IV SA/Wa 2847/16

WyrokWSA w Warszawie2017-04-26

Skład orzekający: Anna Szymańska, Anita Wielopolska, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działka o powierzchni 0,4729 ha, pokryta drzewostanem sosnowym, wpisana w ewidencji gruntów jako las (LsVI), może zostać objęta uproszczonym planem urządzenia lasu, mimo że właściciele nie prowadzą na niej gospodarki leśnej i znajduje się ona na terenach miejskich?
Ratio decidendi
Działka wpisana w ewidencji gruntów jako las, pokryta drzewostanem, stanowi las w rozumieniu ustawy o lasach i może być objęta uproszczonym planem urządzenia lasu, nawet jeśli właściciele nie prowadzą na niej gospodarki leśnej. Brak prowadzenia gospodarki leśnej nie zwalnia właściciela z obowiązków ustawowych i nie zmienia charakteru gruntu jako lasu. Prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów nie może być kwestionowana w postępowaniu dotyczącym planu urządzenia lasu.
Stan faktyczny
Właściciele działki nr ew. [...] zgłosili zastrzeżenia do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu, kwestionując objęcie jej planem ze względu na jej miejskie położenie i brak prowadzenia gospodarki leśnej. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o nieuznaniu tych zastrzeżeń, uznając działkę za las na podstawie wpisu w ewidencji gruntów, pokrycia drzewostanem oraz zapisów księgi wieczystej. Właściciele wnieśli skargę do WSA, podnosząc te same zarzuty. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anita Wielopolska, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant spec. Iwona Hoga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nieuznania zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. K. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] sierpnia 2016r. ([...]) - wydana po rozpatrzeniu odwołania M. K. i A. K. - o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nie uznającej zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu Dzielnica [...], dotyczących działki nr ew. [...] w obrębie [...]. Wskazaną ostatnio decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Prezydent [...] nie uznał zastrzeżeń do projektu wskazanego uproszczonego planu urządzenia lasu w zakresie działki nr ew. [...]. Zastrzeżenia te dotyczyły wyłączenia działki lub jej części z projektu Planu. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli M. K. i A. K., zarzucając: nie przeprowadzenie dowodu z oględzin, opinii biegłego z zakresu leśnictwa na okoliczność leśnego charakteru przedmiotowej działki; błędne ustalenie leśnego charakteru działki, co skutkowało błędnym nie uwzględnieniem zarzutów do projektu planu; naruszenie art. 3, art. 4, art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o lasach poprzez błędne uznanie leśnego charakteru przedmiotowej działki, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego objęcia działki planem. W odwołaniu zaznaczono, że w ustawie wskazuje się, iż o leśnym charakterze działki decyduje powierzchnia, roślinność, ale i związek z gospodarką leśną. W niniejszej sprawie nie może być mowy, że przedmiotowa działka jest lasem. Działka ta znajduje się na terenach miejskich, zamieszkanych, na których nie prowadzi się gospodarki leśnej. Rozpoznając to odwołanie Kolegium zwróciło uwagę na następujące kwestie. Przede wszystkim dokonało oceny prawidłowości stanowiska organu I instancji w zakresie zakwalifikowania działki nr [...] jako lasu w rozumieniu ustawy o lasach. Przywołując definicję lasu zawartą w art. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach wyprowadziło wniosek, że działka skarżących jest działką leśną. Następnie wskazano na orzecznictwo sądowe, które opowiada się za związaniem organów administracji wpisem w ewidencji gruntów, stanowiącym że dany grunt stanowi użytek leśny. O tym bowiem, czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z 1991 r. o lasach decyduje, co do zasady, w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów. Tego dowodu nie mogą samodzielnie kwestionować organy, poprzez klasyfikowanie danego gruntu jako lasu wyłącznie w oparciu o definicję ustawową zawartą w ustawie o lasach i z pominięciem zapisu w ewidencji (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2015 r. sygn. akt II OSK 3021/13 pub. CBOSA). Z informacji z rejestru gruntów dla działki nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r. wynika, iż działka ta składa się z obszaru 0,4729 ha stanowiącego lasy (LsVI). Skoro właściciele nie zgłosili stosownie do art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm.) zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków do chwili obecnej, to oznacza, że obszar ten jest lasem. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w Projekcie Uproszczonego Planu Urządzenia Lasu - Dzielnicy [...], w którym wskazano, iż działka nr [...] jest zalesiona drzewostanem sosnowym w wieku ok. 75 lat. Leśny charakter działki wykazany został także w księdze wieczystej [...] oraz podczas wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2015 r., podczas której stwierdzono, iż na całym obszarze działki nr [...] znajduje się drzewostan sosnowy. Ustalenia w zakresie zalesienia całej działki [...] potwierdzają zdjęcia poglądowe z serwisu mapowego BGiK Urzędu [...], z których wynika, iż działka nr [...] pokryta jest drzewostanem oraz stanowi fragment większego kompleksu leśnego m. in. z działkami nr [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Z tego względu działka nr [...] w obrębie [...] o pow. 0,4729 ha położona na terenie Dzielnicy [...] stanowi las w rozumieniu ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, a tym samym istniały przesłanki do objęcia jej Projektem Uproszczonego Planu Urządzenia Lasu - Dzielnicy [...]. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby sporny grunt przeznaczony został na cele nieleśne lub wyłączony został z produkcji leśnej w świetle przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 909), czy poprzedzających ją ustaw z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Nr 11, poz. 79 ze zm.) oraz z dnia 26 października 1971 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz rekultywacji gruntów (Dz. U. Nr 27, poz. 249 ze zm. ). Odnosząc się do zarzutów i wniosków odwołania odnośnie konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w zakresu leśnictwa na okoliczność leśnego charakteru działki nr [...] to strony nie zakwestionowały faktu posadowienia na działce nr [...] drzewostanu sosnowego, którą to okoliczność potwierdzają inne dowody zgromadzone w sprawie. W kwestii natomiast braku prowadzenia na działce gospodarki leśnej to zdaniem Kolegium brak dokonywania przez odwołujących określonych czynności z zakresu gospodarki leśnej nie oznacza, iż las ten utracił charakter lasu, który może zostać objęty planem urządzenia lasu. Przyjęcie takiej koncepcji oznaczałoby, iż przez sam fakt braku dbania o drzewostan i roślinność leśną grunt leśny traciłby ten charakter. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł M. K.. Jeśli chodzi o zarzuty naruszenia prawa podnosi tożsame z tymi, które zgłosił w odwołaniu. Skarga wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Podkreśla, że działka nie ma charakteru leśnego w świetle definicji lasu, bowiem położona jest na terenach miejskich, zamieszkanych, na których nie prowadzi się gospodarki leśnej. Samo istnienie roślinności leśnej nie przesądza jeszcze o tym, że dany obszar jest lasem, który powinien być objęty planem urządzenia lasu. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu, bowiem Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja była dotknięta wadami zarzuconymi w skardze lub innymi, które jest zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", a prowadzącymi do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy o lasach. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o lasach plan urządzenia lasu lub uproszczony plan urządzenia lasu sporządzany jest dla lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa, należących do osób fizycznych i wspólnot gruntowych – na zlecenie starosty. To właśnie starosta sprawuje nadzór nad gospodarką leśną w lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa (art. 5 ust. 1 pkt 2 u.l.). Projekt uproszczonego planu urządzenia lasu wykłada się do publicznego wglądu na okres 60 dni w siedzibie urzędu gminy. O wyłożeniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu wójt (burmistrz, prezydent miasta) informuje pisemnie właścicieli lasów. W terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu właściciele mogą składać zastrzeżenia i wnioski. Takie zastrzeżenia zostały zgłoszone do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu Dzielnica [...] w zakresie działki nr ew. [...] w obrębie [...]. Jej właściciele kwestionują leśny charakter tej działki i tym samym objęcie jej spornym planem uproszczonym. W projekcie owego planu uwzględniona została całość działki nr ew. [...] jako las. Spór sprowadza się do tego, czy sporna działka mogła zostać objęta zapisami planu urządzenia lasu. Skarżący wywodzi bowiem że ze względu na położenie w obszarze miejskim nie jest prowadzona na niej gospodarka leśna, co oznacza, że nie został spełniony jeden z wymogów zakwalifikowania danego obszaru jako lasu w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach. Zgodnie zaś z treścią art. 3 określającego definicję lasu, lasem w rozumieniu ustawy jest grunt: 1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: przeznaczony do produkcji leśnej lub stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo wpisany do rejestru zabytków; 2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne. Jak wynika ze zgromadzonych dowodów tj. wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2015 r., podczas której stwierdzono, iż na całym obszarze działki nr [...] znajduje się drzewostan sosnowy oraz zdjęcia poglądowego z serwisu mapowego BGiK Urzędu [...] - działka jest pokryta leśnym drzewostanem. Okoliczności tej zresztą nie kwestionuje skarga. Natomiast to, że na działce tej nie jest prowadzona produkcja leśna świadczy jedynie o tym, że właściciel nie wykonuje swoich ustawowych obowiązków. Jak stanowi bowiem art. 13 ust. 1 ustawy o lasach właściciele lasów są obowiązani do trwałego utrzymywania lasów i zapewnienia ciągłości ich użytkowania, a w szczególności do: 1) zachowania w lasach roślinności leśnej (upraw leśnych) oraz naturalnych bagien i torfowisk; 2) ponownego wprowadzania roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie do 5 lat od usunięcia drzewostanu; 3) pielęgnowania i ochrony lasu, w tym również ochrony przeciwpożarowej; 4) przebudowy drzewostanu, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej, zawartych w planie urządzenia lasu, uproszczonym planie urządzenia lasu lub decyzji, o której mowa w art. 19 ust. 3; 5) racjonalnego użytkowania lasu w sposób trwale zapewniający optymalną realizację wszystkich jego funkcji przez: a) pozyskiwanie drewna w granicach nieprzekraczających możliwości produkcyjnych lasu, b) pozyskiwanie surowców i produktów ubocznego użytkowania lasu w sposób zapewniający możliwość ich biologicznego odtwarzania, a także ochronę runa leśnego. Z owych obowiązków nie zwalnia położenie lasu w obszarze miejskim. Natomiast uproszczony plan urządzenia lasu zawiera skrócony opis lasu i gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz podstawowe zadania dotyczące gospodarki leśnej. Służy zatem uporządkowaniu i wyznaczeniu konkretnych zadań mających na celu właśnie owo realizowanie obowiązków właścicieli lasów. Dopóki działka stanowi las podlega ona wszelkim rygorom wynikającym z ustawy o lasach. Po drugie działka wedle ewidencji gruntów jest działką leśna. Należy podzielić stanowisko organów, że o tym, czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o lasach decyduje, co do zasady, zapis w ewidencji gruntów. Stanowisko takie ugruntowane jest w orzecznictwie (por. wyroki NSA: z dnia 29 czerwca 2006 r., sygn. akt II FSK 1506/05, publ. Lex nr 242985; z dnia 25 listopada 2010, sygn. akt II FSK 1291/09, publ. Lex nr 745606, z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11, publ. Lex nr 1415193, z dnia 22 października 1998 r., sygn. akt II SA 1013/98, Lex nr 41795; wyroki WSA: w Warszawie z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1745/10 publ. Lex nr 1127355, w Białymstoku z dnia 7 czerwca 2005 r., sygn. akt II SA/Bk 130/05, publ. Lex nr 173757, w Bydgoszczy z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 512 publ. cbois, w Łodzi z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 1023/10, publ. cbois). Jeżeli wedle ewidencji działka stanowi las, jest traktowana na potrzeby ustawy o lasach jako las. Aby zmienić ten stan właściciel musi wystąpić z wnioskiem do organu właściwego w sprawie ewidencji gruntów i budynków o dokonanie zmiany użytku gruntowego. Ponieważ prowadzenie gospodarki leśnej należy do ustawowych obowiązków właściciela lasu, to wola właściciela nie ma znaczenia w zakresie czynności należących do gospodarki leśnej. Tym samym nie ma podstaw prawnych do tego, aby wola właściciela nieruchomości w zakresie prowadzenia produkcji leśnej decydowała o tym, czy dany grunt wpisany do ewidencji gruntów jako las odpowiada pojęciu lasu (por. wyrok NSA z dnia 9 września 2015 r., sygn. akt II OSK 95/14). Zdaniem Sądu, prawidłowość zapisów w ewidencji gruntów i budynków nie może być kwestionowana w postępowaniu dotyczącym zastrzeżeń co do zapisów zawartych w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu. Uproszczony plan urządzenia lasu jest dokumentem, który ma przedstawiać stan lasu na czas sporządzenia przez wykonawcę inwentaryzacji lasu. W procesie sporządzania projektu uproszczonego planu urządzenia lasu nie ma zatem możliwości kwestionowania danych zawartych w ewidencji gruntów czy też zmiany klasyfikacji gruntów. Kwestie te uregulowane są w odrębnych przepisach i podlegają rozpoznaniu w odrębnych postępowaniach – jak już wyżej nadmieniono. W przedmiotowej sprawie w dacie orzekania przez organy administracji, skarżący nie przedstawił stosownej decyzji administracyjnej, z której wynikałaby zmiana lasu na użytek rolny, wyłączenie lasu z produkcji leśnej czy też zmiana gleboznawczej klasyfikacji gruntu. W szczególności jako bezzasadny należało uznać zarzut o charakterze procesowym dotyczący nieprzeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, a także oględzin nieruchomości. Otóż w ocenie Sądu zakres postępowania wyjaśniającego podjęty przez organy był wystarczający do podjęcia decyzji. Nie było potrzeby dowodu z opinii biegłego, gdyż dowód taki przeprowadza się gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne (art. 84 § 1 k.p.a.) Tymczasem organ orzekający dysponuje odpowiednimi służbami posiadającymi wiedzę specjalistyczną, które są w stanie ocenić stan faktyczny. Ponadto wobec zapisów ewidencji gruntów i budynków kwestia ta ma drugorzędne znaczenie. Nie były także wymagane oględziny nieruchomości, gdyż cel zamierzony tym dowodem został osiągnięty przez przeprowadzenie innych dowodów – wizja, zdjęcia poglądowe. W tym stanie sprawy Sąd nie dopatrzył się w decyzjach organów naruszeń prawa materialnego i procesowego, które uzasadniałyby wyeliminowanie tych orzeczeń z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło