IV SA/Wa 2696/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-17
Skład orzekający: Monika Stępkowska - Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie może wykonywać pracy z powodu odmowy legalizacji pobytu, nie posiada majątku ani oszczędności, a jej utrzymanie opiera się na pomocy znajomych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie może wykonywać pracy z powodu odmowy legalizacji pobytu, nie posiada majątku ani oszczędności, a jej utrzymanie opiera się na pomocy znajomych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uiszczenie kosztów sądowych mogłoby narazić ją na uszczerbek utrzymania koniecznego.Stan faktyczny
Skarżący M. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiającą udzielenia zezwolenia na zamieszkanie. Skarżący oświadczył, że z powodu odmowy legalizacji pobytu nie może pracować, nie posiada majątku ani oszczędności, a jego utrzymanie opiera się na pomocy znajomych, którzy zapewniają mu wyżywienie i odzież. Mieszkanie zajmuje na zasadzie użyczenia.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić M. R. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postanawia zwolnić M. R. od kosztów sądowych.
Skarżący M. R. (dalej jako : "skarżący") po wezwaniu go do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r., w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, złożył do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku oświadczył, że z uwagi na odmowę legalizacji pobytu na terenie Polski, skarżący nie może wykonywać pracy. Nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Faktycznie znajduje się na utrzymaniu znajomych. Pomoc ta służy zaspokojeniu jedynie elementarnych potrzeb życiowych. Podał, że otrzymuje pomoc rzeczową w postaci wyżywienia i odzieży o wartości ok. 200 – 300 zł miesięcznie. Mieszkanie zajmuje na zasadzie użyczenia.
Przedmiotowy wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Przyznanie prawa pomocy, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu stronie, której brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia.
Art. 243 i nast. cytowanej ustawy, przewidują możliwość ubiegania się przez osobę fizyczną o przyznanie prawa pomocy. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należy, że skarżący wykazał, że spełnia wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2. W obecnej chwili skarżący nie pracuje, pomoc w utrzymaniu zapewniają mu znajomi. Skarżący nie posiada żadnego majątku. W tej sytuacji uznano, że skarżący wykazał, że zachodzą przesłanki, pozwalające na przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bowiem uiszczenie kosztów sądowych mogłoby narazić go na uszczerbek utrzymania koniecznego.
Dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło