IV SA/Wa 267/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Wanda Zielińska - Baran, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Geodety Kraju na rzecz skarżącej H. P. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 3. nakazuje ściągnąć od Głównego Geodety Kraju na rzecz kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem nieuiszczonego wpisu sądowego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. po rozpatrzeniu wniosku M. D. decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. powołując się na art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania zakończonego własną decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. w sprawie określenia w operacie ewidencji gruntów m. S. granic działki nr [...] o pow. 0.0102 ha położonej przy ul. [...] zgodnie z dokumentami podziału działki nr [...] wykonanego w 1965 roku. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony, został złożony w terminie, ale brak jest we wniosku wskazania ustawowej podstawy wznowienia postępowania, które to podstawy wyliczone są wyczerpująco w art. 145 § 1 kpa. Niewskazanie we wniosku choćby jednej z podstaw wymienionych w art. 145 § 1 kpa uzasadnia odmowę wznowienia postępowania. Odwołanie od decyzji wniósł M. D., zarzucając naruszenie przez organ art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Według odwołującego się organ uchylił się od rozstrzygnięcia całości sprawy zakończonej decyzją z dnia [...].01.2004 r. stwierdzając, że sąd cywilny w toczącym się postępowaniu zajmie stanowisko w sprawie granic działki nr [...]. Tymczasem Sąd kwestii tej nie rozstrzygnął, stąd też jego zdaniem zasadne jest wznowienie postępowania i uchylenie decyzji w całości. Główny Geodeta Kraju po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, co następuje: Strona we wniosku o wznowienie postępowania powołała się na prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] lutego 2004 r. sygn. [...]. Według organu jest to przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Przywołane postanowienie Sądu nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania, gdyż nie jest to nowy dowód, który istniał w dniu wydania decyzji ostatecznej. Nadto organ wskazał, że jeżeli po dacie wydania decyzji dotyczącej aktualizacji danych zawartych w operacie ewidencyjnym, zostanie wydane prawomocne orzeczenie sądowe, z którego będzie wynikał odmienny stan prawny i faktyczny niż ujawniony w ewidencji, organ z urzędu wprowadzi zmiany wynikające z orzeczenia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła H. P. W skardze zarzuca naruszenie art. 7 i 77 kpa. Według skarżącej organ podejmując decyzję nie odniósł się do odwołania, w którym powołano się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 7 kpa, a nie jak to przyjął organ z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Decyzja z dnia [...].01.2004 r. zawierała rozstrzygnięcie, że w postępowaniu cywilnym zostanie określona granica działki nr [...]. Sąd cywilny stwierdził jednak, że w wyniku niewłaściwego działania organów administracji do spraw ewidencji gruntu doszło do nieporozumienia dotyczącego granic tej nieruchomości i organy winny błędy te naprawić. Powyższe świadczy zdaniem skarżącej o tym, że postępowanie organów obu instancji było powierzchowne i żaden z nich nie odniósł się do wskazanej we wniosku przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale z innych przyczyn, niż zostały w niej wskazane. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych przy czym stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) nie jest związany zarzutami i granicami skargi. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane w postępowaniu wznowieniowym. Jest to jeden z trybów nadzwyczajnych umożliwiających wzruszenie decyzji ostatecznych. Przebieg tego postępowania charakteryzuje się dwoma fazami. Pierwsza z nich polega na zbadaniu, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w art. 145 § 1 kpa, czy został zachowany termin do złożenia wniosku określony w art. 148 kpa, czy pochodzi od podmiotu mającego przymiot strony, jak również czy nie występują negatywne przesłanki przedmiotowe dla wznowienia postępowania (wznawia się postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną). Organ pierwszej instancji dokonał kontroli wniosku M. D. z dnia [...].03.2004 r. o wznowienie postępowania i powołując się na art. 149 § 3 kpa odmówił wznowienia postępowania, stwierdzając, że wniosek pochodzi od właściwego podmiotu, został złożony w terminie, ale nie wskazuje żadnej z przesłanek wznowieniowych określonych w art. 145 § 1 kpa. Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, co mogłoby oznaczać, że podzielił stanowisko organu pierwszej instancji. Jednak w uzasadnieniu decyzji odmiennie niż organ pierwszej instancji przyjął, że wnioskujący o wznowienie postępowania powołał się na postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia [...].02.2004 r. co w jego ocenie stanowi przesłankę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Jeżeli zatem zdaniem organu wniosek jest oparty o przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 kpa to weryfikacja tej przesłanki stanowiąca ocenę w zakresie podstaw wznowienia postępowania jest niedopuszczalna przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. Jest to stanowisko prezentowane w orzecznictwie NSA i podzielane przez komentatorów (patrz. Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego pod redakcją A. Adamiak i J. Borkowski, wyd. CH Beck, Warszawa 2003 r. wydanie 5 str. 655). Na etapie postępowania po wydaniu postanowienia wznowieniu postępowania organ dokonuje oceny podstaw wznowienia. Właściwą formą rozstrzygnięcia sprawy po wznowieniu postępowania jest decyzja wydana na podstawie art. 151 § 1 kpa. W razie stwierdzenia braku podstaw z art. 145 § 1 kpa organ odmawia uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym (art. 151 § 1 pkt 1 kpa). Negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia postępowania nie może być przesłanką odmowy wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa. Trzeba jednak wskazać, czego organ pierwszej instancji jasno nie zaakcentował, że żądanie wznowienia postępowania z innej przyczyny, niż wymieniona w art. 145 § 1 kpa prowadzi do odmowy wznowienia postępowania. W przedmiotowej sprawie strona we wniosku powołała się na postanowienie sądu z dnia [...].02.2004 r. tj. na nowy dowód, który nie istniał w dacie wydania ostatecznej decyzji (załączyła do wniosku odpis prawomocnego postanowienia sądu z dnia [...].02.2004 r.). W odwołaniu podnosiła, że postanowienie to w jej ocenie stanowi przesłankę z art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Rozpoznając odwołanie organ zajął stanowisko, że jest to przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie odnosząc się do twierdzeń strony. Mając na względzie wyżej wskazane naruszenia prawa procesowego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153.1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach postępowania zostało oparte o przepis art. 200 zaś o ściągnięcie nieuiszczonego przez stronę wpisu o przepis art. 223 § 2 cyt. wyżej ustawy.