IV SA/Wa 264/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Andrzej Malinowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2007 r. sprawy ze skargi M. S. i S. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia gruntów uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] lutego 2006 r. IV SA/Wa 264/07 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] maja 1988 r. nr [...] Naczelnik Gminy B. zatwierdził projekt scalenia części gruntów Wsi i Kolonii K., gm. B., o łącznej powierzchni 12,18 ha, polegający m.in. na wydzieleniu działek nr [...] o pow. 0,69 ha położonej w kolonii K. oraz działki nr [...] o pow. 0,38 ha położonej we wsi K. na rzecz S. S. (matki skarżącego S. S.) w zamian za działki nr [...] o pow. 1,54 ha położonej w kolonii K. i działki nr [...] o pow. 0,30 ha, [...] części działki nr [...] o pow. 0,28 ha położonej we wsi K., oraz na wydzieleniu działek nr [...] o pow. 1,53 ha, działki nr [...] o pow. 1,53 ha położonych w kolonii K. na rzecz M. i W. małżonków S. w zamian za działki nr [...] o pow. 0,69 ha i działki nr [...] o pow. 1,55 ha położonych w koloni K. W uzasadnieniu decyzji organ ten stwierdził, że opracowany projekt scalenia gruntów został okazany wszystkim zainteresowanym uczestnikom w dniu 14 maja 1988 r. i przyjęty bez zastrzeżeń. W dniu 1 kwietnia 1996 r. do Wojewody Lubelskiego wpłynął złożony przez M. i S. małżonków S. wniosek o stwierdzenie - na podstawie art. 157 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 33 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów - nieważności wyż. wym. decyzji Naczelnika Gminy B. z dnia [...] maja 1988 r. zatwierdzającej projekt scalenia części gruntów Wsi i Kolonii K., gm. B. oraz o stwierdzenie nieważności decyzji tego organu z dnia [...] kwietnia 1988 r. o wprowadzeniu zmian w rejestrze gruntów obrębu koloni K., w części dotyczącej S. S. oraz M. i W., małż. S.. W uzasadnieniu wnioskodawcy stwierdzili, iż zaskarżone decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Według wnioskodawców S. S. w wyniku scalenia otrzymała działkę gruntu o mniejszej powierzchni i gorszej klasie bonitacyjnej od nieruchomości posiadanej przed scaleniem. Zdaniem wnioskodawców organ uchybił przepisom ustawy, albowiem nie zwoływano w należyty sposób zebrań uczestników scalenia, a także nie wywieszono decyzji o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów na tablicach ogłoszeń we wsi. Skutkiem powyższych zaniedbań rolnicy nie zostali - zdaniem małżonków S. -zapoznani w sposób dostateczny z decyzją i w ogóle nie byli zorientowani w istocie i charakterze prowadzonego postępowania. Według oświadczenia wnioskodawców IV SA/Wa 264/07 nigdy też decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia nie została doręczona uczestnikom scalenia. Ponadto zmiany będące wynikiem scalenia nie zostały wprowadzone do ewidencji gruntów. Zdaniem skarżących S. nie doszło także do zmian w posiadaniu gruntów, a rolnicy nie objęli gruntów wydzielonych im w wyniku scalenia. Z tego wynika - w ocenie strony skarżącej, że Naczelnik Gminy B. dopuścił się w toku postępowania scaleniowego naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 9 i art. 10 k.p.a. W wyniku rozpatrzenia wyż. wym. wniosku Państwa M. i S. małżonków S., Wojewoda Lubelski decyzją z dnia [...] października 1996 r. nr [...] - na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 157 § 1 i 2 i art. 158 § 1 k.p.a. - stwierdził nieważności wyż. wym. decyzji Naczelnika Gminy B. z dnia [...] maja 1988 r. zatwierdzającej projekt scalenia części gruntów Wsi i Kolonii K., gm. B. o łącznej powierzchni 12,18 ha, należących do 8 właścicieli. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. i W. małżonkowie S. Po rozpoznaniu odwołania Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] działając na podstawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. - uchylił wyż. wym. decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] października 1996 r. i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarga M. i S. małżonków S. na wyż. wym. decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 marca 2005 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 265/04. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewoda Lubelski decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy B. z dnia [...] maja 1988 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia części gruntów Wsi i Kolonii K., gm. B., o łącznej powierzchni 12,18 ha. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. i S. małżonkowie S. Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał wyż. wym. decyzję Wojewody Lubelskiego w mocy. W uzasadnieniu swej decyzji organ podniósł, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 26 IV SA/Wa 264/07 marca 1982 r. o scalaniu gruntów każdy uczestnik scalenia otrzymuje, w zamian za grunty posiadane przed scaleniem, grunty o równej wartości szacunkowej. Za równą wartość szacunkową uważa się również wartość o różnicy nie przekraczającej 3%. Następnie organ stwierdził, że za objęte postępowaniem scaleniowym grunty należące do S. S. oraz W. i M. małżonków S. wydzielone im zostały grunty o dopuszczalnej różnicy 3% wartości gruntów posiadanych przed scaleniem. Ponadto podniesiono, iż w sprawie zaistniały już nieodwracalne skutki prawne, ponieważ W. i M. małżonkowie S. sprzedali wydzielone im w wyniku scalenia grunty M. i E. małżonkom O. w dniu [...] marca 1995 r. (umowa w formie aktu notarialnego). Zdaniem organu postępowanie scaleniowe było prowadzone zgodnie z przepisami ustawy o scalaniu gruntów, a jego uczestnicy byli prawidłowo powiadamiani o wszystkich jego etapach. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zauważył, że zarzut nieuczestniczenia w postępowaniu administracyjnym mógłby być - zgodnie z art. 146 § 1 k. p. a., przyczyną wznowienia postępowania, ale w ciągu pięciu lat od jej wydania, nie zaś przyczyną stwierdzenia jej nieważności w trybie art. 156 § 1 k. p. a., gdyż nie stanowi to rażącego naruszenia prawa. Organ stwierdził, że postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło zarzutów skarżących o rażącym naruszeniu prawa podczas dokonywania scalenia przedmiotowych gruntów. W skardze na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2006 r. skarżący M. i S. małżonkowie S. zarzucili, że jest ona nieważna i wnieśli o jej wstrzymanie. W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o oddalenie przedmiotowej skargi, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu 27 sierpnia 2007 r. do Sądu wpłynął akt notarialny, z którego wynika, że M. i E. małżonkowie O. w dniu [...] grudnia 2003 r. darowali A. O. nieruchomość, w skład której wchodzą m. in. działki nr [...] i nr [...] położone w Kolonii K., a A. O. powyższą darowiznę przyjął. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności IV SA/Wa 264/07 administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p. p. s. a." - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] lutego 2006 r., jednak z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p. p. s. a. sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w tym postępowaniu. Sytuacja taka występuje w niniejszej sprawie, ponieważ w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy B. z dnia [...] maja 1988 r. nr [...], zarówno w postępowaniu przed Wojewodą Lubelskim, jak i Ministrem Rolnictwa i Rozwoju Wsi, bez własnej winy nie brał udziału A. O. Zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...] marca 1995 r. W. i M. małżonkowie S. sprzedali wydzielone w wyniku scalenia działki nr [...] i nr [...] położone w Kolonii K. M. i E. małżonkom O., którzy z kolei - jak wynika z aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 2003 r. - darowali te działki A. O., który powyższą darowiznę przyjął. A. O. stał się więc z dniem [...] grudnia 2003 r. właścicielem wyż. wym. działek i uczestnikiem postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności powyższej decyzji Naczelnika Gminy B., a skoro bez własnej winy nie brał on IV SA/Wa 264/07 udziału w tym postępowaniu, to zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k. p. a. zachodzi przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji.