IV SA/Wa 2649/13

PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-29

Skład orzekający: Wanda Zielińska – Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja majątkowa strony nie uległa zasadniczej zmianie od czasu wydania pierwotnego postanowienia?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy może zostać uwzględniony jedynie w przypadku wykazania przez stronę istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych, które stanowiły podstawę wydania pierwotnego postanowienia. W sytuacji, gdy sytuacja majątkowa strony nie uległa zasadniczej zmianie, a dochody i zobowiązania pozostają na podobnym poziomie, wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Strona złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, domagając się zmiany postanowienia sądu z dnia 8 kwietnia 2014 r., którym odmówiono jej przyznania prawa pomocy. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z renty inwalidzkiej i spłaca pożyczkę, posiadając nieruchomość rolną. Sąd ocenił, że sytuacja majątkowa strony nie uległa zasadniczej zmianie od czasu wydania pierwotnego postanowienia, które zostało utrzymane w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi J. S. i H. S. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić wniosek W piśmie dnia 1 września 2015 r. J. S. złożył kolejny wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. i H. S. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W dniu 23 września 2015 r. skarżący uzupełnił brak formalny wniosku i przedłożył do akt sprawy wypełniony formularz PPF. We wniosku wskazał, że utrzymuje się z renty inwalidzkiej w kwocie 1398 zł brutto z której spłaca pożyczkę. Oświadczył, że posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,68 ha Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek J. S. o przyznanie prawa pomocy został potraktowany jako kolejny wniosek o zmianę postanowienia z dnia 8 kwietnia 2014 r., którym odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznania adwokata. Podkreślić należy, że postanowieniem z dnia 14 listopada 2014 r. Sąd już raz oddalił wniosek skarżącego z zmianę postanowienia z 8 kwietna 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Przechodząc do oceny złożonego wniosku wskazać należy, że zgodnie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. dalej zwaną Ppsa), postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wobec tego postanowienia niekończące postępowania w sprawie, zatem także postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, mogą być uchylane lub zmieniane jedynie w razie zmiany okoliczności sprawy. Należy przez to rozumieć zmianę okoliczności faktycznych jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jeśli nastąpiła zmiana okoliczności, która stanowiła podstawę orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy. Jedynie wówczas dopuszczalne jest wydanie orzeczenia o odmiennej niż wcześniejsza treści, poprzez zastosowanie powołanego art. 165 Ppsa. Jednocześnie należy wskazać, że warunkiem pozytywnego rozpatrzenia wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że jego sytuacja majątkowa i możliwości płatnicze zmieniły się w taki sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Z akt sprawy wynika, że w pierwszym wniosku o przyznanie prawa, który Sąd rozstrzygnął postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2014 r., skarżący podał, że otrzymuje rentę w wysokości 1382 zł brutto, oraz spłaca pożyczkę w kwocie 576 zł. Oświadczył także, że jest właścicielem domu o pow. 123 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 1,68 ha. Zaznaczył, że nie posiada kont i lokat dewizowych, ma do spłacenia kredyt bankowy. Wskazał także, że jest jedynym żywicielem rodziny, pozostali domownicy są osobami bezrobotnymi, nie otrzymuje dopłat z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, oraz nie korzysta z pomocy gminnego ośrodka pomocy społecznej. We wniosku z dnia 23 września 2015 r. skarżący wskazał zaś, że utrzymuje się z renty inwalidzkiej w kwocie 1398 zł brutto z której spłaca pożyczkę w miesięcznej racie 576 zł. Oświadczył, że posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,68 ha, nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Zestawienie powyższych danych wskazuje, że sytuacja majątkowa skarżącego nie uległa zasadniczej zmianie. W dalszym ciągu uzyskuje stały miesięczny dochód oraz spłaca zaciągniętą pożyczkę. Podkreślić należy, że w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2014 r., którego zmiany skarżący się domaga, Sąd przyjął, że skoro skarżący uzyskał kredyt w wysokości 84 097,05 zł oraz nie nadesłał żądanych kopii umów, to fakt udzielania J. S. kredytów bankowych świadczy o tym, że posiada on zweryfikowaną przez profesjonalne instytucje finansowe, zdolność kredytową czyli po uwzględnieniu podstawowych kosztów utrzymania jest w stanie zaoszczędzić część dochodu z przeznaczeniem na inne cele. Stanowisko to zostało również zaakceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 27 czerwca 2014 r., sygn. I OZ 498/14 oddalił zażalenie wniesione na powyższe postanowienie Sądu I instancji. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że wniosek o zmianę postanowienia z dnia 8 kwietnia 2014 r. nie zasługuje na uwzględnienie. Dlatego na podstawie art. 165 Ppsa należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło