IV SA/Wa 274/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-13

Skład orzekający: Sędzia WSA - Alina Balicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA może zostać uwzględniona, jeśli skarżący nie uprawdopodobnił ustawowej podstawy wznowienia ani nie dochował terminu do jej wniesienia?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnił istnienia ustawowej podstawy wznowienia, a w szczególności nie wykazał pozbawienia możności działania lub braku należytej reprezentacji w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Ponadto, nawet gdyby taka podstawa istniała, skarga została wniesiona z uchybieniem terminu, gdyż skarżący osobiście uczestniczył w rozprawie, na której zapadł prawomocny wyrok.
Stan faktyczny
E. S. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1994 r. jako pełnomocnik matki E. S. i brata M. S. Twierdził, że pełnomocnictwo matki wygasło z chwilą jej śmierci w 1992 r., co skutkowało brakiem jego umocowania do działania w postępowaniu przed organem i sądem, a także brakiem udziału wszystkich spadkobierców. Skarżący domagał się uchylenia decyzji Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz dopuszczenia dowodu z postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę E. S. o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Alina Balicka po rozpoznaniu w dniu 13 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. i E. S. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1994 r., sygn. akt II SA 1395/93 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r. nr [...] w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa postanawia: odrzucić skargę E. S. o wznowienie postępowania. Pismem z dnia 10 lutego 2009 r. (data stempla pocztowego k. 4 akt sądowych) E. S., działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik siostry- A. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1994 r., sygn. akt II SA 1395/93 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 1993 r. nr [...] w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż wnosi o wznowienie postępowania oraz uchylenie decyzji Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r., a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wydanego przez Sąd Rejonowy w W. z dnia [...] stycznia 1997 r., sygn. Akt [...] na okoliczność wygaśnięcia pełnomocnictwa udzielonego przez E. S. w dacie jej śmierci. Jako podstawę wznowieniową przedmiotowej skargi skarżący wskazał brak udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zakończonym wyrokiem z dnia 10 maja 1994 r. E. S. podniósł, iż w postępowaniu przed organem oraz przed sądem występował jako pełnomocnik swojej matki E. S. oraz brata M. S. Z chwilą śmierci matki tj. w dniu 26 października 1992 r. pełnomocnictwo do działania w jej imieniu wygasło. Stąd, jak twierdzi skarżący, nie miał umocowania do działania jako pełnomocnik matki zarówno w postępowaniu przed organem jak i sądem administracyjnym. Skarżący wskazał, iż występował w błędnym przekonaniu, iż udzielone mu przez matkę pełnomocnictwo jest nadal aktualne i skuteczne. Skarżący podkreślił ponadto, iż w obu postępowaniach działał jako pełnomocnik matki i brata, nie podejmował natomiast żadnych działań w imieniu własnym. Udziału w postępowaniu nie brała także jego siostra A. W. W ocenie skarżącego brak udziału w sprawie wszystkich spadkobierców po E. S. powoduje, iż postępowanie zakończone przed Naczelnym Sądem Administracyjnym było wadliwe, co skutkuje koniecznością jego wznowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w przypadkach przewidzianych w ustawie (w Dziale VII), można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. W art. 271 – 273 wskazane są okoliczności, uzasadniające wznowienie. Zgodnie ze wskazanymi przepisami, można żądać wznowienia postępowania, jeżeli: 1) w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia, 2) strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania, 3) Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie, 4) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym, 5) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy postawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277). Skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać m. in. wskazanie podstawy wznowienia i okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do jej wniesienia (art. 279 ustawy). W niniejszej sprawie, skarżący E. S. działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik siostry A. W. w dniu 10 lutego 2009 r., za pośrednictwem urzędu pocztowego, złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1994 r., sygn. akt II SA 1395/93, wskazując za podstawę art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak twierdzi bowiem skarżący on oraz jego siostra nie brali udziału w postępowaniu dotyczącym wydania powyższego wyroku. Sąd, rozpatrując skargę o wznowienie postępowania, zobligowany jest – stosownie do treści art. 280 § 1 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zbadać, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci. W niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że skarga E. S. nie opiera się na ustawowych podstawach wznowienia, o którym mowa w art. 271 – 273 cytowanej ustawy. Skarżący powołując się na przesłankę w postaci pozbawienie możności działania nie uprawdopodobnił bowiem okoliczności wskazujących zaistnienie powyższego faktu. Należy mieć na uwadze, iż w dniu 25 czerwca 1993 r. wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga E. S., w której skarżący we własnym imieniu zaskarżył decyzję Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r. w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa. Jak wynika z akt sądowych przedmiotowej sprawy, sygn. akt II SA 1395/93, w dniu 19 kwietnia 1994 r. skarżący został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy, na której miała zostać rozpoznana jego skarga. Po otrzymaniu powyższego zawiadomienia skarżący w dniu 10 maja 1994 r. stawił się osobiście na rozprawie, na której Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał przedmiotową sprawę i oddalił jego skargę. W świetle powyższego zatem za chybione należy uznać twierdzenie skarżącego, iż nie brał on udziału w postępowaniu sądowym zakończonym prawomocnym wyrokiem z dnia 10 maja 1994 r. W konsekwencji trzeba stwierdzić, że jakkolwiek wnioskodawca formalnie powołał ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje. Należy przy tym podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, brak ustawowych podstaw wznowienia nie wynika tylko z braku przytoczenia określonego przepisu, ale również z braku okoliczności pozwalających na ustalenie, że w konkretnej sprawie określona podstawa wznowienia postępowania istnieje ( por. postanowienie SN z 28.10.1999r., II UKN 174/99, OSNP 2001, nr 4, poz. 133; postanowienie NSA z 3.06.2004r. OW 87/04, LEX nr 158967). Brak ustawowej podstawy wznowienia przesądza więc o obowiązku odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Nadto należy podkreślić, iż jak wskazano wyżej, gdy postawą skargi o wznowienie postępowania jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji skargę wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277). O ile zatem w niniejszej sprawie zaistniałaby powołana przez skarżącego podstawa wznowieniowa, o której mowa w art. 271 pkt 2 cyt. ustawy, należy stwierdzić, iż skarga wniesiona przez E. S. została złożona z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Skarżący uczestniczył osobiście na rozprawie w dniu 10 maja 1994 r., na której został wydany prawomocny wyrok oddalający jego skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r., zatem o przedmiotowym orzeczeniu został poinformowany w dniu jego wydania (dowód: protokół rozprawy z dnia 10 maja 1994 r. k. 28 akt sądowych sygn. akt II SA 1395/93). Przyjmując za przesłankę wznowieniową pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji, należy zatem stwierdzić, że termin do wniesienia przedmiotowej skargi upłynął bezskutecznie w dniu 10 sierpnia 1994 r. Skarżący natomiast przedmiotową skargę złożył dopiero w dniu 10 lutego 2009 r. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło