IV SA/Wa 2750/24

WyrokWSA w Warszawie2025-03-11

Skład orzekający: Anita Wielopolska, Marzena Milewska-Karczewska, Aneta Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjną za przywiezienie do granicy RP cudzoziemca, który nie posiadał ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego do wjazdu, mimo że posiadał dokument podróży wydany przez władze Wielkiej Brytanii, a Polska nie ustanowiła zwolnienia z obowiązku wizowego dla takich osób?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjną za przywiezienie do granicy RP cudzoziemca nieposiadającego ważnej wizy lub innego dokumentu uprawniającego do wjazdu, nawet jeśli posiadał on dokument podróży wydany przez władze Wielkiej Brytanii. Polska, stosując przepisy rozporządzenia UE, nie ustanowiła zwolnienia z obowiązku wizowego dla takich osób, co oznacza, że cudzoziemiec był objęty obowiązkiem wizowym. Przewoźnik nie dołożył należytej staranności przy weryfikacji dokumentów, a kara pieniężna ma charakter obligatoryjny.
Stan faktyczny
Spółka E. jako przewoźnik przywiozła do granicy RP cudzoziemca, który nie posiadał ważnej wizy ani dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Polski. Cudzoziemiec legitymował się dokumentem podróży wydanym przez władze Wielkiej Brytanii. Komendant Placówki Straży Granicznej nałożył na przewoźnika karę pieniężną. Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność nałożenia kary, argumentując m.in., że cudzoziemiec był uprawniony do przekroczenia granicy na podstawie posiadanych dokumentów i Europejskiego Porozumienia w sprawie zniesienia wiz dla uchodźców. WSA oddalił skargę, ale NSA uchylił wyrok WSA z powodu braku wyjaśnienia kluczowych kwestii prawnych. WSA ponownie rozpatrując sprawę, oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, asesor WSA Aneta Żak, Protokolant ref. staż. Sylwia Replińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2025 r. sprawy ze skargi E. z siedzibą w L. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 21 listopada 2022 r. nr KG-CU-IV.2.4220.63.2022 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika oddala skargę. Komendant Główny Straży Granicznej (dalej: "organ II instancji", "Komendant") decyzją z 21 listopada 2022 r. nr KG-CU-IV.2.4220.63.2022, wydaną na podstawie art. 462 ust. 6 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2021 r. poz. 2354 ze zm., dalej "u.o.c.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ("k.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez E. (dalej: "przewoźnik", "Spółka", "Strona", "Skarżąca") utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w K.(dalej: "organ I instancji", "KPSG") z [...] lipca 2022 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 462 ust. 1 i 4 oraz ust. 5 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach oraz art. 104 § 1 k.p.a., którą nałożono na przewoźnika karę administracyjną w wysokości 14154,90 zł. Stan sprawy przedstawiał się następująco. W trakcie odprawy granicznej przeprowadzanej w dniu 28 marca 2022 r. na kierunku wjazdowym do Polski w lotniczym przejściu granicznym w K. ustalono, że przewoźnik na pokładzie samolotu rejsowego z L. przywiózł do granicy Rzeczypospolitej Polskiej A. M. , bezpaństwowca urodzonego w B. , legitymującego się biometrycznym dokumentem podróży wydanym – na podstawie Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców z 28 lipca 1951 r. – przez władze Wielkiej Brytanii z dnia 20 maja 2019 r., ważnym do dnia [...] marca 2024 r. Wskazany cudzoziemiec nie posiadał ważnej wizy lub innych ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z uwagi na powyższe, KPSG decyzją nr 06-902/45/D-ODW/2022 z dnia 28 marca 2022 r. odmówił mu wjazdu na granicy. Wobec faktu przywiezienia przez przewoźnika do granicy cudzoziemca nieposiadającego zezwolenia na wjazd i pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, KPSG w dniu 13 kwietnia 2022 r. wszczął postępowanie w sprawie nałożenia na przewoźnika kary administracyjnej, o której mowa w art. 462 ust 1 i 4 - 5 ustawy o cudzoziemcach ("u.o.c."), a następnie wskazaną na wstępie decyzją z dnia 26 lipca 2022 r. nałożył na Spółkę karę w wysokości 3.000 EUR, co w przeliczeniu na złote wg średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu wydania decyzji wyniosło 14 154,90 zł. Spółka odwołała się od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę poprzez stwierdzenie braku naruszenia przez skarżącego przepisów w zakresie przywiezienia do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane i odstąpienie od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej a alternatywnie, o zastosowanie względem przewoźnika normy art. 462 ust. 3 pkt 2 ww ustawy o i odstąpienie od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej. Uzasadniając odwołanie Spółka podtrzymała dotychczas prezentowane w toku postępowania stanowisko, zgodnie z którym posiadany przez cudzoziemca dokument podróży uprawniał go do uzyskania zgody na wjazd do Polski. Po rozpoznaniu odwołania Komendant wydał wskazaną na wstępie decyzję z 21 listopada 2022 r., utrzymującą w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu I instancji. Uzasadniając decyzję organ II instancji wskazał, że w jego ocenie cudzoziemiec stawiając się na granicy 28 marca 2022 r. winien był spełniać ogólne warunki wjazdu, określone w art. 6 ust. 5 kodeksu granicznego Schengen. W odniesieniu do zarzutu skarżącego zawartego odwołaniu polegającego na naruszeniu art. 1 ust. 1 Europejskiego Porozumienia w sprawie zniesienia wiz dla uchodźców, sporządzonego w Strasburgu 20 kwietnia 1959 r. (Dz.U.2005.225.1929), dalej "Europejskie Porozumienie" oraz art. 87 Konstytucji RP, Komendant wskazał na przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1806 z 14 listopada 2018 r. wymieniające państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (Dz.U.UE.L.2018.303.39 ze zm.; dalej: "Rozporządzenie 2018/1806"). Przepisy te dopuszczają możliwość nałożenia przez państwa członkowskie obowiązku wizowego lub zwolnienia z niego osób ze statusem uchodźcy oraz bezpaństwowców bez uszczerbku dla zobowiązań w ramach umów międzynarodowych podpisanych przez państwa członkowskie, w szczególności Europejskiego Porozumienia, w przypadku, gdy państwo trzecie, w którym stale zamieszkują lub które wydało im dokumenty podróży, jest państwem trzecim, którego obywatele są zwolnieni z obowiązku wizowego. Również zaznaczono, że z art. 6 ust. 2 lit.b Rozporządzenia 2018/1806 wynika, że państwo członkowskie może przewidzieć wyjątki od obowiązku wizowego wobec osób posiadających status uchodźcy i bezpaństwowców, jeżeli państwo trzecie, w którym zamieszkują na stałe i które wydało im dokument podróży, jest jednym z państw wymienionych w załączniku II Rozporządzenia. Wyjaśniono, że strona polska zadecydowała (notyfikując ten fakt Komisji Europejskiej), że te kategorie osób, zamieszkujące w Zjednoczonym Królestwie i posiadające dokumenty podróży wydane przez władze tego kraju, w celu wjazdu i pobytu na terytorium RP zostają objęte obowiązkiem posiadania wizy. Zaznaczono, że aktualne uregulowania w tej materii w poszczególnych państwach Unii Europejskiej opublikowane są w Informacji na temat krajowych odstępstw w zakresie wymogów wizowych z dnia 7 września 2022 r. (Dz. Urz. UE C z 2022 r., nr 343, poz. 3) a publikacja ta zamieszczona w Dzienniku Urzędowym UE jest ogólnodostępna i to ona powinna stanowić dla przewoźników podstawę do weryfikacji uprawnień wjazdowych przewożonych pasażerów. W ustalonym stanie faktycznym sprawy nie budziło wątpliwości Komendanta, że przewiezienie cudzoziemca do granicy polskiej wynikało z niedopełnienia przez pracowników Spółki obowiązku sprawdzenia czy posiada on dokumenty uprawniające do przekroczenia tejże granicy i braku odpowiedniej wiedzy w tym zakresie. Zatem zaistniały określone w art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach okoliczności uzasadniające nałożenie, w trybie art. 462 ust. 1 tej ustawy, kary administracyjnej. Nie zaistniały jednocześnie przesłanki do odstąpienia od nałożenia tej kary bowiem, zdaniem organu II instancji, nie została przez Spółkę dołożona należyta staranność aby takiej sytuacji zapobiec. Ponadto Spółka została wcześniej ukarana karą za tożsame niedopełnienie obowiązków w podobnych okolicznościach faktycznych, a pomimo tego nie podjęła działań mających na celu wykluczenie powtórzenia się takiej sytuacji. Jednocześnie nie znaleziono podstaw wynikających z art. 189f § 1 k.p.a. do odstąpienia od nałożenia kary. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi Spółki do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniesiono o jej uchylenie w całości i przekazanie jej organowi do ponownego rozpoznania, z jednoczesnym zobowiązaniem organu, w oparciu o art. 145a § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ("p.p.s.a.") do wydania decyzji zgodnie z wnioskiem w terminie 14 dni od daty ogłoszenia lub doręczenia wyroku w sprawie. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia: 1. art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego błędne zastosowanie i podtrzymanie decyzji o nałożeniu na przewoźnika kary pieniężnej w sytuacji, gdy do naruszenia nie doszło, bowiem cudzoziemiec był uprawniony do przekroczenia granicy; 2. art. 6 ust. 1 lit. b Kodeksu Granicznego Schengen poprzez utrzymanie w mocy decyzji w sytuacji, gdy pasażer legitymował się wydanym przez władze Z. i P. ważnym dokumentem podróży (Travel Document/Titre de Voyage), który uprawniał go do przekroczenia granicy; 3. art. 1 ust. 1 Europejskiego Porozumienia w sprawie zniesienia wiz dla uchodźców, sporządzonego w Strasburgu dnia 20 kwietnia 1959 r, (Dz.U.2005.225.1929 z dnia 16 listopada 2005 r.) poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie decyzji organu I Instancji w mocy w sytuacji, gdy z treści tego aktu prawnego wynika, że uchodźcy stale przebywający zgodnie z prawem na terytorium Umawiającej się Strony zwolnieni są z obowiązku uzyskiwania wiz w celu wjazdu lub wyjazdu na terytorium innej Umawiającej się Strony przez dowolną granicę; 4. art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nieuwzględnienie normy wynikającej z ratyfikowanej umowy międzynarodowej w postaci Europejskiego Porozumienia w sprawie zniesienia wiz dla uchodźców, sporządzonego w Strasburgu dnia 20 kwietnia 1959 r. (Dz.U.2005.225.1929 z dnia 16 listopada 2005 r.), stanowiącego samodzielne źródło prawa; 5. art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy skarżąca dołożyła należytej staranności, podjęła wszelkie możliwe środki dla zapewnienia aby cudzoziemiec, zamierzający wjechać na teren RP, miał ważny dokument podróży uprawniający go do przekroczenia granicy; 6. art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu wypełnienia przez przewoźnika przesłanki podjęcia wszelkich niezbędnych środków mających na celu zapewnienie aby przewożeni przez niego cudzoziemcy posiadali niezbędne dokumenty uprawniające do wjazdu na terytorium RP; 7. art. 462 ust. 1, 4 i 5 ustawy o cudzoziemcach i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji pomimo braku ustawowych przesłanek określonych w treści wskazanego powyżej przepisu, w sytuacji gdy skarżąca nie naruszyła przepisów dotyczących przywiezienia do granicy cudzoziemca nieposiadajacego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane; 8. art. 462 w zw. z art. 459 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż skarżąca nie wywiązała się z ciążących na niej obowiązków i nie dochowała należytej staranności przy weryfikacji dokumentu podróży, podczas gdy ustalone w sprawie okoliczności wskazują jednoznacznie, że skarżąca wypełniła wszystkie ciążące na niej obowiązki ustawowe i standardy należytej staranności; 9. art. 7, 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na dowolnej ocenie dowodów i wyciągnięcie błędnych wniosków z dowodów w postaci wydruków ze stron gov.uk oraz traveldoc.aero, podczas gdy informacje na nich zawarte nie wskazują na obowiązek posiadania wizy w przypadku dokumentu podróży i statusu posiadanego w przedmiotowej sprawie przez pasażera; 10. art. 189f § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie, prowadzące w istocie do wymierzenia skarżącemu kary administracyjnej, podczas gdy waga rzekomego naruszenia prawa jest znikoma. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W wyniku rozpoznania skargi, tut. Sąd wyrokiem z dnia z 2 czerwca 2023 r. sygn. IV SA/Wa 335/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd podkreślił, że celem art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach jest wymuszenie określonych legalnych zachowań oczekiwanych przez ustawodawcę od przewoźnika. Podniesiono, że z ustaleń dokonanych w toku postępowania przed organami administracji wynika, że skarżąca, jako przewoźnik, w dniu 28 marca 2022 r. w ramach międzynarodowego transportu powietrznego przywiozła do granicy RP cudzoziemca, wobec którego kontrola graniczna ujawniła brak ważnej wizy uprawniającej do wjazdu i pobytu na terenie Polski. W ocenie Sądu wojewódzkiego, wbrew opinii skarżącej, nie wywiązała się ona z obowiązków dołożenia należytej staranności przy weryfikowaniu dokumentów cudzoziemca, a więc nie zaistniały przesłanki egzoneracyjne z art. 462 ust. 3 pkt 2 ustawie o cudzoziemcach, zwalniające przewoźnika z odpowiedzialności. Następnie zaznaczono, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił, na czym polegało naruszenie popełnione przez skarżącą, czego konsekwencją było nałożenie kary pieniężnej. Wskazano, że orzekające w sprawie organy określiły także w uzasadnieniach decyzji, jakimi przesłankami kierowały się przy wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 3000 euro. Stwierdzenie przez orzekające organy, że strona nie wykonała obowiązku nałożonego w ustawie o cudzoziemcach. obligowało organy do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. W ocenie tut. Sądu wojewódzkiego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał, że skarżąca ponosi odpowiedzialność administracyjną za przypisane jako przewoźnikowi naruszenie przepisów prawa materialnego – sankcją finansową za naruszenie przepisów prawa materialnego jest wymierzona w niniejszej sprawie administracyjna kara pieniężna. Zaznaczono, że nie zasługiwał też na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia art. 189f § 1 k.p.a., bowiem wymierzona kara pieniężna ma charakter bezwzględny i obligatoryjny, a jej wysokość jest określona sztywną kwotą w wysokości stanowiącej równowartość od 3000 do 5000 euro za każdą przywiezioną osobę, z tym że suma kar za jednorazowy przywóz grupy osób nie może przekroczyć równowartości 500 000 euro. Wskazano, że dyrektywy wymiaru kar administracyjnych przewidziane w k.p.a. nie znajdują zastosowania w rozpatrywanej sprawie. W świetle prawidłowej wykładni uregulowań przepisów odrębnych, a konkretnie przepisów ustawy o cudzoziemcach, organ nie mógł weryfikować przesłanek odstąpienia od nałożenia kary z art. 189f § 1 k.p.a. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną złożył przewoźnik, zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi oraz wydanie orzeczenia o charakterze reformatoryjnym, uchylającym zaskarżoną decyzję, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W odpowiedzi na skargę Komendant wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 września 2024 r. sygn. II OSK 2372/23 uchylił zaskarżony wyrok WSA w Warszawie i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania. Uzasadniając rozstrzygnięcie sąd odwoławczy uznał zasadność zarzutu naruszenia przez tut. WSA art. 141 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "p.p.s.a.". W ocenie NSA, Sąd pierwszej instancji przyjął bowiem a priori, bez wyjaśnienia podstaw prawnych dla przyjęcia takiego stanowiska, że cudzoziemiec przywieziony przez skarżącą do granicy był zobowiązany do posiadania wizy, aby móc przekroczyć granicę Polski. Pomimo bowiem zarzutów skargi w tym zakresie sąd I instancji nie rozważył czy podniesione argumenty mogą wyłączać obowiązek legitymowania się wizą przez pasażera tej kategorii. Sąd wojewódzki pominął wyjaśnienie przepisów prawa, które stanęły u podstaw przyjęcia kluczowego elementu stanu faktycznego tj., że cudzoziemiec wjeżdżając w dniu 28 marca 2022 r. na terytorium RP był obowiązany legitymować się ważnym tytułem wjazdowym. Wobec takiego stanu sprawy, za przedwczesne NSA uznał odnoszenie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpatrując sprawę zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024, poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie z powyższymi zasadami należało uznać, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem prawa materialnego. Nie stwierdzono także naruszenia procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto należy też zaznaczyć, że sprawa jest rozpoznawana przez tutejszy Sąd ponownie, z uwagi na wydanie przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z 10 września 2024 r. sygn. II OSK 2372/23, a zatem jej rozpoznanie następuje w warunkach obowiązywania art. 190 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z art. 185 p.p.s.a. wynika zaś, że w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, NSA uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, a gdyby sąd ten nie mógł rozpoznać jej w innym składzie innemu sądowi. W razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd rozpoznaje ją w innym składzie. Powołany przepis art. 190 p.p.s.a. w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu pierwszej instancji, który nie posiada już, na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania. Odnosząc się zatem do meritum Sąd wskazuje, iż ponownie badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wytyczne orzekającego niniejszej w sprawie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, tym samym przedmiotowa skarga nie podlegała uwzględnieniu. We wspomnianym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny nakazał sądowi pierwszej instancji ustosunkowanie się do zarzutów skargi dotyczących ustalenia czy cudzoziemiec, którego dotyczył przewóz, posiadał dokumenty uprawniające go do przekroczenia granicy Polski. Stosując się do wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego i odnosząc do zarzutu naruszenia art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach oraz art. 1 ust. 1 Europejskiego Porozumienia w sprawie zniesienia wiz dla uchodźców, sporządzonego w Strasburgu dnia 20 kwietnia 1959 r. Sąd za organami stwierdza, iż cudzoziemiec, przywieziony przez skarżącą do granicy Polski, nie posiadał dokumentów uprawniających do wjazdu na terytorium Polski. Zatem, wbrew twierdzenia skargi, zarzut ten uznać należało za niezasadny. Sąd przypomina, iż powody, dla których organy obu instancji przyjęły zakwestionowane stanowisko, zostały w obszerny sposób wyjaśnione w zaskarżonej decyzji. Organ II instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że Rozporządzenie 2018/1806 dopuściło (art. 3) możliwość egzekwowania obowiązku wizowego przez państwa – strony porozumienia – bez uszczerbku dla zobowiązań wynikających z ww Porozumienia, a a nadto dało możliwość (art. 6 ust. 2) ustanowienia zwolnienia od obowiązku wizowego dla wskazanych w nim kategorii osób, m.in. bezpaństwowców, jeśli państwo trzecie, w którym zamieszkują oni na stałe, i które wydało im dokument podróży, jest jednym z państw trzecich wymienionych w załączniku II. Jednym z tych państw trzecich jest Zjednoczone Królestwo. Polska jednak takich zwolnień nie ustanowiła, wobec czego bezpaństwowcy posiadający dokument podróży i zamieszkujący w Wielkiej Brytanii nie są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy w celu wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na dowód powyższego Komendant powołał się na opublikowaną w Dzienniku Ustaw UE informację na temat odstępstw w zakresie wymogów wizowych. Wobec powyższego cudzoziemiec, jeśli zamierzał wjechać do Polski, objęty był obowiązkiem wizowym, wobec czego konstatacja organu II instancji wobec ustalenia, że takiej wizy nie posiadał, jest prawidłowa. Stąd nie można uznać zarzutu naruszenia powyższych przepisów za skuteczne w celu obalenia zaskarżonej decyzji. W świetle powyższych rozważań Sąd zatem stwierdza, że zasadnie organy obu instancji przyjęły zaistnienie przesłanek wymierzenia kary pieniężnej zgodnie z art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, w myśl którego na przewoźnika, który drogą powietrzną lub morską przywiózł do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane, nakłada się karę administracyjną w wysokości stanowiącej równowartość od 3000 do 5000 euro za każdą przywiezioną osobę, z tym że suma kar za jednorazowy przywóz grupy osób nie może przekroczyć równowartości 500 000 euro. W okolicznościach sprawy, skoro Spółka przywiozła cudzoziemca do granicy polskiej, co do którego ustalono, iż nie posiadał dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Polski, nałożenie kwestionowanej kary były w pełni zasadne. Podkreślić należy, że art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach zawiera sankcjonującą normę prawną, łączącą odpowiedzialność przewoźnika z obiektywnym naruszeniem prawa, polegającym na przywiezieniu do granicy cudzoziemca nieposiadającego ważnego dokumentu podróży uprawniającego do przekroczenia granicy, wymaganej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. Zwrot normatywny: "nakłada się karę administracyjną" wskazuje, że organ jest obowiązany do nałożenia kary natomiast dysponuje uznaniowością jedynie przy określeniu jej wysokości, we wskazanym ww normie prawnej zakresie. Odnosząc się do kwestii odstąpienia od nałożenia na Spółkę kary Sąd stwierdza, że organy prawidłowo uznały, że brak jest podstaw do uznania, że zaistniały one w rozpoznawanej sprawie. Nie można bowiem uznać, że skarżąca dołożyła należytej staranności w wykonaniu nałożonych na nią ustawą obowiązków. Na mocy ustawy przewoźnik zobowiązany jest do właściwej kontroli posiadanych przez cudzoziemców dokumentów. W tym celu powinien legitymować się właściwą wiedzą. Jednocześnie, skoro właściwej wiedzy nie posiadł, musi ponieść konsekwencje swoich zaniedbań. Powoływanie się przez skarżącą na korzystanie z usług firm zewnętrznych oraz serwisów zajmujących się zbieraniem informacji o wymaganiach dotyczących dokumentów podróży nie może zostać uznane za okoliczność usprawiedliwiającą popełniony w niniejszej sprawie błąd. Bowiem to na samej skarżącej spoczywa odpowiedzialność za prawidłowe wykonanie nałożonego prawem obowiązku. W konsekwencji za niezasadne też należy uznać zarzuty naruszenia art. art. 7, 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., ponieważ poza wszelką wątpliwość ustalone zostało w sprawie, że Spółka przeprowadziła transport cudzoziemca, który w dacie jego dokonania nie legitymował się dokumentem uprawniającym do wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Fakt, iż skarżąca nie miała świadomości, że posiadany przez cudzoziemca dokument nie jest wystarczający dla skutecznego przekroczenia przez niego granicy nie stanowi o nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego sprawy przez organy obu instancji, nie może też być podstawą uznania naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Odnosząc się do kwestii naruszenia art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd stwierdza, że nie można uznać, że zaistniały przesłanki do jego zastosowania, tj. uznania, iż waga naruszenia prawa była znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Sąd podkreśla, że nie sposób uznać, że naruszenie prawa imigracyjnego było znikome. Przedmiotowe przepisy mają służyć po pierwsze ochronie granic zarówno państw członkowskich jak i granic zewnętrznych Unii Europejskiej, a także zapobiegać pośredniemu wspieraniu nielegalnej migracji. W związku z powyższym naruszenie przez przewoźnika obowiązku kontroli dokumentów umożliwiających pasażerom przekroczenie granicy innego państwa jest naruszeniem norm prawnych o zasadniczym znaczeniu dla funkcjonowania państwa w tym jego bezpieczeństwa. Każde państwo chroni swoje granice i sprawuje kontrolę w zakresie legalności przemieszczania się przez nią obywateli innych państw. Naruszenie przepisów odnośnie legalnego przekraczania granicy - a do tego należy zaliczyć kontrolę ważności dokumentów umożliwiających jej przekroczenie - nie jest co do zasady naruszeniem prawa o znikomym charakterze, bowiem wpływa na bezpieczeństwo państwa. Jeśli zaś chodzi o zaprzestanie naruszania prawa, jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, oraz z wiedzy posiadanej przez Sąd z urzędu, skarżąca nie po raz pierwszy została ukarana za zaniechania dotyczące przeprowadzenia kontroli dokumentów podróży. Zdaniem Sądu świadczy to o tym, że Spółka nie wyciągnęła wniosków w zakresie poprawy jakości wykonywania nałożonych na nią prawem obowiązków w tym zakresie i w dalszym ciągu nie przykłada należytej staranności do ich przestrzegania. Zatem brak jest podstaw do uznania, że poprzestanie na pouczeniu odniosłoby skutek w postaci zmiany postawy skarżącej w przyszłości. Nie można więc za zasadny uznać zarzutu naruszenia art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez nieodstąpienie od nałożenia kary. Mając na uwadze wszystkie powyższe rozważania, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło