł u podstaw wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia. Trafnie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nadzoru stwierdził, że kontrolowane decyzje nie naruszają art. 18 Konstytucji RP. Podkreślić należy, że przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy przyznania cudzoziemcowi zezwolenia zamieszkanie na czas oznaczony w Polsce, wbrew warunkom udzielenia takiego zezwolenia określonym w ustawie o cudzoziemcach z dnia 13 czerwca 2003 r. Podobnie za nieskuteczne w realiach rozpoznawanej sprawy, jak słusznie uznał organ nadzoru, należy ocenić powoływanie się na prawo do poszanowania życia rodzinnego wynikające z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 63, poz. 284 ze zm.). Przeprowadzone powyżej rozważania pozwalają stwierdzić, że brak jest przesłanek uzasadniających uwzględnienie wniesionej skargi i stosownie do postanowień art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło