IV SA/Wa 2800/16

WyrokWSA w Warszawie2017-01-24

Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Kaja Angerman, Anna Falkiewicz-Kluj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie oświetlenia drogi leśnej, zlokalizowanej w granicach parku krajobrazowego i obszaru Natura 2000, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Inwestycja naruszała zakaz budowy obiektów w pasie 100 m od linii brzegowej cieku wodnego, obowiązujący na terenie parku krajobrazowego. Ponadto, istniało uzasadnione ryzyko znacząco negatywnego oddziaływania na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym na korytarze ekologiczne dla dużych ssaków drapieżnych, co uzasadniało zastosowanie zasady przezorności i zapobiegania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.F. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ), które utrzymało w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie oświetlenia drogi leśnej. Inwestycja miała być zlokalizowana na terenie parku krajobrazowego i obszaru Natura 2000. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania i błędną ocenę materiału dowodowego, twierdząc, że inwestycja nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi R.F. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę. Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej: GDOŚ, organ II instancji, organ odwoławczy) z [...] sierpnia 2016r., znak: [...] wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej: k.p.a.) oraz art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 199, ze zm., dalej: u.p.z.p.), po rozpatrzeniu zażalenia R. F. (dalej: skarżący, inwestor) z 31 grudnia 2015 r. na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: organ I instancji, RDOŚ w [...]) z [...] grudnia 2015 r., znak: [...], o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji pn.: "Budowa elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej na działkach ew. nr [...] i [...] obręb [...], gmina [...]", położonej w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz granicach obszaru Natura 2000 [...] ([...]), W postanowieniu z [...] sierpnia 2016 r. GDOŚ utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Stan sprawy przestawiał się następująco: W piśmie z [...] grudnia 2015 r., znak: [...], Burmistrz Miasta i Gminy Uzdrowiskowej [...] zwrócił się do RDOŚ w [...] o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji pn.: "Budowa elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej na działkach ew. nr [...] i [...] obręb [...], gmina [...]. W postanowieniu z [...] grudnia 2015 r., znak: [...], RDOŚ w [...] odmówił uzgodnienia ww. projektu decyzji o warunkach zabudowy, wskazując, że realizacja planowanego przedsięwzięcia spowoduje znacząco negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000 [...] ([...]), w tym na siedliska i gatunki, dla których ochrony został on wyznaczony (w szczególności gatunki priorytetowe: wilk i niedźwiedź). Organ I instancji stwierdził, że realizacja inwestycji nie naruszy zakazów obowiązujących w granicach [...] Parku Krajobrazowego, aczkolwiek jej realizacja pozostaje w sprzeczności z celami jakie legły u podstawy powołania tej formy ochrony przyrody. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył inwestor. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że planowane do realizacji oświetlenie ma zapewnić bezpieczeństwo na istniejącej ścieżce zdrowia. Ponadto omawiane przedsięwzięcie ma niewielki zasięg w porównaniu do obszaru Natura 2000 [...], czego nie wziął pod uwagę organ I instancji. Skarżący wskazał również, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia wymogów k.p.a. Według skarżącego rzeczone przedsięwzięcie nie narusza drożności [...], a planowana do realizacji instalacja oświetlenia "nie stanowi bariery ekologicznej dla roślin, zwierząt i grzybów". Strona skarżąca wskazała ponadto, że organ I instancji nie wykazał w uzasadnieniu postanowienia, że planowane przedsięwzięcie będzie w sposób znacząco negatywny oddziaływać na siedliska chronionych gatunków zwierząt - wilka, niedźwiedzia, rysia. Skarżący, stwierdził również że RDOŚ w [...] uznał, że przedmiotowa inwestycja będzie znacząco oddziaływać na środowisko i dokonał oceny oddziaływania inwestycji na środowisko z naruszeniem procedury przewidzianej w rozdziale 5 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W postanowieniu z [...] sierpnia 2016 r. GDOŚ utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienie organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie istotne było wyjaśnienie przez organ uzgadniający, czy projekt decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji jest zgodny z przepisami odnoszącymi się do obszaru Natura 2000 [...] ([...]) oraz [...] Parku Krajobrazowego, którego funkcjonowanie reguluje rozporządzenie Wojewody [...] nr [...] z [...] maja 2005 r. w sprawie ochrony [...] Parku Krajobrazowego (Dz. U. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). W ocenie GDOŚ, organ I instancji błędnie powołał jako odmowę uzgodnienia przedłożonego projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji niezgodność tej inwestycji z celami dla których utworzono [...] Park Krajobrazowy. Według organu II instancji, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, że planowane do realizacji zamierzenie inwestycyjne narusza zakaz określony w § 3 pkt 7 ww. rozporządzenia stanowiący, że na terenie Parku zakazuje się budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że część przedmiotowej inwestycji, w postaci obiektu budowlanego, znajdzie się w pasie 100 m od linii brzegu cieku naturalnego - potok [...]. Planowana do realizacji inwestycja narusza więc ww. zakaz. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie ma możliwości zastosowania odstępstw od naruszonego zakazu dotyczących budowy obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej, gdyż budowa elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej nie stanowi przedsięwzięcia służącego turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Według GDOŚ, przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000 [...] jest m. in. 12 siedlisk przyrodniczych, a także duże ssaki drapieżne: niedźwiedź brunaty (Ursus arctos), wilk (Canis lupus) i ryś (Lynx lynx) oraz 16 innych chronionych gatunków. Zgodnie ze Standardowym Formularzem Danych dla obszaru Natura 2000 [...], na jej terenie bytuje do 3 niedźwiedzi, do 25 wilków i powyżej 15 rysi. Organ odwoławczy podkreślił, że wilk i niedźwiedź stanowią gatunki priorytetowe w rozumieniu dyrektywy Rady nr 92/43/EWG z 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. U. L 206 z 22.7.1992, str. 7). Natomiast w przypadku ostatniego z wymienionych gatunków jest to jedna z najważniejszych krajowych ostoi, jeśli weźmie się pod uwagę, że liczebność rysi w Polsce szacuje się jedynie na około 190-200 osobników (dane z raportu Polski o stanie krajowych zasobów gatunków i siedlisk z dyrektywy siedliskowej za lata 2007-2012, dostępne na: http://www.eionet.europa.eu). GDOŚ powołując się na publikację naukową J. Perzanowska, M. Makomaska-Juchiewicz, G. Cierlik, W. Król, S. Tworek, B. Kotońska, H. Okarma, "[...]", Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego, Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków 2005, zwrócił uwagę, że teren planowanej inwestycji leży w obrębie zwartego kompleksu leśnego, będącego częścią regionalnego korytarza ekologicznego łączącego [...] i [...] oraz [...] szlaku migracyjnego - Korytarza [...]. będącego najważniejszym obszarem umożliwiającym przemieszczanie się i bytowanie dużych ssaków drapieżnych i kopytnych (bezpośrednio przez teren planowanej inwestycji przebiega jedna z dwóch głównych odnóg tego korytarza). Według GDOŚ, z uwagi na zachowany na terenie [...], wyjątkowy w skali europejskiej, zespół dużych ssaków oraz znaczenie tego łańcucha górskiego, mogącego potencjalnie zapewnić łączność pomiędzy populacjami zwierząt z południowego wschodu i centrum kontynentu, istnienie w uzgadnianym miejscu drożnych korytarzy ekologicznych posiada szczególną wagę. Ponadto analizowany teren z uwagi na położenie przy dolinie, wzdłuż potoku oraz pomiędzy dwoma stokami narciarskimi w [...] oraz [...] stanowi korytarz lokalny, którym zwierzęta migrują w stronę [...] ([...]). Organ odwoławczy wyjaśnił, że perspektywy zachowania populacji rysia w polskiej części [...] (do którego należą [...]) w raporcie Polski o stanie krajowych zasobów gatunków i siedlisk z dyrektywy siedliskowej; za lata 2007-2012 (dane dostępne na stronie http://www.eionet.europa.eu) - "Raport o stanie gatunków i siedlisk" określa się jako niezadowalające. W raporcie tym wskazano, że do głównych zagrożeń dla zachowania populacji rysia (liczącej w Polsce, jak wskazano wyżej, zaledwie 190-200 osobników, zaś w regionie alpejskim Polski szacowanej na 100 osobników) należy rozwój infrastruktury sportowej i rekreacyjnej oraz antropogeniczne ograniczenie łączności siedlisk. Wymienione zagrożenia są także w świetle ww. raportu istotną przeszkodą dla ochrony gatunku niedźwiedzi. Organ II instancji w uzasadnieniu postanowienia odniósł się także do zarzutów zażalenia. W skardze skarżący reprezentowany przez r. pr. A. R. zaskarżył w całości postanowienie GDOŚ z [...] sierpnia 2016 r. zarzucają naruszenie przepisów postępowania (mające istotny wpływ na wynik sprawy), a to art. 138 § 2 w zw. z art. 140 w zw. z: art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy postanowienie to zostało wydane w wyniku przekroczenia granic swobodnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnego przekonania, że przedmiotowa inwestycja będzie znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 [...], jak też poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do wszystkich argumentów, które podniesione zostały w zażaleniu na postanowienie organu I instancji; art. 80 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy postanowienie to zostało wydane w wyniku przekroczenia granic swobodnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnego przekonania organu II instancji, że część przedmiotowej inwestycji, w postaci obiektu budowlanego, znajdzie się w pasie 100 m od linii brzegowej potoku [...], a tym samym naruszy zakaz z rozporządzenia nr [...] Wojewody [...] z [...] maja 2005 r. w sprawie ochrony [...] Parku Krajobrazowego; art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji pomimo niepodjęcia przez organ I i II instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tj. nie zebrania w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności nie zwrócenia się do biegłego o wydanie opinii w przedmiocie możliwego znacząco negatywnego oddziaływania przedmiotowej inwestycji na cele ochrony obszaru Natura 2000 [...]. W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c, p.p.s.a. wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, jak też poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, tj. postanowienia RDOŚ w [...]. Ponadto, na podstawie art. 200 p.p.s.a. wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania sądowego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wiele wniosków, do których doszedł organ II instancji, nie znajduje odzwierciedlenia w zebranym w ramach toczącego się postępowania materiale dowodowym. Według skarżącego, dokonana przez organ zarówno I jak i II instancji analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego nie pozwala na postawienie wniosku, że planowana inwestycja może znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 [...]. Skarżący uważa, że organy obu instancji nie ustaliły jednoznacznie, jaka liczba osobników należących do danego gatunku chronionego występuje na terenie planowanej inwestycji. Zdaniem skarżącego, większość powołanych przez organ II instancji badań jest nieaktualna, tj. pochodzi z lat 2007-2012. Skarżący podnosi, że rzeczywista liczba osobników należących do poszczególnych gatunków priorytetowych mogła więc ulec istotnej zmianie, zwłaszcza w wypadku niedźwiedzia, który jak wynika z ostatnich analiz [...] Parku Narodowego odbywa bardzo dalekie wędrówki, oddalając się od miejsca swego gawrowania nawet o kilkaset km. Zdaniem skarżącego, skoro więc organ II instancji nie ustalił rzeczywistej, wiarygodnej liczby osobników należących do gatunków priorytetowych, które stale lub okresowo przebywają na terenie planowanej inwestycji (ani nawet na terenie całego obszaru Natura 2000 [...]), to na powyższej podstawie nie sposób ocenić, czy planowana inwestycja mogłaby mieć negatywny wpływ na cele ochrony obszaru Natura 2000, ani tym bardziej, czy wpływ taki byłby znaczący. Skarżący uważa, że niesłusznie podnosi organ II instancji, że planowana inwestycja, w połączeniu ze stokami narciarskimi w [...] i na [...], rozciągnie strefę turystyczną na cały obszar pomiędzy tymi centrami i zacieśni regionalny korytarz ekologiczny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: p.p.s.a.), polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpatrywania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c, p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonego postanowienia, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, ponieważ zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające nie naruszają prawa. Przedmiotem uzgodnienia w niniejszej sprawie był projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji obejmującej budowę elektrycznego oświetlenia istniejącej wewnętrznej drogi leśnej na terenie działki nr ew. [...] i części działki nr [...] w obrębie [...], gmina [...]. Jak wynika z akt sprawy planowana inwestycja ma zostać zlokalizowana w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz na terenie obszaru Natura 2000 [...] ([...]). Wskazać należy, że obszar objęty przedłożonym do uzgodnienia projektem decyzji leży na terenie [...] Parku Krajobrazowego, którego funkcjonowanie reguluje rozporządzenie nr [...] Wojewody [...] z [...] maja 2005 r. w sprawie ochrony [...] Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...] z 2005 r. nr [...] poz. [...], dalej: rozporządzenie Wojewody [...]). W § 3 ww. rozporządzenia wprowadzono katalog zakazów obowiązujących na terenie [...] Parku Krajobrazowego. Planowane do realizacji zamierzenie inwestycyjne narusza zakaz określony w § 3 pkt 7 ww. rozporządzenia określający, że na terenie Parku zakazuje się budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Część przedmiotowej inwestycji, w postaci obiektu budowlanego, znajdzie się bowiem w pasie 100 m od linii brzegu cieku naturalnego - potok [...]. Organ II instancji prawidłowo wyjaśnił, że zgodnie z art. 5 pkt 16a ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz.1651 ze zm., dalej: u.o.p.), rzeką jest każdy ciek naturalny w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 1c ustawy z 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469, 1590 i 1651). Ww. art. 9 ust. 1 pkt 1c ustawy Prawo wodne wskazuje natomiast, że pod pojęciem cieków naturalnych rozumie się rzeki, strugi, strumienie i potoki oraz inne wody płynące w sposób ciągły lub okresowy, naturalnymi lub uregulowanymi korytami. Planowana do realizacji inwestycja narusza więc ww. zakaz. Ww. definicja została wprowadzona do u.o.p., art. 13 ustawy z 24 kwietnia 2015 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu (Dz. U. z 2015 r. poz. 774). Stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie, nie mogły być zastosowane odstępstwa od naruszonego zakazu dotyczące budowy obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej, ponieważ budowa elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej nie mogła być zakwalifikowana do przedsięwzięć służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Sąd nie podziela zarzutu skargi, według którego postanowienie GDOŚ zostało wydane w wyniku przekroczenia granic swobodnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnego przekonania, że przedmiotowa inwestycja będzie znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 [...]. Organ II instancji wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000 [...] jest m. in. 12 siedlisk przyrodniczych, a także duże ssaki drapieżne: niedźwiedź brunaty (Ursus arctos), wilk (Canis lupus) i ryś (Lynx lynx) oraz 16 innych chronionych gatunków. Organ odwoławczy uzasadniając swoje stanowisko powołał się na Standardowy Formularz Danych dla obszaru Natura 2000 [...], i wskazał, że na ww. terenie bytuje do 3 niedźwiedzi, do 25 wilków i powyżej 15 rysi. GDOŚ podkreślił także, że wilk i niedźwiedź stanowią gatunki priorytetowe w rozumieniu dyrektywy Rady nr 92/43/EWG z 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. U. L 206 z 22.7.1992, s. 7, dalej: dyrektywa siedliskowa). Wskazać należy, że Standardowy Formularz Danych dla Obszaru Natura 2000 [...] jest dokumentem stanowiącym podstawę dla przyrodniczych opisów obszarów Natura 2000. Jak wynika z decyzji wykonawczej Komisji z 11 lipca 2011 r. w sprawie formularza zawierającego informacje o terenach Natura 2000 (notyfikowanej jako dokument nr C(2011) 4892) (2011/484/UE) (OJ L 198, 30.7.2011, s. 39–70), formularz pełni rolę dokumentacji sieci Natura 2000. Uzasadniając swoje stanowisko GDOŚ wskazał również, że teren planowanej inwestycji leży w obrębie zwartego kompleksu leśnego, będącego częścią regionalnego korytarza ekologicznego łączącego [...] i [...] oraz [...] szlaku migracyjnego - [...] będącego najważniejszym obszarem umożliwiającym przemieszczanie się i bytowanie dużych ssaków drapieżnych i kopytnych (bezpośrednio przez teren planowanej inwestycji przebiega jedna z dwóch głównych odnóg tego korytarza). W ocenie Sądu, organ II instancji wyjaśnił z jakiego powodu, istnienie na przedmiotowym terenie drożnych korytarzy ekologicznych posiada szczególną wagę. GDOŚ wskazał także, że analizowany teren z uwagi na położenie przy dolinie, wzdłuż potoku oraz pomiędzy dwoma stokami narciarskimi w [...] oraz [...] stanowi korytarz lokalny, którym zwierzęta migrują w stronę [...] ([...]). Przerwanie korytarza migracyjnego może doprowadzić do zaniku lokalnej populacji, ponieważ tak małe zgrupowania (kilka - kilkadziesiąt osobników) są szczególnie wrażliwe na wszelkie naturalne czynniki śmiertelności (choroby, brak pokarmu), a także działania człowieka (np. kłusownictwo, śmierć na drogach, nieustanne niepokojenie). Według Sądu, GDOŚ w sposób prawidłowy wyjaśnił z jakich powodów przedstawiony do uzgodnienia projekt decyzji o warunkach zabudowy może powodować znacząco negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000 [...]. Nie znajduje uzasadnienia zarzut skarżącego, że zaskarżonego postanowienie zostało wydane w wyniku przekroczenia granic swobodnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Bez znaczenia dla przedmiotu niniejszego postępowania pozostaje kwestia podnoszona w skardze przez skarżącego - dotycząca braku ustalenia przez organy obu instancji w sposób jednoznaczny, jaka liczba osobników należących do danego gatunku chronionego występuje na danym terenie. Skarżący wskazuje jednocześnie, że organ II instancji w uzasadnieniu postanowienia podaje liczby gatunków chronionych. Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu należy wskazać, że prawna ochrona gatunkowa zwierząt powinna być realizowana niezależnie od stwierdzonej ilości zwierząt występujących na danym terenie i chronionych prawem. Zgodnie z art. 5 pkt 1b u.o.p., gatunek o znaczeniu priorytetowym to gatunek zagrożony, w odniesieniu do którego Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność z powodu wielkości jego naturalnego zasięgu mieszczącego się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej. Z definicji ustawowej wynika zatem, że podstawowym kryterium pozwalającym na uznanie gatunku za priorytetowy jest występowanie dla niego zagrożenia. Według art. 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej, każdy plan lub przedsięwzięcie, które nie jest bezpośrednio związane lub konieczne do zagospodarowania terenu, ale które może na nie w istotny sposób oddziaływać, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami, podlega odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego terenu z punktu widzenia założeń jego ochrony. W świetle wniosków wynikających z tej oceny oraz bez uszczerbku dla przepisów ust. 4 właściwe władze krajowe wyrażają zgodę na ten plan lub przedsięwzięcie dopiero po upewnieniu się, że nie wpłynie on niekorzystnie na dany teren oraz, w stosownych przypadkach, po uzyskaniu opinii całego społeczeństwa. Zgodnie z art. 6 ust. 4 ww. dyrektywy, jeżeli dany teren obejmuje typ siedliska przyrodniczego i/lub jest zamieszkały przez gatunek o znaczeniu priorytetowym, jedyne względy, na które można się powołać, to względy odnoszące się do zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa publicznego, korzystnych skutków o podstawowym znaczeniu dla środowiska lub, po wyrażeniu opinii przez Komisję, innych powodów o charakterze zasadniczym wynikających z nadrzędnego interesu publicznego. Gatunek o znaczeniu priorytetowym to gatunek zagrożony, w odniesieniu do którego Wspólnota ponosi szczególną odpowiedzialność z powodu wielkości jego naturalnego zasięgu mieszczącego się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej. Wstępna ocena wpływu planu lub przedsięwzięcia na obszar przewidziana w artykule 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej umożliwia właściwym organom krajowym ustalenie wspólnego stanowiska odnośnie wpływu danej inicjatywy na integralność obszaru. Jeżeli stanowisko to jest pozytywne, tzn. jeżeli z naukowego punktu widzenia nie ma uzasadnionych wątpliwości co do braku wpływu planu lub przedsięwzięcia na obszar, właściwe organy mogą wyrazić zgodę na jego realizację. W przypadku zaistnienia wątpliwości bądź negatywnego stanowiska, należy zastosować się do zasady przezorności i zapobiegania oraz podjąć stosowne działania na mocy artykułu 6 ust. 4. Stosowanie zasad prewencji (zapobiegania) i przezorności wymaga od organu uzgadniającego projekt decyzji o warunkach zabudowy, nie tylko wiedzy statycznej dotyczącej tego, co jest (stwierdzona liczba gatunków chronionych), ale również wiedzy niejako dynamicznej, dotyczącej tego, co nastąpi lub może nastąpić w związku z realizacją planowanej inwestycji. Zasady prewencji i przezorności powinna zobowiązywać podmioty oddziałujące na środowisko do: uwzględniania wymogów ochrony przyrody jeszcze przed podjęciem działalności, a zwłaszcza przestrzegania zasad szczególnej ostrożności przy podejmowaniu działań o nieznanym wpływie na chronione gatunki zwierząt. Uzasadnione ryzyko przy podejmowaniu działalności, której negatywne oddziaływanie na gatunki chronione nie jest jeszcze w pełni rozpoznane jest przesłanką stosowania zasady przezorności. Specyfika procesu inwestycyjno-budowlanego z punktu widzenia wymagań ochrony gatunkowej powoduje, że zakres zastosowania zasady przezorności dla oceny skutków poszczególnych rozwiązań związanych z projektowanym, a następnie realizowanym przedsięwzięciem jest tu zdecydowanie szerszy. Ważnym zagadnieniem w stosowaniu zasady przezorności jest ryzyko niewłaściwego wyboru rozwiązań technologicznych, których skutkiem może być negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000. W stosowaniu zasady przezorności istotne znaczenie ma odsunięciem wszelkich potencjalnych niebezpieczeństw dla elementów przyrody, które pojawiają się poniżej poziomu, od którego występuje prawdopodobieństwo wystąpienia znaczącego negatywnego oddziaływania. Wynika to z dwóch podstaw teoretycznych określających treść zasady przezorności. Po pierwsze, jest to teoria "rezerwowej przestrzeni" oraz, po drugie, teoria ograniczonej wiedzy. Pierwsza teoria dokonuje uzasadnienia zasady przezorności za pomocą pozostawienia w środowisku niewykorzystanych przestrzeni traktowanych jako dostępna pojemność środowiska do asymilacji nowych zanieczyszczeń oraz jako płaszczyznę regeneracji środowiska. Teoria "ograniczonej wiedzy" opiera się na założeniu, że skutki ludzkiej ingerencji w środowisku oraz alokacji zanieczyszczeń nie dadzą się nigdy dokładnie przewidzieć i opisać (zob. J. Rotko, Normy techniczne w prawie ochrony środowiska, Wrocław 2000, s. 39). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ II instancji powołał się na kilka opracowań naukowych, które stanowiły podstawę negatywnego stanowiska w kwestii uzgodnienia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Nie można zatem zgodzić się z poglądem skarżącego, że z uwagi na sam fakt, że na obszarze Natura 2000 [...] przebywają na stałe lub okresowo gatunki chronione nie przesądza, że planowana inwestycja będzie miał na nie jakikolwiek wpływ, ani tym bardziej, że wpływ ten będzie znacząco negatywny. Odnosząc się do tak sformułowanego stanowiska skarżącego przedstawionego w skardze wskazać należy, że zgodnie z art. 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 672 ze zm., dalej: p.o.ś.), kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu (art. 6 ust. 1- zasada zapobiegania). Według art. 6 ust. 2 p.o.ś., kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze (zasada przezorności). Należy zgodzić się z organem II instancji, że planowana inwestycja w połączeniu ze stokami narciarskimi w [...] i na [...], rozciągnie sferę turystyczną na cały obszar pomiędzy tymi centrami i zacieśni regionalny korytarz ekologiczny. Stanowisko organu II instancji ma swoje uzasadnienie w treści art. 6 ust. 3 dyrektywy siedliskowej, według którego każdy plan lub przedsięwzięcie, które nie jest bezpośrednio związane lub konieczne do zagospodarowania terenu, ale które może na nie w istotny sposób oddziaływać, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami, podlega odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego terenu z punktu widzenia założeń jego ochrony. Odnosząc się do zarzutu nr 3 skargi wskazać należy, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła konieczność powoływania biegłego do oceny możliwości wystąpienia znacząco negatywnego oddziaływania przedmiotowej inwestycji na cele ochrony obszaru Natura 2000. Fakt występowania znacząco negatywnego oddziaływania danej inwestycji na obszar Natura 2000 może zostać stwierdzony jedynie po przeprowadzeniu postępowania "naturowego", tj. oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, kończącego się wydaniem przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska postanowienia w sprawie uzgodnienia bądź odmowy uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia w zakresie oddziaływania na obszar Natura 2000. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także wiedza specjalistyczna z zakresu ochrony przyrody, jaką dysponują organy obu instancji były w ocenie Sądu, wystarczające do uznania, że przedmiotowa inwestycja może znacząco negatywnie oddziaływać na ww. obszar Natura 2000, a tym samym uzgodnienie przedłożonego projektu decyzji o warunkach zabudowy nie było możliwe. W przedmiotowej sprawie w postanowieniu z 17 sierpnia 2016 r. GDOŚ ustosunkował się (s. 7-12 uzasadnienia postanowienia GDOŚ) do twierdzeń skarżących wynikających z treści zażalenia z 31 grudnia 2015 r., a także przeprowadził kontrolę instancyjną działania, które podjął organ I instancji wydając postanowienie z 23 grudnia 2015 r. Ustalenia te znajdują bowiem swój wyraz w postanowieniu GDOŚ z [...] sierpnia 2016 r. W zaskarżonym do Sądu postanowieniu organ II instancji powołał się także na motywy wyrażone przez organ I instancji w postanowieniu z [...] grudnia 2015 r. GDOŚ w postanowieniu z [...] sierpnia 2016 r. uzasadnił także fakt nieuwzględnienia zarzutów wynikających z zażalenia skarżącego. Organ odwoławczy w postanowieniu z [...] sierpnia 2016 r. wyczerpująco udowodnił także brak związku przyczynowego między wadami postępowania zarzucanymi w zażaleniu, a postanowieniem z [...] grudnia 2015 r. wydanym przez organ I instancji. Należy stwierdzić, że uzasadnienia kontrolowanych przez Sąd postanowień wydanych w przedmiotowej sprawie są związane z przedmiotem rozstrzygnięcia, którym jest odmowa uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej na działkach ew. nr [...] i [...] obręb [...], gmina [...], położonej w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz granicach obszaru Natura 2000 [...] ([...]). W ocenie Sądu, organy administracji obu instancji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów k.p.a., u.p.z.p. oraz rozporządzenia Wojewody [...] nr [...] z [...] maja 2005 r. w sprawie ochrony [...] Parku Krajobrazowego (Dz. U. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]) i przepisami odnoszącymi się do obszaru Natura 2000 [...] ([...]). Sąd stwierdza, że organy obu instancji dokonały niewadliwej analizy zebranego materiału dowodowego, który w ocenie Sądu jest prawidłowo zebrany i kompletny, a wnioski jakie z niego wysnute były logicznie uzasadnione i nie noszą cech dowolności. Materiał dowodowy oraz postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I i II instancji są zgodne z wymogami określonymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Organy orzekające w niniejszej sprawie w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, a także oceniły na podstawie całokształtu materiału dowodowego udowodnienie danych okoliczności. W ocenie Sądu, podejmując rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie organy przeprowadziły również w sposób prawidłowy proces subsumcji stanu faktycznego pod obowiązujące normy prawne regulujące wydanie postanowienia przez organ I instancji o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie elektrycznego oświetlenia wewnętrznej drogi leśnej na działkach ew. nr [...] i [...] obręb [...], gmina [...], położonej w granicach [...] Parku Krajobrazowego oraz granicach obszaru Natura 2000 [...] ([...]). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia GDOŚ szczegółowo wyjaśnił także przesłanki, które spowodowały wydanie tego rozstrzygnięcia. Organ przywołał również przepisy prawne, które stosował wydając rozstrzygnięcie oraz wyjaśnił dlaczego mają zastosowanie w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organy orzekające w niniejszej sprawie oceniły na podstawie całokształtu materiału dowodowego, udowodnienie okoliczności związanych z odmową uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Mając na uwadze, że zaskarżone postanowienie podjęte zostało z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, a przyczyny, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia organu I instancji znalazły jednoznaczny wyraz w jego uzasadnieniu, skarga nie mogła zostać uwzględniona, a Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło