IV SA/Wa 2712/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2014 r. sprawy ze skargi T. V. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania polskiego dokumentu podróży - oddala skargę - Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez T. V., dalej skarżący, jest decyzja Szefa Urzędu ds.Cudzoziemców z [...] sierpnia 2013 r. nr. [...], którą utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2013r. Nr [...], orzekającej o odmowie wydania skarżącemu polskiego dokumentu podróży. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Skarżący, pismem z 16 stycznia 2013 r., wystąpił do Wojewody [...] o wydanie mu polskiego dokumentu podróży w celu odwiedzin rodziców mieszkających w [...] i w celu ponownego swobodnego wjazdu do Polski w której mieszka i prowadzi działalność gospodarczą. Wskazał, że wcześniej uzyskał polski dokument podróży ale z niewiadomych mu przyczyn został mu odebrany przez organ. We wniosku skarżący wskazał, że posiada zgodę na pobyt tolerowany w Polsce. Wojewoda [...] odmówił skarżącemu wydania dokumentu podróży dla cudzoziemca uznając, że nie spełnia on przesłanek z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011r, Nr 264, poz.1573 ze zm.): ponieważ nie posiada zezwolenia na osiedlenie się, nie legitymuje się pobytem rezydenta długoterminowego UE, nie korzysta z ochrony uzupełniającej na terytorium R.P. Brak spełnienia przez cudzoziemca przesłanki dotyczącej formy legalizacji pobytu organ uznał za wystarczający do odmowy wydania dokumentu. Nie badał więc pozostałych przesłanek o jakich mowa w art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. W wyniku odwołania skarżącego Szef Urzędu ds. Cudzoziemców, powołaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ II instancji wskazał, że skarżącemu decyzją z [...] maja 2007 r. Wojewody [...] nr [...]udzielono zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 97 ust. 1 pkt 2 i art. 104 ust. 1 lit b i ust. 1a ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r o udzieleniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 2009, nr 189, poz. 1472). Konieczność udzielenia zgody na pobyt tolerowany wynikała z tego, że w stosunku do cudzoziemca decyzją z [...] stycznia 2006 r. Nr. [...] Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu cudzoziemca na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5, 6 ustawy o cudzoziemcach jednakże decyzja nie była wykonalna. Ambasada [...], do której miał być wydalony, nie potwierdziła jego danych osobowych i nie wydała mu dokumentu podróży. Skarżącemu wydawane są więc karty stałego pobytu. Ponadto cudzoziemcowi wydawano polskie dokumenty podróży – ostatni z terminem ważności do 23 stycznia 2010r. W dniu 15 kwietnia 2010 r odmówiono mu wydania kolejnego dokumentu. Z przedłożonego do akt pisma z Ambasady [...] z 29 listopada 2007 r. wynika, że nie jest możliwe potwierdzenie [...] obywatelstwa skarżącego. Organ II instancji podzielił ustalenia organu I instancji, że skarżący nie legitymuje się odpowiednią formą pobytu w Polsce, co uzasadnia odmowę wydania dokumentu podróży. Fakt, że w przeszłości dokumenty te były wydawane, nie przesądza o wydaniu skarżącemu przedmiotowego dokumentu, gdyż organ ma obowiązek badania aktualnego stanu faktycznego sprawy i oceny czy skarżący spełnia wskazane w ustawie przesłanki. Organ II instancji także odstąpił od badania pozostałych przesłanek ustawowych do wydania cudzoziemcowi dokumentu podróży. Skargę na powyższą decyzję wywiódł Skarżący. Zarzucił błędną i dowolną wykładnię ustawy o cudzoziemcach oraz nadinterpretację pisma Ambasady [...] z 26 czerwca 2012r. z którego organ wywiódł błędny wniosek o wietnamskim obywatelstwie skarżącego. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i wydanie cudzoziemcowi dokumentu podróży. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że brak jest podstaw do odmowy wydania cudzoziemcowi dokumentu podróży skoro wcześniej, w takich samych okolicznościach faktycznych i prawnych, dokument ten był mu wydawany. Zdaniem skarżącego organ nie rozważył a następnie nie ocenił zebranego w sprawie materiału dowodowego (odstąpił od badania pozostałych przesłanek do wydania dokumentu podróży). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego przyznał, że cudzoziemiec nie spełnia przesłanek o jakich mowa w art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach i w związku z tym podstawą prawną do wydania dokumentu podróży powinien być art. 74 ust. 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach. Wyjaśnił, że skarżący nie jest [...], stara się o status bezpaństwowca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie skarga nie ma uzasadnionych podstaw i nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący domagał się od organu wydania polskiego dokumentu podróży. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach dokument taki wydaje się dla cudzoziemca, który posiada zezwolenie na osiedlenie się, zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE, lub który korzysta z ochrony uzupełniającej. Ponadto cudzoziemiec musi wykazać, że utracił on dokument podróży albo jego dokument podróży uległ zniszczeniu albo utracił ważność a uzyskanie nowego dokumentu podróży nie jest możliwe. Trafnie organ w sytuacji faktycznej skarżącego uznał, że nie legitymuje się on żadną z wymienionych wyżej form pobytu na terenie Polski. Posiada bowiem zgodę na pobyt tolerowany, która nie jest żadną z form o jakich mowa w tym przepisie. Zgodnie z art. 48 ust. 1 pkt 1, 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, cudzoziemcowi, któremu odmówiono nadania statusu uchodźcy udziela się ochrony uzupełniającej z przyczyn o których mowa w art. 15, gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić cudzoziemca na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: - orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji; - tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie; - poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia, albo zgody na pobyt tolerowany z przyczyn których mowa w art. 97 ust. 1 pk t 1 lub 1 a, gdy wydalenie cudzoziemca: - mogłoby nastąpić jedynie do kraju w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego, albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności; - naruszałoby prawo do życia rodzinnego. Ochrona uzupełniająca jest więc formą ochrony przed rzeczywistym ryzykiem doznania krzywdy przez cudzoziemca w związku z powrotem do kraju pochodzenia. Taka ochrona nie przysługuje skarżącemu, ponieważ przyczyną pozostawania w Polsce jest wyłącznie niemożność wykonania decyzji o wydaleniu z powodu nie potwierdzenia obywatelstwa skarżącego.. Skarżący nie posiada także zezwolenia na osiedlenie się w Polsce ani nie jest rezydentem długoterminowym U.E. Brak jest także, w świetle złożonego przez cudzoziemca wniosku, podstaw do zastosowania art. 74 ustawy o cudzoziemcach. Przepis ten ma zastosowanie do polskiego dokumentu tożsamości a nie polskiego dokumentu podróży. Polski dokument podróży służy potwierdzeniu tożsamości cudzoziemca podczas pobytu w Polsce (art. 73 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach), natomiast polski dokument podróży służy do wielokrotnego przekraczania granicy przez cudzoziemca ale nie uprawnia do przekraczania granicy (art. 74 ust. 5 ustawy o cudzoziemcach). Różna jest zatem funkcja obu dokumentów. Organ był związany wnioskiem cudzoziemca, a zmiana treści wniosku przez pełnomocnika skarżącego na rozprawie nie może odnieść pożądanego przez skarżącego skutku tj otrzymania dokumentu podróży, także w kontekście wydawania wcześniej skarżącemu takich dokumentów. Organ ma obowiązek, wynikający z art. 77§ 1 k.p.a. zebrania materiału dowodowego i jego oceny w odniesieniu do aktualnego stanu faktycznego. W ocenie Sądu, aktualna sytuacja faktyczna, oceniona w świetle brzmienia powołanych wyżej przepisów ustawy o cudzoziemcach, nie uzasadnia wydania skarżącemu dokumentu podróży. Bez znaczenia dla oceny wniosku jest to czy skarżący posiada obywatelstwo [...], czemu zaprzecza, ponieważ ustawa nie wiąże w tym wypadku z obywatelstwem żadnych skutków prawnych, jak chodzi o możliwość ubiegania się o wydanie dokumentu podróży. Zdaniem Sądu organy obu instancji zasadnie uznały, że skoro skarżący nie spełnia pierwszej z przesłanek warunkujących skuteczne żądanie dokumentu podróży, badanie przesłanek związanych z utratą poprzedniego dokumentu jest bezcelowe. Tym samym zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Również z urzędu nie dopatrzył się innych uchybień, skutkujących koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.