IV SA/Wa 2744/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-10

Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani możliwości zarobkowania, a utrzymuje się jedynie dzięki pomocy znajomych, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Taka sytuacja występuje, gdy wnioskodawca nie posiada majątku, oszczędności, możliwości zarobkowania, a jego utrzymanie opiera się wyłącznie na pomocy osób trzecich, co może prowadzić do pozbawienia go prawa do sądu.
Stan faktyczny
M. P. złożyła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców dotyczącą umorzenia postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada majątku ani możliwości zarobkowania, a wraz z małoletnią córką utrzymuje się dzięki pomocy znajomych.
Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił zwolnić M. P. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić M. P. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla M. P. adwokata. Wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2013 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, M. P. złożyła do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z wniosku sporządzonego na urzędowym formularzu PPF wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małoletnią córką. Podniosła, że korzystała z pomocy socjalnej w trakcie procedury uchodźczej. Obecnie nie przysługują jej już żadne świadczenia. Oświadczyła, że wraz z dzieckiem korzysta z pomocy znajomych, którzy zapewniają im możliwość spania, jedzenia, zapewniają także podstawowe środki pieniężne np. na leki. Skarżąca nie posiada jakiegokolwiek majątku. Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że nie posiada ona żadnego majątku, oszczędności, możliwości zarobkowania. Obecnie utrzymuje się jedynie dzięki pomocy znajomych, którzy zapewniają jej i jej małoletniej córce noclegi, wyżywienie i podstawową pomoc w utrzymaniu koniecznym. Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącej prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem jej prawa do Sądu. Z tych względów na podstawie art. 245 i 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło